Kościół Matki Chrystusa i św. Jana Ap. i Ewangelisty

Historia parafii Kościół Matki Chrystusa i św. Jana Ap. i Ewangelisty w Strzelin udokumentowana w publikacjach naukowych. Diecezja: wrocławska. --- ### Publikacje naukowe **"Archiv für schlesische Kirchengeschichte". Im Auftrag des Instituts für ostdeutsche Kirchen- und Kulturgeschichte herausgegeben von Joachim Köhler , Jan Thorbecke Verlag Sigmaringen 1988 ss. 205** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.353-356 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7077/7803 > Założony w **W swoim Kościele Pan otworzył jego usta (por. Syr 15, 5). Orędownictwo św. Jana Apostoła i Ewangelisty w świetle formularzy mszalnych Kościoła zachodniego do Soboru Trydenckiego** Autorzy: Waldemar Pałęcki Rok: 2020 DOI: 10.18290/rt20678-3 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/14325/13614 > Od pierwszych wieków chrześcijaństwa kult świętych był nierozdzielnie związany z misterium Chrystusa. Zwłaszcza na początku oddawano szczególną cześć Matce Jezusa i najbliższym uczniom Chrystusa Pana. Jednym z tych uczniów Pana należących do grona Dwunastu, którego kult znany był od pierwszych wieków chrześcijaństwa, jest św. Jan Ewangelista. W tradycji zachodniej obchodzono dwa święta ku Jego czci: dzień narodzin dla nieba, 27 grudnia, oraz wspomnienie poddania go torturom, 6 maja. W kształtowa **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **W kwestii wcześniejszych założeń kościoła św. Jana we Włocławku** Autorzy: Leszek Wojda Rok: 1983 DOI: 10.18778/0208-6034.03.05 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/archaeo/article/download/16097/15815 > The Institute of Archaeology of Ш 4 university has been conducting the complex archaeological investigations of the urban aglomeration in Włocławek since 1976. The purpose of these works is to receive a full picture of the significance site by confronting the archaeological sources with the historical, Cartographical ones and with the . architectonical ascertainments. The first stage of research covers the investigation of the medieval town, i.e. present Old Town. The former investigations were **Janowy Kościół a teologia czwartej Ewangelii** Autorzy: F. Gryglewicz Rok: 1979 DOI: 10.21906/RBL.1152 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1152/1244 > — **Geneza i budowa katedry lubelskiej (kościoła pojezuickiego) 1580-1625** Autorzy: Bronisław Natoński Rok: 1967 DOI: 10.52204/np.1967.27.63-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6639/6949 > Przedmiotem tekstu jest historia kościoła św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lublinie, który pierwotnie był kościołem jezuickim do roku 1773, a później został katedrą diecezji lubelskiej od roku 1832.Autor wykazał, że w dotychczasowych badaniach nad historią wspomnianego kościoła pominięto ważne źródła archiwalne. Głównym celem dysertacji jest wyjaśnienie niejasności związanych z historią tego kościoła, zwłaszcza w kontekście jego budowy i początków. Zakres artykułu obejmuje okres  od **Paralela Maryja–Kościół w egzegezie wczesnochrześcijańskiej** Autorzy: B. Czyżewski Rok: 2026 DOI: 10.15633/ps.30102 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/poloniasacra/article/download/5600/5423 > Ogłoszony przez papieża Pawła VI w czasie soboru watykańskiego II tytuł „Matka Kościoła” odnosił się do Maryi. Nie był on nowy i nieznany, ponieważ uzasadniali go pisarze wczesnochrześcijańscy, zwracając uwagę na paralelę Maryja–Kościół. Była ona przedłużeniem innego porównania, znanego już św. Justynowi, Maryja–Ewa. W używaniu paraleli Maryja–Kościół na czoło wysuwa się św. Ambroży z Mediolanu, który wskazuje na dziewictwo i macierzyństwo łączące Maryję i Kościół. Te dwa przymioty, zdaniem bisk **Strzeleński zespół klasztorny w perspektywie rodowych fundacji margrabiów von Wettin. Rzeźba - architektura - historia** Autorzy: Adam Soćko Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.99-161 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6845/8172 > -- **„Um in die innern Räume die erwünschte Harmonie zu tragen”. Dziewiętnastowieczne wyposażenie wrocławskiego kościoła św. Wojciecha** Autorzy: Joanna Lubos-Kozieł Rok: 2009 DOI: 10.19195/quart.2009.2.64582 > In the mid years of the 19th century the movement of ‘Christian art’ revival was formed in the German Catholic Church. In Wrocław of this time one can notice numerous interesting artistic undertakings of church origins, connected both with erecting new buildings and renovating, furnishing and decorating the already existing churches. Not many examples of the ‘Christian art’ revival in Wrocław have been preserved; they are also merely documented. St. Adalbert Church is an exception as we can make **History and Overview of the Unique Architecture of Pipe Organs in St. Mary Magdalene’s Church in Wrocław (Poland) from the Middle Ages to the Present Day** Autorzy: Karol Czajka-Giełdon, K. Kirschke Rok: 2025 DOI: 10.3390/arts14050121 URL: https://www.mdpi.com/2076-0752/14/5/121/pdf?version=1759384062 > The historical pipe organ, an instrument of vast scale and complex construction, has a significant connection to liturgical celebration and to the history of European churches. It is also one of the few musical instruments considered to be a work of architecture. The evolution of organ building, especially in the seventeenth to nineteenth centuries, required deep knowledge of musical culture and technology. The significance of this relationship is illustrated by the example of the former and pre **Próba identyfikacji wczesnośredniowiecznego warsztatu budowlanego ze Strzelna** Autorzy: Katarzyna Hewner Rok: 1999 DOI: 10.52204/np.1999.91.5-46 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7684/7625 > Zespół klasztorny w Strzelnie z bazyliką Trójcy Świętej i kościołem Rotundą św. Prokopa datowany jest zarówno przez historyków, jak i archeologów na przełom XII i XIII wieku. Zachowało się jedynie nieliczne elementy pierwotnego wyposażenia. Wszystkie wykazują szereg analogii formalnych i koncepcyjnych z romańskimi dekoracjami klasztoru benedyktynek w Andlau w Alzacji. Jego wnętrze, datowane na drugą połowę XII wieku, przypisuje się szkole Wiliguelma z Modeny, jednego z czołowych artystów epoki r **Ks. Jan Sossalla (1908-1979) duszpasterz u badacz dziejów Kościoła na Śląsku** Autorzy: Norbert Jerzak Rok: 2010 DOI: 10.52097/wpt.3120 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/3120/2999 > Entre muchos investigadores de la historia de la Iglesia Católica en la provincia de Silesia encontramos la persona del sacerdote Juan Sossalla. Su principal interes despertaba el piadoso y entregado trabajo pastoral, que combinaba con la investigación y los descubrimientos de varios hechos de la vida de la Iglesia en Wroclaw, hasta entonces desconocidos. Al principio se interesó por la secularización de los bienes de la Orden de los Caballeros de la Cruz con Estrella Roja en Nowy Dwór (Kluczbor **Rzeźba Chrystusa w typie ikonograficznym Chrystus Umęczony z kaplicy Kopernika w kościele pw. św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu** Autorzy: M. Kurkowski Rok: 2020 DOI: 10.12775/rt.2020.009 URL: https://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/RTOR/article/download/RT.2020.009/27826 > Im Artikel wird die Skulptur Christi in der Pfarrkirche der Altstadt von Thorn in der sog. Kopernikus-Kapelle präsentiert. Im Jahr 2018 wurde sie Konservierungsarbeiten unterzogen, die eine Verifizierung der bisherigen Forschungserkenntnisse ermöglichten. Dank ihnen wurde festgestellt, dass die Skulptur um die Wende des 15. Jh. unter dem Einfluss süddeutscher Werkstätten entstand, und auch, dass sie den Typ der Andachtsdarstellungen des Märtyrer Christi darstellt, die an Wänden oder in Altarschr **O kielichu miłości św. Jana Apostoła, czyli o nieco zapomnianej i innej tradycji świętojańskiej** Autorzy: Wiesław Pawlak Rok: 2024 DOI: 10.4467/24497363rplj.24.010.20536 URL: https://doi.org/10.4467/24497363rplj.24.010.20536 > The paper presents the history of one of the forms of the worship of Saint John the Apostle and Evangelist: blessing and administering wine to the congregation on the day of liturgical remembrance of that saint (27 December). Based on historical sources, particularly liturgical books, it can be said that the custom had reached Poland from German-speaking countries in the 15th century, became widespread in the 16th and 17th centuries and is also occasionally practiced nowadays. Though source docu **Kościół klasztorny wrocławskich dominikanek w czasach średniowiecznych – wystrój, wyposażenie i jego funkcje** Autorzy: Agnieszka Patała Rok: 2024 DOI: 10.19195/quart.2023.4.101690 URL: https://doi.org/10.19195/quart.2023.4.101690 > The aim of this article is to reconstruct and discuss the medieval decoration and furnishings of the Dominican Nuns’ Church in Wroclaw, which have survived in a residual state and are stored in dispersed form in the museum collections of Wroclaw, Warsaw and Torun. Particular attention was given to the fragments of the monumental wall painting decoration of the presbytery discovered in 1975, as well as relics of painting and sculpture, comprising: the wings of the polyptych with Marian scenes and **Romańska i wczesnogotycka architektura kościoła pocysterskiego w Oliwie (XII-XIIIw.)** Autorzy: Leszek Wetesko Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.429-454 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7337/7912 > -- **Kościół św. Jana w Stargardzie. Nowe spojrzenie na chronologię i datowanie jego budowy** Autorzy: Agnieszka Lindenhayn‑Fiedorowicz Rok: 2023 DOI: 10.26881/porta.2023.22.02 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/10594/9528 > Średniowieczne dzieje kościoła św. Jana w Stargardzie są ściśle związane z miejscową komandorią joannitów. Dawną kaplicę konwentualną z drugiej połowy XIII w. z czasem zastąpiono przez budowaną etapami późnogotycką świątynię ceglaną, która ostatecznie przybrała obecną formę trójnawowego kościoła halowego z halowym chórem obejściowym i osiową wieżą zachodnią. W dotychczasowych badaniach świątynia ceglana była datowana na podstawie tablicy inskrypcyjnej zachowanej w partii wieżowej oraz analizy st **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Romański tympanon kościoła parafialnego w Wysocicach. Głos w dyskusji** Autorzy: A. Błażejewska Rok: 2021 DOI: 10.18290/RH21694-2 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/16042/15459 > Artykuł polemizuje z niektórymi dotychczasowymi tezami i stanowi uzupełnienie poruszanych wcześniej zagadnień. Tympanon niesłusznie ma opinię prymitywnie wykonanego. Jest nieukończony, ale partie w pełni opracowane noszą znamiona ręki wprawnego artysty. Przypisanie go do warsztatu pracującego w Strzelnie jest właściwe (ale nie jako naśladownictwo), lecz wskazanie na pośredni wpływ mistrza Wiligelma czy włoski warsztat w Heiligenkreuz – nietrafne. Nie jest też bezpośrednio zależny od alzackich, n **The role of the Protestant legacy in shaping Lower Silesian cultural heritage as exemplified by the refuge church in Borek Strzeliński (Großburg)** Autorzy: Janusz Łach, A. Krzemińska, Krzysztof Widawski, A. Zaręba Rok: 2022 DOI: 10.46284/mkd.2021.10.1.4 URL: https://doi.org/10.46284/mkd.2021.10.1.4 > Protestant refuge churches were built in Silesian Protestant principalities, and in the borderline areas of Saxony, Brandenburg and Poland before the end of Thirty Years’ War and the signing of the Peace of Westphalia. In the most part, the churches were erected by means of adapting Catholic churches to the needs of Protestant believers, e.g. by building emporas (choir galleries), a pulpit and an altar inside the church. The acquisition of churches in Silesia was peaceful, without any violence a **Rec.: Aleksander Rogalski, Kościół katolicki na Śląsku. Studia nad dziejami diecezji wrocławskiej, Warszawa 1955** Autorzy: W. Urban Rok: 1957 DOI: 10.52204/np.1957.5.301-305 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7224/8309 > Studia T eologiczn e" w ydaw **Badania nad Apokalipsą św. Jana we współczesnej biblistyce polskiej (1945–1985)** Autorzy: H. Lempa Rok: 1986 DOI: 10.21906/RBL.1606 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1606/1697 > — **Ewangelizacyjna rola sztuki kościelnej w świetle instrukcji Papieskiej Komisji ds. Zachowania Dziedzictwa Artystycznego i Historycznego Kościoła z dnia 15 października 1992 r.** Autorzy: Ryszard Knapiński Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.8560 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/8560/7321 > - **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Malarz śląski Johann Lichtenstein (1610 – po 1672) i jego epitafium Johanna von Götz und Schwanenfließ, prezesa rady miasta Wrocławia** Autorzy: Romuald Kaczmarek Rok: 2024 DOI: 10.19195/2449-9285.73.7 URL: https://wuwr.pl/quart/article/download/17521/15789 > The Wrocław painter Johann Lichtenstein has been rediscovered thanks to an extensive autobiographical inscription he placed on one of his own paintings in the Church of St. Mary on the Sand in Wrocław. It tells us that he was born in Kąty Wrocławskie (German: Canth), that he left Wrocław in 1633, where he probably took his first painting lessons, and that in the course of his travels he visited the home of Peter Paul Rubens in 1636, and then, still on the move, served various mighty lords. Altho **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Patrocinia of the Arch-deaconry of Wrocław according to visitation protocols from the years 1579-1580** Autorzy: S. Wróblewski Rok: 2022 DOI: 10.52204/np.2022.138.2.157-210 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5177/5464 > This article is devoted to the problematics of patrocinia of churches in the archdeaconry of Wrocław known thanks to canonical visitations from 1579-1580, carried out in accordance with the ordinances of the Council of Trent in 1547 by the archdeacon of Wrocław, Teodor Lindanus. Before proceeding with the execution of the ordinance and the visitation of the diocese, an instruction was prepared, where very strong emphasis was placed on the issue of the invocation that a given object of Catholic r **Dekoracja okazjonalna (1715) w kościele Jezuitów w Lublinie. Ze studiów nad ikonografią św. Stanisława Kostki** Autorzy: J. Dzik Rok: 2019 DOI: 10.18290/RH.2019.67.4-2 URL: http://czasopisma.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/10902/10809 > Lublin, a city that is the seat of the Crown Tribunal, was one of the centers where St. Stanislaus Kostka was especially venerated. The main center of worship was the former Jesuit church of the St. John the Baptist and St. John the Evangelist (the present cathedral), where the miraculous image of the young man was kept.The discovery of the note in the hand-written chronicle of the Romanum Societatis Jesu Archives reminds us of the occasional decoration of the Jesuit church during ceremonies con **Dwa kościoły. Budownictwo kultowe w międzywojennych Niemczech jako przestrzeń modernistycznych eksperymentów** Autorzy: R. Makała Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.17 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5186/4662 > The time between WW I and II was a period of intensive development of church architecture in Germany. In the new situation after the defeat in WW I on the wave of Christian renewal movements, the concept of the church as a building corresponding to its functions, as an object expressing the character of religion and the vision of a congregation as a community in modern society was re -formulated. The dynamically developing church architecture was an area of intense experiments (especially in the **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Medieval architecture of the Church of St. Hedwig of Silesia in Zielona Góra and transformations to the church between the 14th and 20th centuries** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2019 DOI: 10.37190/arc190401 > WprowadzenieKościół konkatedralny pw.św.Jadwigi Śląskiej wraz z ratuszem to dwie najstarsze budowle monumentalne na obszarze miasta lokacyjnego w Zielonej Górze.Świątynia, położona pośrodku placu **Jezus i jedność Kościoła w Apokalipsie św. Jana** Autorzy: Krzysztof Conder Rok: 2020 DOI: 10.15633/9788374388764.12 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5444/Conder%20K.%20Jezus%20i%20jedno%C5%9B%C4%87%20Ko%C5%9Bcio%C5%82a%20repoz.pdf > Kościół jest jednym z centralnych tematów Apokalipsy1. W swoim komentarzu Augustyn Jankowski stwierdza dobitnie: „Jest on stawką, o jaką toczy się walka Szatana z Bogiem”2. W Apokalipsie do ukazania rzeczywistości Kościoła, obok używanego w księdze rzeczownika ἐκκλησία, użyto szeregu symboli, a także scharakteryzowano wspólnotę chrześcijan poprzez ukazanie jej w działaniu: w wierności słowu, w wytrwałości w ucisku, w dobrych czynach oraz sprzeciwie wobec religijnego synkretyzmu, bałwochwalstwa i **Prace Konstantego Wojciechowskiego przy katedrze we Włocławku a koncepcja „stylu wiślano‑bałtyckiego”** Autorzy: K. Stefański Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.15 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5184/4659 > The Włocławek Cathedral dedicated to the Assumption of the Blessed Virgin Mary is one of the most important Gothic churches in the lowlands of northern Poland. However, overshadowed by the Cathedrals in Poznań and Gniezno, it is considered a building that is more modest in scale and less artistically valuable. An important issue related to the history of the church is its restoration that was carried out in the last two decades o the 19th century, initially according to the plans of Tadeusz Stry **Uwagi na temat nowożytnych fundacji ołtarzowych w kościele pw. śś. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty w Toruniu: wiek XVIII** Autorzy: Bartłomiej Łyczak Rok: 2015 DOI: 10.15762/ZH.2015.20 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2015.20 > Osiemnaste stulecie stanowiło burzliwy okres w historii Torunia, obfitujący w wydarzenia prowadzące do stopniowego upadku miasta.Tragiczne w skutkach okazały się już wypadki pierwszego dwudziestolecia, naznaczonego oblężeniem szwedzkim w 1703 r., kwaterunkami kolejnych wojsk, obciążeniami finansowymi związanymi ze spłatą potężnych kontrybucji i podatków oraz nawracającymi epidemiami dżumy.Spadek liczby mieszkańców i zastój gospodarczy spowodował nieodwracalne szkody w funkcjonowaniu organizmu mi **A Few Peeks into the Building History of the Church of Saint Margaret in the Fortified Settlement near Královice** Autorzy: Milena Hauserová Rok: 2021 DOI: 10.56112/psc.2021.2.01 URL: http://pamatkysc.cz/doi/10.56112/psc.2021.2.01.pdf > Kostel sv. MarkĂŠty (Praha 10 - KrĂĄlovice) zaujĂ­mĂĄ na akropoli bezejmennĂŠho, avĹĄak vĂ˝znamnĂŠho přemyslovskĂŠho hradiĹĄtě s opevněnĂ­m datovanĂ˝m do prvnĂ­ aĹž druhĂŠ třetiny 10. stoletĂ­. Patří ke svatynĂ­m, u nichĹž lze předpoklĂĄdat kontinuitu sakrĂĄlnĂ­ funkce jiĹž od doby předchĂĄzejĂ­cĂ­ jeho nejstarĹĄĂ­m dosud znĂĄmĂ˝m stavebnĂ­m pozĹŻstatkĹŻm. Ty dovolujĂ­ dataci v ĹĄirĹĄĂ­m rozptylu konce 13. a počátku 14. stoletĂ­. PrĂĄce na zĂĄkladě analĂ˝zy stavebnĂ­ch etap kostela a **Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il.** Autorzy: K. Witkowski Rok: 2017 DOI: 10.4467/27204006pmo.17.020.16292 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21867/ > Polonia Maior Orientalis » 2017 » IV » Bartłomiej Grzanka, Dziedzictwo Karmelu – 250 lat kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kłodawie, Kłodawa 2016, ss.183, il. A A A **Archeologia architektury Wrocławia. Metody nieinwazyjne w badaniach nad warsztatem budowlanym przełomu średniowiecza i nowożytności** Autorzy: Roland Mruczek Rok: 2020 DOI: 10.12775/AHP.2019.010 URL: https://doi.org/10.12775/ahp.2019.010 > W pracy podjeto probe prezentacji wroclawskiego warsztatu budowlanego w drugiej polowie XV–początku XVII wieku, widzianego przez pryzmat analiz stratygraficznych oraz studiow nad techniką i technologią budowy w aspekcie chronologicznym, zweryfikowanych badaniami laboratoryjnymi. Zarysowano rowniez europejską geneze strzech budowlanych dzialających wowczas w stolicy Śląska. **Projekt adaptacji kolegiaty św. Krzyża we Wrocławiu do roli muzeum sztuki sakralnej i mauzoleum Piastów śląskich. Wyraz troski o zabytek czy też zabieg propagandowy?** Autorzy: Tomasz Piędzioch Rok: 2023 DOI: 10.19195/skhs.2023.4.189.220 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/sobotka/article/download/16338/14650 > The aim of this paper is to discuss a quite unknown project of adapting the Collegiate Church of the Holy Cross in Wrocaw into a museum.This initiative was undertaken in 1955-1956 on orders of Father Kazimierz Lagosz, who was then the vicar capitular of the Roman Catholic Archdiocese of Wrocaw.The text outlines the preparatory studies, problems related to realisation of that project and the presumable role of the museum in the context of the communist propaganda of the time concerning the "Weste **Geneza oraz ewolucja ołtarza ramowego na Śląsku i w twórczości artystów związanych z ośrodkiem artystycznym w Bardzie** Autorzy: Artur Kolbiarz Rok: 2018 DOI: 10.18778/2084-851X.05.09 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/tech/article/download/4605/4058 > Over 30 years ago, Tadeusz Chrzanowski pointed to numerous frame-type altars in the area around the Silesian city of Bardo, recognising them as typical of the region. Although frame-type retabula were also popular in the rest of Silesia, the number of such works in the Duchy of Ziebice is de facto very high. On many occasions, authors of such reredoses were creators connected with the artistic centre in the city of Bardo, which was somewhat of a peculiarity. It was a small, borderland settlement **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Mariusz Rosik, Kościół a Synagoga (30-313 po Chr.). Na rozdrożu (Wrocław: Wydawnictwo Chronicon, 2016)** Autorzy: K. Pilarczyk Rok: 2017 DOI: 10.31743/ba.955 URL: https://doi.org/10.31743/ba.955 > Book review: Mariusz Rosik, Kościół a Synagoga (30-313 po Chr.). Na rozdrożu (Wrocław: Wydawnictwo Chronicon, 2016). Ss. 648. PLN 65 (oprawa twarda). ISBN 978-83-942734-9-1. **Wybrane aspekty treści ideowych w dekoracji kaplicy św. Franciszka Ksawerego przy kościele pw. Najświętszego Imienia Jezus we Wrocławiu** Autorzy: Małgorzata Wyrzykowska Rok: 2024 DOI: 10.19195/2449-9285.73.11 > The university church, together with the Collegium Maximum, was the most important foundation of the Wrocław Jesuits, which was reflected in the rich ideological programme of the decoration of this building complex. The aim of this article is to analyse selected aspects of the ideological content contained in the decoration of the chapel of St. Francis Xavier in the Church of the Most Sacred Name of Jesus in Wrocław, which has not yet received a mono­graphic study. The literature on the subject **Znaczenie postaci św. Jana Kapistrana w procesie kształtowania tożsamości wrocławskiego konwentu Franciszkanów Reformatów** Autorzy: M. Musiał Rok: 2020 DOI: 10.19195/skhs.2020.3.5.41 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/sobotka/article/download/16043/14330 > The objective of the present study is to examine the role of St. John of Capistrano – a Franciscan preacher and missionary – in the process of forming the identity of the community of Czech Reformed Franciscans in the 17th century. The aforementioned figure was the actual initiator of the creation of Czech Observant province, which in the 17th century was transformed into a Reformed province. Based on the analysis of the description of history of the convent of St. Anthony in Wrocław, included i **Brewe papieskie włączające Nowy Śląsk do diecezji wrocławskiej** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6553 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6553/6082 > - **Archidiecezja Wrocławska w latach 1945-1965** Autorzy: W. Urban Rok: 1965 DOI: 10.52204/np.1965.22.10-68 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6338/6539 > Artykuł ukazuje rozwój archidiecezji wrocławskiej w latach 1945-1965. Przedstawiono w nim przemiany ludnościowe, stan organizacji terytorialno-kościelnej, posługę administratora apostolskiego ks. Karola Milika, wikariusza kapitulnego ks. Kazimierza Lagosza, arcybiskupa Bolesława Kominka. Opisano duchowieństwo pracujące na terenie archidiecezji i metody pracy duszpasterskiej. Poruszono kwestię wychowania duchowieństwa oraz trud odbudowy zniszczonych kościołów. Omówiono także rolę i zasługi Kościo **Professor Jacek Kościuk** Autorzy: Aleksandra Brzozowska-Jawornicka Rok: 2024 DOI: 10.37190/arc240112 URL: https://doi.org/10.37190/arc240112 > Wrocław **Igołomia i Wawrzeńczyce – dwa kościoły przy Wielkiej Drodze / Igołomia and Wawrzeńczyce – two churches by the Great Road** Autorzy: M. Kamińska Rok: 2020 DOI: 10.33547/igolomia2020.10 > The parish churches in Igołomia and Wawrzeńczyce were founded in the Middle Ages. Their current appearance is the result of centuries of change. Wawrzeńczyce was an ecclesial property – first of Wrocław Premonstratens, and then, until the end of the 18th century, of Kraków bishops. The Church of St. Mary Magdalene was funded by the Bishop Iwo Odrowąż. In 1393 it was visited by the royal couple Jadwiga of Poland and Władysław Jagiełło. In the 17th century the temple suffered from the Swedish Inva **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Nieznany obraz Jana Trycjusza w kościele parafialnym pw. św. Wawrzyńca w Strzelcach Opolskich** Autorzy: Martyna Katarzyna Węglarska Rok: 2020 DOI: 10.25167/LS.1924 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/1924/1637 > Artykuł porusza problem obrazu ołtarzowego z kościoła parafialnego w Strzelcach Opolskich, którego autorstwo było do tej pory nieznane. Autor opisuje dzieło, zwraca uwagę na wcześniej niewspominaną sygnaturę i potwierdza autorstwo Trycjusza poprzez porównanie działa je z innymi pracami malarza. W tekście zwraca się uwagę na wzory i znaczenie kultu Matki Boskiej Śnieżnej, a także na możliwych fundatorów przedstawienia, dzięki którym sam akt fundacji pokazuje relacje artystyczne Strzelec Opolskich **History of Church Design in Olszyna Lubanska** Autorzy: Aleksandra, Repelewicz, Zbigniew, Madurowicz Rok: 2016 DOI: 10.17265/1934-7359/2016.08.004 URL: http://www.davidpublisher.com/Public/uploads/Contribute/57bfa9fdc2e39.pdf > The history of the design of St. Joseph the Betrothed church in Olszyna Lubańska is presented in the paper. The first design of the church was drawn up by a local master builder in 1889 but was given such a poor evaluation by a firm of architects in Berlin that a new project had to be commissioned. The technical opinion on the design is analysed in the paper: both projects are discussed and some of the drawings from the projects are presented. The text of the expert evaluation and the draft of t **Wróciła sława twoja, Vratislavia, Wrocławiu! Więzi kardynała Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, z Dolnym Śląskiem, red. G. Sokołowski, S. Wróblewski, Wydawnictwo Episteme, Wrocław – Lublin 2023, ss. 815** Autorzy: A. Dziuba Rok: 2024 DOI: 10.21697/stpr.15301 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/stpr/article/download/15301/13493 > Kościół katolicki jest najstarszą i najdłużej działającą instytucją na ziemiach polskich. Jego początki łączą się z powstawaniem i tworzeniem państwa polskiego. Pozostaje też strukturą trwałą, zachowującą swoją historyczną ciągłość, czego z uwagi na okres zaborów nie można powiedzieć o dziejach państwa. Zmieniające się na przestrzeni wieków ustroje społeczno-polityczne wpływały także na kształt relacji władza państwowa – Kościół, jednak zawsze stanowiła ona ważny czynnik budowania ładu społeczne **Jana Peroutková, Chrám Matky Boží před Týnem v období středověku, NLN, s.r.o., Praha 2020 (Opera Facultatis theologiae catholicae Universitatis Carolinae Pragensis. Historia et historia artium, 36), ss. 272, fot. i rys. kolor. i cz.-b. nlb** Autorzy: Bogusław Czechowicz Rok: 2024 DOI: 10.31261/spip.2024.20.02 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/SPP/article/download/15799/13916 > Obszerna i polemiczna recenzja dotyczy dwóch książek poświęconych głównemu kościołowi parafialnemu Starego Miasta w Pradze. Jedną z ich cech jest bohemocentryzm. Wyraża się on w postrzeganiu tej świątyni i jej wyposażenia niemal wyłącznie w kontekście zjawisk politycznych oraz artystycznych zachodzących w Królestwie Czeskim, a nie w kontekście całej Korony Królestwa Czech. Jest to o tyle rażące, że budowla ta żywo uczestniczyła w życiu politycznym stolicy państwa i jako taka wchodziła w koincyde **Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego** Autorzy: K. Kuczman, A. Betlej, Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie Rok: 1993 > Oznaczenia i skroty -- Mapa administracyjna Rzeczypospolitej z r. 1772 -- Fragment planu Grodna z r. 1923 -- Maria Kalamajska-Saeed, Kościol p.w. Matki Boskiej Anielskiej i klasztor Franciszkanow: Aneks I: Akt fundacji klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1635; Aneks II: Nadanie gruntu na przedmieściu Zaniemenskim, 1643; Aneks III: Inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1675-1679; Aneks IV: Opis i inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1745 -- Maria Kalamajska-Sae **Gerard Labuda jako badacz kościoła polskiego w średniowieczu** Autorzy: M. Kosman Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.123-143 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4198/4904 > W bogatym i wielowątkowym dorobku wybitnego polskiego historyka Gerarda Labudy (1919-2010), przede wszystkim badacza średniowiecza, którego bibliografia zawiera 2 tys. publikacji, na jednym z czołowych miejsc leży historia Kościoła. Zauważmy, że dochodzenia te dotyczą spraw polityczno-organizacyjnych i początków ustroju państwowego. Jako student pisał rozprawy dotyczące misji polskiej i krzyżackiej w Prusach oraz prób podporządkowania Gniezna przez niemiecki Magdeburg, wydane przed 1939 r. Opubl **Sprawozdanie z poszukiwań akt w Archiwum Państwowym w Szczecinie dotyczących Kościoła na Pomorzu Zachodnim w latach 1140-1545** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9185 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9185/7681 > - **„Matka Jezusa” – jej tożsamość i rola w historii zbawienia (J 19,25-27)** Autorzy: H. Witczyk Rok: 2011 DOI: 10.31743/vv.2027 URL: https://doi.org/10.31743/vv.2027 > Autor artykułu, w świetle J 19,25-27 analizuje rolę Maryi określonej przez Ewangelistę charakterystycznym tytułem „Matka Jezusa”. Szczególną uwagę zwraca się na relację, którą Jezus tworzy pomiędzy Maryją i “umiłowanym uczniem”. W scenie na krzyżu Pan przemawia do nich słowami: „Niewiasto, oto syn twój” (w.26) i „Oto Matka twoja” (w.27). Maryja jako jednostka (Matka Jezusa) i jako reprezentantka wspólnoty wiary (czy to Izraela czy Kościoła) objawia w sposób idealny wielkość kobiety. Jej miłość d **O franciszkańskiej historii koszalińskich kościołów w latach 1945–1974** Autorzy: Krystyna Bastowska Rok: 2024 DOI: 10.69553/rs.2024.12-07 URL: http://www.rocznikskrzatuski.pl/archiwum_pliki/rs2024/07_krystyna_bastowska.pdf > At the beginning of 1945, there were 10 temples belonging to various denominations in Koszalin, including one Catholic church. Saint Joseph. All temples survived the war conflagration. The first Franciscan, Father Nikodem Szałankiewicz, arrived in ruined Koszalin on May 26, 1945, together with a group of 450 settlers from Gniezno, occupying the church dedicated to the Saint Joseph without any obstacles, and from June 17, 1945 also the parish church. Parish of St. Joseph initially included over 2 **Joanna Nowosielska-Sobel, Grzegorz Strauchold, Przemysław Wiszewski, Gmina Milicz. Atlas materiałów i źródeł historycznych, Wrocław: Uniwersytet Wrocławski, 2019 (Historia obok. Studia z dziejów lokalnych, 17 / History next to. Local past studies, 17), format A4, ss. 112 (łącznie z okładką!), ill.** Autorzy: B. Czechowicz Rok: 2020 DOI: 10.19195/skhs.2020.2.155.159 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/sobotka/article/download/16040/14352 > Wrocawski, 2019 (Historia obok.Studia z dziejw lokalnych, 17 / History next to **Recenzja książki Magdaleny Poradzisz „Kościół szpitalny Trójcy Świętej przy ulicy Świdnickiej we Wrocławiu”** Autorzy: Aleksandra Jaśniewicz Rok: 2008 DOI: 10.19195/quart.2008.3.64538 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/quart/article/download/17391/15659 > In March 1870 the Corpus Christi Hospital and Trinity Church in Świdnicka Street in Wrocław were pulled down. Located in a district that, over the span of the first decades of the 19th century, became a highly representative part of the city, simple and meager buildings of late-medieval origin did not serve its standards. And as such, they have not drawn the attention of art historians so far. Magdalena Poradzisz in her book ‘Kościół szpitalny Trójcy Świętej przy ul. Świdnickiej we Wrocławiu’ (‘ **Fundacja i funkcjonowanie wrocławskiego sierocińca Matki Boskiej Bolesnej do roku 1815** Autorzy: A. Sutowicz Rok: 2017 DOI: 10.52097/wpt.2048 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2048/1874 > The orphanage was founded in 1698 by a group of nobles connected with the General Vicar in Wrocław. The institution was aimed to take care after boys from burgher families of protestant confession. The first superior, Friedrich Hemigsohn von Göe from Jesuit community built a proper house, which was placed in the Szewska Street (now the Uniwersytecki Square, 15). The orphanage was given a name and organised by Jesuit workers in the period 1706-1731, when the General Vicar signed on the charter do **Prace warsztatu Thomasa Weissfeldta wykonane do kościoła pw. Narodzenia NMP w Psarach pod Oławą. Przyczynek do badań nad rzeźbą wrocławską początku XVIII wieku** Autorzy: Artur Kolbiarz Rok: 2014 DOI: 10.19195/quart.2014.1.65324 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/quart/article/download/17703/16058 > Prace warsztatu Thomasa Weissfeldta wykonane do kocioa pw.Narodzenia NMP **Średniowieczna architektura kościoła parafialnego w Głubczycach od II połowy XIII do początków XVI wieku** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2021 DOI: 10.21697/SC.2020.27.2.4 URL: https://doi.org/10.21697/sc.2020.27.2.4 > The medieval architecture of the parish church in Głubczyce from the second half of the 13th century to the beginning of the 16th century Abstract The article presents the results of research on the parish church of Nativity of the Blessed Virgin Mary in Głubczyce. In the introduction presents a analysis of written and iconographic sources and discusses the current literature on the subject. Based on architectural research and comparative analysis, it was considered that the first church was pro **Zarys dziejów Kościoła katolickiego na ziemi głubczyckiej od średniowiecza do 1945 roku** Autorzy: Katarzyna Maler Rok: 2015 DOI: 10.52097/wpt.2599 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2599/2519 > Głubczyce area covers southern part of Opole Voivodship. It is bordered with the Czech Republic in the south and west. From 1038 or 1039 this territory was taken away from Poland and since then it belonged to the Czech Republic. From 1526 it was under Habsburg Monarchy. In 1742 it went under control of Prussia and was not returned to Poland until 1945. In the Church terms, the territory belonged to the Czech diocese and from 1777 it belonged to Olomouc archdiocese. In 1751 Frederic II, the king **Hermeneutyka przestrzeni liturgicznej w służbie ewangelizacji na przykładzie kościoła pw. św. Jana Pawła II w Szczecinie** Autorzy: Andrzej Krzystek Rok: 2025 DOI: 10.12775/ticz.2025.019 URL: https://apcz.umk.pl/TiCz/article/download/65333/44563 > Kościół zbudowany w latach 2016-2025 stanowi wotum wdzięczności za osobę i życie św. Jana Pawła II, a także za sakrament chrztu udzielony Pomorzanom przed dziewięciuset laty (1124-1125) przez św. Ottona z Bambergu podczas misji chrystianizacyjnej. Współpraca teologa, architekta i wielu twórców w powstaniu tego dzieła sięga do tradycji Kościoła, wskazuje na pogłębioną refleksję biblijno-teologiczną i daje poczucie sacrum. Ikonografia świątyni, odwołując się do początków Kościoła powszechnego, a t **Architektura i wyposażenie kościoła i klasztoru Karmelitów bosych w Wiśniczu** Autorzy: Benignus Józef Wanat Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.234 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.234 > Founded in Wisnicz by Stanislaw Lubomirski (1582–1649), Christ the Saviour church and monastery of the Discalced Carmelites was a votive offering of thanks for the victory at Chocim and a happy ending of the Polish-Turkish war in 1621. The monastery was built near the Lubomirskis’ ancestral castle in Wiśnicz according to the design by Maciej Tripoli between 1622 and 1635. Consecrated on 1 July 1635, both the abbey church, dedicated to Christ the Saviour, as well as the monastery were very richly **Z dziejów kultu łaskami słynącego obrazu Najświętszej Maryi Panny we Włoszczowej** Autorzy: J. Nedza Rok: 1971 DOI: 10.52204/np.1971.36.189-197 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7905/8010 > Wśród stosunkowo licznych sanktuariów maryjnych na ziemiach polskich, na uwagę zasługuje również siedemnastowieczny kościół parafialny we Włoszczowej pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Geneza powstania tej świątyni wiąże się ściśle z ruchem reformacji w Polsce. W drugiej bowiem połowie wieku XVI Włoszczowa była ośrodkiem ruchu kalwińskiego. Działał tam wówczas, między innymi, Grzegorz z Żarnowca, znany minister zboru kalwińskiego. Szafrańcowie, ówcześni właściciele Włoszczowej **[Recenzja]: Kościół pobrygidkowski w Lublinie. Dawniej i dziś. Historia wciąż żywa. Lublin 2021, Kościół Rektoralny pw. Wniebowzięcia NMP Zwycięskiej w Lublinie, Powizytkowski Ośrodek Kultury w Lublinie, ss. 196, ISBN 978-83- 922664-3-3** Autorzy: J. Flaga Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13675 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13675/12460 > Recenzja **Roman Bartnicki, Dzieje głoszenia słowa Bożego. Jezus i najstarszy Kościół** Autorzy: Sławomir Stasiak Rok: 2019 DOI: 10.52097/wpt.2328 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2328/2110 > Praca ks.prof.Romana Bartnickiego skada si z trzech czci powiconych odpowiednio oglnemu obrazowi staroytnego wiata (cz pierwsza), Jezusowi jako gosicielowi Ewangelii (cz druga), ewangelizacji pierwotnego Kocioa (cz trzecia).Wszystko zostao poprzedzone wprowadzeniem, w ktrym Autor zaprezentowa zagadnienia, jakie podejmie w gwnej czci swojego dziea.Cao rozprawy zamyka zakoczenie, jednak Autor doda jeszcze interesujce aneksy (s **Historia Loretańskiego kościoła Matki Zbawiciela Świata bł. Baptysty Mantuana. Wstęp i tłumaczenie** Autorzy: Elżbieta Górka, K. Bekieszczuk Rok: 2023 DOI: 10.21697/ct.2023.93.3.06 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/ct/article/download/12065/11273 > Artykuł prezentuje rzadko dotąd uwzględniany w badaniach nad historią sanktuarium maryjnego w Loreto literacki opis tego miejsca ułożony przez bł. Baptystę Mantuana (1447–1516) – czołowego poetę chrześcijańskiego epoki renesansu. Powstanie utworu związane jest z krótkim epizodem z historii Bazyliki Loretańskiej, kiedy opiekę nad nią sprawowali karmelici. Sam bł. Baptysta Mantuanus należał do tego zakonu i był jednym z głównych promotorów jego odnowy duchowej w końcu XV wieku. Dzieło stanowi zara **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Architektoniczna dominanta sakralna kościoła Matki Bożej Częstochowskiej w Knurowie** Autorzy: M. Bogdan Rok: 2022 DOI: 10.5604/01.3001.0016.0561 > Artykuł przedstawia obraz posoborowej architektury sakralnej kościoła Matki Bożej Częstochowskiej wzniesionego jednocześnie z kompleksem sakralnym w Knurowie w latach 1980–1986 według projektu prof. arch. Adama Lisika. Metodyka badawcza prezentowana w artykule oprócz ustawodawstwa kościelnego głównie uwzględnia publikacje autora koncepcji knurowskiego kościoła. Nawiązując do aspektu historycznego i definiując Knurów jako nowe miejsce dla parafii oraz jej kościoła, prezentuje się uwarunkowania st **Spotkanie historyków Kościoła w Legnicy (27-28 III 2008 r.)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.109.335-338 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4267/5048 > W 2008 roku miejscem obrad historyków Kościoła był gmach Wyższego Seminarium Duchownego Diecezji Legnickiej. Na program spotkania złożyły się referaty podejmujące refleksję nad charyzmatem świętości w dziejach Śląska. **Dzieje Kościoła katolickiego na Pomorzu Zachodnim i północnym do 1945 roku. Zarys problemu** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2016 DOI: 10.18276/CTO.2016.2-13 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/6409.pdf > Dzieje Kościola katolickiego na Pomorzu Zachodnim i polnocnym przechodzily zmienne koleje losu. Biskupstwo poznanskie, a potem metropolia gnieźnienska zapewnialy przestrzen do coraz prezniejszego rozwoju Kościola katolickiego. W te przestrzen nalezy wpisac takze biskupstwa pruskie oraz diecezje chelminską z metropolii ryskiej. Niestety, protestantyzm, ktory w XVI wieku zaistnial w Niemczech, dosiegnąl wiele krajow europejskich, w tym rowniez Ksiestwo Pomorskie, a z nim pomorski Kościol oraz Prus **Jedenaście wieków chrześcijaństwa w Polsce : wymiar polityczny i historyczny** Autorzy: Anita Młynarczyk-Tomczyk, Rafał Dudała Rok: 2021 DOI: 10.15633/9788374388214 > Przed ponad tysiącem lat Polska, łącząc się z papieskim i łacińskim Rzymem, weszła do kręgu kultury zachodnioeuropejskiej, czerpiąc z jego skarbca cywilizacyjnego, politycznego, społecznego i gospodarczego, ale też dodając do niego wiele nowego i autorskiego. Wkład Polski do cywilizacji chrześcijańskiej i do historii Kościoła jest niezaprzeczalny. Przyjęcie chrztu przez Polskę odegrało ogromną rolę w ukształtowaniu jej moralnego, kulturalnego i cywilizacyjnego oblicza w całym tysiącleciu. Od teg **Patrocinia archidiakonatu wrocławskiego według protokołów wizytacyjnych z 1579-1580 roku cz. 1** Autorzy: Stanisław Adam Wróblewski Rok: 2022 DOI: 10.52204/np.2022.138.169-221 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4340/5408 > Artykuł poświecony został problematyce patrociniów kościołów w archidiakonacie wrocławskim znanych dzięki wizytacjom kanonicznym z l .1579-1580 przeprowadzonych zgodnie z zarządzeniami soboru Trydenckiego w 1547 roku. Przed przystąpieniem do wykonania zarządzenia i zwizytowania diecezji przygotowana została instrukcja, gdzie bardzo mocny akcent położono na kwestię wezwania jakie posiadał dany obiekt katolickiego kultu religijnego. Miało to wielkie znaczenie wobec rozwoju reformacji i odrzucenia **Hagiografia, heraldyka, ideologia. Obrazy Johanna Jacoba Eybelwiesera młodszego dla klasztoru Franciszkanów Reformatów we Wrocławiu i ich fundatorzy** Autorzy: Marek Kwaśny Rok: 2024 DOI: 10.19195/2449-9285.73.9 URL: https://wuwr.pl/quart/article/download/17523/15791 > D zieje wrocawskiego klasztoru Franciszka- nw Reformatw oraz kocioa pw.w.Antoniego Padewskiego stanowi zagadnienie do dobrze rozpoznane w literaturze przed- **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913** Autorzy: J. Wąsowicz Rok: 2018 DOI: 10.4467/27204006pmo.18.017.16045 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21676/ > Polonia Maior Orientalis » 2018 » V » Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913 A A A **Bibliografia Sankturarium Matki Jedności Chrześcijan w Świętej Lipce za lata 1618-2018** Autorzy: E. Sukiennik Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.19 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/sukiennik_112_1.pdf > Sanktuarium maryjne w Świętej Lipce na Mazurach to jedno z najbardziej znanych miejsc pielgrzymkowych w Polsce. Od czasów średniowiecza przybywają tu pielgrzymi z Polski i z krajów sąsiednich, aby modlić się przed słynącym łaskami wizerunkiem Matki Bożej oraz słuchać koncertów muzycznych, które wykonywane są na imponujących organach barokowych. W 2018 roku sanktuarium przeżywało trzy ważne rocznice: 400-lecie oddania Świętej Lipki pod opiekę króla polskiego Zygmunta III Wazy i jego następców, 12 **Between cooperation and competition. The relations between the Church in Gniezno and the Church in Wrocław in the fifteenth century** Autorzy: Zofia Wilk-Woś Rok: 2024 DOI: 10.26881/sds.2024.27.12 URL: https://doi.org/10.26881/sds.2024.27.12 > W XV wieku relacje arcybiskupów gnieźnieńskich z biskupami wrocławskimi ulegały zmianom. Zarówno sytuacja polityczna na Śląsku, jak i polityka papieska miały wpływ na te bardzo złożone, czasem trudne, a nawet wrogie stosunki: prowincja śląska nie weszła przecież w skład zjednoczonego Królestwa Polskiego, terytorium biskupstwa znajdującego się pod zwierzchnictwem metropolii gnieźnieńskiej stanowiło wówczas część królestwa czeskiego, a biskupi wrocławscy byli wasalami króla Czech. Wpływ na omawian **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Charkowie (1887-1891) w świetle wybranych źródeł archiwalnych** Autorzy: Lubow Żwanko, J. Kucharzewska Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.14542 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/14542/13188 > W centrum współczesnego Charkowa znajduje się jeden z cenniejszych zabytków architektury sakralnej Ukrainy Lewobrzeżnej – kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, wybudowany w stylu neogotyckim w końcu XIX wieku. W artykule zaprezentowano dotychczasowy stan badań nad tym zabytkiem i przedstawiono nowe fakty związane z jego powstaniem. Przedstawiono też unikatowe źródła rękopiśmienne dotyczące początkowego etapu budowy kościoła, pochodzące z zasobu Archiwum Państwowego Obwod **Udział Kościoła wrocławskiego w rozwoju prawa kanonicznego w średniowieczu.** Autorzy: Wacław Uruszczak Rok: 2000 DOI: 10.14746/cph.2000.52.1-2.3 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/cph/article/download/47978/38851 > Kultura prawna Polski Piastowskiej rozwijała się pod przemożnym wpływem Kościoła. Wpływ ten nie jest do końca poznany i należycie doceniony. Oficjalna historiografia PRL z powodów, które najogólniej można określić jako ideologiczno-polityczne, podchodziła do kwestii tej z uprzedzeniem. Dostrzegając obecność w Polsce Kościoła jako organizacji i rejestrując udział duchownych w życiu publicznym kraju, w znacznej mierze separowała prawo kościelne od prawa świeckiego, ignorując zachodzące między nimi **Kościół Chrystusa Króla w Gorzowie Wielkopolskim – jedyne dzieło Curta Steinberga w województwie lubuskim** Autorzy: B. Michalak Rok: 2021 DOI: 10.5604/01.3001.0015.2278 > Architektura sakralna okresu modernizmu nie ma szerokiej reprezentacji na terenie województwa lubuskiego. Jednym z najbardziej okazałych obiektów tego typu jest zlokalizowany na terenie Gorzowa Wielkopolskiego kościół Chrystusa Króla, którego architekt Curt Steinberg zasłynął z projektowania i budowy obiektów sakralnych. Wzniesiony w latach 1928–1930 budynek jest imponującym przykładem nowoczesnej techniki budowlanej i odważnych rozwiązań konstrukcyjnych dostępnych w okresie dwudziestolecia mi **Sztuka potrydencka na Śląsku na przykładzie kościoła św. św. Stanisława i Wacława w Świdnicy. Założenia teoretyczne i praktyka artystyczna** Autorzy: M. Głowacki Rok: 2008 DOI: 10.18778/0208-6050.83.02 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/historica/article/download/19799/19287 > „After Trident Council art” term refers to the sacral artistic realizations which originated after the Trident Council (1545-1563). Generally, the foundations of this art were formulated during the last (XXVth) session of the Council (3-4 December 1563) in the decree entitled De invocatione, veneratione el reliqvis sanctorum, et sacris imaginibus. Because the decree did not give answer to many very important questions for artists, which were born during the artistic practice, detailed solutions **Święty Wojciech – Apostoł Śląska** Autorzy: A. Pobóg-Lenartowicz Rok: 2017 DOI: 10.15633/FHC.2208 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/2208/2078 > Bishop Adalbert is known under many names but only one source refers to him as the ‘Apostle of Silesia’: a mediaeval chronicle of the Opole Dominicans. Since the II World War the chronicle is lost. The contents of the chronicle were recently reconstructed thanks to an archival research in the manuscript department of the Wroclaw University Library, the National Archive in Prague and the Dominican General Archive on Aventine hill in Rome. According to the source, saint Adalbert had visited Opole **Życie Jezusa Chrystusa według Czterech Ewangelistów: Mateusza, Marka, Łukasza i Jana, teksty ewangeliczne zestawił, opatrzył wstępem i objaśnieniami o. Augustyn Chadam OFM zdjęcia, projekt i opracowanie Adam Bujak, Kalwaria Zebrzydowska 1983** Autorzy: J. Chmiel Rok: 1984 DOI: 10.21906/RBL.1330 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1330/1422 > - **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Średniowieczna architektura kościoła św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu** Autorzy: Wojciech Sowała Rok: 2021 DOI: 10.36744/BHS.694 URL: http://ruj.uj.edu.pl/bitstreams/ec37767f-c404-4c42-b270-e8f235de6558/download > Kolegiata św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu była jedną z najstarszych i najważniejszych kapituł w diecezji krakowskiej. W artykule przeanalizowano relikty XII-wiecznego kościoła i postawiono tezę o innym, niż dotychczas przyjmowane, kształcie wschodniej partii świątyni. Następnie, w oparciu o badania architektury i przekazów źródłowych postawiono tezę o wykonaniu przebudowy pomiędzy 1443 a 1460 r. Wskazano, że proporcje budowli i detal architektoniczny wykazują pokrewieństwo z analogicznymi ele **Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość” Poznań, 3-5 września 2017 roku** Autorzy: A. Rybaczek Rok: 2017 DOI: 10.18290/KIP.2017.6.2-20 > W dniach 3-5 września 2017 r. odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowa pt. „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość”, zorganizowana pod patronatem Jego Ekscelencji Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropolity Poznańskiego, Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski. **Apostolski Kościół a Pismo apostolskie** Autorzy: Sławomir Zatwardnicki Rok: 2024 DOI: 10.52097/acapress.9788367833134 URL: https://omp.academicon.pl/wa/catalog/download/69/203/391 > Wyjściowym założeniem prowadzonej w niniejszej monografii refleksji teologicznej stał się związek między znamionami Kościoła a przymiotami Pisma Świętego. Zakres badań ograniczono do apostolskiego przymiotu Pisma Świętego w jego związku z apostolskim znamieniem Kościoła, tak jak się go rozumie w katolickiej teologii. Katolickie pojmowanie natury i misji Pisma Świętego, jakkolwiek w wielu punktach jest zbieżne z ujęciem protestanckim, różni się jednak doktrynalnie od tego, co proponują teologowie **Architektura kościoła św. Marcina w Kazimierzu Biskupim** Autorzy: Adam Soćko Rok: 2024 DOI: 10.36744/bhs.1790 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/1790/1851 > Artykuł poświęcony jest analizie architektury kościoła parafialnego w Kazimierzu Biskupim. Świątynia uchodzi za budowlę romańską z XII w., którą w początku XVI w. rozbudowano w technice ceglanej z inicjatywy biskupa poznańskiego Jana Lubrańskiego. Analiza struktury murów świątyni oraz interpretacja badań archeologicznych pozwoliły na ustalenie, że budowla jest w rzeczywistości świątynią późnoromańską. Zbudowano ją zapewne w początkach XIII w. na miejscu starszej, prawdopodobnie zniszczonej pożar **Ewaryst Estkowski i jego kontakty z seminariami nauczycielskimi we Wrocławiu w XIX wieku** Autorzy: Jan Hellwig Rok: 2019 DOI: 10.14746/BHW.1995.2.3 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/bhw/article/download/16547/16396 > Ewaryst Estkowski i jego kontakty z seminariami nauczycielskimi we Wrocławiu w XIX wieku **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Projekt kaplicy elektorskiej we Wrocławiu Pompeo Ferrari a barokowy eklektyzm przełomu XVII i XVIII wieku** Autorzy: T. Bernatowicz Rok: 2022 DOI: 10.18778/2084-851x.13.07 URL: http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/47106/1/119-153_Bernatowicz.pdf > Najwcześniejszym dziełem Pompea Ferrariego w Polsce był projekt kaplicy elektorskiej przy katedrze we Wrocławiu, wykonany w 1704 roku. Znamy dwa rysunki ukazujące przekrój podłużny, umożliwiające rekonstrukcję oraz identyfikację genezy form architektonicznych i rzeźbiarskich. Architekt, dwukrotny laureat konkursów Akademii św. Łukasza, zaprojektował dzieło odzwierciedlające aktualnie panujące w Rzymie koncepcje barokowego eklektyzmu. Polegały one na łączeniu w jednym dziele aklasycznych form stw **Kaplice czy kaplica? O zawiłych dziejach kaplic(y) św. Bartłomieja i św. Jadwigi w gdańskim kościele Najświętszej Maryi Panny i o ich znaczeniu dla badań nad średniowiecznymi elementami wystroju** Autorzy: Alicja Grabowska-Lysenko Rok: 2022 DOI: 10.15762/zh.2022.02 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2022.02 > Chapels or A Chapel? On the Complex History of the Chapel(s) of St. Bartholomew and St. Hedwig in St. Mary's Church in Gdańsk and their Significance for Research on Medieval Decorative ElementsAccording to the findings of the research into the history of St. Mary's Church in Gdańsk, in its eastern part, behind the main altar, three liturgical centres operated in the Middle Ages: the Chapels of the Holy Sepulchre and of St. Bartholomew, which divided the wide architectural space on the axis of th **Od heretyckiego mauzoleum do katolickiego sanktuarium. Nowe badania kaplicy Matki Bożej przy kolegiacie kórnickiej** Autorzy: J. Kowalski Rok: 2020 DOI: 10.18778/2084-851x.09.07 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/tech/article/download/12287/11866 > Kaplica Matki Boskiej Różańcowej Kórnickiej powstała pierwotnie jako protestanckie mauzoleum, wzniesione w latach 1584–1603 z fundacji Stanisława Górki (zm. 1592), dokończone przez jego siostrzeńca Jana Czarnkowskiego, który przekazał kościół katolikom. Trzy nagrobki wykonali Henryk Horst oraz jego współpracownicy lub naśladowcy. W latach 1735–1737 dawne mauzoleum przekształcono w kaplicę maryjną, w której umieszczono słynący cudami obraz Matki Boskiej. Zachowane wota, fundowane przez szlachtę, **DOJRZEWANIE WIARY. ZARYS ROZWOJU ŚWIADOMOŚCI KOŚCIOŁA W ZAKRESIE PRAWD WIARY, W ŚWIETLE PROROCTWA EWANGELII** Autorzy: K. Polak Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.13204 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/13204/11662 > Wprawdzie Jezus Chrystus przekazał swoim Apostołom pełnię prawdy objawionej, ale jednocześnie zapowiedział, że w przyszłości będzie ona – z pomocą Ducha Prawdy – dalej odkrywana i pogłębiana, aż do pełni. Powstaje więc pytanie: na ile historia Kościoła jest procesem pogłębiania rozumienia wiary apostolskiej? Świadkami pełni nowotestamentalnego Objawienia byli prości ludzie – rybacy, rolnicy, rzemieślnicy, urzędnicy – pochodzący ze środowiska judaizmu palestyńskiego. Daną im wiarę chrześcijańską **The Blessed Virgin Mary, Mother of the Church Parish in Warnice in the Years 1977–2018** Autorzy: Piotr Lichota Rok: 2019 DOI: 10.18276/cto.2019.1-07 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/16188.pdf > Nowy podział granic po zakończeniu II wojny światowej zburzył dotychczasowy porządek w całym kraju. Na tereny zamieszkałe przed wojną przez Niemców zaczęli też przybywać mieszkańcy z tzw. centralnej Polski, głównie ze względów ekonomicznych. Dla wielu przyjazd na Pomorze Zachodnie był tzw. nowym otwarciem. Do Warnic i okolicznych miejscowości pierwsi osadnicy, przybyli jesienią 1947 roku, zwłaszcza z powiatu końskiego na Kielecczyźnie, z okolic Płocka, z Rzeszowszczyzny i Lubelszczyzny. To właśn

[object Object]