Kościół MB Szkaplerznej

Historia parafii Kościół MB Szkaplerznej w Rozbórz Okrągły udokumentowana w publikacjach naukowych. Diecezja: przemyska. --- ### Publikacje naukowe **Rotunda św. Mikołaja w przemyślu — badanie struktur materiału budowli** Autorzy: M. Gosztyła, K. Sikorski Rok: 2023 DOI: 10.24425/tkuia.2021.138724 URL: http://journals.pan.pl/Content/122375/PDF-MASTER/2021-TEKA-25-Gosztyla-Sikorski.pdf > STRESZCZENIEW artykule, który można potraktować jako kontynuację badań mających na celu określenie lat budowy rotundy pw.św.Mikołaja w Przemyślu, podjęto kolejną próbę wskazania okresu wzniesienia świątyni w oparciu o ak- **Drewniana architektura kościelna diecezji przemyskiej** Autorzy: R. Brykowski Rok: 1976 DOI: 10.52204/np.1976.46.53-100 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6493/7228 > Przedmiotem artykułu jest prezentacja drewnianych zabytkowych kościołów diecezji przemyskiej. Nie doczekały się one oddzielnego opracowania naukowego. Prawie wszystkie zachowane zabytkowe kościoły diecezji zostały  objęte inwentaryzacją w ramach prac Instytutu Sztuki PAN nad „Katalogiem zabytków sztuki w Polsce”, a najstarsze z nich (z w. XV—XVI) były badane szczegółowiej w ramach prac tegoż Instytutu nad dokumentacją drewnianej architektury sakralnej w Polsce. Do artykułu został dołączony w for **Miechowici na ziemi przemyskiej za panowania Władysława II Jagiełły** Autorzy: Tadeusz M. Trajdos Rok: 1998 DOI: 10.15633/FHC.1311 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1311/1211 > The article discusses the role of the Miechow Canons Regular of the Holy Sepulchre (Miechovites) in the Przemyśl region under the reign of Wladyslaw II Jagiello. **Początki biskupstwa przemyskiego** Autorzy: J. Kwolek Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.7-25 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6532/6707 > W roku 1340, za obopólną zgodą księcia katolików ruskich i biskupa lubuskiego, wyświęcono  pierwszego łacińskiego biskupa Przemyśla. Jednakże powstałe w tym samym czasie niepokoje wewnętrzne i wojenne uniemożliwiły biskupowi Iwanowi nie tylko pracę w swojej diecezji, ale także pozostanie tam. Podobnie jego następca Mikołaj, mianowany przez papieża na nowego biskupa w 1352 roku nigdy biskupstwa w Przemyślu nie objął. W ten sposób ustanowione w I połowie XIV wieku biskupstwo przemyskie, nie związa **Recenzja książki Anny Krochmal Archiwum historyczne eparchii przemyskiej, Warszawa–Przemyśl 2016, 620 ss.** Autorzy: Łukasz Gołaszewski Rok: 2019 DOI: 10.4467/20844131ks.19.013.10747 URL: https://doi.org/10.4467/20844131ks.19.013.10747 > Recenzja ksiązki Anny Krochmal, Archiwum historyczne eparchii przemyskiej, Warszawa–Przemyśl 2016, 620 ss. **Obraz Matki Boskiej w kościele franciszkanów w Przemyślu** Autorzy: Adam Bochnak Rok: 1958 DOI: 10.52204/np.1958.7.95-107 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7572/7002 > -- **Patrocinia kościołów parafialnych w diecezji przemyskiej obrządku łacińskiego około 1938 roku** Autorzy: Edyta Chomentowska Rok: 2023 DOI: 10.15584/johass.2023.1.3 URL: https://repozytorium.ur.edu.pl/bitstreams/2927aba9-eabd-4c93-8a56-9874e98a7c83/download > The article discusses the summons of parish churches in the diocese of Przemyśl around 1938, in the last moments of a period of stability in the Republic of Poland shortly before the outbreak of World War II. Attention was focused on a comprehensive presentation of the number of patrons, primarily by types of invocations (trinitarian, Christological, Marian, angelic, hagiographic), but also by types or their groups. The analysis covered mainly the primary summons of 350 parish towns within 35 de **Prepozytura tarnowska : opracowanie materiałów źródłowych do atlasu historycznego Kościoła w Polsce** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6477 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6477/6032 > - **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Losy greckokatolickiej światyni w diecezji przemyskiej w PRL** Autorzy: Sabina Bober Rok: 2012 DOI: 10.52204/np.2012.118.157-169 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4153/4864 > W przedwojennej Polsce cerkiew greckokatolicka liczyła trzy diecezje należące do greckokatolickiej prowincji kościelnej lwowskiej. Jedną z tych diecezji była diecezja przemyska. W II. Rzeszy do utworzenia niepodległego państwa ukraińskiego Kościół greckokatolicki cieszył się niemal nieograniczoną wolnością. Po zajęciu tych terenów przez Związek Radziecki w 1944 r. wszelka działalność tego kościoła została przerwana. Zwołany w marcu 1946 r. na polecenie władz sowieckich synod lwowski podjął decyz **Na 600-lecie diecezji przemyskiej** Autorzy: Ignacy Tokarczuk Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.5-6 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6531/6706 > W przedmowie biskup Ignacy Tokarczuk, pasterz diecezji przemyskiej z okazji jej 600-lecia w sposób syntetyczny zachęcił do głębokiej refleksji naukowej. Zauważył, że dzieje diecezji przemyskiej można podzielić na cztery nierówne okresy: 1) czas Polski przedrozbiorowej, 2) czas niewoli, 3) lata międzywojenne, 4) od II wojny światowej do współczesności. Podkreślił, że jubileusz diecezji jest dobrą sposobnością do wdzięczności dla wszystkich, którzy tę społeczność tworzyli w minionych wiekach. **Potencjał dziedzictwa jezuickiego dla turystyki postindustrialnej na Górnym Śląsku** Autorzy: Izabela Kaczmarzyk Rok: 2025 DOI: 10.62875/tk.v3i136.1560 URL: http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/download/1560/pdf_2 > Głównym celem artykułu jest analiza potencjalnego znaczenia dziedzictwa jezuickiego w kontekście turystycznego zainteresowania postindustrialnym krajobrazem kulturowym Górnego Śląska. Dziedzictwo to jest świadectwem nie tylko dziewiętnastowiecznej kultury religijnej, ale również zależności pomiędzy rozwojem przemysłu a kształtowaniem się specyfiki górnośląskiej pobożności, zwłaszcza w kontekście osłabiania tendencji desakralizacyjnych. Od II połowy XIX wieku w wielu górnośląskich miejscowościach **Diecezja przemyska w średniowieczu** Autorzy: Zygmunt Sułowski Rok: 1976 DOI: 10.52204/np.1976.46.11-28 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6491/7225 > Termin diecezja został użyty w tytule w znaczeniu obszaru — dla odróżnienia od biskupstwa jako instytucji. Przedmiotem artykułu jest  zarejestrowanie przejawów chrześcijaństwa na tym terenie — poczynając od najdawniejszych, kończąc zaś na okrzepnięciu wewnętrznej struktury diecezji katolickiej. Celem artykułu jest więc przedstawienie średniowiecznego chrześcijaństwa na obszarze późniejszej diecezji przemyskiej. **Zarys historyczny Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia w Polsce (karta z dziejów społecznych Kościoła)** Autorzy: Alfons Schletz Rok: 1960 DOI: 10.52204/np.1960.12.59-172 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7727/7069 > -- **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Zakony w diecezji przemyskiej obrządku łacińskiego w XIV-XVIII wieku** Autorzy: J. Kłoczowski Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.27-72 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6536/6708 > Autor w krótkim zarysie przedstawił etapy kształtowania się sieci klasztorów na obszarze katolickiej diecezji przemyskiej obrządku łacińskiego aż po lata pierwszego rozbioru Rzeczypospolitej. Zasygnalizował niektóre zagadnienia związane z rolą i znaczeniem zakonów w kilkusetletnim życiu społeczności Kościoła przemyskiego. Rola ta była bardzo zasadnicza. W niniejszym artykule autor starał się ją jak najlepiej uwypuklić. **Współtwórcy „salezjańskiego Przemyśla”** Autorzy: J. Pietrzykowski Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2008.25.33 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11836/10241 > Biskup Józef Sebastian Pelczar był pierwszym współtwórcą salezjańskiego zakładu wychowawczo-duszpasterskiego w Przemyślu. Był jednocześnie wielkim dobroczyńcą salezjanów. Podarował 33 tys. koron, następnie wikariusz katedry przemyskiej – ks. kanonik Karol Krementowski – zaoferował 15 tys. koron, za które zakupiono 5-hektarową działkę z bungalowem i nieruchomością rolną na lewobrzeżnej części Przemyśl. Majątek ten nadał wspomnianemu biskupowi salezjanom osiedlającym się nad Sanem w Przemyślu w 19 **Konferencja „Pod opieką Maryi. Ku koronacji Łaskami Słynącego Obrazu Matki Bożej Szkaplerznej z Kościoła św. Krzyża w Rzeszowie”. 12 VI 2010 r. Rzeszów** Autorzy: Ewa Kłeczek-Walicka Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.11659 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11659/9960 > Od kilku lat trwaj przygotowania do koronacji askami syncego wizerunku Matki Boej Szkaplerznej z kocioa pw. witego Krzya w **Organizacja terytorialna diecezji przemyskiej w okresie przedrozbiorowym (1375-1772)** Autorzy: W. Müller Rok: 1976 DOI: 10.52204/np.1976.46.29-52 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6492/7226 > Celem artykułu jest przestawienie w zarysie dziejów diecezji przemyskiej w okresie przedrozbiorowym. Omówiono w nim organizację terytorialną wszystkich szczebli (parafie, dekanaty, archidiakonaty), w przypadku parafii ograniczając się jedynie do ich liczby, podziału między wyższe jednostki organizacyjne i do problemów z nimi związanych, które charakteryzowały diecezję jako całość. **„Grobowe chorążyny ścielą fata łoże”. Oprawa uroczystości pogrzebowych Anny z Potockich Mniszkowej w przemyskim kościele Dominikanów w 1758 roku** Autorzy: Rafał Nestorow Rok: 2025 DOI: 10.36744/bhs.4321 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/4321/3438 > W artykule omówiono oprawę wizualną oraz program ideowy uroczystości funeralnych, zorganizowanych w kościele Dominikanów w Przemyślu w 1758 r., związanych z pochówkiem Anny z Potockich Mniszkowej (ok. 1740–1758). Uroczystości te zorganizował pogrążony w żałobie mąż Adam Józef Mniszek (1721–1784), chorąży nadworny koronny.Opis pogrzebu wraz z trzema dołączonymi do niego rycinami ukazującymi okazjonalną dekorację w przemyskiej świątyni należy do nielicznych zachowanych druków tego rodzaju z terenó **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913** Autorzy: J. Wąsowicz Rok: 2018 DOI: 10.4467/27204006pmo.18.017.16045 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21676/ > Polonia Maior Orientalis » 2018 » V » Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913 A A A **Organizacja terytorialna diecezji przemyskiej 1772-1850** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.135-150 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6540/6711 > Ramy czasowe, wyznaczone dla niniejszego artykułu, stanowią nie tylko okres recepcji józefinizmu i jego reformy kościelnej na ziemiach polskich pod rządami Austrii, ale dla każdej diecezji galicyjskiej, a więc i dla diecezji przemyskiej, są okresem największych zmian terytorialnych i strukturalnych. Diecezja przemyska, która przez przeszło 400 lat miała ustalone terytorium, w tym okresie zmieniała go kilka razy, a jej wewnętrzna struktura terytorialna została mocno zmieniona i rozbudowana w stos **Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego w Grodnie. Bryła architektoniczna i wystrój wnętrza** Autorzy: Witalij Bohatyrewicz Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.11952 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11952/10422 > Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego, stanowi główny akcent architektoniczny miasta Grodna. Historia tego zabytku architektury liczy ponad trzysta lat. 15 grudnia 1990 roku papież Jan Paweł II nadał tej świątyni tytuł bazyliki mniejszej. Od 1991 roku kościół pojezuicki pełni funkcje katedry diecezji grodzieńskiej. Kamień węgielny kościoła jezuitów został poświęcony przez biskupa Mikołaja Słupskiego 21 czerwca roku 1678. Konsekracja odbyła się 6 grudnia 1705 roku. Dokonał jej biskup chełmiński Te **Pismo okólne do przewodniczących konferencji biskupów w sprawie troski o historyczno-artystyczne dziedzictwo Kościoła** Autorzy: Święta Kongregacja do spraw Duchowieństwa Rok: 1972 DOI: 10.21906/RBL.3183 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/3183/3270 > — **Dzieje parafii Pilica w okresie przedrozbiorowym** Autorzy: Henryk Błażkiewicz Rok: 1982 DOI: 10.52204/np.1982.57.171-210 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6566/7498 > -- **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **ZABYTKI TECHNIKI MIASTA PRZEMYŚLA Z PRZEŁOMU XIX/XX WIEKU** Autorzy: M. Gosztyła, B. Motyl Rok: 2016 DOI: 10.7862/RB.2016.154 URL: http://doi.prz.edu.pl/pl/pdf/biis/591 > W drugiej poowie XIX i na pocztku XX w. w rozwoju przestrzennym Przemyla znaczc rol odegray trzy gwne czynniki: budowa umocnie twierdzy wok Przemyla i towarzyszca jej budowa caego systemu koszar i zaplecza logistycznego dla twierdzy w obrbie miasta [1, s. 10], budowa w 1859 r. linii kolejowej czcej Przemyl z Krakowem, Wiedniem oraz Lwowem i linii kolejowej czcej Przemyl przez przecz upkowsk z Wgrami w 1872 r. [1, s. 16] Trzecim czynnikiem byo uchwalenie 23 XII 1891 r. regulacji ulic Przemyla, kt **Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego** Autorzy: K. Kuczman, A. Betlej, Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie Rok: 1993 > Oznaczenia i skroty -- Mapa administracyjna Rzeczypospolitej z r. 1772 -- Fragment planu Grodna z r. 1923 -- Maria Kalamajska-Saeed, Kościol p.w. Matki Boskiej Anielskiej i klasztor Franciszkanow: Aneks I: Akt fundacji klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1635; Aneks II: Nadanie gruntu na przedmieściu Zaniemenskim, 1643; Aneks III: Inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1675-1679; Aneks IV: Opis i inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1745 -- Maria Kalamajska-Sae **Kościelne dzieje Brzozowa** Autorzy: J. Rąb Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.293-321 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7639/7039 > -- **Zgromadzenie Sióstr Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego (1894-1939)** Autorzy: J. Nedza Rok: 1974 DOI: 10.52204/np.1974.41.135-243 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7951/7187 > Celem niniejszej pracy jest przypomnienie postaci bpa przemyskiego obrządku łacińskiego Józefa Sebastiana Pelczara w przededniu pięćdziesiątej rocznicy jego śmierci i osiemdziesiątej rocznicy założenia przez niego zgromadzenia sercanek. W pracy przestawiono także dzieje i formację Zgromadzenia Sióstr Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego w okresie od 1894 do 1939. **ŚREDNIOWIECZNY KOLEKTOR SANITARNY W PRZEMYŚLU JAKO ELEMENT PODZIEMNEJ TRASY TURYSTYCZNEJ** Autorzy: J. Chmura, T. Mikoś Rok: 2009 > 1. Wstep Specyfika i atrakcyjnośc Przemyśla jest dostrzegalna dla kazdego wjezdzającego do miasta. Specyfika tego grodu to ciasna zabudowa miejska, naszpikowana wiezami licznych kościolow spietych kretą, skomplikowaną siecią ulic, polozonych w bardzo zroznicowanym terenie i przecieta wstegą Sanu. Atrakcjami miasta są zabudowania klasztorne, liczne kościoly oraz wzniesiona w XIX wieku przez potezną i zaborczą w tym czasie Austrie ⎯ twierdza. Tym ciekawym obiektom naziemnym towarzyszy, niestety ma **Udział księży diecezji przemyskiej w konspiracjach galicyjskich w latach 1831-1846** Autorzy: Bolesław Łopuszański Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.171-199 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6541/6712 > W wyniku klęski powstania listopadowego rok 1831 położył kres odrębności Królestwa Polskiego i zapoczątkował nowy okres w dziejach porozbiorowych Polski. Ten okres spisków i konspiracji niepodległościowych, zamykający się w latach 1831— 1846, wiąże się przede wszystkim z terenem Galicji, gdzie działacze spiskowi rekrutujący się zarówno z elementów miejscowych, jak również z emigrantów chroniących się tu przed represjami władz carskich, traktowali Galicję jako najbardziej dogodny teren dla przygo **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Nakrycia głowy biskupów przemyskich z archikatedry pw. Jana Chrzciciela i Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny** Autorzy: Anna Drążkowska Rok: 2021 DOI: 10.12775/aunc_arch.2020.001 URL: https://apcz.umk.pl/AUNC_ARCH/article/download/36929/31241 > W artykule zaprezentowano nakrycia głowy wydobyte podczas badań w kryptach grobowych archikatedry przemyskiej. Stanowiły one wyposażenie pochówków biskupów ordynariuszy i sufraganów. Analizie poddano mirty, będące ważną częścią stroju pontyfikalnego i kalotki, które nie są szatą liturgiczną. Zwrócono uwagę na charakterystyczne cechy ich kroju i wykończenia. Na podstawie źródeł pisanych zaprezentowano je w szerszym kontekście symboliczno–kulturowym, zwracając uwagę na odmienną funkcję, jaką pełni **Społeczność żydowska Przemyśla w latach 1918-1939** Autorzy: Wacław Wierzbieniec Rok: 1994 > Pierwsza rozprawa doktorska obroniona w Wyzszej Szkole Pedagogicznej W Rzeszowie (teraz UR) **Zakony diecezji przemyskiej od pierwszego rozbioru do 1938 roku** Autorzy: Ewa Jabłońska-Deptuła Rok: 1976 DOI: 10.52204/np.1976.46.207-268 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6497/7231 > Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie zarysu dziejów upadku lub wzrostu zakonów i zgromadzeń zakonnych działających na terenie diecezji przemyskiej w ciągu ponad 150 lat. Wskazano w nim na pewne grupy przyczyn wpływających na zahamowanie aktywności wspólnot zakonnych w określonym kontekście historycznym oraz pewnych prawidłowości, które umożliwiały rozwój. **Wiadomości tyczące się przemysłu i sztuki w dawnej Polsce** Autorzy: Julian Kołaczkowski > Ksiązka w sposob wyczerpujący i wnikliwy przedstawia, „jakie wyroby czy to pod wzgledem przemyslu czy sztuki „ wykonywano w Polsce od najdawniejszych czasow oraz „gdzie i jakie fabryki u nas od najdawniejszych czasow istnialy”. Znajdziemy w tym dokumencie zarowno historie wyrobu dachowek jak i dekoracji teatralnych, masztow okretowych i peruk. Autor byl czlonkiem Towarzystwa Archeologicznego Krajowego i Kola Literackiego we Lwowie oraz czlonkiem Akademii Umiejetności w Krakowie. **Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła. Wyższe Seminarium Duchowne w Tarnowie, 20–22 kwietnia 2022 roku** Autorzy: Krzysztof Kamieński Rok: 2022 DOI: 10.15633/tst.41108 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/tarnowskiestudiateologiczne/article/download/4720/4501 > Pierwotnie Ogólnopolski Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła miał odbyć się w Tarnowie w roku 2020 i stanowić swoiste preludium do obchodów jubileuszowych 200-lecia istnienia Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie. Przeszkodziła temu pandemia Covid-19. Nie odbył się również zjazd w Poznaniu zaplanowany na 2021 rok. Po dwóch latach przerwy spotkanie historyków Kościoła doszło do skutku i dobyło się w dniach 20-22 kwietnia 2022 roku. **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **[Recenzja]: Kościół pobrygidkowski w Lublinie. Dawniej i dziś. Historia wciąż żywa. Lublin 2021, Kościół Rektoralny pw. Wniebowzięcia NMP Zwycięskiej w Lublinie, Powizytkowski Ośrodek Kultury w Lublinie, ss. 196, ISBN 978-83- 922664-3-3** Autorzy: J. Flaga Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13675 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13675/12460 > Recenzja **Mała prehistoria zakopiańskiej parafii** Autorzy: Jan Kracik Rok: 1993 DOI: 10.52204/np.1993.79.279-294 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7213/7874 > -- **Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie** Autorzy: J. Zawadzki Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.151-200 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7535/7366 > Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie należy do największych kościołów w Polsce. Został zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Do jego ukończenia w latach 1861-1893 przyczynili się praktycznie wszyscy znani wówczas polscy artyści. Jego neorenesansowy styl nawiązuje do kościoła św. Guistyny w Padwie. Pierwotnie Kościół Wszystkich Świętych składał się z kościoła głównego, który mógł pomieścić ok. 5000 wiernych i mniejszy kościół na dole, który pomieścił ok. 3000 osób. Obecnie ten ostatni jest **Parafia Rembieszyce 1438-2012. Studium z dziejów społeczności lokalnej** Autorzy: Małgorzata Karkocha Rok: 2013 DOI: 10.18778/7969-127-2 URL: http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/25867/2/Karkocha%20M._Parafia%20Rembieszyce%201438-2012.%20Studium%20z%20dziej%c3%b3w%20spo%c5%82eczno%c5%9bci%20lokalnej.pdf.pdf > Ksiązka dofinansowana przez Wydzial Filozoficzno-Historyczny Uniwersytetu Łodzkiego. Projekt naukowo-badawczy nr 545/903. **Spotkanie Historyków Kościoła w 800. rocznicę powstania Zakonu Franciszkańskiego (15-17 IV 2009)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2009 DOI: 10.52204/np.2009.111.327-331 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4312/5031 > W 2009 roku spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła odbyło się w murach Wyższego Seminarium Duchownego Prowincji Matki Bożej Anielskiej pw. św. Bonawentury w Krakowie-Bronowicach Wielkich. W programie spotkania znalazły się referaty poświęcone różnym aspektom dziejów i charyzmatu zakonu franciszkańskiego. **Atlas historyczny miast Polskich** Autorzy: R. Golba, A. Pilarska, E. Okoń Rok: 2016 > in **Spiritual History of Poland: A Review** Autorzy: Christopher Garbowski Rok: 2025 DOI: 10.55221/2693-2229.2671 URL: https://digitalcommons.georgefox.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2671&context=ree > A review of Grzegorz Górny, Duchowa historia Polski: Millenium dwu koronacji, 1025-2025 (Warsaw: Rosikon Press, 2016) ISBN: 978-83-62981-46-5 **Kapituła kolegiacka w Brzozowie (1724-1788)** Autorzy: J. Rąb Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.43.101-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6539/6710 > Brzozów, miasto powiatowe w województwie rzeszowskim, przez cztery stulecia — począwszy od końca XIV w. aż poza czasy rozbioru Polski — odgrywał ważną rolę w kościelnym życiu diecezji przemyskiej. Od r. 1384 Brzozów był własnością biskupstwa przemyskiego, biskupi mieli tam swoją siedzibę pozastołeczną, prowadzili drugą kancelarię biskupią, odbywały się sądy biskupie, konferencje dziekanów, odbył się tam również synod w r. 1723. Brzozów był siedzibą archidiakonatu i oficjałatu. Biskup Krzysztof J **Z dziejów kultu obrazu Matki Boskiej Chełmskiej** Autorzy: J. Stefański Rok: 1986 DOI: 10.52204/np.1986.66.159-190 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6831/7693 > -- **Kościoły polskie na Ukrainie Lewobrzeżnej: Od założenia do zagrożenia w okresie toczącej się wojny (XIX-XXI wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2023 DOI: 10.31743/abmk.16642 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/16642/14998 > W artykule podjęta została próba spojrzenia na dzieje polskich kościołów, które powstały na Ukrainie Lewobrzeżnej w XIX wieku, poprzez ich tragiczną historię w XX wieku i aktualne zagrożenie zniszczenia przez rosyjskie ostrzały rakietowe podczas trwającej od 2022 roku wojny. W badaniu zaprezentowano krótkie szkice z historii każdego z 12 kościołów zbudowanych na terenie Ukrainy Lewobrzeżnej w guberniach: jekaterynosławskiej, połtawskiej, charkowskiej oraz czernihowskiej. Dzięki staraniom miejsco **Kościelne początki Tarnowa** Autorzy: L. Poniewozik Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.12007 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/12007/10478 > Tarnw to **Kościół Prawosławny w dziejach Rzeczypospolitej** Autorzy: A. Mironowicz Rok: 1999 DOI: 10.15290/elpis.1999.01.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17490/1/Elpis_1_1999_A_Mironowicz_Kosciol_Prawoslawny.pdf **Recenzja: Skarby kresowej świątyni. Dziedzictwo kościoła pw. św. Marii Magdaleny we Lwowie na ziemi lubaczowskiej, red. Janusz Mazur, Piotr Zubowski, Muzeum Kresów w Lubaczowie – Narodowy Instytut Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą „Polonika”, LLubaczów–Warszawa 2022,229 ss., Lubaczów–Wars** Autorzy: J. Sławińska Rok: 2025 DOI: 10.12797/kpk.17.2025.17.08 URL: http://ruj.uj.edu.pl/bitstreams/492c31d0-0011-4435-8c56-540a1d6a66e6/download > **Architektoniczna dominanta sakralna kościoła Matki Bożej Częstochowskiej w Knurowie** Autorzy: M. Bogdan Rok: 2022 DOI: 10.5604/01.3001.0016.0561 > Artykuł przedstawia obraz posoborowej architektury sakralnej kościoła Matki Bożej Częstochowskiej wzniesionego jednocześnie z kompleksem sakralnym w Knurowie w latach 1980–1986 według projektu prof. arch. Adama Lisika. Metodyka badawcza prezentowana w artykule oprócz ustawodawstwa kościelnego głównie uwzględnia publikacje autora koncepcji knurowskiego kościoła. Nawiązując do aspektu historycznego i definiując Knurów jako nowe miejsce dla parafii oraz jej kościoła, prezentuje się uwarunkowania st **Z dziejów parafii rzymskokatolickiej i średniowiecznego kościoła w Stawiszynie w latach 1880-1940. Przyczynek do badań** Autorzy: Marta Gołembiewska Rok: 2021 DOI: 10.4467/26578646zknt.21.011.17595 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23260/ > From the History of the Roman-Catholic Parish and Its Medieval Church in Stawiszyn from 1880 to 1940. An Introduction to Research The Roman Catholic parish in Stawiszyn was probably founded in the 13th century and due to the fact that these goods were royal property, its founder was the monarch at the time. Two centuries later, it was one of the most prosperous benefices in the Kalisz Archdeaconry. In 1360, at the initiative of King Casimir the Great, a brick church was built in place of the wo **Zarys dziejów klasztoru oo. karmelitów w Sąsiadowicach** Autorzy: Agnieszka Franczyk-Cegła Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.76-126 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4024/4772 > W 1603 r. biskup przemyski Maciej Pstrokoński na prośbę Jana Szczęsnego Herburta przedłożoną w imieniu jego niepełnoletniego krewnego Wojciecha Erazma Herburta zezwolił na sprowadzenie do Sąsiadowic karmelitów dawnej obserwacji. Zakonnicy założyli tam swój pierwszy na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczpospolitej klasztor, który przetrwał najazdy tatarskie w XVII wieku, kasaty klasztorne w XVIII-XIX wieku oraz wojny światowe i przymusowe wysiedlenie w wieku XX zakończone w 2011 r. powrotem braci do **Przemiany architektoniczne kościoła św. Wawrzyńca na warszawskiej Woli. Jauch, Knöbel, Idźkowski** Autorzy: Alina Barczyk Rok: 2026 DOI: 10.18778/2084-851x.19.11 URL: http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/58099/1/167-192_Barczyk.pdf > Jednym z najciekawszych zabytków warszawskiej Woli jest kościół św. Wawrzyńca. Geneza świątyni sięga XVII wieku, następnie z inicjatywy saskiego ministra Heinricha von Brühla architekci związani z mecenatem Augusta III Wettyna (m.in. Joachim Daniel Jauch i Johann Friedrich Knöbel) przygotowali szereg koncepcji architektonicznych. Proces projektowy zasługuje na szczególną uwagę przez wzgląd na wysoką klasę i różnorodność rozwiązań pojawiających się w kolejnych fazach prac. Artykuł analizuje zarów **Koronacja obrazu Matki Boskiej Pocieszenia w kościele Jezuitów we Lwowie w 1905 roku** Autorzy: A. Betlej Rok: 2023 DOI: 10.24425/rhs.2020.136899 URL: http://journals.pan.pl/Content/119641/2020-01-RHS-11-Betlej.pdf > the remaining altars in the church. The coronation ceremony and the restoration of the chapel gathered together the most important artists of the early 19th century working for the Church patronage in the capital of Galicia. The chapel designed by Teodor Talowski successfully combines an 18 th -century retabulum with paintings by Tadeusz Popiel, being probably the last example of a true Baroque bel composto . **Kaplica św. Małgorzaty w Krakowie- stan badań** Autorzy: Dorota Jasińska Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.128.155-185 URL: https://doi.org/10.52204/np.2017.128.155-185 > Kaplica św. Małgorzaty na Zwierzyńcu jest jedną z nielicznych świątyń drewnianych zachowanych na terenie Krakowa, a ponadto wyróżnia się oktogonalnym kształtem, rzadko spotykanym w budowlach drewnianych. Mimo tego nie doczekała się dotąd wnikliwej monografii historycznej, uwzględniającej okoliczności jej budowy, późniejsze losy, a także wyjaśnienie kwestii jej funkcji i powiązanej z nią wymowy ideowej. Przynajmniej od końca XVI wieku była miejscem silnego kultu św. Małgorzaty, żyjącej na przełom **Trzynastowieczna tradycja mistyczna w barokowym obrazie Adoracji ran Chrystusa przez zakonnice reguły św. Benedykta z klasztoru Panien Benedyktynek w Przemyślu** Autorzy: Bożena Noworyta-Kuklińska Rok: 2021 DOI: 10.18290/RH21694-4 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/16044/15461 > W klasztorze Panien Benedyktynek w Przemyślu znajduje się siedemnastowieczny obraz ukazujący adorację Chrystusa przez zakonnice reguły św. Benedykta. Przedstawienie to reprezentuje ducha mistyki pasyjnej. W XIII wieku nabożeństwo do człowieczeństwa Jezusa stawało się coraz bardziej powszechne, szczególnie w Niemczech. Prymat miłości w kontemplacji był cechą charakterystyczną tej mistyki oblubieńczej, zwanej też miłosną. W XVII wieku, w czasie kiedy powstał obraz, duchowość pasyjna kontynuowała m **Wróciła sława twoja, Vratislavia, Wrocławiu! Więzi kardynała Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, z Dolnym Śląskiem, red. G. Sokołowski, S. Wróblewski, Wydawnictwo Episteme, Wrocław – Lublin 2023, ss. 815** Autorzy: A. Dziuba Rok: 2024 DOI: 10.21697/stpr.15301 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/stpr/article/download/15301/13493 > Kościół katolicki jest najstarszą i najdłużej działającą instytucją na ziemiach polskich. Jego początki łączą się z powstawaniem i tworzeniem państwa polskiego. Pozostaje też strukturą trwałą, zachowującą swoją historyczną ciągłość, czego z uwagi na okres zaborów nie można powiedzieć o dziejach państwa. Zmieniające się na przestrzeni wieków ustroje społeczno-polityczne wpływały także na kształt relacji władza państwowa – Kościół, jednak zawsze stanowiła ona ważny czynnik budowania ładu społeczne **Kościół z Zakrzowa – translokowany na Harendę przykład sakralnej drewnianej architektury dawnego dekanatu zatorskiego** Autorzy: M. Płonka Rok: 2024 DOI: 10.24917/24504475.18.4 URL: https://resgestae.uken.krakow.pl/article/download/10442/10085/39633 > Kościół św. Anny został wzniesiony między 1708 a 1719 rokiem jako jednonawowy, z węższym i niższym prezbiterium, które zamknięto trójbocznie. Stanowi po chwilę obecną świadectwo beskidzkiej drewnianej architektury sakralnej, mimo jego obecnej lokalizacji na Podhalu. Świątynię postawiono przy użyciu wszechobecnego w lasach Zakrzowa i Stryszowa drzewa modrzewiowego, w konstrukcji zrębowej, osadzając całą budowlę na kamiennej podmurówce. Biorąc pod uwagę zarówno rosnące zainteresowanie beskidzkim b **Bractwa religijne Sandomierza w okresie przedrozbiorowym (XIV-XVIII w.)** Autorzy: D. Burdzy Rok: 2004 DOI: 10.52204/np.2004.101.33-78 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/8034/7577 > Bractwa religijne z ich szerokim zakresem działalności mogą być bardzo interesujące dla studentów historii kościelnej, teologii, duszpasterstwa oraz form i obrzędów paraliturgicznych. Co więcej, zapiski te zapewniają intrygujący wgląd w problemy społeczne, ekonomiczne i kulturowe swoich czasów, a także współczesną mentalność. Podczas gdy każde bractwo specjalizowało się w dziedzinach określonych w jego statucie, ich członkowie byli również aktywni w innych sferach życia. Tak było z pewnością w p **Odkrycie fliszowego fałdu wgłębnego w rejonie Przemyśla** Autorzy: J. Zieliński Rok: 1963 > The discovery of a buried flysch fold in the region of Przemyśl W pracy opisano profil warstw fliszowego faldu wglebnego lezącego pod utworami miocenu. In this paper a buried flysch fold covered by Miocene sediments is described. **Kościół bernardynów w Rzeszowie. Mistagogia przestrzeni prowadzącej do wnętrza świątyni** Autorzy: Grażyna Ryba Rok: 2017 DOI: 10.15633/FHC.2087 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/2087/2032 > In the years 1610–1629, a church founded by Mikolaj Spytko Ligeza was erected in Rzeszow on the site of apparitions of the Virgin Mary, and entrusted to the care of Bernardine monks. In connection with the jubilee of the 500th anniversary of the apparitions in 2013, a series of renovations were conducted in the church; and the porch, which occupies the bottom floor of the tower, built on the axis of the west facade of the building, was rebuilt. Currently, there are two pairs of double bronze doo **Franciszkańska kuracja Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945** Autorzy: P. Górecki Rok: 2019 DOI: 10.25167/STH.827 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/827/620 > Artykuł jest kontynuacją międzywojennej historii gliwickich franciszkanów i genezy powstania samodzielnej jednostki kościelnej w tzw. dzielnicy hutniczej, zamieszczonym w tomie 35 „Studiów Teologiczno-Historycznych Śląska Opolskiego”z 2015 r. Autor tym razem przybliża historię kuracji Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945. Od czasu jej ustanowienia gliwiccy franciszkanie prowadzili w tamtejszej dzielnicy hutniczej ożywioną pracę duszpasterską. Jej główne działania ukierunkowane były n **Dzieje instytucji diecezjalnych w Częstochowie (c.d.)** Autorzy: J. Związek Rok: 1999 DOI: 10.15633/FHC.1403 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1403 > The article presents the history of the parish of the Assumption of the Most Holy Virgin Mary and St Sigismund's parish in Czestochowa as well as the early years in the history of Czestochowa itself. **Kościół polski w Budapeszcie "Małym Rapperswil"** Autorzy: Maciej Józefowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.8666 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/8666/7418 > - **Transformacja systemowa a odbudowa struktur cerkiewnych** Autorzy: Ewelina Raczyńska Rok: 2022 DOI: 10.34739/doc.2022.19.21 URL: https://www.czasopisma.uph.edu.pl/doctrina/article/download/3156/2955 > Chrzecijastwo wschodnie dotaro do Polski przed przyjciem chrztu przez Mieszka I. Chrystianizacja Sowian, ktrej podjli si bracia w. Cyryl i Metody obja rwnie tereny Polski. Obecno cywilizacji bizantyjskiej i liturgii sowiaskiej, odkrytych przez archeologw na terenach poudniowej i centralnej Rzeczypospolitej **„Postawa nasza musi być jasna i czytelna dla narodu”. Biskup Ignacy Tokarczuk jako członek Episkopatu Polski w okresie prymasostwa kard. Stefana Wyszyńskiego (1965-1981)** Autorzy: Rafał Łatka ks., J. Wołczański Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13259 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13259/13178 > Artykuł w całościowy sposób przybliża rolę bp. Ignacego Tokarczuka w Episkopacie Polski w okresie prymasostwa kard. Stefana Wyszyńskiego. Chronologicznie obejmuje okres od nominacji hierarchy na ordynariusza przemyskiego – w 1965 roku, aż do śmierci prymasa – w maju 1981 roku. Analiza opiera się na wielu źródłach archiwalnych, pochodzących przede wszystkim ze zbiorów kościelnych. Kluczowe w tym zakresie były materiały z zasobu Archiwum Archidiecezjalnego Warszawskiego, zespół: Sekretariat Prymas **Inwentarz parafii Rząśnia z 1918 r.** Autorzy: M. Widera Rok: 2022 DOI: 10.4467/2391-890xpah.22.013.17225 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23429/ > Parafia pw. św. Rocha w R ząśni z pewnością istniała już w 1403 r. Pierwszy drewniany kościół przetrwał do XVI w., a następnie w jego miejscu wzniesiono nowy, który przetrwał do 1862 r. W 1918 r. proboszczem parafii został ks. Wacław Kokowski. Inwentarz własności kościoła i probostwa w R ząśni został sporządzony w związku z jego instalacją na urzędzie, której dokonał dziekan przy udziale członków dozoru kościelnego. Przedstawia on ówczesny stan kościoła, który został wybudowany w latach 1862–186 **Artystyczne dzieje kościoła pw. Nawrócenia św. Pawła Apostoła w Krakowie** Autorzy: Daniel Zadorski Rok: 2024 DOI: 10.52204/np.2024.142.29-64 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/9229/9746 > Przedmiotem niniejszej artykułu jest analiza artystycznych dziejów, czyli powstania i funkcjonowania kościoła pw. Nawrócenia św. Pawła Apostoła w Krakowie, będącego istotnym zabytkiem nowożytnej architektury sakralnej w Polsce. Cel pracy obejmuje zgłębienie historii świątyni, uwzględniając artystyczny kontekst jej powstania oraz funkcjonowania. Motywacją do przeprowadzenia tych badań jest doniosłe znaczenie kościoła jako wyjątkowego przykładu barokowej architektury sakralnej oraz konieczność peł **Alegorie Polski w gmachach publicznych i kościołach województwa śląskiego na wybranych przykładach (1922-1939)** Autorzy: J. Gorzelik Rok: 2020 DOI: 10.21697/AN.7828 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7828/7045 > Utworzenie autonomicznego województwa śląskiego w ramach polskiego państwa narodowego oraz diecezji katowickiej wiązało się z reorganizacją systemu władzy, w którym poczesne miejsce zajęły grupy polsko-śląskich duchownych oraz urzędników i świeckiej inteligencji. Ich wzajemna rywalizacja oraz wspólne dążenie do nacjonalizacji Górnoślązaków w duchu polskim inspirowały dwa odmienne, choć spokrewnione dyskursy, w których wykorzystywano środki obrazowe. Wśród nich znaczącą rolę odgrywały alegoryczne **Kaplica w Niedzicy. Początki kultu św. Rozalii na Zamagurzu Spiskim** Autorzy: Tadeusz M. Trajdos Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.1994.82.359-371 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7307/7422 > -- **Parafia św. Leonarda w Mircu w średniowiecznej i wczesnonowożytnej przestrzeni historyczno-geograficznej** Autorzy: P. Kardyś Rok: 2007 DOI: 10.52204/np.2007.107.117-146 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4246/5070 > Celem artykułu jest przybliżenie dziejów parafii św. Leonarda w Mircu w średniowieczu i okresie wczesnonowożytnym. **Wyniki badań archeologicznych prowadzonych w 2018 roku w kruchcie Kościoła oo. Bernardynów w Rzeszowie** Autorzy: Michał Jabłkowski Rok: 2019 DOI: 10.15584/misroa.2019.40.11 > Archaeological research conducted within the Basilica of the Assumption of the Blessed Virgin Mary in Rzeszów (Bernardine church) created a unique opportunity for interventional archaeological research, the first of this kind in the discused temple. In the course of studies, the remains of the church cemetery, which surrounded the former wooden church (existed on the site of today’s building) were recorded. Obtaining a collection of movable relics was a very important discovery, such as iron nai **Kościół św. Katarzyny w Krakowie** Autorzy: J. Kuś Rok: 1970 DOI: 10.52204/np.1970.33.45-60 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6675/7327 > Gotycka budowla kościoła Św. Katarzyny oraz klasztoru OO. Augustianów stanowi piękny przykład budownictwa XIV wieku. Historia powstania świątyni związana jest najściślej z początkowymi dziejami miasta Kazimierza. W artykule po ukazaniu w zarysie dziejów wspomnianej świątyni przedstawiono opis architektoniczny budowli. W sposób szczególny przybliżono czytelnikowi fresk Matki Bożej Pocieszenia umieszczony w krużgankach klasztoru Ojców Augustianów w Krakowie. **From Red Ruthenia to Rawa Mazowiecka: the Works of the Anonymous “Master of Pełczyska” as a Contribution to the Geography of Rococo Sculpture in Mazovia** Autorzy: M. Wardzyński Rok: 2018 DOI: 10.5604/01.3001.0012.2334 > Current research on Rococo sculpture in Mazovia and northern Lesser Poland has not taken into consideration Lvov Rococo sculpture. A total of thirteen works by a yet unidentified woodcarving workshop, probably of Lvov provenance, was located at the intersection of these two artistic regions, in the vicinity of Końskie, Opoczno, Przysucha and Rawa Mazowiecka. Its activity, commenced after 1780 in Pełczyska near Wiślica, lasted until ca. 1800, when the reredoses and lesser works of sculpture in St **Wotum marszałka Stanisława Lubomirskiego w Szczepanowie. Problematyka fundacji, formy i autorstwa kościoła św. Stanisława** Autorzy: R. Mączyński Rok: 2023 DOI: 10.18290/rh23714.3 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/18494/17009 > Artykuł został poświęcony nigdy dotychczas niepoddanemu głębszej refleksji badawczej kościołowi św. Stanisława w Szczepanowie nieopodal Brzeska w Małopolsce. O ile nazwa miejscowości jest szeroko znana, wszak właśnie z niej się wywodził ów kanonizowany biskup krakowski Stanisław (około 1030-1079), który po swej męczeńskiej śmierci z ręki króla Bolesława II Szczodrego (około 1042-1081), stał się jednym z najważniejszych patronów Królestwa Polskiego, o tyle zachowana w nim do naszych czasów osiemn **Archidiecezja poznańska (szkic historyczny)** Autorzy: Komisja Historyczna Archidiecezji Poznańskiej Rok: 1969 DOI: 10.52204/np.1969.30.7-17 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6650/7286 > Celem niniejszego szkicu jest przedstawienie historii diecezji poznańskiej i jej organizacji przez wieki. Diecezja poznańska miała początkowo bardzo rozległe terytorium, obejmując całą ówczesną Polskę. Wraz z powstaniem metropolii gnieźnieńskiej i biskupstw w innych miastach, jej obszar został zawężony. Wprowadzenie nowych diecezji i utrata terytoriów wskutek rozbicia dzielnicowego spowodowały zmiany w jej obszarze. Artykuł ukazuje bogatą historię religijną i kulturową diecezji poznańskiej, pocz **Przyczynek do historii kościoła pw. św. Antoniego Padewskiego w Ostrowie Wielkopolskim** Autorzy: S. Kęszka Rok: 2024 DOI: 10.52404/ttnwloc.stwl.26.27 URL: https://ttn.wloclawek.pl/czasopisma/index.php/StudiaWloclawskie/article/download/318/153 > W okresie międzywojennym Ostrów Wielkopolski liczył ponad 33 tys. mieszkańców i posiadał tylko jedną parafię – św. Stanisława Biskupa i Męczennika. Koniecznym było zbudowanie dodatkowego kościoła, o co w szczególny sposób zabiegał proboszcz ostrowskiej fary, ks. Leon Płotka. Artykuł opisuje historię prac budowlanych, rozpoczętych 7 czerwca 1938 r. i zakończonych po wojnie. Parafię erygowano 15 listopada 1947 r. **Zespół kościelno-klasztorny trynitarzy w Beresteczku: historia, pierwotny kształt, stan zachowania** Autorzy: Mirosława Sobczyńska-Szczepańska Rok: 2020 DOI: 10.48234/WK61BERESTECHKO > Berestecka placówka braci bosych Zakonu Przenajświętszej Trójcy od Wykupu Niewolników, piąta w Rzeczypospolitej, pierwsza na Wołyniu, została założona w roku 1691 z inicjatywy właściciela miasteczka, kasztelana halickiego Tomasza Karczewskiego, który przekazał trynitarzom drewniany kościół pw. św. Andrzeja i pieczę nad parafią2. W latach 1692–1696 wybudowano nową drewnianą świątynię i klasztor. W roku 1700 została sprowadzona kopia cudami słynącej statuy Jezusa Nazareńskiego Wykupionego, przecho **Klejnot miasta zaginiony. Zarys dziejów krakowskiego kościoła Wszystkich Świętych do końca XVI wieku** Autorzy: K. Walczak Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.235 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.235 > One of the oldest churches in Krakow, dedicated to All Saints, was situated between Grodzka and Franciszkanska Street. It was build in the XIII century, could had been replacement church for first Cracow’s parish, which was transferred from Saint Trinity church. The name of All Saints church was mentioned for the first time in Vita S. Stanislai. The second time in 1278 his rector Arnold was noted. Most interesting fact is that in the Tables of Pence from 1325–1327 you can find two rectors, who h **Ołtarz Matki Bożej Częstochowskiej i powstańcza mogiła – dwie pamiątki patriotyczne w dawnym opactwie w Lądzie nad Wartą** Autorzy: J. Nowiński Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2009.26.25 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11766/10177 > W starym opactwie w Lądzie nad Wartą zachowały się cenne pamiątki historyczne po powstaniu styczniowym i ruchu patriotycznym narodu polskiego w drugiej połowie XIX wieku. Kapucyni brali także udział w walkach o niepodległość. W 1850 r. przejęli oni kościół i klasztor w Lądzie, który wcześniej należał do cystersów. Kapucyni założyli park przykościelny. W 1859 r. umieszczono tam figurę Matki Bożej Niepokalanej projektu Antoniego Ślemińskiego (ryc. 2). Podczas remontu kościoła kapucyni odnowili m.i **Badania architektoniczno-historyczne kościoła w Pawłowie Kościelnym** Autorzy: Ryszard Małowiecki Rok: 2026 DOI: 10.54539/sm.117 URL: https://www.studiamazowieckie.puzim.edu.pl/index.php/sm/article/download/117/95 > Niniejsze opracowanie zawiera opis przebiegu oraz efektów badań stanu kościoła parafialnego w Pawłowie Kościelnym (gmina Czernice Borowe, powiat przasnyski), podjętych przed jego generalnym remontem pod koniec lat 80. XX w. Punktem wyjścia dla autora była jego praca dyplomowa pod tytułem Pawłowo. Kościół parafialny, gm. Czernice Borowe, woj. ciechanowskie. Badania architektoniczno-historyczne 1987–1988 napisana w Podyplomowym Studium Badań Zabytków Architektury Wydziału Architektury Politechniki **Bazylika św. Marii Magdaleny i św. Stanisława w Szczepanowie – od gotyckiego kościoła długoszowego po dwudziestowieczny kościół podwójny** Autorzy: Jacek Czechowicz Rok: 2020 DOI: 10.18778/2084-851x.09.08 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/tech/article/download/12288/11867 > Ceglano-kamienny kościół gotycki wzniesiony w 1470 roku w Szczepanowie z fundacji Jana Długosza jest interesującym przykładem przeobrażenia świątyni w kaplicę. Po neogotyckiej rozbudowie w latach 1907–1914 powstał w tym miejscu kościół w istocie podwójny, zawierający elementy zarówno spójne, jak i kontrastowe – pod względem gabarytów i stylistyki. Niniejszy artykuł zawiera charakterystykę kolejnych przemian strukturalnych tej niewielkiej pierwotnie budowli, która – znacznie powiększona na począt **Diecezja kamieniecka około 1830 roku – parafie i dekanaty, kościoły i kaplice** Autorzy: J. Szczepaniak Rok: 2016 DOI: 10.15633/ACR.1755 URL: https://doi.org/10.15633/acr.1755 > Kluczowym i podstawowym problemem w badaniach nad dziejami Kościoła katolickiego obrządku łacińskiego na wschodnich ziemiach Rzeczpospolitej Obojga Narodów, po rozbiorach wcielonych do Imperium Rosyjskiego, jest weryfikacja informacji dotyczących zmian w podziale administracyjnym, ilości parafii, kościołów, kaplic oraz liczby duchowieństwa i wiernych od 1772 do 1939 roku. Istniejące w obiegu naukowym, często wykorzystywane i komentowane dane zostały ustalone na podstawie szczątkowych źródeł, zna **Powitanie** Autorzy: Jakub Kostiuczuk Rok: 2008 DOI: 10.15290/elpis.2008.10.02 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/15503/1/Elpis_10_2008_J_Kostiuczuk_Powitanie.pdf **Walory historyczne i artystyczne kościoła pw. Świętych Wojciecha i Stanisława w Wilamowie** Autorzy: A. Owczarek Rok: 2021 DOI: 10.18778/2299-8403.10.09 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/11346/10965 > Neogotycki kościół pw. św. Wojciecha Biskupa i Męczennika i św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Wilamowie to przykład zabytkowej sztuki sakralnej na terenie gminy Uniejów. Mimo że ma wartość zabytkową oraz położony jest w pobliżu głównych tras komunikacyjnych, pozostaje obiektem mało znanym. W obiegowej opinii funkcjonuje raczej jako niewielki kościół wiejski niż godny uwagi i wart odwiedzenia obiekt sakralny. W artykule przedstawiono na podstawie analizy specjalistycznej literatury, źródeł p **Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il.** Autorzy: K. Witkowski Rok: 2017 DOI: 10.4467/27204006pmo.17.020.16292 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21867/ > Polonia Maior Orientalis » 2017 » IV » Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il. A A A **Dzieje fundacji kościoła karmelitów trzewiczkowych w Woli Gułowskiej** Autorzy: Irena Rolska Rok: 2017 DOI: 10.15633/FHC.2086 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/2086/2031 > In 1633, Ludwik Krasinski († after 1644) was given a consent by Bishop Jan Albert Waza to establish a Calced Carmelite monastery on Krasinski’s property in Wola Gulowska. The foundation of the Carmelite congregation, far from much frequented trails, was in line with eremitic ideas and spirituality of the order. The Wola Gulowska monastery became a second largest (after Krakow) Carmelite monastery in terms of the number of monks. The monastery in Wola Gulowska had a formative character, with the **„Kiedy stworzyło się tu źródło apostolskie…”** Autorzy: M. Widera Rok: 2025 DOI: 10.25167/sth.5930 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/5930/5360 > Funkcjonowani e diecezji, a od 1992 r. – archidiecezji częstochowskiej przypadło na ważne okresy historyczne, obejmujące dwudziestolecie międzywojenne, II wojnę światową, Polską Rzeczpospolitą Ludową i tworzenie demokratycznego społeczeństwa integrującego się z krajami Europy Zachodniej. Przemianom politycznym i społecznym towarzyszył silny wzrost zaangażowania religijnego wiernych, którzy włączali się w rozwój struktur parafialnych oraz instytucji i wspólnot diecezjalnych. Pogłębianiu religijno **Pilgrimage** Autorzy: Alexis Latouche Rok: 2019 DOI: 10.2307/j.ctvbtzm4c.26 > . Płock Catholic Church towards the 1979 **The Archconfraternity of the Rosary in the Dominican Churches of Kraków. Piety and Patronage of the Arts** Autorzy: Krzysztof J. Czyżewski, M. Walczak Rok: 2019 DOI: 10.3986/AHAS.V23I2.7333 URL: https://ojs.zrc-sazu.si/ahas/article/download/7333/6837 > The essay deals with the artistic milieu of the Archconfraternity of the Rosary at the Dominican Holy Trinity Church in Kraków. Dominicans were zealous promoters of the rosary, and numerous Rosary brotherhoods were established, typically affiliated with Dominican churches. Therefore, it seems almost certain that in Kraków, as early as the 15th century, the Dominican Order of Preachers encouraged the formation of such a confraternity. Indirect evidence of this is preserved in the Convent’s Archiv **БРОНИЦЬКА ПАРАФІЯ В ОПИСАХ ДЕКАНАЛЬНОГО ВІЗИТАТОРА ТА ПАРОХА 1908 р.** Autorzy: Юрій Стецик, Богдан Паньків Rok: 2022 DOI: 10.31499/2519-2035.9.2022.269876 URL: http://usj.udpu.edu.ua/article/download/269876/265322 > Ключові слова: візитація, декан, опис, парох, церква. У статті розглянуто інформаційний потенціал деканальної візитації 1908 р. та статистично-описовіповідомлення пароха, які увійшли до шематизму Перемишльської греко-католицької єпархії за 1908 р.Співставлення цих повідомлень дозволяє розкрити різні аспекти функціонування «парафіяльної цивілізації» наприкладі окремо взятого села Брониця. Незважаючи на умови бездержавності місцевій українській громадівдалося самоорганізуватися та побудувати два **Neogotycki kościół farny w Białymstoku. Historia budowy i architektura** Autorzy: K. Jabłoński Rok: 2004 DOI: 10.52204/np.2004.102.243-286 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/8055/7596 > W 1617 r. Piotr Wiesiołowski junior ufundował w Białymstoku niewielki kościół katolicki. W połowie XVIII wieku magnacka rodzina Branickich zleciła jego przebudowę i remont, a sto lat później mieszkańcy miasta włączyli się w inicjatywę jego odbudowy i powiększenia. Połowa XIX wieku nie była jednak najlepszym czasem, by oczekiwać przychylnej odpowiedzi ze strony urzędników Imperium Rosyjskiego. Petycja została odrzucona. Tymczasem populacja miasta szybko rosła, a wraz z nią liczba katolickich mie

[object Object]