Helena Diwiejewska, świeckie imię Jelena Wasiliewna Manturowa, pochodziła z rodziny szlacheckiej. W wieku siedemnastu lat, mimo wcześniejszego braku religijności, doznała nagłego nawrócenia i złożyła Matce Bożej ślub rezygnacji z małżeństwa oraz wstąpienia do monasteru. Stała się uczennicą duchową późniejszego świętego, mnicha Serafina z Sarowa, który po trzech latach udzielił jej błogosławieństwa na wstąpienie do klasztoru w Diwiejewie i złożenie ślubów w riasofor. Pomimo sugestii Serafina, by złożyła śluby wieczyste i objęła funkcję przełożonej, Helena pozostała wierna swojej pokornej roli ryzniczej, odpowiedzialnej za szaty duchowne. W 1823 roku, za radą Serafina, ofiarowała swoje życie za chorego brata Michała, co doprowadziło do jej nagłej śmierci. Według przekazów, przed śmiercią doznała widzeń Matki Bożej i ujrzała niebo, a jej brat wyzdrowiał.