Kościół Ducha Świętego

Historia parafii Kościół Ducha Świętego w Chorzów udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Ducha Świętego. Diecezja: katowicka. --- ### Publikacje naukowe **Hospital Church of the Holy Spirit in Krupka** Autorzy: T. Simkova, Kamil Podroužek Rok: 2018 DOI: 10.56112/pp.2018.2.09 URL: http://pruzkumypamatek.cz/doi/10.56112/pp.2018.2.09.pdf > Ĺ pitĂĄlnĂ­ kostel sv. Ducha představuje v rĂĄmci organizmu historickĂŠ zĂĄstavby hornĂ­ho města Krupky jednu z nejstarĹĄĂ­ch dochovanĂ˝ch staveb. ZaloĹženĂ­ stavby lze spojit s rokem 1444, kdy je v krupce doloĹžena doloĹžena existence nadace pro chudĂŠ při mĂ­stnĂ­m ĹĄpitĂĄle, čemuĹž odpovĂ­dĂĄ i celkovĂ˝ vzhled a detaily stavby, jako jsou kruĹžbovĂĄ polychromovanĂĄ okna, podoba jednoduchĂŠho portĂĄlu a polychromovanĂĄ klĂ­novĂĄ Ĺžebra lomenĂŠ klenby kostela.V pramenech uvĂĄděnĂĄ oprava ko **Inwentarz kościoła Świętego Ducha w Łęcznej z 1834 roku** Autorzy: Robert Jop Rok: 2019 DOI: 10.4467/17347513sa.19.007.14562 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/19983/ > Dzieje fundacji prepozytury Świętego Ducha w Łęcznej nie są do końca rozpoznane. Nieznany jest także dokładny czas powstania kościoła szpitalnego. Historycy datują te wydarzenia w szerokim przedziale czasowym od 1540 r. do początku II dekady XVII w. Podobnie jak w innych miastach, łęczyński kościół szpitalny usytuowany był na przedmieściu, a znajdujący się przy nim przytułek służył chorym i ubogim mieszkańcom. Kościół był drewniany, stąd często dotykały go klęski pożaru. Na początku lat 30. XIX **Duchacy: Zakon Ducha Świętego de Saxia w dawnej Polsce** Autorzy: Mateusz Zimny Rok: 2025 DOI: 10.12797/9788383683645 URL: https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/download/824/2631/3620 > Książka Duchacy. Zakon Ducha Świętego de Saxia w dawnej Polsce to dzieło, które z sukcesem wpisze się w badania nad przeszłością kraju, Kościoła rzymskokatolickiego oraz zakonów katolickich w dawnej Polsce. Klasyka bowiem łączy się w nim z dezyderatami współczesnej historiografii poświęconej przeszłości zakonów, której cechą charakterystyczną jest nacisk na rozpoznanie związków łączących wspólnoty klasztorne ze światem laikatu, analizę samej społeczności klasztornej, a także wpływu tychże wspóln **Dwie Świątynie Ducha Świętego według Listów Pawiowych** Autorzy: Augustyn Jankowski Rok: 1998 DOI: 10.21906/RBL.632 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/632/715 > — **Świątynia pod wezwaniem Zesłania Ducha Świętego w Otwocku, jej wystrój, symbolika i treści teologiczne dekoracji** Autorzy: S. Kobielus Rok: 2020 DOI: 10.21697/an.6324 URL: https://doi.org/10.21697/an.6324 > W powstaniu struktury architektonicznej budowli świątyni pod wezwaniem Zesłania Ducha Świętego w Otwocku miał udział zespół architektów. Udział w dyskusji nad programem dekoracji wzięli: ks. Stanisław Kobielus, ks. Henryk Herkt oraz artysta Andrzej Zaborowski. Budowę świątyni ukończono w 1987 r. zaś konsekracji dokonał 7 maja 1988 r. ks. biskup Marian Duś. Świątynia posiada bardzo bogaty program ideowy związany z symboliką figur geometrycznych i odwołujący się do tekstów Pisma Świętego, Ojców Ko **Rozwój charyzmatu a pamięć historyczna zakonu Ducha Świętego według Epitome Xenodochii Wojciecha Bazeusza** Autorzy: A. Stelmaszewski Rok: 2024 DOI: 10.52204/np.2024.141.37-56 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5297/9283 > Niniejszy artykuł przedstawia zagadnienie przekazu zakonnej tradycji o powstaniu szpitala Ducha Świętego w Rzymie, która zawarta jest w dziele Epitome Xenodochii renesansowego pisarza, Wojciecha Bazeusza, który swoją pracę wydał w Krakowie w 1570 r. Analiza treści dzieła dostarcza wartościowych informacji nie tyle o dziejach omawianego szpitala, ile o pamięci historycznej i charyzmacie polskich duchaków. Podstawowym problemem badawczym jest cel utożsamienia początków zakonu z założeniem szpitala **Nauka Ojców Kościoła o Duchu Świętym. Wybrane zagadnienia** Autorzy: Tadeusz Kołosowski Rok: 1997 DOI: 10.21852/sem.1997.19 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12863/11102 > Artykuł przedstawia nauczanie Ojców Kościoła na temat Ducha Świętego. Pierwsza synteza teologicznej refleksji nad Duchem Świętym ma miejsce w apostolstwie Credo: „Wierzymy w Ducha Świętego, który jest Panem i daje życie pochodzi od Ojca i Syna, który oddaje cześć z Ojcem i Synem i będzie uwielbiony, który mówił przez proroków”. Na podstawie tej wersji rozwija pierwotną doktrynę o Duchu Świętym w starożytnym chrześcijaństwie. Szczególnie rozwinęło się nauczanie o Duchu Świętym w znaczeniu naukowy **O. AUGUSTYN JANKOWSKI OSB, Duch Dokonawca. Nowy Testament o posłannictwie eschatologicznym Ducha Świętego, Katowice 1983** Autorzy: J. Chmiel Rok: 1985 DOI: 10.21906/RBL.1469 > — **RECENZJA KSIĄŻKI: Dzieje parafii pod wezwaniem Ducha Świętego w Węgrzynowie (1398-2020), pod red. J. Gołoty i J. Mironczuka, wyd. OTN, Ostrołęka 2021, ss. 567.** Autorzy: Krzysztof W. Jankowski Rok: 2022 DOI: 10.62961/bpmawh78 URL: https://doi.org/10.62961/bpmawh78 > Dzieje parafii pod wezwaniem Ducha Świętego w Węgrzynowie **Zakon Ducha Świętego de Saxia w Polsce średniowiecznej** Autorzy: K. Antosiewicz Rok: 1966 DOI: 10.52204/np.1966.23.167-198 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6347/6627 > Niniejszy artykuł został poświęcony zakonowi Ducha Św. w Polsce średniowiecznej. Jako granicę końcową przyjęto rok 1528, ponieważ w tym czasie na skutek pożaru Krakowa spaliły się kościoły duchackie (Św. Ducha i Św. Krzyża), zabudowania szpitalne i klasztorne oraz całe archiwum. Po odbudowaniu spalonych budynków, zaszła zmiana w organizacji szpitala, która miała znaczenie nie tylko dla domu krakowskiego, ale dla wszystkich klasztorów św. Ducha w Polsce. Dla ogólnych wiadomości o zakonie Ducha Św **Historia Odnowy W Duchu Świętym w Polsce w latach 1979-1988. Fakty i ich interpretacja na kanwie publikacji Małgorzaty i Marka Nowickich** Autorzy: Dariusz Jeziorny Rok: 2023 DOI: 10.31743/abmk.13570 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13570/14978 > Odnowa Charyzmatyczna w Polsce stała się przedmiotem pierwszych opracowań naukowych, opartych na solidnej bazie źródłowej. W 2013 roku ukazał się I tom monografii Małgorzaty i Marka Nowickich, a pod koniec 2021 roku tom II, dotyczący lat 1979-1988. Polemika z tezami autorów dotyczy sformułowanej przez nich opozycji w poglądach księży Bronisława Dembowskiego i Franciszka Blachnickiego. W monografii Nowickich pierwszy z nich przedstawiony został jako zwolennik utworzenia z Odnowy w Duchu Świętym o **Recenzja: Jerzy Myszor, Historia diecezji katowickiej, Katowice 1999** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.521-527 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7822/8095 > Kościół katowicki, świętujący w 2000 r. jubileusz 75-lecia swego powstania, doczekał się obszernej monografii historycznej pióra wy trawnego historyka czasów najnowszych, kapłana tegoż Kościoła die **Rozeznawanie i prawidłowe korzystanie z darów Ducha Świętego przez wspólnoty charyzmatyczne według wybranych dokumentów Kościoła rzymskokatolickiego** Autorzy: Paweł Samiczak Rok: 2020 DOI: 10.25167/SO.3083 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/so/article/download/3083/2655 > Od czasu Soboru Watykańskiego II oraz wydarzeń, które dokonały się po nim, jesteśmy świadkami bardzo mocnej obecności Ducha Świętego w Kościele. Momentem przełomowym było „wylanie Ducha Świętego” podczas wspólnej modlitwy Słowem Bożym profesorów i studentów z uniwersytetu w Duquesne w 1967 roku. Od tego momentu, który określany jest jako pierwszy „chrzest w Duchu Świętym”, rozpoczął w Kościele Katolickim proces formowania wspólnot Odnowy. W niniejszym artykule zostanie przeprowadzona analiza róż **Duch Święty w sakramencie Eucharystii** Autorzy: Łukasz Samiec Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2018.12.2.14 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/6966/6428 > Duch Święty w Eucharystii utożsamia człowieka z Chrystusem, a w ten sposób przemienia w synów Bożych i włącza w swoje Ciało, jakim jest Kościół. Za sprawą Ducha Świętego Eucharystia przyjmuje „ciało” w Kościele. Duch Święty utożsamia wierzącego z Synem, przemieniając w „synów w Synu”. Tak więc życie chrześcijańskie to nic innego jak życie na sposób dzieci Bożych, mających udział w Jego miłości. Tak zostaje zastosowana w człowieku cała moc Misterium Paschalnego – przechodzi on ze śmierci do życia **„Przypomnij sobie…” (Ap 2,5; 3,3) Duch Święty żywą pamięcią Kościoła w świetle Apokalipsy Janowej** Autorzy: P. Podeszwa Rok: 2020 DOI: 10.31743/VV.4869 URL: https://doi.org/10.31743/vv.4869 > Duch Święty przypomina Kościołowi wszystko, co powiedział i uczynił Jezusa. Dwa teksty z Apokalipsy Janowej wskazują wyraźnie na tę funkcję Parakleta, który mówi do wspólnoty, odwołując się jednocześnie do jej pamięci: w Liście do Kościoła w Efezie (2,5) oraz w Liście do Kościoła w Sardach (3,3). Oba pisma zawierają imperatyw „przypomnij sobie”. W ich świetle staramy się odpowiedzieć na podstawowe pytanie: o czym Duch Święty przypomina Kościołowi? Analizowane teksty, w których Duch Święty wzywa **„Duch, który przekonywa świat o grzechu” (DeV 27). Pneumatologiczna reinterpretacja profetyczno-krytycznej misji Kościoła w świecie** Autorzy: J. Gocko Rok: 2020 DOI: 10.31743/VV.6129 URL: https://doi.org/10.31743/vv.6129 > Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na rolę Ducha Świętego w posłannictwie Kościoła w świecie. Duch Święty nie tylko wskazuje konkretne kierunki i środki tego posłannictwa, ale jest nade wszystko źródłem tego posłannictwa, a więc także źródłem jego owocności (1). Duch Święty jako ożywcza moc i światło napotyka jednak w tym świecie na opór i sprzeciw, w pierwszej kolejności w wymiarze wewnętrznym i podmiotowym poprzez grzech, a następnie w zobiektywizowanym kształcie kultury i cywilizacji, co we **Idea i racjonalizm w architekturze sakralnej Henryka Buszki i Aleksandra Franty** Autorzy: A. Borowik Rok: 2020 DOI: 10.34766/FETR.V44I4.425 > Henryk Buszko i Aleksander Franta należeli do najwybitniejszych postaci środowiska architektonicznego powojennej Polski. Projektowali nie tylko osiedla i świeckie budynki użyteczności publicznej, ale także świątynie, w tym kościół p.w. Podwyższenia Krzyża Świętego i Matki Bożej Uzdrowienia Chorych w Katowicach uznawany za jedną z najlepszych współczesnych realizacji sakralnych. Szczęśliwie w Instytucie Dokumentacji Architektury Biblioteki Śląskiej w Katowicach zachowały się dokumenty dotyczące h **Spiritual History of Poland: A Review** Autorzy: Christopher Garbowski Rok: 2025 DOI: 10.55221/2693-2229.2671 URL: https://digitalcommons.georgefox.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2671&context=ree > A review of Grzegorz Górny, Duchowa historia Polski: Millenium dwu koronacji, 1025-2025 (Warsaw: Rosikon Press, 2016) ISBN: 978-83-62981-46-5 **Duch Święty w listach św. Pawła** Autorzy: Alfio Marcello Buscemi Rok: 2023 DOI: 10.21852/sem.2008.25.07 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/11806/10212 > Mówienie o Duchu Świętym u św. Pawła oznacza zbliżenie się do jednego z najbardziej centralnych i złożonych tematów teologii Pawłowej. Paweł bowiem często mówi o Duchu i uważa go za osobę, która działa w historii zbawienia, w życiu Kościoła i każdego wierzącego. W tym sensie listy Pawła nie dają nam pojęcia Ducha, ale doświadczenie Ducha, które dotyczy Boga, Chrystusa i człowieka, którzy działają na rzecz pełnego urzeczywistnienia zbawienia. Stąd obfitość tytułów przypisywanych Duchowi Świętemu **Duch Święty jako żywioły natury w symbolicznych interpretacjach Starego Testamentu w tradycji łacińskiej** Autorzy: Krzysztof Bardski Rok: 2020 DOI: 10.31743/VV.5747 URL: https://doi.org/10.31743/vv.5747 > Artykuł stanowi owoc badań nad patrystyczną i średniowieczną symboliką Ducha Świętego, na podstawie tekstów Starego Testamentu, wyrażoną przy pomocy obrazów sił natury, takich jak wiatr, woda i ogień. Zostały przedstawione i omówione najważniejsze interpretacje należące do tradycji Kościoła łacińskiego. **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Gotycka architektura kościoła farnego (Bożogrobców) pw. Świętego Ducha w Przeworsku** Autorzy: J. Adamski Rok: 2023 DOI: 10.36744/bhs.1395 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/1395/1063 > Artykuł stanowi pierwszą w literaturze naukowej monografię gotyckiej architektury kościoła farnego (dawniej Bożogrobców) w Przeworsku, niegdyś prywatnym mieście rodu Tarnowskich na Rusi Koronnej. Na podstawie analizy źródeł pisanych oraz struktury architektonicznej autor proponuje spójną interpretację dziejów budowy świątyni. Omówiony został proces wznoszenia fary, zapoczątkowany zapewne około 1400 r., a także jej XIX- i XX-wieczne przekształcenia. Przedstawiono genezę poszczególnych rozwiązań a **Wiara jako łaska Ducha Świętego. Analiza na podstawie przepowiadania kardynała Mariana Jaworskiego** Autorzy: A. Bezkorowajny Rok: 2021 DOI: 10.18290/RT21681-1 URL: https://doi.org/10.18290/rt21681-1 > Katechizm Kościoła Katolickiego w punkcie 737 zawiera informację o kluczowej roli Ducha Świętego, który nie tylko „przygotowuje ludzi”, ale ponadto „uprzedza ich swoją łaską, aby pociągnąć ich do Chrystusa”. Trzecia Osoba Trójcy Świętej pełni zatem istotną rolę dla zaistnienia oraz rozwoju wiary człowieka. Wymienione zagadnienie w swoim przepowiadaniu rozwijał podczas blisko 18-letniej posługi w Archidiecezji Lwowskiej Kardynał Marian Jaworski. Niniejszy artykuł prezentuje najważniejsze zagadnie **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Kościoły koprzywnickie na przełomie XVIII/XIX wieku** Autorzy: T. Moskal Rok: 1970 DOI: 10.21697/sc.2021.28.1.8 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/sc/article/download/9056/8061 > W Koprzywnicy okresu staropolskiego źródła odnotowują funkcjonowanie czterech kościołów pod wezwaniem: Wszystkich Świętych, św. Leonarda, Ducha Świętego oraz klasztorny św. Floriana. Najstarszym był parafialny pw. Wszystkich Świętych, który służył lokalnej parafii do 1821 r. Po renowacji w XIX w. został kaplicą. Dopiero od 2000 r. na nowo stał się świątynią parafialną. Kościół pw. św. Floriana służył sprowadzonym do Koprzywnicy w 1185 r. cystersom, zaś po ich kasacie został przemianowany na para **Zachowane źródła do dziejów Zakonu Ducha Św. de Saxia w Polsce** Autorzy: K. Antosiewicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6624 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6624/6182 > - **Słownik architektów, inżynierów i budowniczych związanych z Katowicami w okresie międzywojennym** Autorzy: A. Borowik Rok: 2017 > The book consists of three parts. The introduction synthetically presents the environment being the subject-matter of this publication. The main part of the work is devoted to a dictionary alphabetically presenting profiles of an architecture-building staff of the town in the inter-war period. The appendices include selected biographies of the people in question. The biogram, apart from data concerning a professional path and personal life of selected authors, contains information on the author’ **Duch Święty a Maryja - ku "antropologii spełnionej"** Autorzy: G. Bartosik Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2018.12.1.05 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7389/6725 > Relacja Duch Święty – Maryja jest drogowskazem do osiągnięcia dojrzałej osobowości chrześcijańskiej. Celem formacji i rozwoju człowieka jest odtworzenie w sobie Bożego podobieństwa, utraconego przez grzech pierworodny i osobisty. Misją Ducha Świętego wewnątrz Trójcy Świętej i w ekonomii zbawienia są więzi międzyosobowe. Działając w duszy, przywraca On Boże podobieństwo przez uzdolnienie człowieka do właściwych relacji z Bogiem i bliźnimi oraz realizacji zadań wyznaczonych przez Stwórcę. Najdosko **Nauczanie historii Kościoła w katechetyce polskiej lat 1919-1957** Autorzy: Jerzy Bagrowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7125 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7125/6675 > - **Kościół i jego wnętrze** Autorzy: Zdzisław Obertyński Rok: 1949 DOI: 10.21906/RBL.2380 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/2380/2467 > — **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **„Miasto bez Boga”. Lokalizacja kościołów w nowych miastach i osiedlach na terenie diecezji katowickiej w latach 1945–1989** Autorzy: Szymon Resiak Rok: 2015 DOI: 10.31261/ssht.2015.48.1.04 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/ssht/article/download/15993/12197 > Rozwój przemysłu po II wojnie światowej i związane z nim migracje wewnętrzne spowodowały na Śląsku zmiany urbanistyczne. Powstające nowe ośrodki mieszkaniowe budowane były w duchu socjalistycznym, co skutkowało m.in. brakiem miejsca – w ich obrębie – dla symboli religijnych, zwłaszcza kościołów. Z czasem okazało się, że w każdym „mieście bez Boga” kościół powstał. Celem niniejszego artykułu jest nakreślenie działań architektów w planowaniu przestrzeni miejskiej oraz sposobu, w jaki znajdowano mi **Ruch liturgiczny jako „przejście Ducha Świętego w Kościele”** Autorzy: C. Stefan Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.13 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12199/10548 > Artykuł przedstawia ruch liturgiczny w Europie Zachodniej z podkreśleniem jego okresu klasycznego oraz działalności wielu instytutów liturgicznych. Ponadto autor opisuje ruch odnowy liturgicznej w Polsce przed Soborem Watykańskim II i charakteryzuje ośrodki ruchu liturgicznego w Płocku, Wilnie, Lwowie, Lublinie, Krakowie, Poznaniu, Gnieźnie i Cieszynie. Dalej autor omawia główne idee odnowy liturgicznej obecne w pracach polskich teologów i pokazuje sylwetki prekursorów odnowy liturgicznej i ich **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Z dziejów klasztoru Świętego Ducha, mniszek dominikańskich w Raciborzu 1299-1810** Autorzy: P. Stefaniak Rok: 2009 DOI: 10.52204/np.2009.112.181-206 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4754/4978 > Na Górnym Śląsku istniały dwa bardzo prężne żeńskie ośrodki monastyczne, mianowicie klasztor kanoniczek Zakonu Premonstrateńskiego czyli norbertanek w Czarnowąsach pod Opolem oraz konwent Mniszek Zakonu Kaznodziejskiego w Raciborzu. Oba były owocem religijno-prestiżowych aspiracji Piastów śląskich. I o ile Czarnowąsy zostały obsadzone zakonnicami reprezentującymi stary typ kanoniczy, to w Raciborzu osiadły mniszki należące do wówczas awangardowych środowisk zakonnych, reprezentantek nowatorskich **Nowe polskie kościoły, kreacja czy tradycja?** Autorzy: T. P. Szafer Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.70.237-252 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6971/7762 > -- **Księga fundacyj klasztorów karmelitanek bosych prowincyjej polskiej Ducha Świętego – projekt historiograficzny, artystyczny, literacki i niezwykła książka rękopiśmienna krakowskich zakonnic z początku XVIII wieku** Autorzy: Anna Nowicka-Struska Rok: 2022 DOI: 10.56583/fs.1002 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/1002/2061 > Streszczenie: W artykule omówione są zagadnienia, takie jak: autorstwo, struktura, cel spisania, oprawa artystyczna i całościowa idea, związane z historiograficznym rękopisem XVII-wiecznych karmelitanek bosych: Księga fundacyj klasztorów karmelitanek bosych prowincyjej polskiej Ducha Świętego, znajdującym się w Bibliotece Karmelitanek Bosych w Krakowie, sygn. nr 255. Historiografia zakonna karmelitanek bosych jest w skali piśmiennictwa polskiego epoki staropolskiej wyjątkowym zjawiskiem. Kobiece **Formowanie do wspólnoty z Bogiem w ruchu odnowy w Duchu Świętym jako realizacja powołania do nowej ewangelizacji** Autorzy: Ryszard F. Sadowski Rok: 1996 DOI: 10.21852/sem.1996.06 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12884/11123 > Współczesny świat, jak nigdy dotąd w historii chrześcijaństwa, odwraca się od Boga. Chrześcijanie zauważają również tendencję do przyjmowania fałszywych wartości z poszukiwaniem zgody na wszystko, co wymaga od nich sam Bóg. Proces sekularyzacji postępuje w niepokojącym tempie. On wchodzi także do narodów i społeczeństw, które do tej pory były głęboko chrześcijańskie, nie oszczędzając nawet rodzin. Dlatego rola Kościoła jest dziś bardzo ważna. Kościół musi zatrzymać ten proces chronić współczesną **Architektura sakralna Adama Ballenstedta (1923-1931)** Autorzy: Z. Sroka Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.201-267 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6813/7687 > -- **Kościół polski obrońcą ducha narodowego na Śląsku w wiekach średnich** Autorzy: Franciszek Lenczowski Rok: 1966 DOI: 10.52204/np.1966.25.69-81 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6583/8216 > - **Problemy metodologiczne w prowadzeniu badań na temat historii Kościoła katolickiego w Polsce „ludowej”. Przegląd badań, postulaty badawcze** Autorzy: Rafał Łatka Rok: 2016 DOI: 10.12775/DN.2016.1.12 URL: http://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/DN/article/download/DN.2016.1.12/9389 > Problemy metodologiczne w prowadzeniu bada na temat historii Kocioa katolickiego w Polsce "ludowej". **Komunijno-trynitarna pozycja Ducha Świętego** Autorzy: M. Jagodziński Rok: 2019 DOI: 10.18290/10.18290/rt.2019.66.7-1 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/7322/7172 > W Nowym Testamencie można zauważyć początki pneumatologii trynitarnej, która zaczęła się rozwijać w zmieniającym się kontekście świata kulturowego. Istotne znaczenie miało tu spojrzenie na Ducha Świętego w perspektywie miłości trynitarnej. Komunijny wymiar miało także nauczania o Filioque. Od średniowiecza rozpoczął się na Zachodzie pewien proces zapominania o Duchu Świętym i dopiero w nowszej teologii nastąpił w pneumatologii renesans, możliwy dzięki zintegrowaniu refleksji teologicznej i doświ **Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła. Wyższe Seminarium Duchowne w Tarnowie, 20–22 kwietnia 2022 roku** Autorzy: Krzysztof Kamieński Rok: 2022 DOI: 10.15633/tst.41108 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/tarnowskiestudiateologiczne/article/download/4720/4501 > Pierwotnie Ogólnopolski Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła miał odbyć się w Tarnowie w roku 2020 i stanowić swoiste preludium do obchodów jubileuszowych 200-lecia istnienia Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie. Przeszkodziła temu pandemia Covid-19. Nie odbył się również zjazd w Poznaniu zaplanowany na 2021 rok. Po dwóch latach przerwy spotkanie historyków Kościoła doszło do skutku i dobyło się w dniach 20-22 kwietnia 2022 roku. **Misja Ducha świętego w Królestwie Bożym Nowego Przymierza** Autorzy: J. Kudasiewicz Rok: 2002 DOI: 10.31743/vv.1348 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/1348/1312 > Recenzja **Duch Paraklet a pamięć Kościoła w ujęciu czwartej Ewangelii** Autorzy: Branislav Kluska Rok: 2020 DOI: 10.31743/VV.7133 URL: https://doi.org/10.31743/vv.7133 > Jezus w mowie pożegnalnej zapowiada przyjście Parakleta (J 14,26), którego zadaniem będzie przypominać uczniom Jezusa to, czego ich Chrystus nauczał. Artykuł podejmuje kwestię wpływu Parakleta na pamięć uczniów i odpowiada na pytanie: Jak należy rozumieć to działanie Ducha wobec uczniów? Autor artykułu podejmuje to zagadnienie z perspektywy teologii biblijnej z uwzględnieniem elementów teorii pamięci społecznej. Najpierw przedstawia w sposób syntetyczny rozumienie pamięci w Biblii oraz podstawow **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Alegorie Polski w gmachach publicznych i kościołach województwa śląskiego na wybranych przykładach (1922-1939)** Autorzy: J. Gorzelik Rok: 2020 DOI: 10.21697/AN.7828 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7828/7045 > Utworzenie autonomicznego województwa śląskiego w ramach polskiego państwa narodowego oraz diecezji katowickiej wiązało się z reorganizacją systemu władzy, w którym poczesne miejsce zajęły grupy polsko-śląskich duchownych oraz urzędników i świeckiej inteligencji. Ich wzajemna rywalizacja oraz wspólne dążenie do nacjonalizacji Górnoślązaków w duchu polskim inspirowały dwa odmienne, choć spokrewnione dyskursy, w których wykorzystywano środki obrazowe. Wśród nich znaczącą rolę odgrywały alegoryczne **Jubileuszowa synteza. Recenzja książki Jerzego Myszora Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025** Autorzy: Andrzej Grajewski Rok: 2025 DOI: 10.63903/zaranieslaskie.11.9 URL: https://zaranieslaskie.bs.katowice.pl/article/download/488/430 > Review article concerning the book: Myszor J. (2025). Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025. Księgarnia św. Jacka (ss. 144) **Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie** Autorzy: J. Zawadzki Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.151-200 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7535/7366 > Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie należy do największych kościołów w Polsce. Został zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Do jego ukończenia w latach 1861-1893 przyczynili się praktycznie wszyscy znani wówczas polscy artyści. Jego neorenesansowy styl nawiązuje do kościoła św. Guistyny w Padwie. Pierwotnie Kościół Wszystkich Świętych składał się z kościoła głównego, który mógł pomieścić ok. 5000 wiernych i mniejszy kościół na dole, który pomieścił ok. 3000 osób. Obecnie ten ostatni jest **Spotkanie historyków Kościoła w Legnicy (27-28 III 2008 r.)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.109.335-338 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4267/5048 > W 2008 roku miejscem obrad historyków Kościoła był gmach Wyższego Seminarium Duchownego Diecezji Legnickiej. Na program spotkania złożyły się referaty podejmujące refleksję nad charyzmatem świętości w dziejach Śląska. **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Stamped with the seal of the Holy Spirit (Ep 1:13; 4:30) - outline of the pneumatology of Saint Paul’s letter to the Ephesians** Autorzy: P. Sobol Rok: 2019 DOI: 10.18276/cto.2019.1-09 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/16190.pdf > Ze wszystkich dzieł św. Pawła List do Efezjan wykazuje największe zainteresowanie Kościołem powszechnym. Eklezjologia zajmuje w nim wprawdzie główne miejsce, ale znajduje się w nim także rys pneumatologiczny. W niniejszym artykule autor podejmuje próbę przedstawienia owej nauki o Trzeciej Osobie Boskiej, analizując fragmenty zawierające greckie słowo pneuma (πνεῦμα), będące określeniem Ducha Świętego. W pierwszej części artykułu przedstawiono wyżej wspomniany termin pneuma w różnych kontekstach **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Kościół św. Józefa Oblubieńca NMP na warszawskim Kole** Autorzy: A. Lis Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.353-392 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.353-392 > -- **Church of the 21st-century** Autorzy: Katarzyna Szczerbowska Rok: 2012 > To the University of Beira Interior in Covilha & Silesian University of Technology in Gliwice, for the sympathy, assistance and the support shown. **Dwa kościoły. Budownictwo kultowe w międzywojennych Niemczech jako przestrzeń modernistycznych eksperymentów** Autorzy: R. Makała Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.17 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5186/4662 > The time between WW I and II was a period of intensive development of church architecture in Germany. In the new situation after the defeat in WW I on the wave of Christian renewal movements, the concept of the church as a building corresponding to its functions, as an object expressing the character of religion and the vision of a congregation as a community in modern society was re -formulated. The dynamically developing church architecture was an area of intense experiments (especially in the **Józef Mandziuk, Historia Kościoła katolickiego na Śląsku, t. 1, Średniowiecze, cz. 1, Do 1302 r., Wydawnictwo UKSW, Warszawa 2003** Autorzy: Henryk Kołodziejczyk Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.43 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12246/10579 > Książka jest zbiorem referatów wygłoszonych **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Modernity and Compromise: The Church of St. Michael the Archangel in Warsaw and its Designer Władysław Pieńkowski** Autorzy: Wojciech M. Głowacki Rok: 2019 DOI: 10.5604/01.3001.0013.3356 > Despite the considerable influence he exerted on post-war church architecture in Poland, the designer Władysław Pieńkowski (1907–1991) is today an altogether forgotten figure. The current paper outlines his biography and his early oeuvre; this is because his experience in designing office blocks and industrial plants gained while working under the supervision of the most outstanding Polish architects of the mid-20th century, was to be of key importance to his later, independent designs for eccle **Muzeum Diecezjalne w Katowicach** Autorzy: Jerzy Myszor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7787 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/7787/6912 > - **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Duch Święty w pismach św. Faustyny** Autorzy: Józef Pochwat Rok: 2018 DOI: 10.15633/PS.2520 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/poloniasacra/article/download/2520/2425 > Siostra Faustyna Helena Kowalska (1905–1938) należy do jednych z największych mistyczek dwudziestego wieku. Jej teksty zanotowane w Dzienniczku i Listach to świadectwo życia wewnętrznego i przeżyć mistycznych na najwyższym poziomie. Sekretarka Bożego miłosierdzia raz jeszcze odkryła bogactwo tajemnicy wcielenia Syna Bożego, ukazując w niej rolę nie tylko Maryi, ale także Ducha Świętego, dzięki któremu poczęła Jezusa Zbawiciela. Święta Faustyna mocno wierzyła w obecność Ducha Świętego i doświadcz **Początki kościoła i parafii św. Wojciecha w Kielcach** Autorzy: Eugeniusz Wiśniowski Rok: 1982 DOI: 10.52204/np.1982.57.155-169 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6565/7497 > -- **„Wiadomości Parafialne z Wielkich Hajduk" (1929-1939) jako źródło historyczne** Autorzy: J. Kurek Rok: 2005 DOI: 10.31261/wsn.2005.05.10 URL: https://journals.us.edu.pl/index.php/WSN/article/download/18673/14168 > Przedwojenna prasa parafialna ukazująca się w diecezji katowickiej stanowi cenne, choć wciąż stosunkowo mało zbadane źródło historyczne. Celem niniejszego artykułu jest charakterystyka jednego z takich periodyków – „Wiadomości Parafialnych” wydawanych w Wielkich Hajdukach (obecnie Chorzów Batory, część miasta Chorzów) w latach 1929-1939, jako źródła historycznego. Parafia w Wielkich Hajdukach, która wówczas stanowiła jeszcze odrębną dzielnicę powiatu świętochłowickiego, okazuje się wyjątkowo int **Dzieje Śląskiego Seminarium Duchownego** Autorzy: Franciszek Żebrok Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.44.89-116 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6508/6911 > Przedmiotem artykułu są dzieje śląskiego seminarium duchownego. Na początku przedstawiono w nim narodziny i pierwsze lata istnienia. Następnie omówiono budowę gmachu w Krakowie przy ul. Mickiewicza. W kolejnych częściach artykułu opisano studia filozoficzno-teologiczne alumnów diecezji katowickiej i scharakteryzowano proces wychowawczy. **Dzieje sporu o kościół i parafię św. Brygidy w Gdańsku (1957-1970)** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1996 DOI: 10.52204/np.1996.85.319-350 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7386/7946 > -- **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Duch liturgii w przestrzeni kościelnej** Autorzy: H. Nadrowski Rok: 2003 DOI: 10.21906/RBL.449 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/449/468 > — **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Ku odnowionej dogmatyczno-pastoralnej aplikacji sakramentu bierzmowania w parafii** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2003 DOI: 10.21906/rbl.434 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/434/453 > Podj1æ refleksjê wiar1 i intelektem nad Duchem Œwiêtym w sakramentalnym ¿yciu chrzeœcijanina, a zw3aszcza w udzielaniu znamienia daru Ducha, oznacza stan1æ ostatecznie wobec tajemnicy trzeciej Osoby Boskiej. Nie bez przyczyny nazywana jest Ona „nieznanym Bogiem”1. Gdy pochylamy siê nad Ÿród3ami objawienia judeo-chrzeœcijañskiego, odkrywamy na Jej temat doœæ sk1py przekaz. Istnieje jakaœ dziwna prawid3owoœæ polegaj1ca na tym, ¿e je¿eli ktoœ zaczyna mówiæ o Duchu Œwiêtym, to 3atwo popada w niebezp **O franciszkańskiej historii koszalińskich kościołów w latach 1945–1974** Autorzy: Krystyna Bastowska Rok: 2024 DOI: 10.69553/rs.2024.12-07 URL: http://www.rocznikskrzatuski.pl/archiwum_pliki/rs2024/07_krystyna_bastowska.pdf > At the beginning of 1945, there were 10 temples belonging to various denominations in Koszalin, including one Catholic church. Saint Joseph. All temples survived the war conflagration. The first Franciscan, Father Nikodem Szałankiewicz, arrived in ruined Koszalin on May 26, 1945, together with a group of 450 settlers from Gniezno, occupying the church dedicated to the Saint Joseph without any obstacles, and from June 17, 1945 also the parish church. Parish of St. Joseph initially included over 2 **Natchnienie w diachronicznie ujmowanym Ciele Chrystusa. Przyczynek do eklezjologii natchnienia** Autorzy: Sławomir Zatwardnicki Rok: 2022 DOI: 10.18290/rt22692.7 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/16505/16166 > Niniejszy tekst stanowi przyczynek do teologii natchnienia. Autor wyprowadza wnioski dotyczące natchnienia biblijnego ze współczesnej myśli eklezjologicznej, ukazującej Kościół jako Ciało Chrystusa. Duch Święty działał na hagiografów włączonych w „my” Kościoła (Nowy Testament) lub przygotowujących drogę dla przyszłego Ciała Chrystusa (Stary Testament). Natchnienie zostało udzielone jednostkom, ale ze względu na wspólnotę i za pośrednictwem oddziaływania pozostałych członków Ciała Chrystusa na au **Kult autentyczności i powrót do słowiańskich korzeni. Projekt rzeźbiarskiej dekoracji katedry Chrystusa Króla w Katowicach a mit cyrylo-metodiański** Autorzy: Jerzy Gorzelnik Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.128.203-217 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4057/4717 > W roku 1927 w Katowicach, stolicy ustanowionej dwa lata wcześniej diecezji, rozpoczęto budowę katedry Chrystusa Króla, zaprojektowanej przez Zygmunta Gawlika. W tym samym czasie Xawery Dunikowski we współpracy z architektem przystąpił do prac nad koncepcją rzeźbiarskiej dekoracji fasady. Ich efekty w postaci gipsowego modelu zaprezentowano w roku 1931. Centralną część głównej elewacji świątyni zajmować miały figury świętych Cyryla i Metodego, flankowane przez grupy ludu i rycerstwa śląskiego. W **Starania o utworzenie i budowę Wyższego Seminarium Duchownego w Szczecinie w kontekście polityki władz PRL (1972-1989)** Autorzy: K. Kowalczyk Rok: 2023 DOI: 10.31743/abmk.13725 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13725/14981 > W artykule zanalizowano proces powstania i budowy Wyższego Seminarium Duchownego (WSD) w Szczecinie w kontekście polityki władz państwowych w Polsce. Określono podmioty i cele polityki wyznaniowej władz PRL w rozpatrywanym okresie, status Kościoła katolickiego na Ziemiach Zachodnich i Północnych, następnie etapy działań biskupów o powołanie seminarium. Od 1945 roku do początku lat 70. XX wieku na tym obszarze funkcjonowała tymczasowa polska administracja kościelna. Po podpisaniu układu normaliza **Początki parafii Chrystusa Króla i św. Józefa w Dąbrowie Górniczej na tle dziejów miasta do 1918 roku** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2003 DOI: 10.52204/np.2003.99.319-354 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6767/8200 > -- **Jana Pawła II wstęp do pneumatologii narodów** Autorzy: Wojciech Pokora Rok: 2020 DOI: 10.18290/rt20672-9 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/14493/14139 > Jak zdefiniować pneumatologię narodów w świetle nauczania Jana Pawła II? Czy działanie Ducha Świętego w narodzie jest jednorazowe i ekskluzywne, czy jest częścią tajemnicy odkupienia i działaniem w całym Kościele? Odpowiedzi na te pytania odnaleźć można w przemówieniach i homiliach Jana Pawła II wygłoszonych podczas jego pierwszej pielgrzymki do Polski i studiując jego pierwszą encyklikę Redemptor hominis. W nich wskazane jest źródło poszukiwań definicji pneumatologii narodów, a bije ono z Sobor **Historia diecezji katowickiej** Autorzy: F. Maroń Rok: 1975 DOI: 10.52204/np.1975.44.9-87 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6507/6910 > W artykule zaprezentowano w zarysie historię diecezji katowickiej. Na początku opisano sytuację Górnego Śląska po pierwszej wojnie światowej i kwestie związane z plebiscytem. Następnie omówiono funkcjonowanie delegatury biskupiej i administracji apostolskiej. Zaprezentowano także działalność książęco-biskupiego wikariatu generalnego w Cieszynie. Na końcu ukazano dzieje diecezji katowickiej podczas okupacji i w okresie powojennym. **Przywołany – Posłany – Obecny. Bogactwo misji Ducha Parakleta obecnego wśród uczniów Jezusa na podstawie J 14-16** Autorzy: T. Dąbek Rok: 2007 DOI: 10.21906/RBL.321 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/321/316 > Zmarły w listopadzie 2005 roku o. prof. Augustyn Jankowski OSB wiele uwagi poświęcił pneumatologii – badaniu danych Objawienia na temat osoby i działania Ducha Świętego. Jako redaktor naukowy Biblii Tysiąclecia dbał o dokładność przekładu świętych tekstów na język współczesny, zrozumiały, pozwalający odczytać bogactwo Bożego słowa. Jak pisał w przedmowie: „Zapytywana w sprawie przekładów biblijnych Stolica Apostolska wyrażała życzenie, by w nich stosować dzisiejszy nowoczesny język literacki. To **Biblijne obrazy Kościoła w pismach świętej Faustyny** Autorzy: Sławomir Czajka Rok: 2025 DOI: 10.15633/ps.29305 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/poloniasacra/article/download/5288/5208 > Kościół założony przez Jezusa Chrystusa jest rzeczywistością bardzo złożoną. Dlatego można patrzeć na niego w wielu wymiarach. Niestety, we współczesnym świecie dominuje niepełny obraz tej niezwykłej wspólnoty, gdzie dostrzega się tylko instytucję, a zapomina o jej duchowym wymiarze. W takiej sytuacji, z pomocą przychodzi nam święta Faustyna, która dzięki mistycznemu doświadczeniu przekazała w „Dzienniczku” właściwy obraz Kościoła. Można dostrzec, że Kościół to przede wszystkim wspólnota żywych **Nowo powstałe kościoły i kaplice w Republice Czeskiej w latach 1948–1989** Autorzy: Šárka Belšíková Rok: 2024 DOI: 10.15584/setde.2024.17.2 URL: https://doi.org/10.15584/setde.2024.17.2 > Podczas reżimu komunistycznego, który był u władzy w byłej Czechosłowacji w latach 1948–1989, życie religijne było ograniczone. Funkcjonowanie kościołów było ściśle kontrolowane przez władze państwowe, a kościoły były generalnie tłumione i prześladowane. Wiązało się to z nacjonalizacją, zniszczeniem lub dewastacją budynków kościelnych. W tym wrogim kościołom środowisku społeczno-politycznym budowa nowych obiektów sakralnych stała się niemal niemożliwa. Jednak pomimo upływu czasu, kilka z nich zo **Recenzja książki Magdaleny Poradzisz „Kościół szpitalny Trójcy Świętej przy ulicy Świdnickiej we Wrocławiu”** Autorzy: Aleksandra Jaśniewicz Rok: 2008 DOI: 10.19195/quart.2008.3.64538 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/quart/article/download/17391/15659 > In March 1870 the Corpus Christi Hospital and Trinity Church in Świdnicka Street in Wrocław were pulled down. Located in a district that, over the span of the first decades of the 19th century, became a highly representative part of the city, simple and meager buildings of late-medieval origin did not serve its standards. And as such, they have not drawn the attention of art historians so far. Magdalena Poradzisz in her book ‘Kościół szpitalny Trójcy Świętej przy ul. Świdnickiej we Wrocławiu’ (‘ **Kościół katolicki w Polsce pod rządami komunistów** Autorzy: Bożena Bankowicz Rok: 2021 DOI: 10.12797/politeja.13.2016.45.14 URL: https://journals.akademicka.pl/politeja/article/download/2104/2187 > Catholic Church in Poland under the rule of communists After the Second World War in Poland was established communist regime. Polish Catholic Church has found in a difficult situation, because official ideology of state became atheistic Marxism‑Leninism. Formal principles of separation between state and Church, freedom of conscience and religion became a facade hiding the atheistic program of regime and its will of rooting out of religion and Church from society. It was already in September 194 **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Kościół ewangelicki w Kole. Dzieje budynku w XIX i XX wieku** Autorzy: Andrzej Mendrok Rok: 2016 DOI: 10.4467/27204006pmo.16.004.16475 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/22085/ > Pobyt ewangelików w Kole odnotowano już w XVI wieku, jednakże dopiero od końca XVIII wieku zaczyna się właściwy proces osiedlania ich w Kole i okolicach. Od początku XIX wieku rozpoczynają się starania o wybudowanie świątyni. Niniejszy artykuł traktuje o losach świątyni ewangelickiej od momentu jej wybudowania, niemalże po współczesność. Burzliwe dzieje Polski odcisnęły również swoje piętno i na ewangelikach kolskich, i na ich świątyni. Evangelical church in Kolo. History of the building in the **Relacja Kościoła do Pisma Świętego według Johna Webstera** Autorzy: Sławomir Zatwardnicki Rok: 2023 DOI: 10.31743/vv.13826 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13826/13473 > Problemem podjętym w artykule jest kwestia relacji Kościoła do Pisma Świętego w twórczości Johna Webstera. W pierwszej części zaprezentowano poglądy anglikańskiego teologa ukazujące ontologię Pisma Świętego w jej związku z eklezjologią, a w drugiej – poddano je krytycznej ocenie z perspektywy teologii katolickiej; w tym celu wykorzystano zwłaszcza teologię Josepha Ratzingera. Webster prezentuje Kościół jako creatura verbi divini, którego stałą cechą jest bycie słuchaczem viva vox Dei. W związku **O narodzinach Odnowy Charyzmatycznej w polskim Kościele** Autorzy: Dariusz Jeziorny Rok: 2018 DOI: 10.14746/PST.2017.31.13 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/pst/article/download/14436/14117 > O narodzinach Odnowy Charyzmatycznej w polskim Kościele **Klejnot miasta zaginiony. Zarys dziejów krakowskiego kościoła Wszystkich Świętych do końca XVI wieku** Autorzy: K. Walczak Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.235 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.235 > One of the oldest churches in Krakow, dedicated to All Saints, was situated between Grodzka and Franciszkanska Street. It was build in the XIII century, could had been replacement church for first Cracow’s parish, which was transferred from Saint Trinity church. The name of All Saints church was mentioned for the first time in Vita S. Stanislai. The second time in 1278 his rector Arnold was noted. Most interesting fact is that in the Tables of Pence from 1325–1327 you can find two rectors, who h **Wspólnota Kościołem jutra. Eklezjalne "communio" w Chrystusie w ujęciu Franciszka Blachnickiego** Autorzy: Arkadiusz Korwin-Gronkowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2016.10.1.14 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7792/6917 > Boskie pochodzenie Kościoła i implikacja dzieła Trzech Osób Boskich wyraża lud zjednoczony w jedności Ojca i Syna i Ducha Świętego. W nim człowiek zanurzony doświadcza pośrednictwa zbawczego w komunikacji z Chrystusem Zmartwychwstałym. Zbawcza komunikacja to dar i uczestnictwo w Boskim życiu, przez i w pośrednictwie Kościoła. Swoje głębokie zakorzenienie w eklezjologii communio doskonale widział Sługa Boży ks. Franciszek Blachnicki. Oryginalność jego spojrzenia polega na tym, iż doskonale odczyt **Tradycja i współczesność we wnętrzu świątyni** Autorzy: Stanisław Rodziński Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1893 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1893/1981 > - **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Kanon formy architektonicznej w kościele katolickim : tradycja i współczesność architektury sakrum** Autorzy: A. Szymski Rok: 2000 > Wyd. 2 popr. ; Prace Naukowe Politechniki Szczecinskiej, Nr 496=Prace Instytutu Architektury i Planowania Przestrzennego Nr 36 **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **Kościół św. Katarzyny w Krakowie** Autorzy: J. Kuś Rok: 1970 DOI: 10.52204/np.1970.33.45-60 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6675/7327 > Gotycka budowla kościoła Św. Katarzyny oraz klasztoru OO. Augustianów stanowi piękny przykład budownictwa XIV wieku. Historia powstania świątyni związana jest najściślej z początkowymi dziejami miasta Kazimierza. W artykule po ukazaniu w zarysie dziejów wspomnianej świątyni przedstawiono opis architektoniczny budowli. W sposób szczególny przybliżono czytelnikowi fresk Matki Bożej Pocieszenia umieszczony w krużgankach klasztoru Ojców Augustianów w Krakowie. **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Duch Prawdy jako przewodnik w świetle J 16,12-15** Autorzy: M. Karczewski Rok: 2012 DOI: 10.31648/SW.255 URL: https://czasopisma.uwm.edu.pl/index.php/sw/article/download/255/195 > Sytuacja Kościoła we współczesnym czasie jest bardzo trudna. Ewangelia jest odrzucana, negowana, ludzie okazują obojętność wobec działalności Kościoła, co często głosicieli Dobrej Nowiny prowadzić może do zniechęcenia i poczucia bezsilności. Jednak zapowiedź Jezusa z Ewangelii według św. Jana 16,12-15 daje nam tu istotne wskazanie i budzi nadzieję. Prawdziwą mocą Kościoła jest wierność i pogłębianie więzi z Chrystusem. Najlepszym zaś przewodnikiem wiary jest „Duch Prawdy”, gdyż tylko On prowadzi **he coat of arms of the Diocese of Zielona Góra-Gorzów Wielkopolski as an attribute of historical heritage in the perspective of ecclesiastical heraldry** Autorzy: A. Put Rok: 2023 DOI: 10.18276/sp.2023.33-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/20649.pdf > 29 listopada 2020 roku, w pierwszą niedzielę Adwentu, wszedł w życie dekret bp. Tadeusza Lityńskiego, ustanawiający dla diecezji zielonogórsko-gorzowskiej własny herb. Herb ten jest nowym, choć osadzonym w historii, znakiem Kościoła na Środkowym Nadodrzu. W artykule przybliżono okoliczności powstania herbu diecezji zielonogórsko-gorzowskiej, a także opisuje go i przybliża jego znaczenie dla Kościoła lokalnego nad Środkową Odrą. Tekst podzielono na następujące punkty: 1. „Zarys dziejów Kościoła k **Geneza i budowa katedry lubelskiej (kościoła pojezuickiego) 1580-1625** Autorzy: Bronisław Natoński Rok: 1967 DOI: 10.52204/np.1967.27.63-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6639/6949 > Przedmiotem tekstu jest historia kościoła św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lublinie, który pierwotnie był kościołem jezuickim do roku 1773, a później został katedrą diecezji lubelskiej od roku 1832.Autor wykazał, że w dotychczasowych badaniach nad historią wspomnianego kościoła pominięto ważne źródła archiwalne. Głównym celem dysertacji jest wyjaśnienie niejasności związanych z historią tego kościoła, zwłaszcza w kontekście jego budowy i początków. Zakres artykułu obejmuje okres  od **Prace Konstantego Wojciechowskiego przy katedrze we Włocławku a koncepcja „stylu wiślano‑bałtyckiego”** Autorzy: K. Stefański Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.15 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5184/4659 > The Włocławek Cathedral dedicated to the Assumption of the Blessed Virgin Mary is one of the most important Gothic churches in the lowlands of northern Poland. However, overshadowed by the Cathedrals in Poznań and Gniezno, it is considered a building that is more modest in scale and less artistically valuable. An important issue related to the history of the church is its restoration that was carried out in the last two decades o the 19th century, initially according to the plans of Tadeusz Stry **Drewniany kościół św. Doroty w Grochowach. Przyczynek do dziejów nieistniejącej świątyni** Autorzy: Łukasz Trocha Rok: 2021 DOI: 10.4467/27204006pmo.21.014.15465 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21169/ > W XIV w. Grochowy (wieś w pow. konińskim, gm. Rychwał) były własnością biskupów lubuskich. Prawdopodobnie za ich sprawą utworzono tam parafię oraz wybudowano pierwszy kościół. W końcu XV w. wieś trafiła w ręce lokalnej szlachty. Stary obiekt był zrujnowany, dlatego za sprawą dziedziczki Żychlińskiej na początku XVI w. wybudowano drugą drewnianą świątynię. Jej główna bryła (konstrukcja zrębowa) mogła przetrwać do początku XX w. Ze źródeł wynika, że kościół składał się z nawy, prezbiterium, zakrys

[object Object]