Kościół Królowej Apostołów

Historia parafii Kościół Królowej Apostołów w Rybnik udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Królowej Apostołów. Diecezja: katowicka. --- ### Publikacje naukowe **Badania w kościele pw. Św. Apostołów Piotra i Pawła w Rąbiniu, pow. kościański. Przyczynek do studiów nad sakralną architekturą romańską w Polsce** Autorzy: E. Pawlak, P. Wawrzyniak Rok: 2018 DOI: 10.14746/SA.2017.58.9 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/sla/article/download/13109/14810 > In late November and early December 2012, emergency archaeological and architectural research was carried out in the Parish Church of the Holy Apostles in Rąbiń, Kościan county. The relics of a stone Romanesque church were studied thoroughly; it is a clear-span building with a deep apse/chancel dating back to the first half of the 13th century. The subsequent phases of the church’s renovation from the 13th century until today have also been identified. **Recenzja: Jerzy Myszor, Historia diecezji katowickiej, Katowice 1999** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.521-527 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7822/8095 > Kościół katowicki, świętujący w 2000 r. jubileusz 75-lecia swego powstania, doczekał się obszernej monografii historycznej pióra wy trawnego historyka czasów najnowszych, kapłana tegoż Kościoła die **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Akta metrykalne wspólnoty Kościoła katolicko-apostolskiego w Zielonej Górze (1888-1945)** Autorzy: R. Kufel Rok: 2026 DOI: 10.31743/abmk.15506 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/15506/17519 > Tematem opracowania jest wspólnota Kościoła katolicko-apostolskiego w Zielonej Górze w latach 1888-1945. Początki Kościoła katolicko-apostolskiego sięgają pierwszej połowy XIX wieku i są związane z prezbiteriańskim pastorem Eduardem Irwingiem, który głosił, że oba Kościoły – katolicki i protestancki stały się biblijnym Babilonem (Ap 18,2), gdyż odeszły od pierwotnego porządku apostolskiego. Uczniowie E. Irwinga wierzyli, że muszą przygotować się na spotkanie z Chrystusem (paruzja). W tym celu ma **Spór o uposażenie diecezji katowickiej (w świetle materiałów z Watykańskiego Archiwum Sekretariatu Stanu)** Autorzy: Michał Kłakus Rok: 2023 DOI: 10.31261/ssht.2022.55.2.04 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/14837/12576 > Powstanie Administracji Apostolskiej dla Śląska Górnego (1922) - diecezji katowickiej  pociągało za sobą znaczne wydatki. Władze w Katowicach uważały, że wraz z podziałem terytorialnym diecezji wrocławskiej winno dokonać się również podziału jej majątku. Najważniejsza część „dóbr wrocławskich” znalazła się na terenie Czechosłowacji. Podział majątku kościelnego był skomplikowany gdyż wpisywał się w szerszy problem dotyczący istnienia i roli Kościoła katolickiego na tym terenie. Ostatecznie diecez **Źródła do XIX-wiecznych dziejów podkrakowskiej parafii w Rybnej** Autorzy: B. Wołyniec Rok: 2023 DOI: 10.4467/24497347rph.23.013.18919 URL: https://doi.org/10.4467/24497347rph.23.013.18919 > Sources for the 19th-century history of the parish in Rybna near Cracow Local history, including histories of parishes as centres of religious but also social and cultural life, have long been the focus of interest of both historians, history lovers and local patriots. This is also the case of the parish in Rybna, which has recently become the theme of a monograph – of popular-science nature, though based on extensive archive research. Even though it does not exhaust the theme of the history of **Watykan wobec powstania Administracji Apostolskiej na Górnym Śląsku** Autorzy: D. Bednarski Rok: 2023 DOI: 10.31261/ssht.2022.55.2.01 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/15765/12573 > Apostolskie Archiwum Watykańskie oraz Archiwum Historyczne Sekretariatu Stanu Stolicy Apostolskiej to wciąż nie w pełni przebadane zasoby, które pomagają odkryć kulisy utworzenia Administracji Apostolskiej na Górnym Śląsku. Odnalezione w nich dokumenty rzucają nowe światło na proces wyboru ks. Augusta Hlonda SDB na pierwszego rządcę tejże administracji, a następnie biskupa Diecezji Śląskiej (Katowickiej). Oprócz dominującej w literaturze przedmiotu narracji, że za nominacją Hlonda stoi jego znaj **DZIEJE KOŚCIOŁA GRECKOKATOLICKIEGO WEDŁUG „PRAWOSŁAWNEJ ENCYKLOPEDII”;Православная Энцыклопедия, Москва 2000–2017, т. 1–45.** Autorzy: Marian Radwan Rok: 2020 DOI: 10.31743/zn.2017.60.2.445-468 URL: https://doi.org/10.31743/zn.2017.60.2.445-468 > . **Apostolski Kościół a Pismo apostolskie** Autorzy: Sławomir Zatwardnicki Rok: 2024 DOI: 10.52097/acapress.9788367833134 URL: https://omp.academicon.pl/wa/catalog/download/69/203/391 > Wyjściowym założeniem prowadzonej w niniejszej monografii refleksji teologicznej stał się związek między znamionami Kościoła a przymiotami Pisma Świętego. Zakres badań ograniczono do apostolskiego przymiotu Pisma Świętego w jego związku z apostolskim znamieniem Kościoła, tak jak się go rozumie w katolickiej teologii. Katolickie pojmowanie natury i misji Pisma Świętego, jakkolwiek w wielu punktach jest zbieżne z ujęciem protestanckim, różni się jednak doktrynalnie od tego, co proponują teologowie **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Nauczanie historii Kościoła w katechetyce polskiej lat 1919-1957** Autorzy: Jerzy Bagrowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7125 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7125/6675 > - **Zarys systematyki architektury neoromańskiej w budownictwie kościelnym Królestwa Polskiego** Autorzy: A. Majdowski Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.117-137 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7071/7797 > -- **Kult autentyczności i powrót do słowiańskich korzeni. Projekt rzeźbiarskiej dekoracji katedry Chrystusa Króla w Katowicach a mit cyrylo-metodiański** Autorzy: Jerzy Gorzelnik Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.128.203-217 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4057/4717 > W roku 1927 w Katowicach, stolicy ustanowionej dwa lata wcześniej diecezji, rozpoczęto budowę katedry Chrystusa Króla, zaprojektowanej przez Zygmunta Gawlika. W tym samym czasie Xawery Dunikowski we współpracy z architektem przystąpił do prac nad koncepcją rzeźbiarskiej dekoracji fasady. Ich efekty w postaci gipsowego modelu zaprezentowano w roku 1931. Centralną część głównej elewacji świątyni zajmować miały figury świętych Cyryla i Metodego, flankowane przez grupy ludu i rycerstwa śląskiego. W **Brutalism in the Architecture of Polish Churches** Autorzy: Wojciech Niebrzydowski Rok: 2021 DOI: 10.1088/1757-899X/960/2/022056 URL: https://doi.org/10.1088/1757-899x/960/2/022056 > The main research problem presented in the article is the impact of brutalism on sacral architecture in Poland. The author analyses six churches built in the second half of the 20th century. In addition, he compares their features with the global brutalist trend of this period. The following churches were examined in the article: Church of St. Michael in Sopot, Church of Our Lady the Queen of Poland in Kraków – Nowa Huta, Church of St. Jan Kanty in Poznań, Church of Our Lady of Sorrows in Łódź, **Medieval Krakow and its Churches** Autorzy: Tomasz Węcławowicz Rok: 2007 DOI: 10.14712/12128112.3790 URL: https://doi.org/10.14712/12128112.3790 > The first part of this paper aims to analyze the pattern of the network of Krakow town churches in the Romanesque and Gothic periods and studies the role of these individual components of urban landscape taking into account the significance of their dedications (patrocinia) in the symbolic space of the town. The rocky (Wawel) Hill, rising among the meanders of the Vistula River, constitutes the centre of Krakow. Since the very end of the 10th century it was the seat of the bishops and the ducal **Prepozytura tarnowska : opracowanie materiałów źródłowych do atlasu historycznego Kościoła w Polsce** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6477 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6477/6032 > - **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **A Few Peeks into the Building History of the Church of Saint Margaret in the Fortified Settlement near Královice** Autorzy: Milena Hauserová Rok: 2021 DOI: 10.56112/psc.2021.2.01 URL: http://pamatkysc.cz/doi/10.56112/psc.2021.2.01.pdf > Kostel sv. MarkĂŠty (Praha 10 - KrĂĄlovice) zaujĂ­mĂĄ na akropoli bezejmennĂŠho, avĹĄak vĂ˝znamnĂŠho přemyslovskĂŠho hradiĹĄtě s opevněnĂ­m datovanĂ˝m do prvnĂ­ aĹž druhĂŠ třetiny 10. stoletĂ­. Patří ke svatynĂ­m, u nichĹž lze předpoklĂĄdat kontinuitu sakrĂĄlnĂ­ funkce jiĹž od doby předchĂĄzejĂ­cĂ­ jeho nejstarĹĄĂ­m dosud znĂĄmĂ˝m stavebnĂ­m pozĹŻstatkĹŻm. Ty dovolujĂ­ dataci v ĹĄirĹĄĂ­m rozptylu konce 13. a počátku 14. stoletĂ­. PrĂĄce na zĂĄkladě analĂ˝zy stavebnĂ­ch etap kostela a **The History of the Apostolic Nunciature in Poland and the Role of the Nuncio in Diplomacy** Autorzy: Ewa Salkiewicz-Munnerlyn Rok: 2021 DOI: 10.36952/uail.2021.3.31-37 URL: https://doi.org/10.36952/uail.2021.3.31-37 > The History of the Apostolic Nunciature in Poland and the Role of the Nuncio in Diplomacy - **Z tożsamości kapłańskiej** Autorzy: Andrzej F. Dziuba Rok: 2002 DOI: 10.21852/sem.2002.11 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12606/10858 > Apostołowie otrzymali władzę kapłańską bezpośrednio od Chrystusa podczas Ostatniej Wieczerzy. Przekazali tę władzę swoim następcom, przekazując w ten sposób Kościołowi nieoceniony skarb sukcesji apostolskiej. Chrystus stał się kamieniem węgielnym Kościoła. Zgodnie z Jego wolą Apostołowie stali się filarami Kościoła. W dniu Pięćdziesiątnicy pod egidą Królowej Nieba rozpoczęły się Dzieje Apostolskie. W pewnym sensie to, co dzieje się w kolejnych stuleciach, to także Dzieje Apostolskie, podobnie zr **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Problemy metodologiczne w prowadzeniu badań na temat historii Kościoła katolickiego w Polsce „ludowej”. Przegląd badań, postulaty badawcze** Autorzy: Rafał Łatka Rok: 2016 DOI: 10.12775/DN.2016.1.12 URL: http://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/DN/article/download/DN.2016.1.12/9389 > Problemy metodologiczne w prowadzeniu bada na temat historii Kocioa katolickiego w Polsce "ludowej". **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Relacja wikariusza apostolskiego, biskupa Antoniego Junoszy Gałeckiego, o stanie wikariatu apostolskiego w Krakowie z dnia 1 VI 1872 roku** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9331 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9331/7741 > Der Artikel enthält eine kritische Edition des Berichtes des Apostolischen Vikars über den Zustand des Apostolischen Vikariats in Krakau, der der Konzilskongregation in Rom am 6. Juli 1872 übergeben wurde. Sein Verfasser ist Bischof Antoni Junosza Galecki. Diese Bericht stammt aus einer für die Krakauer Diözese besonders schwierigen Zeit, als ihr Territorium infolge der Teilungen Polens ebenfalls aufgeteilt war und die Diözese selbst auf den Status Apostolischer Vikariate in Krakau und Kielce de **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Spotkanie Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, 12 IV-14 IV 2023 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.139.371-380 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5450/5940 > Jest to sprawozdanie ze spotkania Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, które miało miejsce w dniach od 12 do 14 kwietnia 2023 r. **Bibliografia historii Kościoła w Polsce za lata 1944-1984 oraz rys historyczno-metodyczny od XVII wieku** Autorzy: Alicja Matczuk Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13028 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13028/13179 > Bibliografia historii Kościoła w Polsce w swych początkach (wiek XVI-XVIII) formowała się w ramach zestawień ogólnych, historycznych i teologicznych. W pierwszej połowie XIX wieku, kiedy pojawiały się już obszerniejsze wykazy piśmiennictwa dotyczącego dziejów Kościoła polskiego, stanowiły one część bibliografii historycznoliterackich. W drugiej połowie XIX wieku bibliografia historii Kościoła w Polsce występowała w obrębie bibliografii historycznej. Usamodzielnienie się bibliografii historii Koś **Królewskość Najświętszej Maryi Panny w nauczaniu Kościoła** Autorzy: Zofia Orawa Rok: 1961 DOI: 10.21906/RBL.2834 > — **Cyprian Norwid wobec Kościoła i Stolicy Apostolskiej** Autorzy: Jan Arcab Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.369-388 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7645/7042 > -- **Sacral Architecture in Poland after 1945 with Particular Reference to the Archdiocese of Częstochowa** Autorzy: A. Repelewicz Rok: 2021 DOI: 10.3390/rel12110952 URL: https://www.mdpi.com/2077-1444/12/11/952/pdf?version=1635818482 > The study attempts to analyze the post-war sacral architecture in Poland based on the example of churches built after 1945 in the area of the present archdiocese of Częstochowa. It presents the history of sacral architecture, with particular emphasis on the years 1945–1989. It further discusses issues concerning the style of churches and problems related to structures with very large areas and cubature. Problems related to churches erected as “catechetical centers” and smaller filial churches ar **Historia diecezji katowickiej** Autorzy: F. Maroń Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.44.9-87 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6507/6910 > W artykule zaprezentowano w zarysie historię diecezji katowickiej. Na początku opisano sytuację Górnego Śląska po pierwszej wojnie światowej i kwestie związane z plebiscytem. Następnie omówiono funkcjonowanie delegatury biskupiej i administracji apostolskiej. Zaprezentowano także działalność książęco-biskupiego wikariatu generalnego w Cieszynie. Na końcu ukazano dzieje diecezji katowickiej podczas okupacji i w okresie powojennym. **Kronika Kościoła parafialnego pw. Św. Apostołów Piotra i Pawła w Zabłudowie jako źródło do badań nad dziejami miasta** Autorzy: A. Górski Rok: 2019 DOI: 10.18290/rt.2019.66.4-5 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/5304/4493 > Celem artykułu jest omówienie problematyki dotyczącej wydarzeń, jakie miały miejsce w mieście Zabłudów w latach 1927-1938. W szczególności analizie poddana została kronika kościoła parafialnego pod wezwaniem św. Ap. Piotra i Pawła w Zabłudowie napisana przez ówczesnych proboszczów ks. Witolda Kuźmickiego i ks. Jerzego Sienkiewicza. Autorzy w omawianej kronice skupili się nie tylko na sprawach stricte religijnych, lecz także na opisaniu wydarzeń dotyczących wielu uroczystości patriotycznych obcho **Maryjny tytuł „Królowa misji” w interpretacji papieża Franciszka** Autorzy: Adam Wojtczak Rok: 2024 DOI: 10.14746/amp.2024.29.1 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/amp/article/download/45483/37445 > Ze zbawczą misją Jezusa Chrystusa i Kościoła ściśle powiązana jest Maryja. Choć nie otrzymała Ona wprost apostolskiego posłannictwa, to jednak Jej wkład w działalność ad gentes uprawnia Ją do zajmowania miejsca przed apostołami. Z tego względu posoborowi papieże przyznali Jej tytuł: „Gwiazda ewangelizacji”. Używa go też papież Franciszek, ale zwykle wtedy, gdy chce wskazać, że Maryja jest „misyjnym wzorem dla Kościoła”. Uwydatniając Jej macierzyńskie wspieranie misjonarzy, mówi o „Matce uczniów– **DOJRZEWANIE WIARY. ZARYS ROZWOJU ŚWIADOMOŚCI KOŚCIOŁA W ZAKRESIE PRAWD WIARY, W ŚWIETLE PROROCTWA EWANGELII** Autorzy: K. Polak Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.13204 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/13204/11662 > Wprawdzie Jezus Chrystus przekazał swoim Apostołom pełnię prawdy objawionej, ale jednocześnie zapowiedział, że w przyszłości będzie ona – z pomocą Ducha Prawdy – dalej odkrywana i pogłębiana, aż do pełni. Powstaje więc pytanie: na ile historia Kościoła jest procesem pogłębiania rozumienia wiary apostolskiej? Świadkami pełni nowotestamentalnego Objawienia byli prości ludzie – rybacy, rolnicy, rzemieślnicy, urzędnicy – pochodzący ze środowiska judaizmu palestyńskiego. Daną im wiarę chrześcijańską **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Siostry nazaretanki w Krakowie w latach 1881-1931** Autorzy: E. Wróbel Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.1998.89.273-310 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7538/7369 > Zgromadzenie Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu zostało założone w latach 70. XIX wieku w Rzymie przez błogosławioną Franciszkę Siedliską (1842-1902). Założycielce zawsze zależało na tym, aby Zgromadzenie mogło działać także w Polsce. W 1882 roku Nazaretanki założyły filię przy ulicy Warszawskiej w Krakowie. Ze względu na złożoną sytuację polityczną Polski po rozbiorach siostry musiały postępować bardzo ostrożnie i przez pierwsze lata ukrywały swoją działalność przed wzrokiem opinii publiczn **The lamented Coronation of Virgin Mary by Włodzimierz Tetmajer in the Cathedral Church in Sosnowiec** Autorzy: Paweł Pencakowski Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.24.008.20665 URL: https://doi.org/10.4467/25453882mod.24.008.20665 > The text presents significant and previously overlooked aspects of the iconographic program of the Young Poland-era mural decoration by Kraków painters Włodzimierz Tetmajer and Henryk Uziembło in the Church of the Assumption of the Blessed Virgin Mary in Sosnowiec. The murals were created in the main city of the Silesian- Dąbrowa Basin during the turbulent years of 1904–1906. An analysis of the program’s elements indicates that the depiction of the Coronation of Mary at the center of the church **Zarys historyczny Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia w Polsce (karta z dziejów społecznych Kościoła)** Autorzy: Alfons Schletz Rok: 1960 DOI: 10.52204/np.1960.12.59-172 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7727/7069 > -- **Artystyczne dzieje kościoła pw. Nawrócenia św. Pawła Apostoła w Krakowie** Autorzy: Daniel Zadorski Rok: 2024 DOI: 10.52204/np.2024.142.29-64 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/9229/9746 > Przedmiotem niniejszej artykułu jest analiza artystycznych dziejów, czyli powstania i funkcjonowania kościoła pw. Nawrócenia św. Pawła Apostoła w Krakowie, będącego istotnym zabytkiem nowożytnej architektury sakralnej w Polsce. Cel pracy obejmuje zgłębienie historii świątyni, uwzględniając artystyczny kontekst jej powstania oraz funkcjonowania. Motywacją do przeprowadzenia tych badań jest doniosłe znaczenie kościoła jako wyjątkowego przykładu barokowej architektury sakralnej oraz konieczność peł **Kościół rzymskokatolicki w Polsce w świetle zarzutów – krytycznych uwag** Autorzy: Kazimierz Ogorzelec Rok: 2021 DOI: 10.25167/sth.2132 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/2132/3874 > Artykuł jest krytycznym spojrzeniem na dzisiejszy Kościół rzymskokatolicki w Polsce. Podjęto w nim próbę wskazania historycznych uwarunkowań (i roli w nich Kościoła rzymskokatolickiego) jako bardzo prawdopodobne przyczyny stanu i kształtu dzisiejszego Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce, w tym jakości wiary oraz charakteru polskiego katolicyzmu. Jest to studium historyczno-teologiczno-socjologiczne, którego metodologia oparta jest na krytycznej analizie historycznej: przyczynowo-skutkowej. W a **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Początki parafii Chrystusa Króla i św. Józefa w Dąbrowie Górniczej na tle dziejów miasta do 1918 roku** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2003 DOI: 10.52204/np.2003.99.319-354 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6767/8200 > -- **Alegorie Polski w gmachach publicznych i kościołach województwa śląskiego na wybranych przykładach (1922-1939)** Autorzy: J. Gorzelik Rok: 2020 DOI: 10.21697/AN.7828 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7828/7045 > Utworzenie autonomicznego województwa śląskiego w ramach polskiego państwa narodowego oraz diecezji katowickiej wiązało się z reorganizacją systemu władzy, w którym poczesne miejsce zajęły grupy polsko-śląskich duchownych oraz urzędników i świeckiej inteligencji. Ich wzajemna rywalizacja oraz wspólne dążenie do nacjonalizacji Górnoślązaków w duchu polskim inspirowały dwa odmienne, choć spokrewnione dyskursy, w których wykorzystywano środki obrazowe. Wśród nich znaczącą rolę odgrywały alegoryczne **Die Auswirkungen des Konkordats zwischen dem Apostolischen Stuhl und Polen von 1925 auf die Eparchie Stanislaviv** Autorzy: Mykhailo Klapkiv Rok: 2019 DOI: 10.18290/kip.2019.8.1-15 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/kip/article/download/5708/5380 > Wpływ konkordatu między Stolicą Apostolską a Rzecząpospolitą Polską z 1925 r. na Eparchię Stanisławowską Po upadku państw centralnych władze ukraińska i polska próbowały przywrócić własne państwo. Próby te były zasadniczo komplikowane przez sytuację etniczno-polityczną w Galicji, zwłaszcza po decyzji Ententy z 15 marca 1923 r. o połączeniu Galicji Wschodniej z Polską. Dla ukraińskiego Kościoła greckokatolickiego (UKGK) rozpoczęła się kolejna szansa i wyzwanie – współpraca z nowym rządem i rzecz **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Misja Benedyktynów Słowiańskich w kościele Św. Krzyża w Krakowie** Autorzy: Marian Kanior Rok: 1994 DOI: 10.15633/FHC.1437 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1437/1333 > The article discusses the establishment of the Benedictine Church in the Slavonic rite (the Church of the Holy Cross). **A Recently Discovered Folia from the 12th-century Apostolus Christinopolitanus** Autorzy: S. Voloshchenko Rok: 2022 DOI: 10.14746/b.2022.26.3 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/b/article/download/31881/32329 > One of the important Cyrillic medieval manuscripts from Kievan Rus is the Apostolus Christinopolitanus – a 12th-century codex which is now separated into two parts that are preserved (though some fragments have been lost) in Kyiv (Institute of Manuscript of V.I. Vernadskyi National Library of Ukraine, since 1927) and Lviv (History Museum of Lviv, since 1948). This article discusses four parchment folia from Kraków (The Princes Czartoryski Library, Poland) discovered in July 2020. Paleographical, **Muzeum Diecezjalne w Katowicach** Autorzy: Jerzy Myszor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7787 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/7787/6912 > - **Apostolstwo św. Moniki w nawróceniu jej syna odczytane w świetle orędzia z La Salette** Autorzy: Józef Pochwat MS Rok: 2022 DOI: 10.15633/ps.26405 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/poloniasacra/article/view/4419 > Rola apostolstwa, o której mówi Sobór Watykański II jest niezmiennie ważna. Można ją odczytać w IV wieku chrześcijaństwa na przykładzie św. Moniki wobec jej syna św. Augustyna, jak i w posłannictwie Maryi, objawionej w XIX wieku w La Salette we Francji. Apostolstwo w wymiarze nawrócenia wydaje się jedną z najbardziej palących potrzeb pierwszej połowy XXI wieku. **Materiały historyczne w biuletynie urzędowym Diecezji Opolskiej w latach 1945-1982** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7630 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/7630/6840 > - **Kręgi Apostolatu Pielgrzymującej Matki Bożej w Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej** Autorzy: Zygmunt Czaja Rok: 2023 DOI: 10.69553/rs.2023.11-10 URL: http://www.rocznikskrzatuski.pl/archiwum_pliki/rs2023/10_zygmunt_czaja.pdf > Inicjatorem Apostolstwa Pielgrzymującej Matki Bożej jest sługa Boży Jan Luiz Pozzobon (1904–1985), Brazylijczyk, ojciec rodziny i diakon stały. W 1950 r. otrzymał od siostry szensztackiej obraz Matki Bożej Trzykroć Przedziwnej w oprawie nawiązującej kształtem do sanktuarium szensztackiego, aby czuwał nad pielgrzymowaniem obrazu po rodzinach jego osiedla. Widząc pozytywny wpływ tej akcji pastoralnej na rodziny, postanowił ją kontynuować. Od 1959 r. zaczął tworzyć kręgi dla rodzin, organizując 30 **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Polonika kościelne XIX i XX wieku w Archiwach Watykańskich (Rzymskich): (wykorzystane i do wykorzystania)** Autorzy: Damian Synowiec Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7119 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7119/6669 > - **Apostolstwo dobrej śmierci – historia i misja** Autorzy: Bogdan Kulik Rok: 2020 DOI: 10.18290/rt206710-6 URL: https://doi.org/10.18290/rt206710-6 > 22 lipca 1908 roku papież Pius X ustanowił Stowarzyszenie Matki Bożej Patronki Dobrej Śmierci stowarzyszeniem uniwersalnym dla całego Kościoła. 30 maja 1987 roku Prymas Polski kard. Józef Glemp zatwierdził Polską Filię Stowarzyszenia z centralą w Sanktuarium Maryjnym w Górce Klasztornej, a tym samym zezwolił Misjonarzom Świętej Rodziny na prowadzenie tego dzieła. Celem Stowarzyszenia jest  propagowanie modlitwy o dobrą śmierć i przygotowywanie do niej. Artykuł jest szczegółową prezentacją histor **Aspekty pastoralne apostolstwa świeckich** Autorzy: Edmund Robek Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.23 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12225/10559 > Jak wśród „bycia w Kościele” i „bycia w świecie” nie powinno być żadnej pustki przestrzenie, także między kapłaństwem hierarchicznym a powszechnym, nie powinny być w opozycji. Duszpasterstwo duchowieństwa i apostolat świeckich są w tym samym porządku dzieło zbawienia, którego Bóg dokonał w Chrystusie. Oczywiście oba powołania są realizowane zgodnie do własnych charyzmatów. Niemniej jednak należy podkreślić, że apostolstwo świeccy włączani są w misję Kościoła, to znaczy służyć Królestwu Chrystuso **Inwentarz archiwalny Kurii Administracji Apostolskiej w Gorzowie Wielkopolskim 1945–1972.** Autorzy: Tadeusz Ceynowa Rok: 2025 DOI: 10.18276/978-83-7972-904-3 URL: https://doi.org/10.18276/978-83-7972-904-3 > Archival inventory of the Curia of the Apostolic Administration in Gorzow (Gorzów) Wielkopolski 1945–1972. The area of the Koszalin-Kolobrzeg (Kołobrzeg) diocese By the order of the great powers, Poland’s borders changed significantly after the end of World War II. As compensation for the territories lost in the east to the Soviet Union, it received the territories of the Third Reich on the Oder and the Baltic Sea. Primate August Hlond, by virtue of papal authority, established apostolic admini **Kościół Polskokatolicki w Rzeczypospolitej Polskiej. Perspektywa historyczna, teologiczna i ekumeniczna** Autorzy: Paweł Rabczyński Rok: 2024 DOI: 10.18290/rt2024.4 URL: https://czasopisma.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/1360/921 > Celem niniejszego artykułu jest syntetyczne przedstawienie Kościoła Polskokatolickiego w RP z perspektywy historycznej, teologicznej i ekumenicznej. Podstawowym źródłem opracowania są studia historyczne i teologiczne dotyczące Kościoła Polskokatolickiego oraz opublikowane materiały z prac zespołów rzymskokatolickiego i polskokatolickiego, będące owocem prowadzonego dialogu ekumenicznego. Eksplikacji tytułowej problematyki posłuży metoda historyczno-syntetyczna. We współczesnym świecie, naznaczon **Rudolf Schnackenburg – biblista z Katowic. Wystawa z okazji setnej rocznicy urodzin biblisty. (17. stycznia 2014 roku. Wydział Teologiczny Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach)** Autorzy: Gabriela Łącka Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.11994 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11994/10465 > Publication – Rudolf Schnackenburg - a biblical scholar from Katowice. The exhibition on the occasion of the hundredth birthday of the biblical scholar. (17 January 2014. The Faculty of Theology of the University of Silesia in Katowice) – University of Silesia **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Wincenty Zakrzewski o roli Kościoła w dziejach Polski** Autorzy: Joanna Pisulińska Rok: 2022 DOI: 10.12775/kliopl.2021.05 URL: https://apcz.umk.pl/KLIOPL/article/download/37131/31623 > Przedmiotem analizy jest obraz dziejów Kościoła w pracach historycznych Wincentego Zakrzewskiego (1844–1918). Ten wnikliwy badacz dziejów XVI stulecia wiele miejsca w swych rozważaniach poświęcał roli polskiego duchowieństwa w dziejach Polski. W polu jego zainteresowań naukowych znajdowały się również stosunki państwa polskiego ze Stolicą Apostolską. Zapatrywania historyka krakowskiego zostały ukazane na tle ówczesnej myśli historycznej. **Greckie drzwi Kościoła** Autorzy: Z. Krajewski Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.11657 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/11657/11660 > Artykuł ma w zamierzeniu wskazać na główne czynniki kształtujące charakter instytucjonalno-doktrynalny Kościoła w drugiej połowie I w. i I połowie II w. po Chr. Istotne będą więc wydarzenia polityczno-kulturowe i na ich tle działania filarów wspólnoty Kościoła apostolskiego. Jak rozkłada się pole wpływów poszczególnych osobistości Kościoła jerozolimskiego i pozostałych wspólnot eklezjalnych na realizację misji ewangelicznej, to stanowi zasadniczy przedmiot ninejszego studium, które zdaje się pro **Kościół św. Józefa Oblubieńca NMP na warszawskim Kole** Autorzy: A. Lis Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.353-392 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.353-392 > -- **Aleksandra Skrzypietz, Stanisław Jujeczka, Maria Klementyna Sobieska, królowa i Służebnica Boża, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2022. 534 pp. ISBN 978-83-226-4207-8** Autorzy: Mindaugas Šapoka Rok: 2024 DOI: 10.30965/25386565-02801009 > "Aleksandra Skrzypietz, Stanisław Jujeczka, Maria Klementyna Sobieska, królowa i Służebnica Boża, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2022. 534 pp. ISBN 978-83-226-4207-8" published on 22 Nov 2024 by Brill | Schöningh. **Biskup jako następca apostołów: spojrzenie metropolity Syberyjskiego Ignacego (Rimskiego-Korsakowa)** Autorzy: Ivan Nikulin Rok: 2014 DOI: 10.15290/ELPIS.2014.16.11 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/2126/1/Elpis_2014_16_Nikulin.pdf **Rybnikowowie – wielkopolskie dzieje rodziny** Autorzy: Mariusz Kaszyński Rok: 2016 DOI: 10.4467/27204006pmo.16.003.16474 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/22086/ > W wyników rozbiorów część Polski znalazła się pod zaborem rosyjskim. Taki stan rzeczy powodował, że do Królestwa Polskiego przysyłano Rosjan, którzy obejmowali urzędy, szczególnie w administracji. Część z nich była ustosunkowana do Polaków wrogo, jednakże zdarzały się pojedyncze osoby i całe rodziny, które można uznać na polonofilów. Do nich z pewnością należeli Rybnikowowie, którzy osiedli na stałe i wpisali się, ogólnie rzecz ujmując, w polski krajobraz, a ich potomkowie mieszkają w Polsce po **Ważniejsze polonika kościelne w Archiwach Państwowych w Wiedniu** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7121 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7121/6671 > - **Świątynia znakiem obecności Bożej** Autorzy: S. Grzybek Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1882 > - **Polityka jako apostolat i misja w myśli Jana Pawła II. Aspekt teologiczny i socjologiczno-prawny** Autorzy: Tadeusz Borutka Rok: 2019 DOI: 10.32084/tekapr.2019.12.2-3 URL: https://ojs.academicon.pl/tkppan/article/download/6016/6289 > Żyjemy w trakcie wielkiego kryzysu, ale także wzmożonego wysiłku apostolskiego, określanego mianem „nowej ewangelizacji”. Udział w ewangelizacyjnej misji Kościoła domaga się, w obliczu wyzwań, jakie stwarza współczesność, rozpalenia na nowo ognia wiary i różnych charyzmatów, osobistych i wspólnotowych. Domaga się nowych metod i form działania, nowych środków ekspresji, a nade wszystko jedności w działaniu. Chrystus powołał Dwunastu i rozesłał ich po dwóch. Pan wezwał ich, aby szli i wzywali inny **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Rozwój organizacji kościelnej na Ziemi Lubuskiej i Pomorzu Zachodnim w latach 1945-1965** Autorzy: M. Chorzępa Rok: 1965 DOI: 10.52204/np.1965.22.113-149 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6340/6541 > W artykule przestawiono dwudziestolecie Administracji Apostolskiej Kamieńskiej, Lubuskiej i Prałatury Pilskiej. Omówiono w nim stan organizacji terytorialno-kościelnej, zwracając uwagę na kwestię zniszczonych kościołów. Opisano trudy odbudowy życia religijnego Gorzowskiej Administracji Kościelnej. Przestawiono posługę administratorów apostolskich: ks. Edmunda Nowickiego, ks. Tadeusza Załuczkowskiego, ks. Zygmunta Szelążka oraz biskupów: ks. Teodora Benscha i ks. Wilhelma Pluty. **Klerycy z Administratury Apostolskiej w Czeskim Cieszynie studiujący na Wydziale Teologicznym Cyryla i Metodego w Pradze** Autorzy: S. Tokarz Rok: 2014 DOI: 10.15633/FHC.657 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/657/580 > Apostolic Administration in the Czeski Cieszyn is inextricably linked with the history of Cieszyn Silesia and the Polish community, which found themselves as a minority beyond the borders of their own country. History of this administrative structure also illustrates the complicated fate of the Catholic Church in Czechoslovakia under the influence of communist authority in the difficult period after World War II. Cieszyn Silesia is a region on the Polish-Czech border, currently divided along the **Władze samorządowe województwa śląskiego wobec powstania Administracji Apostolskiej na Górnym Śląsku** Autorzy: L. Krzyżanowski Rok: 2023 DOI: 10.31261/ssht.2022.55.2.02 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/15020/12574 > Administrację Apostolską Śląska Polskiego powołano do życia na mocy dekretu „Sanctissimus Dominus noster”, 7 listopada 1922 r. Objęła obszar podlegający do tej pory diecezji wrocławskiej, który w wyniku nowego ukształtowania granic po powstaniach śląskich i plebiscycie wszedł w skład państwa polskiego. Utworzenia nowej jednostki administracji kościelnej domagały się polskie władze, nie akceptując dalszego zwierzchnictwa diecezji wrocławskiej nad częścią terytorium II Rzeczypospolitej. Negatywnie **Mała prehistoria zakopiańskiej parafii** Autorzy: Jan Kracik Rok: 1993 DOI: 10.52204/np.1993.79.279-294 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7213/7874 > -- **KS. MARIAN RUSECKI, Wierzcie moim dziełom. Motywacja cudu w teologii XX w., Katowice 1988** Autorzy: Eugeniusz Sakowicz Rok: 1989 DOI: 10.21906/RBL.2174 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/2174/2262 > Matka. Świętość prowadzi do pełnego zjednoczenia z Chrystusem. W tym rozdziale znajdujemy doskonały zestaw tekstów do ascetycznych konferencji, wygłaszanych do różnych słuchaczy bardziej lub mniej zaawansowanych w świętości. Kard. Felici dobierając różne teksty do interesujących go tematów nie pominął tak dziś ważnego problemu, jakim jest apostolstwo i zagadnienie ekumenizmu, (ss 125— 188). Już sama ilość stron (63), jakie poświęca temu, świadczy o wadze tego tematu. Au­ tor zachęca, żeby przede **Sympozjum ku czci św. Jadwigi Królowej w Rzymie w XIX rocznicę inauguracji pontyfikatu Jana Pawła II** Autorzy: Michał Jagosz Rok: 1998 DOI: 10.21906/RBL.640 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/640/723 > — **Księstwo karniowsko-rybnickie i jego losy do początku XVI wieku** Autorzy: Jerzy Sperka Rok: 2020 DOI: 10.31261/spip.2020.16.05 URL: http://hdl.handle.net/20.500.12128/18178 > Księstwo karniowsko-rybnickie powstało w 1437 roku w wyniku podziału schedy po księciu raciborskim Janie II Żelaznym. Przypadło ono starszemu synowi Mikołajowi i zachowało integralność terytorialną do 1465/1466 roku. Wtedy to bowiem Jan Starszy i Wacław III (synowie Mikołaja) przeprowadzili podział, którego skutkiem było powstanie księstw: karniowskiego (z Karniowem, Bruntalem i Wodzisławem) i rybnickiego (z Rybnikiem, Żorami, Pszczyną). Na dalsze losy tych niewielkich księstw niewątpliwie przem **Kościół katolicki w Polsce pod rządami komunistów** Autorzy: Bożena Bankowicz Rok: 2021 DOI: 10.12797/politeja.13.2016.45.14 URL: https://journals.akademicka.pl/politeja/article/download/2104/2187 > Catholic Church in Poland under the rule of communists After the Second World War in Poland was established communist regime. Polish Catholic Church has found in a difficult situation, because official ideology of state became atheistic Marxism‑Leninism. Formal principles of separation between state and Church, freedom of conscience and religion became a facade hiding the atheistic program of regime and its will of rooting out of religion and Church from society. It was already in September 194 **Z działalności Wydziału Historii Kościoła Papieskiej Akademii Teologicznej w latach 1981-1989** Autorzy: S. Piech Rok: 1989 DOI: 10.15633/FHC.1374 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1374/1270 > The Pontifical Academy of Theology in Krakow was established by Pope John Paul II's motu proprio "Beata Hedvigis" of 8 December 1981. "... We hereby establish in perpetuity and erect, by the power of the Scriptures and our solemnity, this Pontifical Academy of Theology in Krakow, granting it rights, honours, privileges and duties held by all such Universities in the Catholic world," wrote the pope in the document. "The Academy, presently composed of three departments, i.e. Holy Theology, Philoso **„Kiedy stworzyło się tu źródło apostolskie…”** Autorzy: M. Widera Rok: 2025 DOI: 10.25167/sth.5930 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/5930/5360 > Funkcjonowani e diecezji, a od 1992 r. – archidiecezji częstochowskiej przypadło na ważne okresy historyczne, obejmujące dwudziestolecie międzywojenne, II wojnę światową, Polską Rzeczpospolitą Ludową i tworzenie demokratycznego społeczeństwa integrującego się z krajami Europy Zachodniej. Przemianom politycznym i społecznym towarzyszył silny wzrost zaangażowania religijnego wiernych, którzy włączali się w rozwój struktur parafialnych oraz instytucji i wspólnot diecezjalnych. Pogłębianiu religijno **Rady społeczne biskupów katowickich (1982-2023)** Autorzy: A. Wuwer Rok: 2024 DOI: 10.31261/ssht.2023.56.2.06 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/17641/13785 > Artykuł przedstawia działalność Rad Społecznych biskupów katowickich Herberta Bednorza (1967-1985), Damiana Zimonia (1985-2011) oraz Wiktora Skworca (2011-2023). Od elementów teologii laikatu i apostolstwa świeckich, przechodzi się do zarysowania historii tych gremiów konsultacyjnych, ich składu, sposobów funkcjonowania, przebiegu prac oraz ważniejszych dokumentów. Struktura historyczno-dokumentacyjna i teologiczno-pastoralna opracowania stanowi inspirację do doskonalenia form zaangażowania i ws **Prymas Polski August Hlond o kandydatach na urząd pierwszego biskupa pomocniczego w Katowicach** Autorzy: Michał Kłakus Rok: 2021 DOI: 10.31261/ssht.2020.53.1.05 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/11480/9033 > Powstała w 1925 r. diecezja śląska (katowicka) należała do najludniejszych w Polsce. Jednak to nie liczba mieszkańców, ale złożoność problemów (duszpasterstwo niemieckie, zaangażowanie polityczne duchowieństwa, troska o wychowanie rodzin robotniczych w duchu chrześcijańskim) decydowała, iż już pięć lat po jej powstaniu biskup Arkadiusz Lisiecki wystąpił do papieża Piusa XI z prośbą o mianowanie biskupa pomocniczego. Niestety jego śmierć w 1930 r. przeszkodziła w realizacji tych planów. Z podobną **Próby mianowania bp. Józefa Gawliny ordynariuszem w Katowicach (1948) w świetle materiałów z Archiwum Historycznego Sekretariatu Stanu** Autorzy: Michał Kłakus Rok: 2025 DOI: 10.31261/ssht.2024.57.1.01 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/15787/13984 > W pierwszych miesiącach po zakończeniu II wojny światowej część biskupów polskich wspierała nowe władze w procesie odbudowy kraju. Do grupy tej należał biskup katowicki Stanisław Adamski. O jego inicjatywach podejmowanych w tych kierunku był informowany Watykański Sekretariat Stanu. W Rzymie uważano go za skłonnego do współpracy z komunistycznymi władzami. W maju 1947 r. bp Adamski uległ częściowemuparaliżowi po przebytym udarze. Na jego miejsce Stolica Apostolska zamierzała powołać dotychczasow **Kościół polski w Budapeszcie "Małym Rapperswil"** Autorzy: Maciej Józefowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.8666 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/8666/7418 > - **Kościół katolicki na Opolszczyźnie w latach 1945-1965** Autorzy: Kazimierz Dola Rok: 1965 DOI: 10.52204/np.1965.22.69-112 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6339/6540 > Artykuł ukazuje rozwój Kościoła katolickiego na Opolszczyźnie w latach 1945-1965. Przedstawiono w nim posługę administratora apostolskiego ks. infułata Bolesława Kominka,  wikariusza kapitulnego ks. infułata Emila Kobierzyckiego i ks. biskupa ordynariusza Franciszka Jopa. Szczególnie zwrócono uwagę na kwestię uregulowania Administracji Apostolskiej, stan duchowieństwa diecezjalnego i zakonnego, funkcjonowanie Seminarium Duchownego oraz formy duszpasterstwa zwyczajnego i specjalnego. Przedstawion **R. Marek, Kościół rzymskokatolicki wobec ziem zachodnich i północnych** Autorzy: J. Wisłocki Rok: 1978 DOI: 10.14746/cph.1978.30.2.25 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/cph/article/download/50518/40802 > Recenzja: Ryszard Marek, Kościół rzymskokatolicki wobec ziem zachodnich i północnych. Warszawa 1976, PWN, ss. 358. **Geneza i budowa katedry lubelskiej (kościoła pojezuickiego) 1580-1625** Autorzy: Bronisław Natoński Rok: 1967 DOI: 10.52204/np.1967.27.63-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6639/6949 > Przedmiotem tekstu jest historia kościoła św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lublinie, który pierwotnie był kościołem jezuickim do roku 1773, a później został katedrą diecezji lubelskiej od roku 1832.Autor wykazał, że w dotychczasowych badaniach nad historią wspomnianego kościoła pominięto ważne źródła archiwalne. Głównym celem dysertacji jest wyjaśnienie niejasności związanych z historią tego kościoła, zwłaszcza w kontekście jego budowy i początków. Zakres artykułu obejmuje okres  od **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Udział Kościoła w odbudowie niepodległej Polski** Autorzy: J. Dębiński Rok: 2022 DOI: 10.56583/frp.1804 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/frp/article/download/1804/1833 > ) as well as in Upper Silesia and Cieszyn Silesia. The entire nation was involved in regaining independence, but the Catholic Church was a part that played a special role in that process. **List apostolski Redemptionis anno** Autorzy: Jan Paweł Rok: 1984 DOI: 10.21906/RBL.1317 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1317/1409 > - **Stolica Apostolska wobec komunizmu. Od Benedykta XV do Jana Pawła II** Autorzy: Józef Krukowski Rok: 2023 DOI: 10.32077/bskp.5258 URL: https://ojs.academicon.pl/bskp/article/download/5258/5615 > Artykuł ukazuje, jak przebiegały relacje między Stolicą Apostolską, jako najwyższym organem władzy Kościoła katolickiego, a państwami komunistycznymi w Europie. Całość obejmuje dwie części. W pierwszej części ukazane jest stanowisko Stolicy Apostolskiej wobec reżimu komunistycznego w Związku Sowieckim w okresie od rewolucji październikowej do zakończenia II wojny światowej. Stolica Apostolska podjęła wówczas dialog z przedstawicielami władzy komunistycznej w celu niesienia pomocy charytatywnej g **Apostolska posługa miłości Sióstr Służebniczek Bogarodzicy Dziewicy Niepokalanie Poczętej w parafii pw. św. Małgorzaty w Nowym Sączu w latach 1893–2016** Autorzy: Grzegorz Kiełbasa Rok: 2018 DOI: 10.15633/tst.2621 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/tarnowskiestudiateologiczne/article/download/2621/2515 > The Congregation of the Sisters the Servants of the Mother of God Immaculately Conceived entrusts to the multiple apostolic ministry of charity, in particular the Christian education and teaching of children, the service of the poor and the sick, the support of families in their various needs and the various forms of parish and charitable work. At the end of the 19th century, the new establishment of the Congregation of the Sisters the Servants of the Mother of God Immaculately Conceived was est **Kulisy wyboru Stanisława Adamskiego na biskupa katowickiego (1930)** Autorzy: Michał Kłakus Rok: 2015 DOI: 10.31261/ssht.2015.48.1.02 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/15991/12195 > 13 maja 1930 r., po niespełna czteroletnich rządach zmarł bp Arkadiusz Lisiecki. Złożona sytuacja społeczno-polityczna na Śląsku oraz zwyczaje panujące wśród duchowieństwa diecezji katowickiej spowodowały, że od kandydatów wymagano nie tylko posiadania dogłębnej wiedzy teologicznej i nieposzlakowanego życia moralnego, ale również znajomości zagadnień politycznych, umiejętności rozwiązywania problemów narodowościowych istniejących na Górnym Śląsku oraz zdolności kierowniczych. Autor artykułu w op **Stosunki Polski ze Stolicą Apostolską i kwestia konkordatu z 1993 roku prezentacja książki Konkordat między Stolicą Apostolską i Rzecząpospolitą Polską 1993/1998** Autorzy: J. Kowalczyk Rok: 2014 DOI: 10.12797/POLITEJA.11.2014.29.17 URL: https://journals.akademicka.pl/politeja/article/download/3003/2668 > The relations between Poland and the Holy See and the question of the concordat of 1993. A presentation of a book “The Concordat between the Holy See and the Republic of Poland 1993/1998” During the course of John Paul II’s pontificate the moral authority of the Holy See considerably increased in the world, the consequence of which was the considerable development of diplomatic relations with the Vatican. In 1918 Poland began to regulate the relations with the Holy See through concordats. **Kościół ewangelicki w Kole. Dzieje budynku w XIX i XX wieku** Autorzy: Andrzej Mendrok Rok: 2016 DOI: 10.4467/27204006pmo.16.004.16475 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/22085/ > Pobyt ewangelików w Kole odnotowano już w XVI wieku, jednakże dopiero od końca XVIII wieku zaczyna się właściwy proces osiedlania ich w Kole i okolicach. Od początku XIX wieku rozpoczynają się starania o wybudowanie świątyni. Niniejszy artykuł traktuje o losach świątyni ewangelickiej od momentu jej wybudowania, niemalże po współczesność. Burzliwe dzieje Polski odcisnęły również swoje piętno i na ewangelikach kolskich, i na ich świątyni. Evangelical church in Kolo. History of the building in the **Rev. dr. Edmund Nowicki – Apostolic Administrato r in Gorzów Wielkopolski** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2020 DOI: 10.21697/stv.2019.57.2.04 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/stv/article/download/7308/6522 > Rev. PA Edmund Nowicki PhD, a priest of the Archdiocese of Gniezno i Poznań, was strongly associated with Gorzów Wielkopolski through his priestly ministry and with Gdańsk through his episcopal ministry. The work in the apostolic administration in Gorzów Wielkopolski was particularly difficult for him. The enormous area – 1/7 of Poland’s area, the lack of basic religious ministry tools and the difficulties arising from the then authorities posed extremely big problems in creating the pastoral li **Materials of the Archive of the Koszalin-Kolobrzeg (Kołobrzeg) Diocese in Koszalin concerning the history of the church of Pila (Piła)** Autorzy: Tadeusz Ceynowa Rok: 2019 DOI: 10.18276/skk.2019.26-13 URL: https://wnus.edu.pl/skk/file/article/view/16085.pdf > Pierwsze źródła dotyczące Piły pochodzą z akt konsystorskich z połowy XV w. Początkowo należała ona do parafii w Ujściu. Usamodzielniła się w początkach XVII w. Do 1920 r. wchodziła w skład diecezji i archidiecezji poznańskiej. Po zakończeniu I wojny światowej włączono ją do delegatury arcybiskupiej, a następnie wolnej prałatury w Pile. W wyniku II wojny światowej weszła w skład Kościoła gorzowskiego. Ostatnia reorganizacja Kościoła w Polsce w 1992 r. spowodowała jej włączenie do diecezji koszal **Dekret o apostolstwie świeckich** Autorzy: Sobór Watykański Rok: 1966 DOI: 10.21906/RBL.3064 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/3064/3151 > — **The early history of the Roman Catholic parish in Bibrka** Autorzy: R. Ivashko Rok: 2020 DOI: 10.17951/bc.2020.5.123-131 URL: https://journals.umcs.pl/bc/article/download/11552/pdf > Głównym celem artykułu jest analiza pierwszych zapisów dotyczących historii rzymskokatolickiej parafii w Bóbrce. Aby to osiągnąć, autor zapoznał się z tablicą pamiątkową, treścią niedawno znalezionego dokumentu dotyczącego historii parafii oraz odpowiednimi zapisami Metryki Koronnej. Wyjawiono, że najwcześniejsze znane udokumentowane dowody darowizn na rzecz miejscowej parafii Najświętszej Maryi Panny pochodzą z czasu panowania króla Kazimierza IV Jagiellończyka.

[object Object]