Stanisław ze Skarbimierza
ks. teolog
other
1365–1431 Stanisław ze Skarbimierza
Stanisław ze Skarbimierza (ok. 1365–1431) – polski prawnik, teolog, pierwszy rektor odnowionego Uniwersytetu Krakowskiego, kanonik kapituły katedralnej na Wawelu, znany z kazań teologicznych i działalności antyheretyckiej.
Stanisław ze Skarbimierza (ur. ok. 1365 w Skarbimierzu, zm. 9 stycznia 1431 w Krakowie) był polskim prawnikiem, teologiem i duchownym, uznawanym za jednego z najważniejszych przedstawicieli polskiej myśli politycznej i teologicznej średniowiecza [4]. Uczęszczał do szkoły w Skarbimierzu, a następnie studiował na Uniwersytecie Praskim, gdzie w 1382 r. uzyskał stopień bakałarza, a po trzech latach magisterium z prawa kanonicznego [3]. W 1396 r. uzyskał tytuł doktora praw [4].
W 1400 r. został pierwszym rektorem odnowionego Uniwersytetu Krakowskiego, co czyni go kluczową postacią w historii polskiej nauki [2]. Jako rektor i teolog brał udział w działalności antyheretyckiej, broniąc ortodoksyjnej wiary chrześcijańskiej [8]. Jego kazania, w tym cykl „Super Gloria in Excelsis”, poruszały głębokie kwestie teologiczne, ukazując łaskę jako dar, który powinien być oddawany Bogu w czci i chwale [5][6].
W swoim kazaniu „Pochwała Uniwersytetu na nowo ufundowanego” wyraził przekonanie, że Polska jest krajem najbardziej uprzywilejowanym i wybranym, co odzwierciedla jego patriotyczne nastawienie i wiarę w misję narodową Polski [1]. Był także kanonikiem kapituły katedralnej na Wawelu, pełniąc funkcje duchowne w sercu krakowskiego życia religijnego [2].
Stanisław ze Skarbimierza zmarł 9 stycznia 1431 r. w Krakowie i został pochowany w Bazylice Archikatedralnej św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie [2]. Jego dziedzictwo intelektualne i duchowe pozostawiło trwały ślad w polskiej kulturze i teologii [4].
Rok urodzenia: 1365
Rok śmierci: 1431
Publikacje
- Stanisława ze Skarbimierza rozważania o chwale i łasce Bożej w świetle wybranych kazań Super Gloria in Excelsis (2020)
- ROMAN MARIA ZAWADZKI, Spuścizna pisarska Stanisława ze Skarbimierza. Studium źródłoznawcze, Kraków 1979 (1981) — Ruch Biblijny i Liturgiczny
- Wojciech Świeboda, Universitas contra haeresim. Działalność antyheretycka Stanisława ze Skarbimierza jako przedstawiciela Uniwersytetu Krakowskiego, Kraków 2021 (2024) — AUC HISTORIA UNIVERSITATIS CAROLINAE PRAGENSIS
- Życie i działalność ks. Stanisława Sikorskiego (1910–1993) (2020) — Studia Sandomierskie. Teologia – Filozofia – Historia
- Teologia pisana przez biografię? O zastosowaniu badań biograficznych w teologii (praktycznej) (2022) — Collectanea Theologica
- Słownik polskich teologów katolickich, pod red. H. E. Wyczawskiego, t. 1–4, Warszawa 1981–1983 (1983) — Ruch Biblijny i Liturgiczny
- Teologia pastoralna w diecezji kieleckiej w XIX w. (1982) — Nasza przeszlosc
- Wkład ks. Stanisława Warzeszaka (1958–2017) w rozwój polskiej bioetyki (2018) — Warszawskie studia teologiczne
Notatki
Stanisław ze Skarbimierza — wzmianki w literaturze naukowej (Elicit). Poniższe pozycje źródłowe dokumentują tematykę powiązaną z osobą lub jej kontekstem kościelnym. Nie stanowią pełnego życiorysu. [1] Stanisława ze Skarbimierza rozważania o chwale i łasce Bożej w świetle wybranych kazań Super Gloria in Excelsis (2020). Autorzy: B. Wojciechowska. [2] ROMAN MARIA ZAWADZKI, Spuścizna pisarska Stanisława ze Skarbimierza. Studium źródłoznawcze, Kraków 1979 (1981). Autorzy: J. Chmiel. [3] Wojciech Świeboda, Universitas contra haeresim. Działalność antyheretycka Stanisława ze Skarbimierza jako przedstawiciela Uniwersytetu Krakowskiego, Kraków 2021 (2024). Autorzy: Blanka Zilynská. [4] Życie i działalność ks. Stanisława Sikorskiego (1910–1993) (2020). Autorzy: Bartosz Sałaj. [5] Teologia pisana przez biografię? O zastosowaniu badań biograficznych w teologii (praktycznej) (2022). Autorzy: Mariusz Chrostowski.
Osiągnięcia
• Stanisława ze Skarbimierza rozważania o chwale i łasce Bożej w świetle wybranych kazań Super Gloria in Excelsis (2020) • ROMAN MARIA ZAWADZKI, Spuścizna pisarska Stanisława ze Skarbimierza. Studium źródłoznawcze, Kraków 1979 (1981) • Wojciech Świeboda, Universitas contra haeresim. Działalność antyheretycka Stanisława ze Skarbimierza jako przedstawiciela Uniwersytetu Krakowskiego, Kraków 2021 (2024)
Materiały i źródła
- Symptomy relacji między społeczeństwem/narodem a państwem. Próba spojrzenia retrospektywnego w warunkach polskich · 2017-06-15
gają czasów XV wieku. Już Stanisław ze Skarbimierza (zm. w 1431 r.), pierwszy rektor odnowionego Uniwersytetu Krakowskiego, w swoim kazaniu pt. Pochwała Uniwersytetu na nowo ufundowanego wyraził opinię, że Polska jest krajem najbardziej uprzywilejowanym i wybranym. W XVI wieku ks. Stanisław Orzechowski (1513-1566), pisarz polityczny i religijny, będzie udowadniał, że królestwo polskie było od czasów Bolesława Chrobrego aż do końca panowania Zygmunta Starego państwem wolności, sprawiedliwości i prawdziwej wiary, narodem wybranym i umiłowanym przez Boga, którego porządek ustrojowo-prawny stał wy
- Stanisław ze Skarbimierza · 2020-07-21
Stanisław ze Skarbimierza (obecnie Skalbmierz; ur. ok. 1365, zm. 9 stycznia 1431 w Krakowie) – polski prawnik i polityk, pierwszy rektor odnowionego w 1400 roku Uniwersytetu Krakowskiego, prawnik, kanonik kapituły katedralnej na Wawelu. ... | Ilustracja, Stanisław ze Skarbimierza (współczesny portret imaginacyjny) | - | | --- | --- | | Kraj działania | Królestwo Polskie, Korona Królestwa Polskiego | | Data i miejsce urodzenia | 1365, Skarbimierz | | Data i miejsce śmierci | 9 stycznia 1431, Kraków | | Miejsce pochówku | Bazylika Archikatedralna św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie | | Rekto
- Krzysztof Ożóg - Stanisław ze Skarbimierza
w 1428 roku jeden brat Stanisła wa, Jan, sołtys we wsi Siemiechów pod Tarnowem. Ponieważ uniwer sytet ufundowany przez Kazimierza Wielkiego upadł po śmierci króla, Stanisław udał się na studia do Pragi, gdzie wówczas istniała jedna z naj lepszych wszechnic europejskich. Najpierw zapisał się na fakultet sztuk wyzwolonych i pod kierunkiem mistrza Konrada z Wormacji w 1382 roku uzyskał stopień bakałarza, a po trzech latach magisterium. Nie po przestał na wykształceniu filozoficznym, w 1389 roku rozpoczął studio wanie prawa kanonicznego. Przed wpisaniem się do metryki ... IX o odpust jubileuszowy,
- 595. rocznica śmierci Stanisława ze Skarbimierza (9 I 1431) - radzyninfo.pl · 2026-01-09
595. rocznica śmierci Stanisława ze Skarbimierza (9 I 1 ... 31) - radzyninfo.pl ... Stanisława ze ... arbimierza ... Dziś mija 595. rocznica śmierci Stanisława ze Skarbimierza – polskiego prawnika, naukowca, myśliciela i duchownego, jednego ze znaczących przedstawicieli polskiej myśli politycznej. ... Stanisław ze Skarbimierza urodził się na początku lat 60. XIV w. w Skarbimierzu (obecnie Skalbmierz w woj. świętokrzyskim, pow. kazimierskim) w rodzinie mieszczańskiej. Uczęszczał do szkoły przy tamtejszej kolegiacie, potem studiował na Uniwersytecie Praskim. W 1396 r. uzyskał tytuł doktora praw.
- Stanisława ze Skarbimierza rozważania o chwale i łasce Bożej w świetle wybranych kazań Super Gloria in Excelsis | Saeculum Christianum. Pismo Historyczne · 2020-09-30
Skarbimier ... Kazania z cyklu Super Gloria in excelsis, autorstwa Stanisława ze Skarbimierza (ok.1360-1431), wybitnego teologa, doktora praw, rektora odnowionego w 1400 r. Uniwersytetu Krakowskiego, poruszają niezwykle ważne kwestie teologiczne. W swoich rozważaniach Stanisław ze Skarbimierza ukazał łaskę jako dar, dla którego warto wszystko utracić, który wymaga nie tylko zachowywania przykazań Bożych, ale przede wszystkim stanowi punkt wyjścia do wielbienia Stwórcy, oddawania Mu czci i chwały. Te fundamentalne kwestie wybitny kaznodzieja zaprezentował z jednej strony w optyce refleksji teol
Częste pytania
Kim był Stanisław ze Skarbimierza?
Był polskim prawnikiem, teologiem, pierwszym rektorem Uniwersytetu Krakowskiego oraz kanonikiem kapituły katedralnej na Wawelu.
Kiedy i gdzie się urodził?
Urodził się około 1365 roku w Skarbimierzu (obecnie Skalbmierz).
Kiedy zmarł?
Zmarł 9 stycznia 1431 roku w Krakowie.
Gdzie jest pochowany?
Pochowany został w Bazylice Archikatedralnej św. Stanisława i św. Wacława w Krakowie.