Kościół MB Dobrej Rady

Historia parafii Kościół MB Dobrej Rady w Wólka Mińska udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Matki Bożej Dobrej Rady. Diecezja: warszawsko-praska. --- ### Publikacje naukowe **Przemiany architektoniczne kościoła św. Wawrzyńca na warszawskiej Woli. Jauch, Knöbel, Idźkowski** Autorzy: Alina Barczyk Rok: 2026 DOI: 10.18778/2084-851x.19.11 URL: http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/58099/1/167-192_Barczyk.pdf > Jednym z najciekawszych zabytków warszawskiej Woli jest kościół św. Wawrzyńca. Geneza świątyni sięga XVII wieku, następnie z inicjatywy saskiego ministra Heinricha von Brühla architekci związani z mecenatem Augusta III Wettyna (m.in. Joachim Daniel Jauch i Johann Friedrich Knöbel) przygotowali szereg koncepcji architektonicznych. Proces projektowy zasługuje na szczególną uwagę przez wzgląd na wysoką klasę i różnorodność rozwiązań pojawiających się w kolejnych fazach prac. Artykuł analizuje zarów **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Ołtarz Matki Bożej Częstochowskiej i powstańcza mogiła – dwie pamiątki patriotyczne w dawnym opactwie w Lądzie nad Wartą** Autorzy: J. Nowiński Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2009.26.25 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11766/10177 > W starym opactwie w Lądzie nad Wartą zachowały się cenne pamiątki historyczne po powstaniu styczniowym i ruchu patriotycznym narodu polskiego w drugiej połowie XIX wieku. Kapucyni brali także udział w walkach o niepodległość. W 1850 r. przejęli oni kościół i klasztor w Lądzie, który wcześniej należał do cystersów. Kapucyni założyli park przykościelny. W 1859 r. umieszczono tam figurę Matki Bożej Niepokalanej projektu Antoniego Ślemińskiego (ryc. 2). Podczas remontu kościoła kapucyni odnowili m.i **KOŚCIÓŁ PW. WNIEBOWZIĘCIA NAJŚWIĘTSZEJ MARII PANNY W GODZIESZOWIE MIEJSCEM OSTATNIEJ ZIEMSKIEJ POSŁUGI BŁOGOSŁAWIONEJ S. ANIELI SCHRAMM** Autorzy: S. Kowalski Rok: 2023 DOI: 10.58324/s.334 URL: https://spoleczenstwo-civitaschristiana.pl/index.php/s/article/download/334/321 > Świętowanie każdego jubileuszu jest zawsze okazją do odniesienia się do przeszłości. Według źródeł wzmianki o istnieniu świątyni katolickiej w Godzieszowie pochodzą z 1420 r., jednak niektórzy doszukują się jej początków nieco wcześniej, bo już w 1346 r. Osłabienie rozwoju życia duszpasterskiego nastąpiło wraz z nadejściem reformacji. Dopiero objęcie patronatu nad wspólnotą katolicką w Godzieszowie przez siostry zakonne z Lubania przyczyniło się do dalszego rozwoju duszpasterskiego. W 1833 r. do **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **The Blessed Virgin Mary, Mother of the Church Parish in Warnice in the Years 1977–2018** Autorzy: Piotr Lichota Rok: 2019 DOI: 10.18276/cto.2019.1-07 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/16188.pdf > Nowy podział granic po zakończeniu II wojny światowej zburzył dotychczasowy porządek w całym kraju. Na tereny zamieszkałe przed wojną przez Niemców zaczęli też przybywać mieszkańcy z tzw. centralnej Polski, głównie ze względów ekonomicznych. Dla wielu przyjazd na Pomorze Zachodnie był tzw. nowym otwarciem. Do Warnic i okolicznych miejscowości pierwsi osadnicy, przybyli jesienią 1947 roku, zwłaszcza z powiatu końskiego na Kielecczyźnie, z okolic Płocka, z Rzeszowszczyzny i Lubelszczyzny. To właśn **ILLUSORY-QUADRATURE PAINTING IN THE CHURCH OF ST. NICHOLAS, BISCOPE OF MIRA, IN KAMIANETS-PODILSKYI** Autorzy: Nataliia Ursu Rok: 2018 DOI: 10.32626/2309-9763.2018-25-2.116-119 URL: http://doi.org/10.32626/2309-9763.2018-25-2.116-119 > Szczególny nastrój panował w kościele podominikańskim św. Mikołaja bpa Miry w Kamieńcu Podolskim podczas wieczornych nabożeństw. Słońce wysyłało pożegnalne promieni przez niewielkie okno, umieszczone nad chórem muzycznym. W pogodne dni odblaski słonecznych promieni wypełniały wnętrze, dosięgając najbardziej tajemniczych zakamarków świątyni. Odzwierciedlane były one w złoceniach ram, żyrandolach, lichtarzach, sztukateriach, które zdobiły sklepienia i ściany głównej nawy oraz portale kaplic. Wnętr **Kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie jako świątynia Rzeczypospolitej Obojga Narodów** Autorzy: Maria Nitka Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2396 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2396/2268 > W artykule omówiono pierwotną ikonografię wystroju kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie przy via San Sebastianello 11, zrekonstruowaną dzięki materiałom archiwalnym. Wnętrze kościoła Zmartwychwstańców w Rzymie zostało konsekrowane w 5 listopada 1889 roku w czasie zaborów i braku reprezentacji świątyni nacji polskiej w Wiecznym Mieście. Świątynia przed remontem w 1979 roku miała jednorodny wystrój w nurcie historyzującym, który spajała polichromia w typie „polichromii dywanowych” (Tap **Z dziejów kultu łaskami słynącego obrazu Najświętszej Maryi Panny we Włoszczowej** Autorzy: J. Nedza Rok: 1971 DOI: 10.52204/np.1971.36.189-197 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7905/8010 > Wśród stosunkowo licznych sanktuariów maryjnych na ziemiach polskich, na uwagę zasługuje również siedemnastowieczny kościół parafialny we Włoszczowej pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Geneza powstania tej świątyni wiąże się ściśle z ruchem reformacji w Polsce. W drugiej bowiem połowie wieku XVI Włoszczowa była ośrodkiem ruchu kalwińskiego. Działał tam wówczas, między innymi, Grzegorz z Żarnowca, znany minister zboru kalwińskiego. Szafrańcowie, ówcześni właściciele Włoszczowej **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Parafia Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kołkach w diecezji łuckiej w świetle inwentarza z 11 VI 1937 roku** Autorzy: W. Żurek Rok: 2020 DOI: 10.31743/ABMK.11786 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/11786/10243 > Kościół parafialny pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kołkach na Wołyniu pochodził z drugiej połowy XVII wieku. Był on fundacją Samuela Kazimierza Leszczyńskiego, urzędnika dworskiego. Uległ on pożarowi w czasie działań pierwszej wojny światowej. Odbudowany został w latach 1929-1930 przez proboszcza kołkowskiego ks. Edwarda Za­jączkowskiego i konsekrowany w lipcu 1930 roku przez sufragana łuckiego biskupa Stefana Walczykiewicza. Decyzją ordynariusza łuckiego biskupa Ad­olfa S **Kościół Prawosławny w dziejach Rzeczypospolitej** Autorzy: A. Mironowicz Rok: 1999 DOI: 10.15290/elpis.1999.01.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17490/1/Elpis_1_1999_A_Mironowicz_Kosciol_Prawoslawny.pdf **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Apostolstwo dobrej śmierci – historia i misja** Autorzy: Bogdan Kulik Rok: 2020 DOI: 10.18290/rt206710-6 URL: https://doi.org/10.18290/rt206710-6 > 22 lipca 1908 roku papież Pius X ustanowił Stowarzyszenie Matki Bożej Patronki Dobrej Śmierci stowarzyszeniem uniwersalnym dla całego Kościoła. 30 maja 1987 roku Prymas Polski kard. Józef Glemp zatwierdził Polską Filię Stowarzyszenia z centralą w Sanktuarium Maryjnym w Górce Klasztornej, a tym samym zezwolił Misjonarzom Świętej Rodziny na prowadzenie tego dzieła. Celem Stowarzyszenia jest  propagowanie modlitwy o dobrą śmierć i przygotowywanie do niej. Artykuł jest szczegółową prezentacją histor **Kościół parafialny w Czarnokońcach Wielkich. Zapomniana fundacja Erazma Wolańskiego** Autorzy: Dagny Nestorow Rok: 2025 DOI: 10.56583/fs.2831 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2831/3070 > Okres świetności majątku w Czarnokońcach Wielkich (Podole) przypada na zarząd tymi dobrami przez Erazma Wolańskiego h. Przyjaciel i jego żony Matyldy Jaxy-Dobek. Wolański założył stadninę koni angielskich, gorzelnię i młyn, zapewniając wielu mieszkańcom pracę. Artykuł przedstawia historię najważniejszej z jego inicjatyw – fundacji kościoła rzymskokatolickiego pw. Imienia Marii w Czarnokońcach Wielkich, a także próbę powołania parafii, zrealizowaną dopiero po śmierci Wolańskiego przez wdowę Matyl **Dzieje fundacji kościoła karmelitów trzewiczkowych w Woli Gułowskiej** Autorzy: Irena Rolska Rok: 2017 DOI: 10.15633/FHC.2086 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/2086/2031 > In 1633, Ludwik Krasinski († after 1644) was given a consent by Bishop Jan Albert Waza to establish a Calced Carmelite monastery on Krasinski’s property in Wola Gulowska. The foundation of the Carmelite congregation, far from much frequented trails, was in line with eremitic ideas and spirituality of the order. The Wola Gulowska monastery became a second largest (after Krakow) Carmelite monastery in terms of the number of monks. The monastery in Wola Gulowska had a formative character, with the **Katedra p.w. Imienia Najświętszej Maryi Panny w Mińsku w opisie wizytacyjnym z 1829 roku** Autorzy: Marek Hałaburda Rok: 2020 DOI: 10.31743/ABMK.2018.109.10 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.2018.109.10 > Kościół p.w. Imienia Najświętszej Maryi Panny w Mińsku, wybudowano w latach 1700-1710, jako kościół klasztorny jezuitów. Po kasacie zakonu, został przekazany parafii. W 1797 r. budynek kościoła strawił pożar. Rok później świątynia wyznaczona została na katedrę utworzonej wówczas diecezji, ze stolicą w Mińsku. Odbudowana w latach 1798-1803 dzięki staraniom i funduszom bpa Jakuba Ignacego Dederki. W 1869 r. na skutek likwidacji diecezji, ponowie został zdegradowany do siedziby parafii. W listopadz **Elita ziemi dobrzyńskiej na przełomie XIV i XV wieku. Między zakonem krzyżackim a Królestwem Polskim** Autorzy: Sobiesław Szybkowski Rok: 2011 DOI: 10.31261/spip.2011.07.07 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/SPP/article/download/22127/17552 > Włączenie Dobrzynia w formie z 1392 roku przez Krzyżaków doprowadziło do polaryzacji elity szlachty w tym zakresie. Grupa popierająca władze, które wydały ten nakaz, stanowiła większość przedstawicieli linii rodu Ogonów z Dobrzynia, kierowanej przez niekwestionowanego przywódcę tego kręgu rodzinnego, a mianowicie Andrzeja z Radzik, kasztelana z Dobrzynia. Podobnie Piotr Świnka Pierwszy, członek rodziny Świnka i kasztelan z Rypina, przywiózł ze sobą wszystkich krewnych. Inny los spotkał rodzinę P **Recenzja: Gottfried Schramm, Problem Reformacji w Warszawie w XVI w. "Przegląd Historyczny" 1963** Autorzy: Zbigniew Rewski Rok: 1964 DOI: 10.52204/np.1964.19.219-225 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7865/7126 > na L itw ie r o z p atry w an a b ę d zie p o d kątem w id zen ia stosu n k ów m ie js c o w y c h , s z cz e g ó ln ie zaś sp raw s p o łe cz n y c h .W p ro b le m a c h , zw ią za n y ch z h istorią W a rsza w y, a u tor k o rzystał z u p r z e jm y c h w sk a zów ek p p .m gr W a n d y S za n iaw sk iej i m gr E w y K oc z o r o w s k ie j-P ie liń s k ie j z M uzeum H is to r y cz n e g o m. st.W a rsza w y " .W o b e c la k o n ic z n o ś c i te g o k om en ta rza z w ró c iłe m się d o R **Ikona Matki Boskiej Chełmskiej – między legendą, historią i polityką** Autorzy: Monika Grygiel, Joanna Bejda Rok: 2025 DOI: 10.54515/lcp.2025.1.97-111 URL: https://lcpijournal.panschelm.edu.pl/index.php/lcpi/article/download/69/70 > Artykuł przedstawia dzieje ikony Matki Boskiej Chełmskiej od XI wieku do współczesności, ukazując jej losy na tle zmian politycznych i religijnych w regionie. Autorzy analizują różnorodne legendy dotyczące pochodzenia ikony, w tym przypisywanie jej autorstwa św. Łukaszowi Ewangeliście oraz teorii o sprowadzeniu jej z Bizancjum przez księżniczkę Annę lub z Kijowa przez rodzinę Daniela Romanowicza. Szczególną uwagę poświęcono roli ikony w okresie funkcjonowania Unii Brzeskiej (1596-1875), kiedy st **Obraz Matki Boskiej Częstochowskiej z daru króla Jana Kazimierza w Rajczy** Autorzy: Szymon Tracz Rok: 2019 DOI: 10.21697/an.7062 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7062/6324 > ABSTRAKT Łaskami słynący obraz Matki Boskiej Miłosierdzia Kazimierzowskiej w Rajczy (64 x 45,8 cm), malowany jest w technice olejnej na ręcznie kutej blasze miedzianej. Niezachowaną, pierwotnie hebanową ramę z podpórką, pozwalającą umieszczać dzieło na domowym ołtarzyku, zastąpiła nowa, profilowana i złocona rama. Obraz znajduje się w głównym ołtarzu kościoła parafialnego pw. Św. Wawrzyńca, diakona i męczennika i św. Kazimierza, królewicza w Rajczy. 1 VII 2017 wizerunek został ukoronowany koron **Informacje ze źródeł augustiańskich o życiu muzycznym w warszawskim kościele św. Marcina w XVII wieku oraz o działających w tym czasie muzykach królewskich** Autorzy: Barbara Przybyszewska-Jarmińska Rok: 2020 DOI: 10.36744/m.446 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/m/article/download/446/275 > Kościół św. Marcina oo. augustianów w Warszawie od XVII w., kiedy warszawski Zamek Królewski stał się główną siedzibą kolejnych królów Polski, stanowił nie tylko miejsce dość intensywnego uprawiania muzyki przez samych zakonników i muzyków przez nich wynajmowanych, ale i występów kapeli królewskiej. W samym klasztorze zaś znajdowali mieszkanie muzycy królewscy, którzy należeli do zakonu św. Augustyna. Zachowane, pomimo ogromnych strat związanych z kasatą klasztoru po powstaniu styczniowym, rozpr **Polskie ślady w Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej na Mentorelli** Autorzy: A. Bender Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13646 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13646/13171 > Mentorella jest jednym z najstarszych sanktuariów maryjnych w Italii. Od ponad 160 lat posługują w nim polscy zmartwychwstańcy. Według tradycji sanktuarium wznosi się w miejscu nawrócenia trybuna rzymskiego Placyda (przełom I i II wieku po Chr.). Papież Grzegorz I Wielki przekazał Mentorellę benedyktynom z Subiaco. Po ich pięciusetletnim pobycie pozostały fragmenty architektury z IX wieku, romańska bryła świątyni z XII wieku oraz kilka artefaktów (najważniejsze to figura Pani Mentorelskiej). Kol **Kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła i Nawiedzenia NMP w Wieluniu (do końca XVIII w.)** Autorzy: Sławomir Zabraniak Rok: 2006 DOI: 10.52204/np.2006.106.217-235 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4798/5086 > Wieluń jest jednym z wielu polskich miast, których bogata historia pozostaje przesłonięta przez zapomnienie i niewiedzę. W przedrozbiorowej Polsce był miastem królewskim i stolicą ziemi wieluńskiej. Znajdowały się tu siedziby administracji państwowej i kościelnej. Jedną z chlub miasta był kościół farny.Pierwszy kościół w Wieluniu, pod wezwaniem św. Michała Archanioła, prawdopodobnie drewniany, został zbudowany podczas lokacji miasta w drugiej połowie XIII wieku. Z pewnością spłonął w 1335 r. pod **Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie** Autorzy: J. Zawadzki Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.151-200 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7535/7366 > Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie należy do największych kościołów w Polsce. Został zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Do jego ukończenia w latach 1861-1893 przyczynili się praktycznie wszyscy znani wówczas polscy artyści. Jego neorenesansowy styl nawiązuje do kościoła św. Guistyny w Padwie. Pierwotnie Kościół Wszystkich Świętych składał się z kościoła głównego, który mógł pomieścić ok. 5000 wiernych i mniejszy kościół na dole, który pomieścił ok. 3000 osób. Obecnie ten ostatni jest **Wróciła sława twoja, Vratislavia, Wrocławiu! Więzi kardynała Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, z Dolnym Śląskiem, red. G. Sokołowski, S. Wróblewski, Wydawnictwo Episteme, Wrocław – Lublin 2023, ss. 815** Autorzy: A. Dziuba Rok: 2024 DOI: 10.21697/stpr.15301 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/stpr/article/download/15301/13493 > Kościół katolicki jest najstarszą i najdłużej działającą instytucją na ziemiach polskich. Jego początki łączą się z powstawaniem i tworzeniem państwa polskiego. Pozostaje też strukturą trwałą, zachowującą swoją historyczną ciągłość, czego z uwagi na okres zaborów nie można powiedzieć o dziejach państwa. Zmieniające się na przestrzeni wieków ustroje społeczno-polityczne wpływały także na kształt relacji władza państwowa – Kościół, jednak zawsze stanowiła ona ważny czynnik budowania ładu społeczne **Odwieczny naród. Polak i katolik w Żmiącej** Rok: 2012 DOI: 10.12775/978-83-231-5671-0 > Michał Łuczewski opowiedział historię Polski w sposób, w jaki jeszcze nigdy nie została opowiedziana. Piszą ją nie dominujące elity, ale przedstawiciele warstwy zmarginalizowanej: chłopi ze wsi Żmiąca w Beskidzie Wyspowym. Dzięki poprzednim monografiom tej wsi (Franciszka Bujaka z 1903 i Zbigniewa Wierzbickiego z 1963 roku), które uczyniły z niej najdłużej badaną miejscowość w naukach społecznych, a także dzięki wieloletnim poszukiwaniom samego autora udajemy się w pasjonującą podróż od średniow **Dwie wersje „Pieśni historycznej…”: kult ikony Matki Boskiej Ladeńskiej na tle kultu ikony Matki Boskiej Żyrowickiej** Autorzy: Volha Barysenka Rok: 2021 DOI: 10.25167/ls.2072 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/2072/3707 > Artykuł jest poświęcony ikonie Matki Bożej Ladeńskiej (inne nazwy – Ladańska, Ladzieńska) z bazyliańskiego monasteru w Małych Ladach położonych niedaleko Mińska (Białoruś), otoczonej kultem lokalnym od czasu powstania w 1 poł. XVIII do 1. poł. XX w. Ikona była kopią ikony Matki Boskiej Żyrowickiej i jej kult był pochodną kultu bardziej czczonej ikony Żyrowickiej, nasilonego po jej koronacji w 1730 r. oraz przypadkowym odsłonięciem jej kopii w cerkwi św. Sergiusza i Bachusa w Rzymie podczas remon **Początki parafii i najstarszy kościół w mieście Olsztynku (Olsztynie)** Autorzy: Karol Nabiałek Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.12636 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/12636/13181 > Przedmiotem artykułu są okoliczności powstania parafii w mieście Olsztynku (obecnie Olsztyn) w ziemi krakowskiej i wybudowania tam kościoła. Teren pod nową parafię był położony w diecezji krakowskiej, ale należał do parafii klasztornej w Mstowie, której kościół podlegał zwierzchnictwu ordynariuszy gnieźnieńskich. Nowa parafia została utworzona w wyniku wydzielenia jej z obszaru parafii mstowskiej. Starania o powołanie parafii podjął osobiście Jan Ocieski, podkanclerzy Królestwa Polskiego, a od 1 **Parafia farna Świętych Joachima i Anny we Włodzimierzu Wołyńskim w świetle opisu z 1864 roku** Autorzy: Waldemar Witold Żurek SDB Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.13052 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13052/11853 > Parafialny kościół farny we Włodzimierzu Wołyńskim zapoczątkował swoją historię w połowie XVI wieku, jako drewniany, następnie murowany, który był trzykrotnie trawiony przez pożar: w 1736, 1800 i 1833 r. Posługę pastoralną w tym kościele spełniali od 1751 r. kapucyni mieszkający w klasztorze przy kościele. Po skasowaniu klasztoru kapucynów przez władze carskie w 1832 r., w czasie represji popowstaniowych, opiekę nad parafią przejęli księża diece­zjalni. Parafia przetrwała II wojnę światową. W 19 **Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il.** Autorzy: K. Witkowski Rok: 2017 DOI: 10.4467/27204006pmo.17.020.16292 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21867/ > Polonia Maior Orientalis » 2017 » IV » Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il. A A A **Prymas polski Stefan kardynał Wyszyński jako kontynuator nauczania Augusta kardynała Hlonda w realizacji odnowy narodu poprzez jasnogórskie sanktuarium** Autorzy: Jan Pietrzykowski ks. Rok: 2023 DOI: 10.31743/abmk.13017 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13017/14522 > Jasna Góra po obronie przed wojskami szwedzkimi (1655) i ślubach Jana Kazimierza (1656) stawała się sukcesywnie sanktuarium narodowym i duchową stolicą Polski. Trwałość kultu maryjnego jest wyrazem symbiozy narodu z Kościołem w dziedzinie religijno-moralnej, kulturalnej, społecznej i politycznej. Główne uroczystości maryjne łączono z obchodami Konstytucji 3 Maja (Matki Bożej Królowej Polski), masowymi pieszymi pielgrzymkami: 15 sierpnia (uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i 26 si **Kościoły polskie na Ukrainie Lewobrzeżnej: Od założenia do zagrożenia w okresie toczącej się wojny (XIX-XXI wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2023 DOI: 10.31743/abmk.16642 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/16642/14998 > W artykule podjęta została próba spojrzenia na dzieje polskich kościołów, które powstały na Ukrainie Lewobrzeżnej w XIX wieku, poprzez ich tragiczną historię w XX wieku i aktualne zagrożenie zniszczenia przez rosyjskie ostrzały rakietowe podczas trwającej od 2022 roku wojny. W badaniu zaprezentowano krótkie szkice z historii każdego z 12 kościołów zbudowanych na terenie Ukrainy Lewobrzeżnej w guberniach: jekaterynosławskiej, połtawskiej, charkowskiej oraz czernihowskiej. Dzięki staraniom miejsco **Kaplica Matki Bożej Różańcowej z sieradzkiej bazyliki – między historią, duchowością, malarstwem i konserwacją** Autorzy: P. Szczepaniak Rok: 2023 DOI: 10.52404/ttnwloc.stwl.25.29 URL: https://doi.org/10.52404/ttnwloc.stwl.25.29 > Artykuł bazując na dokumentach archiwalnych podejmuje tematykę realizacji, dekoracji i konserwacji kaplicy bocznej bazyliki Wszystkich Świętych w Sieradzu. Bryła architektoniczna, powstała w latach 30-tych XX w., stała się miejscem wyeksponowania kunsztu artystycznego małżeństwa Łucji i Józefa Oźminów, którzy we współpracy z ówczesnym proboszczem, w latach 50-tych, na monumentalnym fresku ukazali historię miasta i kraju oraz bogactwo folkloru Ziemi Sieradzkiej. W XXI w., kaplica stała się labora **Dzieje i kult cudownej figury Najświętszej Maryi Panny Bolesnej w Skrzatuszu w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej (w 10 rocznicę koronacji)** Autorzy: J. Nowiński Rok: 1999 DOI: 10.21852/sem.1999.29 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12813/11052 > W ołtarzu głównym kościoła parafialnego w Skrzatuszu znajduje się gotycka figura Bolesnej Matki Bożej (Pieta). Postać przybyła do Skrtausza z Mielęcina (Mellentin) w 1575 r., skąd pochodzi Od wieków czczony jako cudotwórca. Kult Piety Miłosiernej w Skrztatuszu sprawowany Kościół pielgrzymkowy znany z miejscowego kościoła. Dzisiejszy barokowy kościół był zbudowany w latach 1684-1696 przez wojewodę poznańskiego Wojciecha Konstantego Brezę. Niezliczone cuda i łaski, które wierzący otrzymywali od wi **Kościół ormiański na Rusi w wiekach średnich** Autorzy: Krzysztof Stopka Rok: 1984 DOI: 10.52204/np.1984.62.27-95 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6748/7661 > Wyłącznie na podstawie źródeł pisanych trudno określić początki reorganizacji Kościoła ormiańskiego na ziemiach ruskich. Kiedy król Kazimierz Wielki przyłączył do swoich posiadłości część księstwa halicko-włodzimierskiego, zastał już na miejscu biskupstwo ormiańskie. Stolica biskupia znajdowała się prawdopodobnie w Łucku, który później przypadł, w tym samym czasie co Włodzimierz, księciu litewskiemu Lubartowi, wielkiemu wrogowi króla Polski. W interesie Kazimierza Wielkiego leżało zatem przenies **Z Wiednia do Mentorelli. Dar cesarzowej Marii Teresy dla sanktuarium Matki Bożej** Autorzy: Barbara Jamska Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2373 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2373/2258 > Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej na Mentorelli (region Lacjum, około 50 km na wschód od Rzymu), jedno z najstarszych we Włoszech i na świecie, zostało zbudowane w miejscu nawrócenia św Eustachego. W pierwszym tysiącleciu opiekowali się nim benedyktyni, którzy spopularyzowali tam kult maryjny i prawdopodobnie w XII wieku umieścili wewnątrz świątyni drewnianą figurę Matki Bożej z młodym Jezusem. Opuszczenie miejsca przez mnichów (przypuszczalnie pod koniec XIV wieku) spowodowało spadek ruchu pielg **Profesor Jolanta Dworzaczkowa. Z okazji jubileuszu 90-lecia urodzin i 65-lecia twórczości naukowej** Autorzy: Zbigniew Chodyła, M. Drozdowski, Zofia J. Sprys Rok: 2014 DOI: 10.4467/2391-890xpah.14.008.14869 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/20340/ > Artykuł przedstawia życie i dorobek naukowy Profesor Jolanty Dworzaczkowej, z domu Essmanowskiej (ur. 1923 r.). Po uzyskaniu matury w konspiracyjnym liceum (1942) i studiach na tajnym Uniwersytecie Ziem Zachodnich (1942-1944) w Warszawie i na Uniwersytecie Poznańskim (1945-1947) pracowała w latach 1950-1981 jako ceniony nauczyciel akademicki na UP i UAM, broniąc na tej uczelni rozpraw doktorskiej (1951) i habilitacyjnej (1960). Od 1949 r. do zasobu wiedzy historycznej wniosła ponad sto publikacj **Jezuici a religijność polska (1564-1964)** Autorzy: Mieczysław Bednarz Rok: 1964 DOI: 10.52204/np.1964.20.149-224 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6320/6531 > W ciągu czterech wieków działalności na ziemiach polskich Towarzystwo Jezusowe przyczyniło się w znacznym stopniu do obrony religii katolickiej przed innymi wyznaniami, a także do pogłębienia życia religijnego. Dokonało się to zwłaszcza poprzez silny wpływ na duchowieństwo świeckie i zakonne. 1) Pisano i publikowano katechizmy, postylle, nowe tłumaczenia Pisma Świętego, książki o apologetyce i ascetyce, a także podręczniki teologiczne i filozoficzne, pomagając w ten sposób duchowieństwu w jego d **Średniowieczny kościół parafialny w Szadku i jego renesansowa kaplica** Autorzy: Stanisław Cechosz, Łukasz Holcer Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.02 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynszadkowski/article/download/13701/13236 > Średniowieczny kościół parafialny w Szadku, pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła, jest najstarszym zabytkiem miasta i zarazem najcenniejszą pamiątką jego dawnej świetności. Od kilku lat trwają prace renowacyjne przy elewacjach świątyni. Dotąd odnowiono mury prezbiterium i północną elewację korpusu kościoła wraz z aneksami, czyli zakrystią, skarbcem i kaplicą pw. Matki Bożej Różańcowej. Podjęcie prac konserwatorskich i badawczych zaowocowało przywróceniem świątyni jej **„Zwycięstwo Maryi”. Próba zdefiniowania znaczenia „proroctwa Augusta kard. Hlonda o zwycięstwie Maryi w kontekście posługi apostolskiej prymasa tysiąclecia Stefana kard. Wyszyńskiego** Autorzy: Zimniak Stanisław Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2007.24.14 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11890/10288 > W 2006 roku polski Kościół katolicki przypomniał dwa wydarzenia historyczne o ogromnym znaczeniu dla życia wiernych w powojennej Polsce wyzwolonej od nazizmu, ale znajdującej się wówczas pod rządami komunistów, nieodwracalnie zdeterminowany, by wprowadzić tam marksistowską wizję społeczeństwa, niszcząc w ten sposób chrześcijańską obecność. Był to Akt Zawierzenia Niepokalanemu Sercu Maryi Narodu Polskiego (8 września 1946 r.), dokonany przez Prymasa, Sługę Bożego kard. Augusto Hlond, a śluby wiec **Na pograniczu wyznaniowym. Nieistniejąca unicka cerkiew pod wezwaniem św. Praksedy Męczennicy w Milejowie i jej wyposażenie** Autorzy: P. Sygowski Rok: 2019 DOI: 10.17951/L.2018.16.1/2.7-41 URL: https://journals.umcs.pl/l/article/download/8738/6417 > W czasach Rusi Halicko-Włodzimierskiej osadnictwo ruskie na terenie dzisiejszej Lubelszczyzny posuwało się systematycznie na zachód. W XV i XVI w. dotarło do doliny Wieprza. W jego środkowym biegu powstało wówczas kilka parafii prawosławnych – Łęczna, Puchaczów, a także Milejów. Parafie te po przystąpieniu diecezji chełmskiej do unii brzeskiej stały się unickimi. Usytuowanie ich na terenie ze wzrastającą przewagą osadnictwa polskiego spowodowało przechodzenie wiernych na rzymsko katolicyzm. Proc **Parafia Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Stawach w diecezji pińskiej w świetle Inwentarza z 16 października 1933 roku** Autorzy: W. Żurek Rok: 2022 DOI: 10.18290/sp2243.20 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/sp/article/download/17421/16668 > W miejscowości Stawy w województwie brzeskim Wielkiego Księstwa Litewskiego Joanna (lub Jan) i Jerzy Stawscy ufundowali w połowie XV w. w swoim majątku pierwotny, drewniany kościół. Nowy kościół, również drewniany, zbudowano w Stawach w pierwszej połowie XVIII w. Konsekrował go biskup łucki jako świątynię Parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Jakuba Większego Apostoła, w dekanacie Kamieniec Litewski. W 1864 r. parafia w Stawach uległa kasacji przez rząd carski, a świątynię przejęli pr **Powitanie** Autorzy: Jakub Kostiuczuk Rok: 2008 DOI: 10.15290/elpis.2008.10.02 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/15503/1/Elpis_10_2008_J_Kostiuczuk_Powitanie.pdf **Kościół p. wezw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w parafii św. Jakuba w Warszawie** Autorzy: Zofia Sowińska-Bania Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.167-199 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6812/7685 > -- **Przemiany społeczno-kulturowe małżeństwa i rodziny w rozeznaniu duszpasterskim arcybiskupów Warszawy na podstawie analizy Relacji pięcioletnich Archidiecezji warszawskiej w okresie ostatniego półwiecza** Autorzy: A. Kasprzak Rok: 2024 DOI: 10.14746/pst.2024.45.8 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/pst/article/download/45408/37336 > Wysiłek diagnozowania zmian zachodzących w Kościele i w społeczeństwie podejmowany w posoborowej strukturze rozeznania duszpasterskiego w Kościele katolickim opiera się przede wszystkim na analizie danych spływających do Watykanu z diecezji z całego świata. Procedura ta, funkcjonująca dla Italii od starożytności, a od średniowiecza dla całego świata, podkreśla ogromne znaczenie analizowanych tutaj dokumentów. Studia nad nimi pozwalają stwierdzić, że wybitni pasterze Kościoła warszawskiego posiad **Matka Polka w defensywie? Przemiany mitu i jego wpływ na macierzyństwo polskich kobiet** Autorzy: Agnieszka Imbierowicz Rok: 2020 DOI: 10.15503/ONIS2012.430.442 URL: https://ogrodynauk.pl/index.php/onis/article/download/1093/939 > Kim byla i kim jest Matka Polka? Matka Polka funkcjonuje w zbiorowej świadomości od lat, pelniąc role mitu spolecznego1. Dlaczego wlaściwie mozemy ją postrzegac w tych kategoriach? Otoz, „mity nalezą do rozleglej klasy wierzen spolecznych (...). Są to sądy, ktore jednostka podziela ze swą grupą spoleczną, zwykle pod jej wplywem, ściśle związane z funkcjonowaniem i losami danej grupy. (...) Uczestnictwo w wierzeniach spolecznych rządzi sie prawami przekazu kulturowego, w ktorym dziala z jednej st **Duchowieństwo katolickie i zakony we Włocławku i okolicy pod okupacją niemiecką (1939-1945)** Autorzy: J. Dębiński Rok: 2019 DOI: 10.31743/ABMK.6276 > Spośród wszystkich diecezji w Polsce, diecezja włocławska w czasie drugiej wojny światowej poniosła największe straty w stanie duchowieństwa: wraz z bp. Pomocniczym M. Kozalem zginęło 225 kapłanów i 7 kleryków, tj. 50,2% stanu przedwojennego. Cały obszar diecezji znalazł się w obrębie ziem anektowanych do III Rzeszy; większość terytorium wraz z Włocławkiem należało do tzw. Kraju Warty, a część tzw. zawiślańska (20 parafii) weszła w skład Okręgu Gdańsk-Prusy Zachodnie. W obliczu zbliżających się **Duchowe iunctim. Powierzenie przez biskupa siedleckiego Henryka Przeździeckiego parafii i sanktuarium w Kodniu Misjonarzom Oblatom Maryi Niepokalanej w 1927 r.** Autorzy: P. Zając Rok: 2019 DOI: 10.18290/rt.2019.66.4-6 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/5305/4494 > Terytorium diecezji siedleckiej było w drugiej połowie XIX w. świadkiem surowych prześladowań religijnych. Rząd carski konfiskował katolickie kościoły i zmuszał unitów do wyrzekania się unii z biskupem Rzymu i przechodzenia na prawosławie. Siedemnastowieczny wizerunek Matki Bożej Kodeńskiej został wywieziony z Kodnia do sanktuarium jasnogórskiego. Dopiero odzyskanie przez Polskę niepodległości w 1918 r. pozwoliło rozpocząć proces przywracania tradycyjnych kościelnych struktur. W artykule ukazane **„Ciekawyś może przechodniu zakrystyą obejrzeć…” – zapomniane skarby świątyni Radziwiłłów w Nieborowie** Autorzy: Karolina Stanilewicz Rok: 2026 DOI: 10.31743/abmk.18430 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/18430/17533 > Artykuł poświęcony jest zapomnianemu wyposażeniu zakrystii kościoła Radziwiłłów w Nieborowie. Przedstawia wyroby sztuki złotniczej oraz szaty liturgiczne w kontekście historii świątyni oraz dziedzictwa rodu Radziwiłłów. Kościół w Nieborowie, konsekrowany w 1887 roku przez arcybiskupa warszawskiego Wincentego Teofila Chościaka-Popiela, został wzniesiony według projektu Franciszka Braumana. Budowę finansowano początkowo ze środków Radziwiłłów, a następnie ze składek parafian. Świątynia zastąpiła s **Formacja alumnów w polskich seminariach diecezjalnych pod zarządem Zgromadzenia Księży Misjonarzy (1675-1864)** Autorzy: S. Rospond Rok: 2012 DOI: 10.52204/np.2012.117.7-26 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4170/4876 > Dostrzegając potrzebę pomocy duchowej i materialnej dla ubogich w XVII-wiecznej Francji, francuski ksiądz Wincenty a Paulo (1581-1660) założył Bractwo Miłosierdzia (1617), Stowarzyszenie Pań Miłosierdzia (1634) oraz dwa nowe zgromadzenia: Zgromadzenie Misjonarzy (1625) i Zgromadzenie Sióstr Miłosierdzia (1633). Od tego czasu powstało kilkaset stowarzyszeń charytatywnych w duchu wincentyńskim, z których najliczniejsze są obecnie Konferencje św. Wincentego a Paulo. Jednym z podstawowych celów misj **"Konkordat polski z 1925 roku. Zagadnienia prawno-polityczne", Jerzy Wisłocki, Poznań 1977 : [recenzja] / Witold Żarnowski.** Autorzy: Witold Żarnowski, J. Wisłocki Rok: 1977 > Konkordaty doczekaly sie juz tak licznych opracowan, ze mozna zadac pytanie, czy sluszne jest podjecie tego zagadnienia ponownie i to w chwili, gdy wlaściwie nadchodzi zmierzch tej formy regulacji stosunkow miedzy panstwami a Kościolem katolickim. Jezeli jednak uznalibyśmy, ze w przyszlości konkordaty juz nie bedą zawierane, to nadal pozostaje aktualna kwestia stosunku panstwa do związkow religijnych. Bez wzgledu na to, czy panstwo uznalo wyznaniowy charakter swojego ustroju czy tez dokonalo cal **Parafialny kościół farny Świętych Joachima i Anny we Włodzimierzu Wołyńskim w 1831 roku** Autorzy: W. Żurek Rok: 2019 DOI: 10.31743/ABMK.6329 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.6329 > Fundatorem obecnego kościoła farnego we Włodzimierzu Wołyńskim był w połowie XVIII wieku tamtejszy rodak, biskup Adam Woyna Orański, sufragan kamieniecki, który konsekrował świątynię. W kościele tym zostali osadzeni karmelici z Zakonu Braci Najświętszej Maryi Panny, popularnie nazywani karmelitami trzewiczkowymi. W samym tylko XIX wieku kościół ten ulegał dwukrotnie (1800, 1833) pożarowi. Dzięki zaangażowaniu tamtejszych pasterzy diecezji, proboszczów i wiernych nie tylko każdorazowo był odbudow **Muzeum Lat Dziecięcych Prymasa Tysiąclecia Stefana Kardynała Wyszyńskiego w Zuzeli** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2020 DOI: 10.31743/ABMK.11773 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/11773/10230 > Zuzela to wieś w diecezji łomżyńskiej, gdzie 3 sierpnia 1901 r. urodził się Stefan Wyszyński. Jego ojciec Stanisław był organistą w miejscowej parafii. Rodzina Wyszyńskich mieszkała w budynku organistówki naprzeciw kościoła parafialnego pw. Przemienienia Pańskiego. W 1910 r. przeniosła się do Andrzejewa, gdzie Stanisław Wyszyński otrzymał posadę organisty oraz lepsze warunki lokalowe dla rozrastającej się rodziny. Muzeum w Zuzeli powstało w 1990 r. w budynku dawnej szkoły powszechnej, do której **Latyczów. Dzieje miasta na Kresach na przestrzeni wieków** Autorzy: Vladyslav Rozkhov Rok: 2023 DOI: 10.61464/siml.98 URL: https://siml.pl/index.php/siml/article/download/98/81 > Przedmiotem niniejszego artykułu są dzieje miasta Latyczów, uznawanego za jedną z najstarszych miejscowości Podola. W 1362 roku miasto znalazło się w granicach Wielkiego Księstwa Litewskiego, natomiast za panowania króla Kazimierza Wielkiego zostało włączone do Królestwa Polskiego. W okresie najazdów tatarskich na ziemie polskie Latyczów niejednokrotnie padał łupem najeźdźców. W celu powstrzymania najazdów Jan Potocki, starosta kamieniecki, zbudował w Latyczowie zamek i mury obronne. Jednakże mi **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Legenda, tradycja i historia o zaśnięciu i wniebowzięciu NMP** Autorzy: Andrzej Struś Rok: 1984 DOI: 10.21906/RBL.1268 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1268/1360 > - **Bezdroża polityki historycznej. Wokół Markowej, czyli o czym nie mówi Muzeum** Autorzy: J. Grabowski, Dariusz Libionka Rok: 2016 DOI: 10.32927/zzsim.449 > Upamiętnianie Polaków ratujących w czasie wojny Żydów stało się w ostatnich kilkunastu latach jednym ze sztandarowych haseł polskiej polityki historycznej, której głównym celem jest wzmacnianie dobrego samopoczucia narodowego. Poszukiwanie prawdy historycznej o czasach okupacji schodzi tutaj – mimo deklaracji, że jest inaczej – na daleki plan. Liczy się przede wszystkim mitotwórcza wartość tych zabiegów. W walkę na tym froncie angażowały się m.in. Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Kancelaria Pre **Fundacje kapliczek i krzyży przydrożnych na Polskim Podkarpaciu. Geneza i typologia** Autorzy: U. Janicka-Krzywda Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.401-442 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7540/7371 > W Polsce tradycja wznoszenia przydrożnych kapliczek i krzyży sięga XI wieku. Misjonarze nowej religii usunęli pogańskie świątynie, wycięli święte drzewa oraz zbezcześcili święte skały i źródła. W miejscu, z którego wygnano pogańskie bałwochwalstwo, zwykle stawiano krzyż. Na przestrzeni wieków wyrósł zwyczaj upamiętniania w podobny sposób ważnych wydarzeń w Kościele i państwie, w życiu małych wspólnot, a nawet w życiu poszczególnych osób. Stawianie przydrożnych krzyży i kapliczek stało się bardzo **Basilians and the Public Schooling in the Polish-Lithuanian Commonwealth in the 17th and 18th Centuries** Autorzy: Beata Lorens Rok: 2022 DOI: 10.47632/2786-717x-2022-1-115-130 URL: https://uhr.ucu.edu.ua/index.php/chasopys/article/download/14/10 > DOI: 10.47632/2786-717X-2022-1-115-130 УДК 930:[37:27-789.17(438+474.5)“16/17”] Як цитувати: Beata Lorens, Bazyliane a szkolnictwo publiczne w Rzeczy Pospolitej w XVII і XVIII ww., Ukrainian Historical Review / Український історичний огляд, I | 2022, 115-130. Беата Лоренс Василіяни та публічна освіта в Речі Посполитій у XVII i XVIII ст. У статті узагальнено стан досліджень василіянської освіти на територіях Польсько-Литовської держави в XVII–XVIII ст. Дослідження базується на документах, збереже **Opłakana Koronacja Marii Włodzimierza Tetmajera w kościele katedralnym w Sosnowcu** Autorzy: Paweł Pencakowski Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.24.007.20664 URL: https://doi.org/10.4467/25453882mod.24.007.20664 > Tekst prezentuje istotne i jak dotąd niedostrzeżone treści programu ikonograficznego młodopolskiej dekoracji malarskiej, autorstwa krakowskich malarzy Włodzimierza Tetmajera i Henryka Uziembły w kościele Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii w Sosnowcu. Malowidła powstały w głównym mieście Zagłębia Śląsko-Dąbrowskiego, w burzliwych latach 1904‒1906. Interpretacja elementów składowych programu wskazuje, że przedstawiona w centrum kościoła koronacja Marii odbiega od odwiecznych i jednoznacznych u **„Postawa nasza musi być jasna i czytelna dla narodu”. Biskup Ignacy Tokarczuk jako członek Episkopatu Polski w okresie prymasostwa kard. Stefana Wyszyńskiego (1965-1981)** Autorzy: Rafał Łatka ks., J. Wołczański Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13259 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13259/13178 > Artykuł w całościowy sposób przybliża rolę bp. Ignacego Tokarczuka w Episkopacie Polski w okresie prymasostwa kard. Stefana Wyszyńskiego. Chronologicznie obejmuje okres od nominacji hierarchy na ordynariusza przemyskiego – w 1965 roku, aż do śmierci prymasa – w maju 1981 roku. Analiza opiera się na wielu źródłach archiwalnych, pochodzących przede wszystkim ze zbiorów kościelnych. Kluczowe w tym zakresie były materiały z zasobu Archiwum Archidiecezjalnego Warszawskiego, zespół: Sekretariat Prymas **Jak duchowość zmartwychstańców przekształcała środowisko kulturowe. Modlitwa Pańska o. Piotra Semenenki i Feliksa hr. Sobańskiego** Autorzy: P. Jamski Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2389 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2389/2260 > Tekst jest próbą ukazania wpływu duchowości i idei głoszonych przez księży zmartwychwstańców na kulturę i sztukę, w tym na architekturę i środowisko kulturowe ziem polskich w drugiej połowie XIX i początku XX wieku. Dla zgromadzenia szczególnie ważne były postulaty dotyczące potrzeby zmiany funkcjonowania społeczeństwa (w kierunku społeczeństwa obywatelskiego), pracy nad wzrostem znaczenia struktur parafialnych oraz wspólnot działających w obrębie lokalnych społeczności, a także starannego wyksz **Spotkanie Historyków Kościoła w 800. rocznicę powstania Zakonu Franciszkańskiego (15-17 IV 2009)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2009 DOI: 10.52204/np.2009.111.327-331 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4312/5031 > W 2009 roku spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła odbyło się w murach Wyższego Seminarium Duchownego Prowincji Matki Bożej Anielskiej pw. św. Bonawentury w Krakowie-Bronowicach Wielkich. W programie spotkania znalazły się referaty poświęcone różnym aspektom dziejów i charyzmatu zakonu franciszkańskiego. **Reforma Czernej. Największe Miłosierdzie Boże** Autorzy: Ksawera Czartoryska Maria Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.95.261-356 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7838/8072 > W swoich wspomnieniach Matka Maria Xawera od Jezusa, hrabina Czartoryska (1833-1928), karmelita boska, opisuje odrodzenie w Polsce Zakonu Karmelitów i Zakonu Sióstr Karmelitanek Bosych. Było to dzieło grupy sióstr zakonnych pod przewodnictwem matki Jadwigi Wielhorskiej, które przybyły z Belgii do Poznania. Wkrótce jednak opuściły nowo wybudowany klasztor przy ulicy Wieżowej. Wypędzone represjami Kulturkampfu, w 1874 r. wyjechały do Krakowa. Tutaj znalazły schronienie w klasztorze Sióstr Karmelit **Powstanie parafii w Skrzatuszu i jej uposażenie** Autorzy: Hagedorn Krzysztof Rok: 1995 DOI: 10.21852/sem.1995.16 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12924/11164 > Pierwsza wzmianka o wsi Skrzatusz pochodzi z 1438 roku. Ale można to założyć Skrzatusz datowany jest na XIV wiek. Pierwszy Skrzatusz należał do parafii wałeckiej. Założył samodzielną parafię w Skrzatuszu 15 listopada 1660 biskup Wojciech Tholibowski. Do parafii należały następujące Wsie i kolonie: Skrzatusz, Klęśnik, Pluty, Dąbrówka, Witankowo, Chude, Czapla, Różewo, Popowie, Wiesiółce i Tarnowie. W latach 1683-1694 Wojciech Breza zbudował nowy kościół pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia NMP. P **Die Dominikaner und Franziskaner im Deutsch-Ordensland Preußen bis zum Jahre 1466** Autorzy: W. Roth > Publikacja na temat historii i roli zakonow dominikanskich i franciszkanskich w panstwie krzyzackim do 1466 (praca doktorska Wernera Rotha, obroniona na uniwersytecie w Krolewcu). Pierwszy klasztor dominikanski na tych ziemiach powstal w Gdansku w 1227 r. (ksiąze Świetopelk przekazal dominikanom kościol św. Mikolaja). Z Gdanska dominikanie rozprzestrzenili sie na teren calych Prus. W Elblągu pojawili sie w 1238 r., a wiec juz rok po zalozeniu miasta. Franciszkanie na ziemie polskie przedostali s **Kościół parafialny we Włodzimierzu Wołyńskim 1851-1856** Autorzy: W. Żurek Rok: 2018 DOI: 10.52204/np.2018.130.203-227 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4004/4686 > Murowany parafialny kościół farny pw. Świętych Joachima i Anny we Włodzimierzu Wołyńskim stanął na miejscu kościoła drewnianego, fundacji księżnej Anny Zabarskiej z 1554 roku, który w 1736 roku spłonął. Fundatorem nowej świątyni był biskup Adam Woyna Orański, sufragan kamieniecki i przez niego konsekrowany. Po kolejnym pożarze w 1800 roku spłonął dach kościoła, a staraniem proboszcza ks. Tomasza Zdebińskiego został odbudowany i pokryty gątem. W 1833 roku w pożarze miasta dach świątyni z probostw **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Charkowie (1887-1891) w świetle wybranych źródeł archiwalnych** Autorzy: Lubow Żwanko, J. Kucharzewska Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.14542 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/14542/13188 > W centrum współczesnego Charkowa znajduje się jeden z cenniejszych zabytków architektury sakralnej Ukrainy Lewobrzeżnej – kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, wybudowany w stylu neogotyckim w końcu XIX wieku. W artykule zaprezentowano dotychczasowy stan badań nad tym zabytkiem i przedstawiono nowe fakty związane z jego powstaniem. Przedstawiono też unikatowe źródła rękopiśmienne dotyczące początkowego etapu budowy kościoła, pochodzące z zasobu Archiwum Państwowego Obwod **Dzieje ikony Matki Bożej Nowodworskiej w czasach nowożytnych** Autorzy: Volha Barysenka Rok: 2022 DOI: 10.35765/pk.2022.3803.10 URL: https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/pk/article/download/2390/2140 > Artykuł jest poświęcony cudownej ikonie Matki Bożej Nowodworskiej, która w XVII w. i w pierwszej połowie XVIII w. znajdowała się w prawosławnym monasterze w Nowym Dworze koło Pińska (Białoruś, obwód brzeski). Analizie poddano ikonografię ikony na podstawie dwóch rycin autorstwa Jana Szczyrskiego. Na jednej z nich obok wizerunku Marii z Dzieciątkiem widoczny jest napis w języku cerkiewnosłowiańskim, a na drugiej – łacińskim. Przytoczono opis cudownej ikony i zawieszek wotywnych zawarty w wizytacj **Drewniany kościół św. Doroty w Grochowach. Przyczynek do dziejów nieistniejącej świątyni** Autorzy: Łukasz Trocha Rok: 2021 DOI: 10.4467/27204006pmo.21.014.15465 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21169/ > W XIV w. Grochowy (wieś w pow. konińskim, gm. Rychwał) były własnością biskupów lubuskich. Prawdopodobnie za ich sprawą utworzono tam parafię oraz wybudowano pierwszy kościół. W końcu XV w. wieś trafiła w ręce lokalnej szlachty. Stary obiekt był zrujnowany, dlatego za sprawą dziedziczki Żychlińskiej na początku XVI w. wybudowano drugą drewnianą świątynię. Jej główna bryła (konstrukcja zrębowa) mogła przetrwać do początku XX w. Ze źródeł wynika, że kościół składał się z nawy, prezbiterium, zakrys **Filozoficzna szkoła lwowsko-warszawska** Autorzy: J. Woleński Rok: 2023 DOI: 10.53271/2023.087 > Jedno z najważniejszych wydarzeń w dziejach polskiej myśli filozoficznej Szkoła Lwowsko-Warszawska powstała w końcu XIX w., a jej rozkwit przypadł na okres dwudziestolecia międzywojennego. Przez te wszystkie lata SLW była miejscem debat, wymiany myśli i pracy naukowej obejmującej nie tylko filozofię, ale również dziedziny pokrewne: ontologię, etykę czy logikę. Jan Woleński w swojej monografii przedstawia historię SLW, a także prezentuje poglądy i osiągnięcia jej głównych przedstawicieli i **Sanktuarium w Machirowie w XVIII w. jako przykład lokalnego ośrodka kultu maryjnego na wschodnich terenach Wielkiego Księstwa Litewskiego** Autorzy: M. Sawicki Rok: 2007 DOI: 10.52204/np.2007.107.67-90 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4248/5068 > Jednym z najbardziej charakterystycznych przejawów pobożności wśród mieszkańców Rzeczypospolitej Obojga Narodów w czasach nowożytnych był kult Najświętszej Maryi Panny. Tutaj spotykały się zachodnie i wschodnie tradycje kultu Matki Bożej, co miało integralny wpływ na wspólnoty chrześcijańskie. Źródłem, na którym autor opiera swoje badania, jest księga 250 cudów dokonanych dzięki ikonie Matki Bożej Machirowskiej i opisanych w książce bazylianina Martyra Auzgajłło. Tego typu działalność była typow **Konferencja Naukowa „Posłannictwo Kościoła względem Narodu” połączona z wręczeniem Nagrody im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego Prymasa Tysiąclecia** Autorzy: Paweł Banduła Rok: 2022 DOI: 10.32084/bsawp.4415 URL: https://ojs.academicon.pl/bsa/article/download/4415/4500 > W dniu 14 kwietnia 2021 r., w 1055. rocznicę Chrztu Polski, w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II odbyła się konferencja naukowa zatytułowana „Posłannictwo Kościoła względem Narodu” połączona z wręczeniem Nagrody im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego Prymasa Tysiąclecia Jego Ekscelencji Arcybiskupowi Metropolicie Szczecińsko-Kamieńskiemu Andrzejowi Dziędze. **Teatyni w Warszawie w XVIII w.** Autorzy: Roman Pelczar Rok: 2007 DOI: 10.52204/np.2007.108.147-181 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4263/5054 > Zakon teatynów był najmniejszym zgromadzeniem męskim w Polsce przed rozbiorami. Założyli tylko dwa domy (zwane kolegiami): we Lwowie i Warszawie. Zakon wprowadził do Warszawy w 1696 r. biskup warmiński Jan Stanisław Zbąski. Wszyscy byli pochodzenia włoskiego. Kolegium w Warszawie prowadzili rektorzy, z których najbardziej znany - Antoni Maria Portalupi - był bliskim przyjacielem króla Stanisława Poniatowskiego. Oprócz pracy duszpasterskiej teatyni prowadzili działalność naukową, literacką i oświ **The Catholic Church in the tape library of the Polish Radio Koszalin from 1962–1993. A review of the contents of the magnetic tapes** Autorzy: Kacper Pencarski Rok: 2025 DOI: 10.18276/skk.2025.32-13 URL: https://wnus.usz.edu.pl/skk/file/article/view/21410.pdf > Artykuł poświęcony został zawartości merytorycznej części taśmoteki Polskiego Radia w Koszalinie, jaki został przygotowany w latach 1962–1993, to jest w czasie funkcjonowania Komitetu ds. Radia i Telewizji (1951–1993), a jaki dotyczy Kościoła katolickiego we wschodniej części Pomorza Zachodniego. Dokumentacja audiowizualna stanowi szczególne źródło archiwalne i historyczne, wykorzystywane coraz częściej. Przyczyną tego stanu rzeczy są przede wszystkim trudności o charakterze technicznym, w dużo **Kulturotwórcza rola Kościoła katolickiego na Wołyniu na przykładzie Parafi i św. Antoniego w Korcu** Autorzy: Mariola Korycka Rok: 2020 DOI: 10.32612/uw.2543618x.2020.pp.319-343 URL: https://doi.org/10.32612/uw.2543618x.2020.pp.319-343 > Przedmiotem artykułu jest analiza kulturotwórczej roli Kościoła katolickiego na Wołyniu, w tym ustalenie relacji pomiędzy Kościołem katolickim a dominującym na tym terenie obrządkiem wschodnim, przedstawiona na przykładzie działalności parafi i św. Antoniego w Korcu. Wybór koreckiego kościoła jako obszaru badań został podyktowany typowymi dla tego regionu dziejami parafi i, odzwierciedlającymi losy innych kościołów rzymskokatolickich na Wołyniu. Na podstawie badań terenowych oraz zebranych **[Recenzja]: Maria Dębowska, Kościół katolicki na Wołyniu w warunkach okupacji 1939-1945, Rzeszów 2008, ss. 480** Autorzy: M. Zahajkiewicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.11605 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11605/9907 > zesp historykw pod kierownictwem ks. prof. Z. Zieliskiego itd. W historiografi i dotyczcej dziejw Kocioa katolickiego na Kresach, szczeglnie w okresie midzywojennym i w czasie II wojny wiatowej, dominuje wtek zoonej daniny krwi na skutek represji rosyjskich, niemieckich, ze strony ukraiskich formacji UPA, policji biaoruskiej **Parafia Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Stawach w diecezji pińskiej… w świetle inwentarza z 18 września 1930 roku** Autorzy: W. Żurek Rok: 2023 DOI: 10.52097/rs.2022.677-693 URL: https://ojs.academicon.pl/rs/article/download/6218/6695 > Miejscowość Stawy w województwie brzeskim Wielkiego Księstwa Litewskiego znana już była w połowie XV wieku. W 1460 roku Joanna (lub Jan) i Jerzy Stawscy ufundowali w swoim majątku i miejscowości Stawy pierwotny kościół. Nowy kościół w Stawach zbudowano w pierwszej połowie XVIII wieku. Konsekrował go w 1739 roku biskup łucki jako kościół parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Jakuba Większego Apostoła w Stawach, w dekanacie Kamieniec Litewski. W 1864 roku parafia w Stawach został skasow **Z dziejów seminariów warszawskich w dawnej diecezji poznańskiej. Biskupi oraz inni przedstawiciele znamienitych rodów doby staropolskiej w gronie wychowanków seminarium externum i seminarium internum Misjonarzy św. Wincentego à Paulo przy kościele Świętego Krzyża w Warszawie (1675/1676-1864/1865)** Autorzy: K. Prokop Rok: 2018 DOI: 10.14746/E.2016.11.6 URL: https://doi.org/10.14746/e.2016.11.6 > Until 1798 Warsaw remained in the diocese of Poznań despite taking over from Cracow numerous functions of a capital city in the 17th and 18th centuries (nominally it never became the capital of the Polish-Lithuanian Commonwealth). During this time two seminaries ran by the Missionaries of St. Vincent de Paul functioned in Warsaw: Seminarium Internum and Seminarium Externum. They were founded in 1675-1676 and educated – especially the latter one – a large group of clergy who later held prominent **Maryjny wymiar duszpasterskiej posługi Sługi Bożego Kardynała Augusta Hlonda** Autorzy: Wojciech Życiński Rok: 2006 DOI: 10.21852/sem.2006.23.07 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11965/10379 > Życie kard. August Hlond, zdeterminowany potrzebami lub znakami czasu, stał się dla niego indywidualną szkołę samodzielności i umiejętności życia w nowych, nieoczekiwanych warunkach. Te umiejętności i doświadczenie zdobyte w tej szkole okazały się bardzo pomocne w pełnieniu jego posługi. To nie było łatwo pełnić posługę duszpasterską zwłaszcza w latach bezpośrednio po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, podczas gdy miało miejsce tworzenie nowego państwa, a następnie w ciągu dwóch lat reżimy **Zarys historyczny Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia w Polsce (karta z dziejów społecznych Kościoła)** Autorzy: Alfons Schletz Rok: 1960 DOI: 10.52204/np.1960.12.59-172 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7727/7069 > -- **Teologia narodu i świadomość chrześcijańskiej misji Polski w świetle działalności i charyzmatu księży zmartwychwstańców** Autorzy: W. Osadczy Rok: 2021 DOI: 10.12887/34-2021-3-135-19 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/ethos/article/download/13700/16434 > Pierwsi zmartwychwstańcy przeszli głęboką metamorfozę, odchodząc od rewolucyjnej, antychrześcijańskiej postawy i dokonując nawrócenia na katolicyzm. Ich dziełem jest dogłębne przewartościowanie pojęć takich, jak „Ojczyzna”, „patriotyzm” czy „wolność”. W nowej teologii narodu kwestia niepodległości Polski została nierozerwalnie związana z Bożym porządkiem świata. W hierarchii wartości zmartwychwstanie Polski podporządkowane było zmartwychwstaniu Chrystusa. W tym też duchu rozwijało się głoszone p **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **Bractwa religijne Sandomierza w okresie przedrozbiorowym (XIV-XVIII w.)** Autorzy: D. Burdzy Rok: 2004 DOI: 10.52204/np.2004.101.33-78 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/8034/7577 > Bractwa religijne z ich szerokim zakresem działalności mogą być bardzo interesujące dla studentów historii kościelnej, teologii, duszpasterstwa oraz form i obrzędów paraliturgicznych. Co więcej, zapiski te zapewniają intrygujący wgląd w problemy społeczne, ekonomiczne i kulturowe swoich czasów, a także współczesną mentalność. Podczas gdy każde bractwo specjalizowało się w dziedzinach określonych w jego statucie, ich członkowie byli również aktywni w innych sferach życia. Tak było z pewnością w p **RECENZJA KSIĄŻKI: Dzieje parafii pod wezwaniem Ducha Świętego w Węgrzynowie (1398-2020), pod red. J. Gołoty i J. Mironczuka, wyd. OTN, Ostrołęka 2021, ss. 567.** Autorzy: Krzysztof W. Jankowski Rok: 2022 DOI: 10.62961/bpmawh78 URL: https://doi.org/10.62961/bpmawh78 > Dzieje parafii pod wezwaniem Ducha Świętego w Węgrzynowie **SEMINARIUM LUBELSKIE W PRZEDDZIEŃ I W CZASIE I WOJNY ŚWIATOWEJ NA PRZYKŁADZIE FORMACJI WACŁAWA MILIKA** Autorzy: J. Wojda Rok: 2025 DOI: 10.31648/cetl.11370 URL: https://czasopisma.uwm.edu.pl/index.php/cel/article/download/11370/8220 > Osoby tworzą historię instytucji. Seminarium w Lublinie zapisało w swoich annałach obecność kleryka Wacława Milika pochodzącego z wioski Seroczyn z diecezji podlaskiej. Z racji jej przyłączenia w 1867 roku do diecezji lubelskiej, jej klerycy studiowali w Lublinie. Milik wrósł we wspólnotę seminaryjną lubelską na rok przed wybuchem I wojny światowej. Jednak już w drugim roku swych studiów nie mógł wrócić z racji warunków wojennych. Jego formacja odbywała się w rodzinnej parafii. Dopiero w 1915 ro **Zaślubiny Kościołów Polski i Zambii** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2022 DOI: 10.35765/pk.2022.3904.23 URL: https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/pk/article/download/2528/2203 > W 1912 r. jezuici z Prowincji Galicyjskiej Towarzystwa Jezusowego przybyli na tereny kolonii angielskiej Rodezji Północnej (od 1964 r. Zambia) i podjęli pracę ewangelizacyjną, którą kontynuuje kolejne pokolenie jezuitów polskich 2. Jedną z pięknych kart działalności jezuitów polskich w Zambii zapisał pierwszy biskup i arcybiskup Lusaki – ks. kard. Adam Kozłowiecki SJ (1911– 2007) 3. 17 maja 1970 r. uczestniczył wraz ze swoim następcą w zarządzaniu archidiecezją Lusaka ks. arcybiskupem Emmanuelem **Kaplica Męczeństwa i Wdzięczności Duchowieństwa Polskiego w Narodowym Sanktuarium Świętego Józefa Kaliskiego. Wotum dziękczynne księży „dachauczyków” za ocalenie z KL Dachau** Autorzy: S. Kęszka Rok: 2025 DOI: 10.4467/27204006pmo.25.009.22254 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/019ad92c-5cab-7236-8236-d8b12ec768f2/pobierz > Pod koniec II wojny światowej, księża uwięzieni w KL Dachau ślubowali św. Józefowi, że jeśli zostaną ocaleni, będą głosić jego kultu. Tydzień później – 29 kwietnia 1945 r. obóz został wyzwolony, a wszyscy więźniowie, w tym również polscy duchowni ocaleni. Wypełniając swój ślub, spotykali się oni w Sanktuarium św. Rodziny w Kaliszu. W dowód wdzięczności planowali wybudować jako wotum za ocalenie kościół, jednakże ówczesna sytuacja społeczno-polityczna nie pozwoliła tego celu zrealizować. Postanow **Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego w Grodnie. Bryła architektoniczna i wystrój wnętrza** Autorzy: Witalij Bohatyrewicz Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.11952 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11952/10422 > Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego, stanowi główny akcent architektoniczny miasta Grodna. Historia tego zabytku architektury liczy ponad trzysta lat. 15 grudnia 1990 roku papież Jan Paweł II nadał tej świątyni tytuł bazyliki mniejszej. Od 1991 roku kościół pojezuicki pełni funkcje katedry diecezji grodzieńskiej. Kamień węgielny kościoła jezuitów został poświęcony przez biskupa Mikołaja Słupskiego 21 czerwca roku 1678. Konsekracja odbyła się 6 grudnia 1705 roku. Dokonał jej biskup chełmiński Te **Orędzie bożonarodzeniowe bł. Honorata koźmińskiego w listach okólnych do zgromadzeń ukrytych** Autorzy: Kazimierz Synowczyk Rok: 2024 DOI: 10.69846/stud-fran.v33.pp65-84 URL: https://stud-fran.franciszkanie.net/index.php/Studia-Franciszkanskie/article/download/200/223 > W listopadzie 1864 car Aleksander II nakazał likwidację klasztoru w Warszawie, a bracia kapucyni zostali skierowani do klasztoru w Zakroczymiu, gdzie kontynuowali działalność duszpasterską i patriotyczną. Taki stan trwał jednak krótko, bo w 1871 r. zakazano im prowadzenia duszpasterstwa i ograniczono swobodę poruszania się poza klasztorem. Zasadniczą przestrzenią pracy kapłańskiej o. Honorata była posługa w konfesjonale. Pomimo internowania, sługa Boży nie stracił zapału apostolskiego, podejmują **Praca duszpasterska i narodowowyzwoleńcza w posłudze kapłańskiej ks. Piotra Kobylińskiego (1814-1896)** Autorzy: K. Kęsik Rok: 2024 DOI: 10.4467/27204006pmo.24.020.20314 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/01939b9c-d42c-733f-8238-5b04378bdb8a/pobierz > Sprawa narodowowyzwoleńcza w okresie zaborów była obecna w życiu polskiego społeczeństwa na różnych płaszczyznach. Polacy, chcący odzyskać niepodległość, podejmowali radykalne kroki, które doprowadziły do powstań w 1830 i 1863 r. Wśród nich nie brakowało duchowieństwa katolickiego, które osobistym zaangażowaniem było moralnym oparciem dla ruchów niepodległościowych. W diecezji kujawsko-kaliskiej jednym z nietuzinkowych księży działających na rzecz podniesienia moralności i ducha religijnego w ok **Mirosław Krajewski, Do końca wierni… Orędownicy Maryi, Karmelu i dobrej ziemi, Dobrzyńskie Towarzystwo Naukowe, Obory 2020, ss. 178** Autorzy: Janusz Gręźlikowski Rok: 2020 DOI: 10.12775/ticz.2020.047 URL: https://doi.org/10.12775/ticz.2020.047 > Prezentowane opracowanie zostalo poświecone dwom wybitnym i zasluzonym duchownym zakonu karmelitow – o. Mateuszowi Wojnarowskiemu (1934–2020) i o. Michalowi Wojnarowskiemu (1938–2020), oredownikom kultu Matki Bozej Bolesnej i postulatorow koronacji Jej Wizerunku w 18 lipca 1976 r. **Kanonicy regularni od pokuty w Miednikach w ostatnim stuleciu Rzeczypospolitej (1695-1795)** Autorzy: Tadeusz M. Trajdos Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.127.21-52 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4081/4726 > Zakon kanoników regularnych od pokuty (w Polsce zwanych markami, a na Litwie białymi augustianami) w opisywanej epoce podlegał stale władzy diecezjalnej. Na przemian biskupi krakowscy i wileńscy sprawowali jednocześnie godność prepozyta generalnego zakonu czyli najwyższego przełożonego. To ścisłe uzależnienie miało na celu polepszenie dyscypliny i obyczajów we wspólnocie zakonnej liczebnie niedużej, za to aktywnej na polu duszpasterstwa. W latach 1762-1794 zakonnicy pozostawali pod bacznym zwier **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **DOJRZEWANIE WIARY. ZARYS ROZWOJU ŚWIADOMOŚCI KOŚCIOŁA W ZAKRESIE PRAWD WIARY, W ŚWIETLE PROROCTWA EWANGELII** Autorzy: K. Polak Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.13204 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/13204/11662 > Wprawdzie Jezus Chrystus przekazał swoim Apostołom pełnię prawdy objawionej, ale jednocześnie zapowiedział, że w przyszłości będzie ona – z pomocą Ducha Prawdy – dalej odkrywana i pogłębiana, aż do pełni. Powstaje więc pytanie: na ile historia Kościoła jest procesem pogłębiania rozumienia wiary apostolskiej? Świadkami pełni nowotestamentalnego Objawienia byli prości ludzie – rybacy, rolnicy, rzemieślnicy, urzędnicy – pochodzący ze środowiska judaizmu palestyńskiego. Daną im wiarę chrześcijańską **Nowicjat salezjański w Czerwińsku 1924-1994** Autorzy: J. Pietrzykowski Rok: 1995 DOI: 10.21852/sem.1995.22 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12930/11170 > Czerwińsk nad Wisłą, obecnie wieś na trasie Warszawa – Płock, dawniej jedna Opactwo kanoników regularnych (1155-1819) oraz miasto biskupie i klasztorne. Od niej wtedy Chwała to tylko romański kościół XII. Stulecie zachowane, a także pierwsze Klasztor przebudowany w naszym stuleciu. W listopadzie 1923 biskup płocki A. J. Nowowiejski darował salezjanom kościół parafialny – Czerwińsk. salezjanie od dawna szukali takiego regularnego miejsca odpowiedniego dla nowicjatu. Czerwińsk miał wszystkie atuty **Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego** Autorzy: K. Kuczman, A. Betlej, Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie Rok: 1993 > Oznaczenia i skroty -- Mapa administracyjna Rzeczypospolitej z r. 1772 -- Fragment planu Grodna z r. 1923 -- Maria Kalamajska-Saeed, Kościol p.w. Matki Boskiej Anielskiej i klasztor Franciszkanow: Aneks I: Akt fundacji klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1635; Aneks II: Nadanie gruntu na przedmieściu Zaniemenskim, 1643; Aneks III: Inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1675-1679; Aneks IV: Opis i inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1745 -- Maria Kalamajska-Sae **Formation of national identity of the young generation, in the conditions of emigration in the Polish School of Native Subjects named after Our Lady of Czestochowa in London** Autorzy: Olga Zamecka-Zalas Rok: 2023 DOI: 10.61905/wwr/176971 URL: https://wwr.edusfera.press/pdf-176971-103414?filename=Formation of national.pdf > Wprowadzenie. Celem artykułu jest przybliżenie historii Szkoły Przedmiotów Ojczystych im. Matki Boskiej Częstochowskiej w Londynie oraz zwrócenie uwagi na misję, która przyświecała jej działalności przez lata: krzewienie kultury polskiej, wychowanie religijne i katechizacja dzieci i młodzieży na emigracji. Problematyka badawcza niniejszego artykułu dotyczy różnorodnych form pracy dydaktyczno-wychowawczej w tej szkole w zakresie wychowania ojczystego dzieci i młodzieży, która opiera się na ścisły

[object Object]