Kościół Męczeństwa św. Jana Chrzciciela

Historia parafii Kościół Męczeństwa św. Jana Chrzciciela w Międzychód udokumentowana w publikacjach naukowych. Diecezja: poznańska. --- ### Publikacje naukowe **Przyczynki do dziejów budowlanych oraz wystroju malarskiego kościoła pw. św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu** Autorzy: Izabella Brzostowska Rok: 2013 DOI: 10.12775/simzdzktir_t1.2013.007 URL: https://doi.org/10.12775/simzdzktir_t1.2013.007 > Izabella Brzostowska(IZiK UMK, TORUŃ **Parafia pw. św. Jana Chrzciciela w Trzciance i jej księgi metrykalne do 1945 roku** Autorzy: Łukasz Piotr Nowak MS Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.11705 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11705/12449 > Artykuł znacznie poszerza dotychczasowy stan wiedzy na temat dziejów parafii pw. św. Jana Chrzciciela w Trzciance przed 1945 rokiem. Ustalono, że z pewnością istniała ona już na początku XVII wieku, a możliwe, że powstała jeszcze w wieku XVI. Do drugiej połowy XVIII wieku funkcjonowała jako parafia pw. Trójcy Świętej, następnie zmieniono jej wezwanie na obecne. Przez ponad trzy wieki kościoły i zabudowania parafialne kilkakrotnie padały ofiarą pożarów i były odbudowywane. Pierwsze dwie świątynie **Protokół z wizytacji kościoła pw. św. św. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty w Toruniu przeprowadzonej w 1706 roku na zlecenie biskupa chełmińskiego Teodora Andrzeja Potockiego** Autorzy: Bartłomiej Łyczak Rok: 2022 DOI: 10.15762/zh.2022.38 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2022.38 > The purpose of this article is to present the protocol from the inspection visit at the Church of St. John the Baptist and St. John the Evangelist in 1706 during a general visitation of the Diocese of Chemno commissioned by Bishop Teodor Andrzej Potocki. So far, this source has been scarcely used in research on Toru Cathedral, and the information it contains can be used to study the most diverse areas of sciences of history, especially art, bibliology and material culture of the Counter-Reformat **Geneza i budowa katedry lubelskiej (kościoła pojezuickiego) 1580-1625** Autorzy: Bronisław Natoński Rok: 1967 DOI: 10.52204/np.1967.27.63-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6639/6949 > Przedmiotem tekstu jest historia kościoła św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lublinie, który pierwotnie był kościołem jezuickim do roku 1773, a później został katedrą diecezji lubelskiej od roku 1832.Autor wykazał, że w dotychczasowych badaniach nad historią wspomnianego kościoła pominięto ważne źródła archiwalne. Głównym celem dysertacji jest wyjaśnienie niejasności związanych z historią tego kościoła, zwłaszcza w kontekście jego budowy i początków. Zakres artykułu obejmuje okres  od **Church in the Desert. The construction history of the Church of St. John the Baptist in Chřešťovice near Písek** Autorzy: Filip Facincani, Kryštof Loub Rok: 2025 DOI: 10.56112/zpp.2024.3.02 > CĂ­lem studie je představenĂ­ stavebnĂ­ historie kostela sv. Jana Křtitele v ChřeĹĄĹĽovicĂ­ch u PĂ­sku. VĂ˝zkum byl koncipovĂĄn jako standardnĂ­ nedestruktivnĂ­ stavebněhistorickĂ˝ prĹŻzkum, jehoĹž zĂĄvěry jsou zde představeny v redukovanĂŠ podobě a za uĹžitĂ­ vĂ˝běrovĂ˝ch archivnĂ­ch reĹĄerĹĄĂ­. PrĹŻzkum dokĂĄzal, Ĺže nejstarĹĄĂ­ zachovanĂŠ zděnĂŠ části kostela, tj. severnĂ­ zeď hlavnĂ­ lodi a jejĂ­ severovĂ˝chodnĂ­ nĂĄroŞí, pochĂĄzejĂ­ ze 13. stoletĂ­, zatĂ­mco presbytář a s **Średniowieczna architektura kościoła św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu** Autorzy: Wojciech Sowała Rok: 2021 DOI: 10.36744/BHS.694 URL: http://ruj.uj.edu.pl/bitstreams/ec37767f-c404-4c42-b270-e8f235de6558/download > Kolegiata św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu była jedną z najstarszych i najważniejszych kapituł w diecezji krakowskiej. W artykule przeanalizowano relikty XII-wiecznego kościoła i postawiono tezę o innym, niż dotychczas przyjmowane, kształcie wschodniej partii świątyni. Następnie, w oparciu o badania architektury i przekazów źródłowych postawiono tezę o wykonaniu przebudowy pomiędzy 1443 a 1460 r. Wskazano, że proporcje budowli i detal architektoniczny wykazują pokrewieństwo z analogicznymi ele **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Osiemnastowieczne obrazy ołtarzowe w kościele św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu – wybrane problemy i perspektywy badawcze** Autorzy: Katarzyna Chrzanowska, Natalia Koziara-Ochęduszko Rok: 2024 DOI: 10.55545/md.2203 URL: https://czasopisma.vistulana.pl/article/download/14/16 > Artykuł jest poświęcony analizie problemów badawczych związanych z grupą osiemnastowiecznych obrazów ołtarzowych znajdujących się w kościele św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu. Ze względu na rangę skalbmierskiej kolegiaty w ramach struktury diecezji krakowskiej w xviii wieku wśród zgromadzonych w świątyni obrazów znajdują się zarówno przykłady malarstwa na najwyższym poziomie osiągalnym wówczas dla malarzy cechowych działających w Krakowie, jak i wykonanego przez artystę tworzącego niezależnie o **Kościół św. Jana w Stargardzie. Nowe spojrzenie na chronologię i datowanie jego budowy** Autorzy: Agnieszka Lindenhayn‑Fiedorowicz Rok: 2023 DOI: 10.26881/porta.2023.22.02 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/10594/9528 > Średniowieczne dzieje kościoła św. Jana w Stargardzie są ściśle związane z miejscową komandorią joannitów. Dawną kaplicę konwentualną z drugiej połowy XIII w. z czasem zastąpiono przez budowaną etapami późnogotycką świątynię ceglaną, która ostatecznie przybrała obecną formę trójnawowego kościoła halowego z halowym chórem obejściowym i osiową wieżą zachodnią. W dotychczasowych badaniach świątynia ceglana była datowana na podstawie tablicy inskrypcyjnej zachowanej w partii wieżowej oraz analizy st **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Przyczynek do mecenatu artystycznego Kościoła w XVII w.** Autorzy: J. Dzik Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.329-342 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7074/7800 > -- **Powołania kapłańskie w Parafii Ścięcia Świętego Jana Chrzciciela w Rudzie Śląskiej Goduli w latach 1888-1958** Autorzy: Tomasz Nocoń Rok: 2022 DOI: 10.31261/ssht.2020.53.2.07 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/11676/10222 > Przypadająca 14 listopada 2021 roku 150. rocznica poświęcenia kościoła parafialnego pod wezwaniem Ścięcia Świętego Jana Chrzciciela w Rudzie Śląskiej Goduli jest okazją, aby sięgnąć do nieodkrytych dotąd kart historii parafii. Do 1958 roku w parafii zrodziło się aż dziesięć powołań kapłańskich. Kapłani urodzeni bądź wychowani w Goduli, zasilili szeregi duchowieństwa diecezjalnego pięciu diecezji i dwóch zgromadzeń zakonnych. Autor dokonał analizy Kroniki parafialnejoraz zbioru akt znajdujących s **Biskupstwo poznańskie (problemy badawcze średniowiecznych dziejów)** Autorzy: M. Banaszak Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.69.5-9 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6946/7745 > -- **Uwagi na temat nowożytnych fundacji ołtarzowych w kościele pw. śś. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty w Toruniu: wiek XVIII** Autorzy: Bartłomiej Łyczak Rok: 2015 DOI: 10.15762/ZH.2015.20 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2015.20 > Osiemnaste stulecie stanowiło burzliwy okres w historii Torunia, obfitujący w wydarzenia prowadzące do stopniowego upadku miasta.Tragiczne w skutkach okazały się już wypadki pierwszego dwudziestolecia, naznaczonego oblężeniem szwedzkim w 1703 r., kwaterunkami kolejnych wojsk, obciążeniami finansowymi związanymi ze spłatą potężnych kontrybucji i podatków oraz nawracającymi epidemiami dżumy.Spadek liczby mieszkańców i zastój gospodarczy spowodował nieodwracalne szkody w funkcjonowaniu organizmu mi **Męczeństwo - szczególne świadectwo wiary w Jezusa Chrystusa. Spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła w Rzeszowie, 8-9 IV 2010** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2010 DOI: 10.52204/np.2010.113.347-351 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4736/5003 > Spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła odbyło się w dniach 8-9 kwietnia 2010 roku w Wyższym Seminarium Duchownym diecezji rzeszowskiej. Gospodarzem spotkania był ordynariusz diecezji rzeszowskiej, ks. biskup Kazimierz Górny. W poniższym tekście zamieszczono relację ze wspomnianego spotkania. **Ecclesia - Studia z Dziejów Wielkopolski t. I, 2003** Autorzy: J. Walachowicz Rok: 2004 DOI: 10.14746/cph.2004.2.30 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/cph/article/download/41987/35276 > Recenzja: Ecclesia - Studia z Dziejów Wielkopolski, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza - Wydział Teologiczny, tom I, Poznań 2003, ss. 312. **Wystrój rzeźbiarski kaplicy św. Marii Magdaleny przy kościele Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela w Henrykowie oraz jego twórca August Leopold Jäschke** Autorzy: Artur Kolbiarz Rok: 2021 DOI: 10.36744/BHS.696 URL: https://doi.org/10.36744/bhs.696 > Wzniesienie oraz wyposażenie kaplicy św. Marii Magdaleny przy kościele cysterskim w Henrykowie wpisało się w ramy ostatniej ofensywy artystycznej Kościoła katolickiego na Dolnym Śląsku w czasach nowożytnych, przeprowadzonej już po włączeniu regionu do Królestwa Prus. Należało także do największych przedsięwzięć artystycznych, podjętych po połowie XVIII w. przez henrykowskiego opata Candidusa Riegera. Zachowane archiwalia pozwalają zrekonstruować podział prac przy tej realizacji. Prace murarskie, **Uwagi na temat osiemnastowiecznego wyposażenia kolegiaty w Skalbmierzu** Autorzy: Agata Dworzak Rok: 2024 DOI: 10.55545/md.2202 URL: https://czasopisma.vistulana.pl/article/download/13/14 > Kolegiata św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu od dawna budziła zainteresowanie starożytników, historyków i historyków sztuki, w tym w szczególności badaczy architektury średniowiecznej, jednakże bogate i zróżnicowane artystycznie wyposażenie kościoła pozostawało raczej na uboczu badań. Dotychczas nie przeanalizowano znajdujących się w kolegiacie w Skalbmierzu dzieł osiemnastowiecznej snycerki, a z częścią zaproponowanych w literaturze tez nie można się zgodzić. W ogóle nie poruszono także problem **Janowy Kościół a teologia czwartej Ewangelii** Autorzy: F. Gryglewicz Rok: 1979 DOI: 10.21906/RBL.1152 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1152/1244 > — **Żywot i męka Pięciu Braci Męczenników pierwszej diecezji polskiej w Poznaniu** Autorzy: Irena Byrska Rok: 1969 DOI: 10.52204/np.1969.30.231-239 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6660/7297 > W związku z Rokiem Tysiąclecia Biskupstwa Poznańskiego wystawiono w Bazylice Archikatedralnej Poznańskiej Misterium Religijne pt.: „Żywot i męka Pięciu Braci męczenników pierwszej diecezji polskiej w Poznaniu”. Scenariusz sztuki na podstawie opisu żywotu i śmierci Pięciu Braci, dokonanego przez św. Brunona z Kwerfurtu, opracowała Irena Byrska. Redakcja „Naszej Przeszłości” zamieściła tekst Misterium na łamach czasopisma w celu upamiętnienia męczeństwa Pięciu Braci, które miało miejsce w roku 100 **Rzeźba Chrystusa w typie ikonograficznym Chrystus Umęczony z kaplicy Kopernika w kościele pw. św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu** Autorzy: M. Kurkowski Rok: 2020 DOI: 10.12775/rt.2020.009 URL: https://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/RTOR/article/download/RT.2020.009/27826 > Im Artikel wird die Skulptur Christi in der Pfarrkirche der Altstadt von Thorn in der sog. Kopernikus-Kapelle präsentiert. Im Jahr 2018 wurde sie Konservierungsarbeiten unterzogen, die eine Verifizierung der bisherigen Forschungserkenntnisse ermöglichten. Dank ihnen wurde festgestellt, dass die Skulptur um die Wende des 15. Jh. unter dem Einfluss süddeutscher Werkstätten entstand, und auch, dass sie den Typ der Andachtsdarstellungen des Märtyrer Christi darstellt, die an Wänden oder in Altarschr **[Recenzja]: Anna Jabłońska, Bożogrobcy św. Jana w świetle źródeł gnieźnieńskich w okresie staropolskim** Autorzy: Michał Muraszko Rok: 2026 DOI: 10.31743/abmk.19272 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.19272 > Recenzja książki  autorstwa Anny Jabłońskiej "Bożogrobcy św. Jana w świetle źródeł gnieźnieńskich w okresie staropolskim" sporządzona przez dr. Michała Muraszko. **W kwestii wcześniejszych założeń kościoła św. Jana we Włocławku** Autorzy: Leszek Wojda Rok: 1983 DOI: 10.18778/0208-6034.03.05 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/archaeo/article/download/16097/15815 > The Institute of Archaeology of Ш 4 university has been conducting the complex archaeological investigations of the urban aglomeration in Włocławek since 1976. The purpose of these works is to receive a full picture of the significance site by confronting the archaeological sources with the historical, Cartographical ones and with the . architectonical ascertainments. The first stage of research covers the investigation of the medieval town, i.e. present Old Town. The former investigations were **The church of st. John the Baptist in Dolní Chabry** Autorzy: Hubert Ječný Rok: 2011 DOI: 10.56112/sp.2011.2.02 URL: http://staletapraha.cz/doi/10.56112/sp.2011.2.02.pdf > Kostel sv. Jana Křtitele byl archeologicky zkoumĂĄn v sedmdesĂĄtĂ˝ch letech minulĂŠho stoletĂ­. V souvislosti se zpracovĂĄnĂ­m vĂ˝sledkĹŻ vĂ˝zkumu se tato studie zabĂ˝vĂĄ umělecko-historickĂ˝m rozborem stojĂ­cĂ­ stavby, jejĂ­m datovĂĄnĂ­m a zařazenĂ­m do kontextu českĂŠho romĂĄnskĂŠho stavitelstvĂ­.1 **Hermeneutyka przestrzeni liturgicznej w służbie ewangelizacji na przykładzie kościoła pw. św. Jana Pawła II w Szczecinie** Autorzy: Andrzej Krzystek Rok: 2025 DOI: 10.12775/ticz.2025.019 URL: https://apcz.umk.pl/TiCz/article/download/65333/44563 > Kościół zbudowany w latach 2016-2025 stanowi wotum wdzięczności za osobę i życie św. Jana Pawła II, a także za sakrament chrztu udzielony Pomorzanom przed dziewięciuset laty (1124-1125) przez św. Ottona z Bambergu podczas misji chrystianizacyjnej. Współpraca teologa, architekta i wielu twórców w powstaniu tego dzieła sięga do tradycji Kościoła, wskazuje na pogłębioną refleksję biblijno-teologiczną i daje poczucie sacrum. Ikonografia świątyni, odwołując się do początków Kościoła powszechnego, a t **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Geneza fundacji i początki materialnej egzystencji klasztoru oo. Bernardynów w Kazimierzu Biskupim (1514-1524)** Autorzy: A. Sitnik Rok: 2017 DOI: 10.4467/27204006pmo.17.002.16274 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21885/ > Fundatorami klasztoru i kościoła oraz dobrodziejami bernardynów kazimierskich okazała się rodzina Lubrańskich, a ściślej mówiąc, synowie Ruperta (Lamberta) i jego żony z rodu Boleściców: Jan i Mikołaj. W 1514 r. kapituła zakonna obradująca w Kobylinie przyjęła nową fundację i wysłała do Kazimierza Biskupiego dwóch zakonników. Bernardyni objęli drewniany klasztor i kościół pod wezwaniem św. Jana Męczennika, jednego z Pięciu Braci Męczenników, zwanych też Pięciu Braćmi Polakami, 26 września 1514 r **Kaplica Męczeństwa i Wdzięczności Duchowieństwa Polskiego w Narodowym Sanktuarium Świętego Józefa Kaliskiego. Wotum dziękczynne księży „dachauczyków” za ocalenie z KL Dachau** Autorzy: S. Kęszka Rok: 2025 DOI: 10.4467/27204006pmo.25.009.22254 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/019ad92c-5cab-7236-8236-d8b12ec768f2/pobierz > Pod koniec II wojny światowej, księża uwięzieni w KL Dachau ślubowali św. Józefowi, że jeśli zostaną ocaleni, będą głosić jego kultu. Tydzień później – 29 kwietnia 1945 r. obóz został wyzwolony, a wszyscy więźniowie, w tym również polscy duchowni ocaleni. Wypełniając swój ślub, spotykali się oni w Sanktuarium św. Rodziny w Kaliszu. W dowód wdzięczności planowali wybudować jako wotum za ocalenie kościół, jednakże ówczesna sytuacja społeczno-polityczna nie pozwoliła tego celu zrealizować. Postanow **Kościół św. Józefa Oblubieńca NMP na warszawskim Kole** Autorzy: A. Lis Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.353-392 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.353-392 > -- **Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość” Poznań, 3-5 września 2017 roku** Autorzy: A. Rybaczek Rok: 2017 DOI: 10.18290/KIP.2017.6.2-20 > W dniach 3-5 września 2017 r. odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowa pt. „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość”, zorganizowana pod patronatem Jego Ekscelencji Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropolity Poznańskiego, Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski. **Archidiecezja poznańska (szkic historyczny)** Autorzy: Komisja Historyczna Archidiecezji Poznańskiej Rok: 1969 DOI: 10.52204/np.1969.30.7-17 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6650/7286 > Celem niniejszego szkicu jest przedstawienie historii diecezji poznańskiej i jej organizacji przez wieki. Diecezja poznańska miała początkowo bardzo rozległe terytorium, obejmując całą ówczesną Polskę. Wraz z powstaniem metropolii gnieźnieńskiej i biskupstw w innych miastach, jej obszar został zawężony. Wprowadzenie nowych diecezji i utrata terytoriów wskutek rozbicia dzielnicowego spowodowały zmiany w jej obszarze. Artykuł ukazuje bogatą historię religijną i kulturową diecezji poznańskiej, pocz **W swoim Kościele Pan otworzył jego usta (por. Syr 15, 5). Orędownictwo św. Jana Apostoła i Ewangelisty w świetle formularzy mszalnych Kościoła zachodniego do Soboru Trydenckiego** Autorzy: Waldemar Pałęcki Rok: 2020 DOI: 10.18290/rt20678-3 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/14325/13614 > Od pierwszych wieków chrześcijaństwa kult świętych był nierozdzielnie związany z misterium Chrystusa. Zwłaszcza na początku oddawano szczególną cześć Matce Jezusa i najbliższym uczniom Chrystusa Pana. Jednym z tych uczniów Pana należących do grona Dwunastu, którego kult znany był od pierwszych wieków chrześcijaństwa, jest św. Jan Ewangelista. W tradycji zachodniej obchodzono dwa święta ku Jego czci: dzień narodzin dla nieba, 27 grudnia, oraz wspomnienie poddania go torturom, 6 maja. W kształtowa **Romańska i wczesnogotycka architektura kościoła pocysterskiego w Oliwie (XII-XIIIw.)** Autorzy: Leszek Wetesko Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.429-454 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7337/7912 > -- **Ks. Leszek Wilczyński (1957-2020). Historyk Kościoła i archiwista** Autorzy: Łukasz Krucki Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.140.275-309 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5605/8366 > Ks. Leszek Wilczyński (1957-2020) był historykiem Kościoła, który zajmował się dziejami archidiecezji poznańskiej w XIX i XX w. Jego liczne publikacje poświęcone były zwłaszcza Akcji Katolickiej. Prowadził działalność dydaktyczną w zakresie nauk teologicznych. Zajmował się również kwestiami archiwalnymi. **Spotkanie Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, 12 IV-14 IV 2023 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.139.371-380 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5450/5940 > Jest to sprawozdanie ze spotkania Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, które miało miejsce w dniach od 12 do 14 kwietnia 2023 r. **Losy kościoła parafialnego pw. świętych Piotra i Pawła w Bychawie na przełomie XVI i XVII wieku w świetle źródeł kościelnych** Autorzy: Włodzimierz Bielak ks. Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.13092 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13092/11852 > W artykule skorygowano błędne lub nieprecyzyjne informacje o parafii w By­chawie obecne w dotychczasowej literaturze przedmiotu, która nota bene nie jest zbyt obszerna. Na podstawie dotychczasowych rozważań opartych głównie na źródłach kościelnych, mało dotychczas wykorzystywanych, udało się przynajmniej po części rzucić nowe światło na czas poszczególnych etapów w dziejach kościoła bychawskiego na przełomie XVI i XVII wieku. Początki ruchu kalwińskiego musiały przypaść na ostatnie lata piątej d **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Józef Mandziuk, Historia Kościoła katolickiego na Śląsku, t. 1, Średniowiecze, cz. 1, Do 1302 r., Wydawnictwo UKSW, Warszawa 2003** Autorzy: Henryk Kołodziejczyk Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.43 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12246/10579 > Książka jest zbiorem referatów wygłoszonych **Dzieje Kościoła katolickiego na Pomorzu Zachodnim i północnym do 1945 roku. Zarys problemu** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2016 DOI: 10.18276/CTO.2016.2-13 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/6409.pdf > Dzieje Kościola katolickiego na Pomorzu Zachodnim i polnocnym przechodzily zmienne koleje losu. Biskupstwo poznanskie, a potem metropolia gnieźnienska zapewnialy przestrzen do coraz prezniejszego rozwoju Kościola katolickiego. W te przestrzen nalezy wpisac takze biskupstwa pruskie oraz diecezje chelminską z metropolii ryskiej. Niestety, protestantyzm, ktory w XVI wieku zaistnial w Niemczech, dosiegnąl wiele krajow europejskich, w tym rowniez Ksiestwo Pomorskie, a z nim pomorski Kościol oraz Prus **Problematyka wyznaniowa w Poznańskiem w XIX i pierwszej połowie XX wieku (do 1939 r.) w historiografii polskiej po 1989 r.** Autorzy: Olgierd Kiec Rok: 2025 DOI: 10.18290/teka25.8 URL: https://czasopisma.tnkul.pl/index.php/tkh/article/download/4514/3528 > Celem artykułu jest nakreślenie głównych tendencji w polskiej historiografii po 1989 r., zajmującej się dziejami Kościołów oraz szerzej – wyznań chrześcijańskich na terenie Poznańskiego, czyli tej części zachodniej Polski, która w XIX wieku znajdowała się pod pruskim panowaniem jako Wielkie Księstwo Poznańskie, a w latach 1919-1939 w większości należała do województwa poznańskiego II Rzeczypospolitej (w granicach sprzed nowego podziału administracyjnego, dokonanego w 1938 r.). Najbardziej charak **Nieco nowego światła na niektóre z najstarszych dokumentów placówki joannitów w Poznaniu** Autorzy: T. Lange Rok: 2021 DOI: 10.4467/2391-890xpah.21.009.15314 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21278/ > Digitalizacja średniowiecznych dyplomów znajdujących się w posiadaniu Biblioteki Litewskiej Akademii Nauk im. Wróblewskich (dawnej Państwowej Biblioteki im. Eustachego i Emili Wróblewskich w W ilnie) i udostępnienie ich badaczom w kolorze i wysokiej rozdzielczości pozwalają na weryfikację dotychczasowych wyników badań dotyczących niektórych z najstarszych dokumentów poznańskiej komandorii joannitów, konkretnie dyplomów o nr. 104, 117 i w pewnym stopniu 213 z Kodeksu Dyplomatycznego Wielkopolski, **Ikonografia witraży Wiktora Ostrzołka w gdańskim kościele Mariackim (1977–1980)** Autorzy: Jacek Friedrich Rok: 2021 DOI: 10.26881/porta.2021.20.09 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/6409/5827 > In 1966, a commemorative decoration appeared inside St Mary’s Church in Gdansk: its main component was the painting showing Poland’s Baptism placed in the chancel. Meanwhile, a pillar by the Priests’ Chapel was decorated with a standard bearing striped concentration camp uniform cloth with numbers of priests -prisoners in Nazi camps. This referred directly to the décor of the Priests’ Chapel created not long before, and in which Polish priests murdered during WW II had been commemorated in 1965. **Kościół polski obrońcą ducha narodowego na Śląsku w wiekach średnich** Autorzy: Franciszek Lenczowski Rok: 1966 DOI: 10.52204/np.1966.25.69-81 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6583/8216 > - **Rec.: J. Umiński, Powstanie biskupstwa poznańskiego i zależnego odeń archidiakonatu czerskiego. " Wiadomości Kościelne", Wrocław 1952** Autorzy: Kazimierz Jasiński Rok: 1957 DOI: 10.52204/np.1957.5.293-297 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7222/8307 > Studia T eologiczn e" w ydaw **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **Ziemia Kłodzka jako region kultu św. Jana Nepomucena** Autorzy: A. Marek Rok: 2014 DOI: 10.18778/2300-0562.03.15 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/studiageogr/article/download/18543/18078 > W artykule zaprezentowano kult św. Jana Nepomucena na Ziemi Kłodzkiej. Historia tego regionu kształtowała się odmiennie niż sąsiedniego Śląska. Obszar ten często stanowił terytorium sporne między Czechami a Polską. Ziemia Kłodzka kilkakrotnie zmieniała swoją przynależność państwową, czego konsekwencją były zmiany religijne. W baroku, podczas prężnych działań kontrreformacyjnych rozpowszechnił się kult XIV­wiecznego męczennika – św. Jana Nepomucena. Rozprzestrzeniał się on od czasu śmierci jego o **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Sprawozdanie z konferencji naukowej pt. Polonia coepit habere episcopum. Początki biskupstwa poznańskiego (968–2018), Poznań, 19–20 VI 2018 r.** Autorzy: Jakub Wojtczak, U. I. A. Mickiewicza Rok: 2018 DOI: 10.15804/hso180408 URL: http://czasopisma.marszalek.com.pl/images/pliki/hso/19/hso1908.pdf **Kościół Prawosławny w dziejach Rzeczypospolitej** Autorzy: A. Mironowicz Rok: 1999 DOI: 10.15290/elpis.1999.01.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17490/1/Elpis_1_1999_A_Mironowicz_Kosciol_Prawoslawny.pdf **Medieval architecture of the Church of St. Hedwig of Silesia in Zielona Góra and transformations to the church between the 14th and 20th centuries** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2019 DOI: 10.37190/arc190401 > WprowadzenieKościół konkatedralny pw.św.Jadwigi Śląskiej wraz z ratuszem to dwie najstarsze budowle monumentalne na obszarze miasta lokacyjnego w Zielonej Górze.Świątynia, położona pośrodku placu **Początki kościoła i parafii św. Wojciecha w Kielcach** Autorzy: Eugeniusz Wiśniowski Rok: 1982 DOI: 10.52204/np.1982.57.155-169 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6565/7497 > -- **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Kościół p. wezw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w parafii św. Jakuba w Warszawie** Autorzy: Zofia Sowińska-Bania Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.167-199 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6812/7685 > -- **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Archeologiczne świadectwa o najstarszych świątyniach na Ostrowie Tumskim w Poznaniu** Autorzy: H. Kóčka-Krenz Rok: 2018 DOI: 10.14746/e.2006.2.2 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/e/article/download/15400/15168 > Konwent dominikanów poznańskich w **Gerard Labuda jako badacz kościoła polskiego w średniowieczu** Autorzy: M. Kosman Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.123-143 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4198/4904 > W bogatym i wielowątkowym dorobku wybitnego polskiego historyka Gerarda Labudy (1919-2010), przede wszystkim badacza średniowiecza, którego bibliografia zawiera 2 tys. publikacji, na jednym z czołowych miejsc leży historia Kościoła. Zauważmy, że dochodzenia te dotyczą spraw polityczno-organizacyjnych i początków ustroju państwowego. Jako student pisał rozprawy dotyczące misji polskiej i krzyżackiej w Prusach oraz prób podporządkowania Gniezna przez niemiecki Magdeburg, wydane przed 1939 r. Opubl **Sprawozdanie z poszukiwań akt w Archiwum Państwowym w Szczecinie dotyczących Kościoła na Pomorzu Zachodnim w latach 1140-1545** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9185 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9185/7681 > - **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Reprezentacje leksykalne pojęć CHRZEST, CHRZEST JANOWY oraz CHRZEST PAŃSKI w średniowieczu. Analiza onomazjologiczna** Autorzy: Bożena Sieradzka-Baziur Rok: 2021 DOI: 10.24917/20831765.16.16 URL: https://studialinguistica.up.krakow.pl/article/download/8999/8200 > In the article, the subject of description included continuous and discontinuous autosemantic lexical units used in the medieval language (until the end of the 15th century) to denote two different religious rites described in the New Testament and the rite of Christian initiation in the New Testament and in the Middle Ages in Poland. They are a lexical representation of the concepts of BAPTISM. JOHN’S BAPTISM. LORD’S BAPTISM in the Słownik pojęciowy języka staropolskiego online [Conceptual Old **Naukowe pokłosie milenium śmierci św. Wojciecha** Autorzy: J. Strzelczyk Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.5-97 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6844/8171 > -- **Użytkownicy zbiorów biblioteki i archiwum kościoła św. Jana w Lesznie w świetle dokumentów archiwalnych od XIX wieku do 1939 roku** Autorzy: K. Szymańska Rok: 2019 DOI: 10.14746/b.2019.23.5 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/b/article/download/22049/21077 > W artykule poruszono problem udostępniania zbiorów archiwum i biblioteki kościoła św. Jana w Lesznie. Zbiory te – o historycznym znaczeniu dla dziejów Leszna, Jednoty Braci Czeskich i historii protestantyzmu w Polsce i Europie – od XVIII wieku budziły zainteresowanie badaczy. W XIX wieku, na fali rozwoju badań nad życiem i dorobkiem Jana Amosa Komeńskiego oraz braćmi czeskimi, wzrosła potrzeba dostępu do tych materiałów. Na podstawie dostępnych źródeł archiwalnych z XIX–XX wieku przedstawiono, k **Metamorfozy koloru i stałość inspiracji. Uwagi o wystroju i wyposażeniu sanktuarium Chrystusa Ukrzyżowanego w Kobylance** Autorzy: A. Stankiewicz Rok: 1970 DOI: 10.21697/sc.2021.28.spec.4 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/sc/article/download/9389/8314 > Kościół parafialny w Kobylance, pełniący funkcję sanktuarium Chrystusa Ukrzyżowanego, nie budził jak dotąd większego zainteresowania historyków i historyków sztuki. Fundacji niewielkiej świątyni murowanej podjął się wojewoda sandomierski, Jan Wielopolski (zm. 1774), a budowę, zapewne według projektów Francesco Placidiego, przeprowadzono w latach ok. 1743-1750. Architekt był odpowiedzialny także za projekty przykościelnej dzwonnicy oraz pięciu ołtarzy. Główna nastawa mieszcząca obraz Ukrzyżowaneg **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Z dziejów parafii rzymskokatolickiej i średniowiecznego kościoła w Stawiszynie w latach 1880-1940. Przyczynek do badań** Autorzy: Marta Gołembiewska Rok: 2021 DOI: 10.4467/26578646zknt.21.011.17595 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23260/ > From the History of the Roman-Catholic Parish and Its Medieval Church in Stawiszyn from 1880 to 1940. An Introduction to Research The Roman Catholic parish in Stawiszyn was probably founded in the 13th century and due to the fact that these goods were royal property, its founder was the monarch at the time. Two centuries later, it was one of the most prosperous benefices in the Kalisz Archdeaconry. In 1360, at the initiative of King Casimir the Great, a brick church was built in place of the wo **Na pograniczu wyznaniowym. Nieistniejąca unicka cerkiew pod wezwaniem św. Praksedy Męczennicy w Milejowie i jej wyposażenie** Autorzy: P. Sygowski Rok: 2019 DOI: 10.17951/L.2018.16.1/2.7-41 URL: https://journals.umcs.pl/l/article/download/8738/6417 > W czasach Rusi Halicko-Włodzimierskiej osadnictwo ruskie na terenie dzisiejszej Lubelszczyzny posuwało się systematycznie na zachód. W XV i XVI w. dotarło do doliny Wieprza. W jego środkowym biegu powstało wówczas kilka parafii prawosławnych – Łęczna, Puchaczów, a także Milejów. Parafie te po przystąpieniu diecezji chełmskiej do unii brzeskiej stały się unickimi. Usytuowanie ich na terenie ze wzrastającą przewagą osadnictwa polskiego spowodowało przechodzenie wiernych na rzymsko katolicyzm. Proc **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Kościół św. Franciszka z Asyżu i klasztor Franciszkanów w Poznaniu w latach 1947-1957** Autorzy: Salezy Bogumił Tomczak Rok: 2018 DOI: 10.14746/e.2018.13.4 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/e/article/download/30509/26962 > IW 1947 r., po 111 latach nieobecności, powrócili do Poznania franciszkanie i objęli swój dawny klasztor i kościół pw. św. Franciszka z Asyżu, zniszczony w czasie II wojny światowej w 75%. Do 1957 r. zdołali odbudować kaplicę Matki Bożej Loretańskiej, kościół i  klasztor. Od samego początku prowadzili działalność duszpasterską w swoim kościele, ponadto głosili misje ludowe i rekolekcje w wielu parafiach. Na życzenie arcybiskupa poznańskiego Walentego Dymka w 1949 r. zaprowadzili stały dyżur spow **[Recenzja]: Kościół pobrygidkowski w Lublinie. Dawniej i dziś. Historia wciąż żywa. Lublin 2021, Kościół Rektoralny pw. Wniebowzięcia NMP Zwycięskiej w Lublinie, Powizytkowski Ośrodek Kultury w Lublinie, ss. 196, ISBN 978-83- 922664-3-3** Autorzy: J. Flaga Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13675 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13675/12460 > Recenzja **Pierwsi męczennicy polscy - cechy przedstawienia ikonograficznego w sztuce sakralnej** Autorzy: B. Grabowska Rok: 2003 DOI: 10.52204/np.2003.99.355-366 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6768/8202 > Tekst omawia męczeńską śmierć pierwszych polskich świętych, Pięciu Męczenników, zakonników z klasztoru benedyktyńskiego reguły św. Romualda, którzy zginęli w wyniku napadu zbójców. Lokalizacja klasztoru w okolicach Międzyrzecza oraz tragedia, która miała miejsce po zwrocie daru dla księcia Bolesława Chrobrego, są przedstawione jako kontekst wydarzeń. Autor podkreśla heroizm zmarłych i cudowne zdarzenia po ich śmierci, a także wspomina o beatyfikacji w 1005 r. Następnie zwraca uwagę na brak badań **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Świątynia znakiem obecności Bożej** Autorzy: S. Grzybek Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1882 > - **Kościół parafialny pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Ligocie Bialskiej (diecezja opolska)** Autorzy: J. Kopeć Rok: 2003 DOI: 10.15633/FHC.1266 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1266/1170 > This note constitutes a contribution to the history of worship of St. Stanislaus, Bishop and Martyr, in the Opole are of Silesia, where this worship has been strong since he Middle Ages. Taking as an example the dedication of a parish church at Ligota Bial ka (German Ellguth) to St. Stanislaus, it wants to show the permanence of the rever nce for this Saint. The fact that a new church, built in the years 1908-1909 in the place f the old one (which dated back to the Middle Ages)  received the sam **Architektura kościoła św. Marcina w Kazimierzu Biskupim** Autorzy: Adam Soćko Rok: 2024 DOI: 10.36744/bhs.1790 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/1790/1851 > Artykuł poświęcony jest analizie architektury kościoła parafialnego w Kazimierzu Biskupim. Świątynia uchodzi za budowlę romańską z XII w., którą w początku XVI w. rozbudowano w technice ceglanej z inicjatywy biskupa poznańskiego Jana Lubrańskiego. Analiza struktury murów świątyni oraz interpretacja badań archeologicznych pozwoliły na ustalenie, że budowla jest w rzeczywistości świątynią późnoromańską. Zbudowano ją zapewne w początkach XIII w. na miejscu starszej, prawdopodobnie zniszczonej pożar **Średniowieczna architektura kościoła parafialnego w Głubczycach od II połowy XIII do początków XVI wieku** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2021 DOI: 10.21697/SC.2020.27.2.4 URL: https://doi.org/10.21697/sc.2020.27.2.4 > The medieval architecture of the parish church in Głubczyce from the second half of the 13th century to the beginning of the 16th century Abstract The article presents the results of research on the parish church of Nativity of the Blessed Virgin Mary in Głubczyce. In the introduction presents a analysis of written and iconographic sources and discusses the current literature on the subject. Based on architectural research and comparative analysis, it was considered that the first church was pro **Materials of the Archive of the Koszalin-Kolobrzeg (Kołobrzeg) Diocese in Koszalin concerning the history of the church of Pila (Piła)** Autorzy: Tadeusz Ceynowa Rok: 2019 DOI: 10.18276/skk.2019.26-13 URL: https://wnus.edu.pl/skk/file/article/view/16085.pdf > Pierwsze źródła dotyczące Piły pochodzą z akt konsystorskich z połowy XV w. Początkowo należała ona do parafii w Ujściu. Usamodzielniła się w początkach XVII w. Do 1920 r. wchodziła w skład diecezji i archidiecezji poznańskiej. Po zakończeniu I wojny światowej włączono ją do delegatury arcybiskupiej, a następnie wolnej prałatury w Pile. W wyniku II wojny światowej weszła w skład Kościoła gorzowskiego. Ostatnia reorganizacja Kościoła w Polsce w 1992 r. spowodowała jej włączenie do diecezji koszal **Retable from Lubowo (Łubowo). An example of late gothic sculpture and the lay piety of the and of 15th and the beginning of 16th century in Western Pomerania** Autorzy: Angelika Grobelna-Sochaj Rok: 2022 DOI: 10.18276/skk.2022.29-15 URL: https://wnus.edu.pl/skk/file/article/view/19896.pdf > Ołtarz z Łubowa pojawił się w ostatnich miesiącach II wojny światowej. W czasie cofania linii frontu niemiecki oficer zdeponował paczkę u rodziny ze Starowic. Po wojnie, gdy pakunek został rozpieczętowany, depozytariusze odkryli w niej późnośredniowieczny tryptyk. Został on umieszczony w kościele filialnym w Starowicach, a w 1975 roku w kościele parafialnym w Łubowie. Ołtarz został odrestaurowany w latach 1974–1975 oraz w latach 1994–1995 przez pracownie konserwatorskie w Gdańsku i Szczecinie. W **Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Szkolna edukacja historyczna. Historia ludzi. Historia dla ludzi” Poznań 25–26 października 2012 r.1** Autorzy: Iwona Chmura-Rutkowska, Edyta Głowacka-Sobiech, Izabela Skórzyńska Rok: 2019 DOI: 10.14746/BHW.2013.30.19 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/bhw/article/download/17885/17624 > . **Chrzest Polski a katolicka teologia misyjna we wczesnym średniowieczu** Autorzy: M. Rechowicz Rok: 1966 DOI: 10.21906/RBL.3041 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/3041/3128 > — **Kilka uwag na temat obrazu Chrystus na krzyżu w kościele pw. św. Mateusza w Mielcu** Autorzy: Kinga Zięba Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.23.001.19826 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/0192f726-afea-734c-8eb7-bcb6821266c3/pobierz > Obraz Chrystus na krzyżu w ołtarzu głównym kościoła pw. św. Mateusza w Mielcu nie był do tej pory przedmiotem szerszej refleksji historyczno-artystycznej. Kilkukrotnie pojawiały się o nim pojedyncze wzmianki dotyczące atrybucji i datacji. Autorstwo dzieła przypisywano Tomaszowi Dolabelli lub któremuś z jego uczniów, co było równoznaczne z datowaniem go na pierwszą połowę XVII wieku. Zidentyfikowanie osoby fundatora, którym okazał się Konstanty Przedbor z Koniecpola, ustalenie chronologii otrzyma **"Poznańska Piątka". Wychowankowie Salezjańskiego Oratorium w Poznaniu** Autorzy: J. Niewęgłowski Rok: 2000 DOI: 10.21852/sem.2000.32 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12753/11004 > Poznań, położony w zachodniej Polsce, jest jednym z największych miast w naszym kraju wieś. W 1926 r. biskup poznański prałat Edward Dalbor zaproponował salezjanom otworzyć nową placówkę w mieście. Salezjanie otrzymali stary kościół z XIII sek. wraz z klasztorem. Kompleks wymagał jednak dużego nakładu pracy. Wraz z tymi, Salezjanie otworzyli oratorium, w którym uczestniczyło około 180 chłopców, w tym pięciu uczniowie: Czesław Jóźwiak, Edward Kaźmierski, Franciszek Kęsy, Edward Klinik i Jarogniew **Jedenaście wieków chrześcijaństwa w Polsce : wymiar polityczny i historyczny** Autorzy: Anita Młynarczyk-Tomczyk, Rafał Dudała Rok: 2021 DOI: 10.15633/9788374388214 > Przed ponad tysiącem lat Polska, łącząc się z papieskim i łacińskim Rzymem, weszła do kręgu kultury zachodnioeuropejskiej, czerpiąc z jego skarbca cywilizacyjnego, politycznego, społecznego i gospodarczego, ale też dodając do niego wiele nowego i autorskiego. Wkład Polski do cywilizacji chrześcijańskiej i do historii Kościoła jest niezaprzeczalny. Przyjęcie chrztu przez Polskę odegrało ogromną rolę w ukształtowaniu jej moralnego, kulturalnego i cywilizacyjnego oblicza w całym tysiącleciu. Od teg **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Polska przedmurzem chrześcijaństwa** Autorzy: Natalia Kulka Rok: 2021 DOI: 10.11649/slh.2727 URL: https://ispan.waw.pl/journals/index.php/slh/article/download/slh.2727/7381 > The Bulwark of Christendom The work of an artist Natalia Kulka. Polska przedmurzem chrześcijaństwaPraca artystki Natalii Kulki. **Baptysterium jubileuszu 900-lecia chrztu Pomorza w kościele pw. św. Jana Pawła II w Szczecinie** Autorzy: Andrzej Krzystek Rok: 2023 DOI: 10.12775/ticz.2023.018 URL: https://apcz.umk.pl/TiCz/article/download/46742/37195 > Projekt i realizacja chrzcielnicy wiążą się z jubileuszem 900-lecia chrztu Pomorza Zachodniego, który upamiętnia misję chrystianizacyjną św. Ottona biskupa bamberskiego z lat 1124-1125 i 1128. Przedmiotem tego studium jest baptysterium, jego miejsce w przestrzeni liturgicznej, forma, ikonografia inspirowana teologią i historią, a także hermeneutyka teologiczna. Ikonografia historyczna upamiętnia ojców chrztu: św. Ottona i władców Bolesława Krzywoustego i Warcisława I. Połączenie treści teologicz **Wzmocnienie konstrukcji sklepienia nad nawą kościoła Przemienienia Pańskiego w Poznaniu (cz. II)** Autorzy: J. Jasieńko, W. Majchrzak, P. Rapp, G. Słowek Rok: 2003 > Kościół Przemienienia Pańskiego w Poznaniu został zbudowany w latach 1597-1603. Do bryły kościoła przylegają zabudowania klasztorne i wieża. Kościół jest obiektem jednobryłowym, jednonawowym. Wnętrze jednoprzestrzenne. Z tyłu nawy empora oparta na sklepieniach wspartych na ścianach i słupie. Dach dwuspadowy z naczółkiem. Nachylenie połaci dachowych wynosi 50°. Wysokość budowli do okapu wynosi 12,25 m, a do kalenicy około 18,40 m powyżej poziomu terenu. **Konwent dominikanów poznańskich w średniowieczu** Autorzy: K. Kaczmarek Rok: 2018 DOI: 10.14746/E.2003.1.2 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/e/article/download/15231/14985 > Konwent dominikanów poznańskich w **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Przyczynek do historii kościoła pw. św. Antoniego Padewskiego w Ostrowie Wielkopolskim** Autorzy: S. Kęszka Rok: 2024 DOI: 10.52404/ttnwloc.stwl.26.27 URL: https://ttn.wloclawek.pl/czasopisma/index.php/StudiaWloclawskie/article/download/318/153 > W okresie międzywojennym Ostrów Wielkopolski liczył ponad 33 tys. mieszkańców i posiadał tylko jedną parafię – św. Stanisława Biskupa i Męczennika. Koniecznym było zbudowanie dodatkowego kościoła, o co w szczególny sposób zabiegał proboszcz ostrowskiej fary, ks. Leon Płotka. Artykuł opisuje historię prac budowlanych, rozpoczętych 7 czerwca 1938 r. i zakończonych po wojnie. Parafię erygowano 15 listopada 1947 r. **Eliasz Karmelita (1690–1752) i jego muzyczne środowisko zakonne** Autorzy: Marcin Puziak Rok: 2023 DOI: 10.36744/m.2077 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/m/article/download/2077/1312 > Eliasz od Góry Karmel, karmelitański kompozytor z I poł. XVIII w. był dotąd słabo znany. Kwerenda źródłowa pozwoliła zweryfikować daty jego życia i uściślić bieg jego kariery zakonnej. Właściwie Jan Mataski, urodził się 4 XI 1690 r., śluby zakonne złożył 20 VII 1713 roku. Do końca życia przebywał w konwencie Bożego Ciała w Poznaniu. Oprócz rozwijania działalności muzycznej wykładał filozofię i teologię, zajmując się również wychowaniem młodych zakonników w nowicjacie i okresowo pełniąc funkcje a **DOJRZEWANIE WIARY. ZARYS ROZWOJU ŚWIADOMOŚCI KOŚCIOŁA W ZAKRESIE PRAWD WIARY, W ŚWIETLE PROROCTWA EWANGELII** Autorzy: K. Polak Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.13204 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/13204/11662 > Wprawdzie Jezus Chrystus przekazał swoim Apostołom pełnię prawdy objawionej, ale jednocześnie zapowiedział, że w przyszłości będzie ona – z pomocą Ducha Prawdy – dalej odkrywana i pogłębiana, aż do pełni. Powstaje więc pytanie: na ile historia Kościoła jest procesem pogłębiania rozumienia wiary apostolskiej? Świadkami pełni nowotestamentalnego Objawienia byli prości ludzie – rybacy, rolnicy, rzemieślnicy, urzędnicy – pochodzący ze środowiska judaizmu palestyńskiego. Daną im wiarę chrześcijańską **Dwa kościoły. Budownictwo kultowe w międzywojennych Niemczech jako przestrzeń modernistycznych eksperymentów** Autorzy: R. Makała Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.17 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5186/4662 > The time between WW I and II was a period of intensive development of church architecture in Germany. In the new situation after the defeat in WW I on the wave of Christian renewal movements, the concept of the church as a building corresponding to its functions, as an object expressing the character of religion and the vision of a congregation as a community in modern society was re -formulated. The dynamically developing church architecture was an area of intense experiments (especially in the **IKONOGRAFICZNA KONCEPCJA PRZESTRZENI CHRZCIELNEJ W SZTUCE WCZESNOCHRZEŚCIJAŃSKIEJ. STUDIUM W PERSPEKTYWIE DOMUS ECCLESIAE W DURA-EUROPOS, SYRIA** Autorzy: Mariusz Szajda Rok: 2022 DOI: 10.12775/splp.2022.023 URL: https://apcz.umk.pl/SPLP/article/download/41619/34252 > Odkryty w 1920 roku na terenie Syrii, w Dura-Europos, wczesnochrześcijański kościół jest obecnie najstarszym odnalezionym miejscem spotkań wspólnoty wyznawców Chrystusa. Poddając badaniom odkrycia archeologiczne prowadzone w tym miejscu, w znacznym stopniu przez naukowców z Yale Uniweristy, odnaleźć można bogactwo kulturowe chrześcijan w pierwszej połowie III wieku. Analiza częściowo zachowanych fresków, wypełniających przestrzeń baptysterium w Dura-Europos, staje się świadectwem wiary i element **Dekoracja okazjonalna (1715) w kościele Jezuitów w Lublinie. Ze studiów nad ikonografią św. Stanisława Kostki** Autorzy: J. Dzik Rok: 2019 DOI: 10.18290/RH.2019.67.4-2 URL: http://czasopisma.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/10902/10809 > Lublin, a city that is the seat of the Crown Tribunal, was one of the centers where St. Stanislaus Kostka was especially venerated. The main center of worship was the former Jesuit church of the St. John the Baptist and St. John the Evangelist (the present cathedral), where the miraculous image of the young man was kept.The discovery of the note in the hand-written chronicle of the Romanum Societatis Jesu Archives reminds us of the occasional decoration of the Jesuit church during ceremonies con **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Z Kołobrzegu przez Kruszwicę do Włocławka. Przyczynek do dziejów diecezji włocławskiej** Autorzy: J. Dębiński Rok: 2022 DOI: 10.56583/frp.1890 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/frp/article/download/1890/1894 > 2004 **Legenda, tradycja i historia o zaśnięciu i wniebowzięciu NMP** Autorzy: Andrzej Struś Rok: 1984 DOI: 10.21906/RBL.1268 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1268/1360 > - **Walory historyczne i artystyczne kościoła pw. Świętych Wojciecha i Stanisława w Wilamowie** Autorzy: A. Owczarek Rok: 2021 DOI: 10.18778/2299-8403.10.09 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/11346/10965 > Neogotycki kościół pw. św. Wojciecha Biskupa i Męczennika i św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Wilamowie to przykład zabytkowej sztuki sakralnej na terenie gminy Uniejów. Mimo że ma wartość zabytkową oraz położony jest w pobliżu głównych tras komunikacyjnych, pozostaje obiektem mało znanym. W obiegowej opinii funkcjonuje raczej jako niewielki kościół wiejski niż godny uwagi i wart odwiedzenia obiekt sakralny. W artykule przedstawiono na podstawie analizy specjalistycznej literatury, źródeł p **Spotkanie Historyków Kościoła w 800. rocznicę powstania Zakonu Franciszkańskiego (15-17 IV 2009)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2009 DOI: 10.52204/np.2009.111.327-331 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4312/5031 > W 2009 roku spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła odbyło się w murach Wyższego Seminarium Duchownego Prowincji Matki Bożej Anielskiej pw. św. Bonawentury w Krakowie-Bronowicach Wielkich. W programie spotkania znalazły się referaty poświęcone różnym aspektom dziejów i charyzmatu zakonu franciszkańskiego. **„Martyrologium Romanum” utrwaleniem życia świętych – Piątka Poznańska. Duchowość nowych błogosławionych** Autorzy: W. Nowak Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2008.25.06 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11804/10211 > 13 czerwca 1999 r. papież Jan Paweł II beatyfikował 108 duchownych i świeckich za męczeństwo poniesione podczas brutalnej okupacji Polski przez nazistowskie wojska niemieckie podczas II wojny światowej. Artykuł przedstawia pięciu męczenników – Czesława Jóźwiaka, Edwarda Kaźmierskiego, Franciszka Kesy, Edwarda Klinika i Jarogniewa Wojciechowskiego. Wszyscy byli związani z salezjanami i byli zaangażowani jako animatorzy Salezjańskiego Ośrodka Młodzieżowego w Poznaniu. Autor przedstawia ich drogi d

[object Object]