SanctiKatalog Kościołów Katolickich
Teologia

Stary Testament dla chrześcijan - związek z Nowym

Stary Testament nie jest 'przestarzałą' częścią Biblii - jest fundamentem, bez którego Nowy Testament jest niezrozumiały. Jezus, Kościół i sakramenty mają korzenie w Starym Przymierzu.

30 czerwca 2026

Tekst kluczowy

Nie sądźcie, że przyszedłem znieść Prawo albo Proroków. Nie przyszedłem znieść, ale wypełnić. (Mt 5,17) Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu jest natchnionym Słowem Bożym.

Dwa Testamenty - jedna Biblia

Sobór Watykański II w Dei Verbum (15-16) naucza, że Bóg "natchnął" oba Testamenty i oba należą do kanonu Pisma Świętego. Stary Testament "przygotowywał przyjście Chrystusa, Zbawiciela wszechświata, i zapowiadał je w proroctwie." Nowy Testament jest "ukryty w Starym, a Stary wyjaśniany przez Nowy" - formuła świętego Augustyna.

Marcjon (II wiek) proponował odrzucenie całego Starego Testamentu jako dzieła "złego Boga Starego Prawa." Kościół odrzucił Marcjonizm jako herezję - Bóg Starego i Nowego Testamentu jest tym samym Bogiem.

Jezus a Stary Testament

Jezus czytał, modlił się i nauczał ze Starego Testamentu. Na krzyżu cytował Ps 22: "Boże mój, Boże mój, czemuś mnie opuścił." W Emaus wyjaśniał "to, co było o Nim we wszystkich Pismach" (Łk 24,27). Pierwsi apostołowie głosili Ewangelię przez pryzmat Starego Testamentu: Jezus jest zapowiadanym Mesjaszem, nowym Mojżeszem, nowym Dawidem, cierpiącym Sługą z Iz 53.

Typologia biblijna - method "typy i antytypów" - jest kluczem do odczytania Starego Testamentu po chrześcijańsku. Adam jest "typem" Chrystusa (Rz 5,14). Pascha żydowska jest "typem" Eucharystii. Jonasz w brzuchu ryby jest "typem" śmierci i zmartwychwstania Jezusa (Mt 12,40).

Praktyczne wskazówki do czytania ST

Jak czytać Stary Testament owocnie? Kilka wskazówek:

  • Zacznij od ksiąg narracyjnych: Rodzaju, Wyjścia, Królewskich
  • Psalmy są naturalnym mostem między ST a modlitwą chrześcijańską
  • Prorocy: Izajasz, Jeremiasz i Ezechiel prowadzą do Nowego Testamentu
  • Używaj dobrego komentarza biblioznawczego
  • Czytaj w ramach lectio divina - z otwartym sercem na Boże Słowo

Antysemityzm a Stary Testament

Kościół jednoznacznie potępił antysemityzm jako sprzeczny z Ewangelią. Nostra Aetate (1965) - deklaracja Soboru - podkreśla więź duchową między Kościołem a narodem żydowskim: "Jest to wielki dar Boży - słowo Boga, przymierze, Prawo i prorocy." Jezus był Żydem, Maryja była Żydówką, apostołowie byli Żydami. Chrześcijaństwo ma żydowski korzeń, bez którego jest niezrozumiałe.