Bl. Vincent Kadlubek

**Bł. Wincenty Kadłubek** (KADŁUBO, KADŁUBKO). Biskup krakowski, kronikarz, ur. w Karnowie, Księstwo Sandomierskie, Polska, 1160 r.; zm. w Jędrzejowie, 8 marca 1223 r. Syn zamożnej rodziny w Polsce, poczynił takie postępy w naukach, że w 1189 r. mógł podpisać się jako *Magister Vincentius* (Zeissberg, w "Archiv für österreichische Geschichte", XLII, Wiedeń, 1870, 25), z czego niektórzy wnioskują, że był wówczas kanonikiem krakowskim i rektorem szkoły katedralnej. Inny dokument z 1212 r. (Zeissberg, 29) nosi jego podpis jako *quondam Sandomirensis praepositus*. Po śmierci biskupa krakowskiego Fulka, 11 września 1207 r., kapituła oddała głos na Wincentego. Innocenty III zatwierdził wybór 28 marca 1208 r., a Wincenty został konsekrowany przez Henryka Kietlicza, arcybiskupa gnieźnieńskiego. Polska znajdowała się wówczas w stanie politycznej i kościelnej demoralizacji, a Innocenty poprosił arcybiskupa, swego kolegę szkolnego, o przeprowadzenie reformy wśród duchowieństwa i ludu. Wincenty działał w zgodzie ze swoim metropolitą, a podczas wizytacji i kazań starał się wypełniać papieskie instrukcje. Wspierał zakonników w swojej diecezji i dokonał znaczących donacji na rzecz klasztorów w Sulejowie, Koprzywnicy i Jędrzejowie. To także dzięki jego wpływom w 124 r. przywrócono pokój między Andrzejem Węgierskim a Leszkiem Polskim, którzy spierali się o posiadanie Galicji. W 1218 r. Wincenty złożył rezygnację, a po jej przyjęciu przez Honoriusza III wstąpił do klasztoru w Jędrzejowie. Był pierwszym Polakiem, który przyjął habit cystersów (Starovolscius, 56). W odpowiednim czasie złożył śluby zakonne i żył w odosobnieniu aż do śmierci. Został pochowany przed ołtarzem głównym kościoła opackiego. W 1682 r. Jan Sobieski zwrócił się do Stolicy Apostolskiej z prośbą o jego beatyfikację. Podobną prośbę złożyła w 1699 r. Kapituła Generalna Zakonu Cystersów. 18 lutego 1764 r. Klemens XIII zatwierdził jego kult na prośbę Wojciecha Ziemickiego, opata jędrzejowskiego. Dzieła "Chronica seu originale regum et principum Poloniae", w czterech księgach. Pierwsze trzy mają formę dialogu między arcybiskupem gnieźnieńskim Janem (1148-65) a Mateuszem, biskupem krakowskim (1145-65). Pierwsza jest legendarna, druga opiera się na kronice Galla, trzecia i czwarta zawierają sprawy z własnego doświadczenia Wincentego. Niektórzy twierdzą, że dzieło zostało napisane na prośbę króla Kazimierza, inni – na prośbę króla Leszka, gdy Wincenty był biskupem; jeszcze inni, że powstało w zaciszu klasztornym. Najnowsze wydanie dzieła autorstwa Bielowskiego w "Mon. Pol. hist.", II (Lwów, 1870). Cistercienser Chronik, XXI, 65; JOECKER, Gelehrten Lexicon, II, 2043; MANRIQUE, Annales Cist., IV, 136; , Nomenclator; Vita et Miracula Servi Dei Vincentii Kadlubkonis; SINOME STAROVOLSCIO, Scriptore (Kraków, 1642)