Kościół Chrystusa Króla

Historia parafii Kościół Chrystusa Króla w Żywiec udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Chrystusa Króla. Diecezja: bielsko-żywiecka. --- ### Publikacje naukowe **Resarch into Christ the King Church's archives in Gliwice view of the future development of this church** Autorzy: Beata Komar Rok: 2009 > Ab s t r a c t The paper is focused on the results of archival research into the history and architecture of Christ the King Church in Gliwice from 1935, derived from the Rectory’s annals and other resources, including photographs of construction works, drawings, designs and the data recorded in the Church’s Chronicle. The Church was designed by an Austrian architect Karl Mayr, whose other works are also mentioned for the sake of comparison. The study also presents earlier concepts of the Church **Początki parafii Chrystusa Króla i św. Józefa w Dąbrowie Górniczej na tle dziejów miasta do 1918 roku** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2003 DOI: 10.52204/np.2003.99.319-354 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6767/8200 > -- **Biblijny obraz Chrystusa Króla (ze szczególnym uwzględnieniem Apokalipsy)** Autorzy: Józef Paściak Rok: 1972 DOI: 10.21906/RBL.3493 > — **Przekazy kroniki Andrzeja Komonieckiego o kościołach w Żywcu i jego okręgu** Autorzy: Franciszek Lenczowski Rok: 1972 DOI: 10.52204/np.1972.38.93-119 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6889/6782 > -- **Kapłańska królewskość Jezusa Chrystusa. Podstawy biblijne i zasadnicze przesłanie eklezjalne** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2017.11.1.02 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7542/6787 > Jubileuszowy „Akt przyjęcia Jezusa Chrystusa za Króla i Pana” z 19–20 listopada 2016 roku stawia przed teologami zadanie pogłębienia jego natury i jego treści. W proponowanym wykładzie zajmujemy się przede wszystkim jego podstawową treścią, którą jest królewskość Jezusa Chrystusa. Ponad wszelką wątpliwość wynika z Nowego Testamentu, że Jezus Chrystus jest królem, chociaż w całkowicie szczególnym i najbardziej wzniosłym znaczeniu. Jego królewskość ma przede wszystkim głęboki rys kapłański oraz es **Kościół Chrystusa Króla w Gorzowie Wielkopolskim – jedyne dzieło Curta Steinberga w województwie lubuskim** Autorzy: B. Michalak Rok: 2021 DOI: 10.5604/01.3001.0015.2278 > Architektura sakralna okresu modernizmu nie ma szerokiej reprezentacji na terenie województwa lubuskiego. Jednym z najbardziej okazałych obiektów tego typu jest zlokalizowany na terenie Gorzowa Wielkopolskiego kościół Chrystusa Króla, którego architekt Curt Steinberg zasłynął z projektowania i budowy obiektów sakralnych. Wzniesiony w latach 1928–1930 budynek jest imponującym przykładem nowoczesnej techniki budowlanej i odważnych rozwiązań konstrukcyjnych dostępnych w okresie dwudziestolecia mi **"Archiv für schlesische Kirchengeschichte". Im Auftrag des Instituts für ostdeutsche Kirchen- und Kulturgeschichte herausgegeben von Joachim Köhler , Jan Thorbecke Verlag Sigmaringen 1988 ss. 205** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.353-356 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7077/7803 > Założony w **Kult autentyczności i powrót do słowiańskich korzeni. Projekt rzeźbiarskiej dekoracji katedry Chrystusa Króla w Katowicach a mit cyrylo-metodiański** Autorzy: Jerzy Gorzelnik Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.128.203-217 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4057/4717 > W roku 1927 w Katowicach, stolicy ustanowionej dwa lata wcześniej diecezji, rozpoczęto budowę katedry Chrystusa Króla, zaprojektowanej przez Zygmunta Gawlika. W tym samym czasie Xawery Dunikowski we współpracy z architektem przystąpił do prac nad koncepcją rzeźbiarskiej dekoracji fasady. Ich efekty w postaci gipsowego modelu zaprezentowano w roku 1931. Centralną część głównej elewacji świątyni zajmować miały figury świętych Cyryla i Metodego, flankowane przez grupy ludu i rycerstwa śląskiego. W **Obraz Chrystus Król pędzla Antoniego Michalaka z lat 1943–1946** Autorzy: R. Rupiewicz Rok: 2025 DOI: 10.21697/an.16224 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/16224/14241 > W artykule przeprowadzono weryfikację datowania oraz programu ikonograficznego obrazu Chrystusa Króla Antoniego Michalaka z kościoła pw. Świętego Ducha i św. Anny w Kazimierzu Dolnym. Na podstawie materiałów archiwalnych i fotografii ustalono, że sygnatura z datą 1943 odnosi się do rozpoczęcia prac, a ukończenie płótna nastąpiło przed połową 1946 r. Jednocześnie wykazano, że fundatorem zamówienia był ks. Józef Małysiak SDS, rektor świątyni i prepozyt Fundacji dla Starców i Kalek św. Anny, a nie **„Detronizacja” Jezusa Chrystusa Króla w odnowionej liturgii Kościoła?** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2023 DOI: 10.25167/ls.5000 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/5000/4550 > Od pewnego czasu pojawiają się, zwłaszcza w kręgach tak zwanych tradycjonalistów, zarzuty, jakoby efektem II Soboru Watykańskiego oraz przeprowadzonej w jego duchu odnowy liturgicznej dokonano „detronizacji” Jezusa Chrystusa. Dowodzić tego miałyby modyfikacje wprowadzone do formularza święta Jezusa Chrystusa Króla. W artykule poddajemy więc analizie teologicznej zagadnienia dotyczące nowej nazwy święta: „Jezusa Chrystusa, Króla Wszechświata”, i jego usytuowania w nowym kalendarzu kościelnym jako **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Współczesny pomnik religijny: Kolumna Chrystusa Króla Wszechświata na Ostrowie Tumskim** Autorzy: Joanna Lubos-Kozieł Rok: 2009 DOI: 10.19195/quart.2009.4.64621 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/quart/article/download/17325/15592 > Wspczesny pomnik religijny: Kolumna Chrystusa Krla **Jezus Chrystus – Królestwo Boże (gr. basileia) – Kościół** Autorzy: A. Nowicki Rok: 2012 DOI: 10.52097/wpt.2988 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2988/3520 > Secondo la relazione degli autori biblici, soprattutto secondo dei vangeli sinottici, nel programma d’insegnamento di Gesù la predicazione del Regno di Dio occupava un ampio spazio. Questa idea contiene il nocciolo del messaggio di Gesù, presentato nel suo insegnamento e nella sua attività pubblica, che si svolgeva davanti agli occhi dei testimoni sempre più numerosi. La missione di Gesù, preparata dettagliatamente dal Padre, aveva lo scopo molto preciso, cioè la nascita della Chiesa. Le domande **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Królewskość Jezusa Chrystusa w opisie męki w Ewangelii św. Jana** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2021 DOI: 10.4467/25443283sym.21.022.14702 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/20235/ > The kingship of Jesus Christ as presented in the description of Passion in the Gospel of John The question of the kingship of Jesus Christ currently constitutes one of the most exceptional theological issues in terms of meaning, since it not only defines a living element of Christian piety, but also, in the recent years, it has aroused considerable controversies in the context of the so called intronization and evoked numerous questions. To answer these questions and to formulate appropriate sp **A Historical and Theological Analysis of the Pentecostal Church of Poland** Autorzy: W. Gajewski, Krzysztof Wawrzeniuk Rok: 2000 DOI: 10.1179/jep.2000.20.1.004 > The year 2000 is the 90th anniversary of Pentecostalism in Poland. It history and theology corresponds with The European and International Pentecostal movement. Present research, for obvious reasons, aims to present only a glimpse of the phenomenon of Pentecostalism in Poland. For this reason the writers decided to concentrate on one Church out of the whole Polish Pentecostal/Charismatic movement which in their opinion is the most representative and classical, namely, KoiciOl Zie1onoiwi;ltkowy w **Nauczanie historii Kościoła w katechetyce polskiej lat 1919-1957** Autorzy: Jerzy Bagrowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7125 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7125/6675 > - **Wyznaniowa działalność kulturalno-oświatowa w powiecie bielskim w latach 1918-1939** Autorzy: Karol Mozor Rok: 1999 DOI: 10.15633/FHC.1422 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1422/1318 > The Bielsko poviat is known to have had a complex denominational situation. Key denominations of the region included Catholics, Protestants and Jews. In the city Bielsko itself lived followers of all three religions. The relations across the various religions of the region were heavily influenced by the nationalities of the population. In the inter-war period there were twelve Catholic parishes, four Protestant churches and one Jewish community in the Bielsko poviat district. The article present **Kościół polski obrońcą ducha narodowego na Śląsku w wiekach średnich** Autorzy: Franciszek Lenczowski Rok: 1966 DOI: 10.52204/np.1966.25.69-81 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6583/8216 > - **Architektura sakralna Adama Ballenstedta (1923-1931)** Autorzy: Z. Sroka Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.201-267 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6813/7687 > -- **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Zarys systematyki architektury neoromańskiej w budownictwie kościelnym Królestwa Polskiego** Autorzy: A. Majdowski Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.117-137 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7071/7797 > -- **Nowe polskie kościoły, kreacja czy tradycja?** Autorzy: T. P. Szafer Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.70.237-252 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6971/7762 > -- **Dzieje kościoła w Bukowie Morskim. Refleksje z więżby dachowej** Autorzy: A. Jankowski, M. Gogolin Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.387-422 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7927/8129 > -- **Z dziejów Kościoła krakowskiego w XIX i XX wieku** Autorzy: J. Urban Rok: 2023 DOI: 10.15633/9788363241995 URL: https://monografie.upjp2.edu.pl/wn/catalog/download/97/92/2138 > In the mid-18th century, the Krakow diocese encompassed an area of 53 thousand square kilometers. Currently, it covers 8.1 thousand square kilometers, which is only one-seventh of its former territory. The Krakow diocese, which had 7 archdeaconries in the mid-18th century, has now been reduced to just one former archdeaconry – Krakow. In the 18th century, there were about a thousand parishes within the borders of the Krakow diocese, and after a hundred years of reduction, there were only 44. Tha **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Kilka uwag na temat obrazu Chrystus na krzyżu w kościele pw. św. Mateusza w Mielcu** Autorzy: Kinga Zięba Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.23.001.19826 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/0192f726-afea-734c-8eb7-bcb6821266c3/pobierz > Obraz Chrystus na krzyżu w ołtarzu głównym kościoła pw. św. Mateusza w Mielcu nie był do tej pory przedmiotem szerszej refleksji historyczno-artystycznej. Kilkukrotnie pojawiały się o nim pojedyncze wzmianki dotyczące atrybucji i datacji. Autorstwo dzieła przypisywano Tomaszowi Dolabelli lub któremuś z jego uczniów, co było równoznaczne z datowaniem go na pierwszą połowę XVII wieku. Zidentyfikowanie osoby fundatora, którym okazał się Konstanty Przedbor z Koniecpola, ustalenie chronologii otrzyma **Krucyfiks Cristo vivo w kościele św. Michała Archanioła w Urazie. Wirtuozerskie przedstawienie Chrystusa Ukrzyżowanego Lwowskiej Szkoły Rzeźbiarskiej Doby Rokoka.** Autorzy: Maria Feliks Rok: 2021 DOI: 10.25167/ls.2047 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/2047/3956 > Artykuł dotyczy wyjątkowego na tle sztuki polskiej XVIII w. przedstawienia Chrystusa Ukrzyżowanego pochodzącego z kościoła pw. Wniebowzięcia NMP w Nawarii k/Lwowa, a znajdującego się obecnie w kościele pw. św. Michała Archanioła w Urazie k/ Brzegu Dolnego. Krucyfiks ten, wraz z częścią wyposażenia nawaryjskiej świątyni, został w 1945 r. przewieziony przez opuszczających Kresy Wschodnie Polaków na Dolny Śląsk. Dzięki temu, nie podzielił losu pozostałych elementów znakomitej dekoracji rzeźbiarskie **Kościelne dzieje Brzozowa** Autorzy: J. Rąb Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.293-321 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7639/7039 > -- **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Recenzja: Jerzy Myszor, Historia diecezji katowickiej, Katowice 1999** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.521-527 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7822/8095 > Kościół katowicki, świętujący w 2000 r. jubileusz 75-lecia swego powstania, doczekał się obszernej monografii historycznej pióra wy trawnego historyka czasów najnowszych, kapłana tegoż Kościoła die **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Church of the 21st-century** Autorzy: Katarzyna Szczerbowska Rok: 2012 > To the University of Beira Interior in Covilha & Silesian University of Technology in Gliwice, for the sympathy, assistance and the support shown. **Udział Kościoła w odbudowie niepodległej Polski** Autorzy: J. Dębiński Rok: 2022 DOI: 10.56583/frp.1804 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/frp/article/download/1804/1833 > ) as well as in Upper Silesia and Cieszyn Silesia. The entire nation was involved in regaining independence, but the Catholic Church was a part that played a special role in that process. **Misja Benedyktynów Słowiańskich w kościele Św. Krzyża w Krakowie** Autorzy: Marian Kanior Rok: 1994 DOI: 10.15633/FHC.1437 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1437/1333 > The article discusses the establishment of the Benedictine Church in the Slavonic rite (the Church of the Holy Cross). **Studia nad wewnętrznymi dziejami kościelnymi w Małopolsce na schyłku XVI wieku** Autorzy: H. E. Wyczawski Rok: 2020 DOI: 10.21697/pk.1964.7.1-2.03 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/pk/article/download/5100/4653 > w racaa do Kocioa, a R adziw i, sam urodzony i w ychow any w kaw inim ie, uspokaja um ysy pokojow sw dziaalno **Parafia Pilica w latach niewoli narodowej** Autorzy: Henryk Błażkiewicz Rok: 1983 DOI: 10.52204/np.1983.59.255-271 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6705/7507 > -- **Błogosławieństwo nowego króla i królowej w Pontificale Plocense I** Autorzy: Henryk Seweryniak Rok: 2021 DOI: 10.34839/WPT.2021.29.1.269-299 > Ryt pobłogosławienia nowego króla w Pontificale Plocense I jest kompilacją tekstu z połowy X wieku. Być może ten właśnie rytuał stosowano podczas pierwszych koronacji w Polsce. W świetle obrzędu to Bóg jest tym, który udziela władzy, i to On powierza władcy królestwo. Sakralny charakter majestatu królewskiego wzmacniają porównania z postaciami biblijnych królów, proroków i kapłanów, a także odniesienie do samego Jezusa Chrystusa. W obrzędzie wyczuwa się głęboką troskę o zachowanie równowagi pomi **Obraz Matki Boskiej Częstochowskiej z daru króla Jana Kazimierza w Rajczy** Autorzy: Szymon Tracz Rok: 2019 DOI: 10.21697/an.7062 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7062/6324 > ABSTRAKT Łaskami słynący obraz Matki Boskiej Miłosierdzia Kazimierzowskiej w Rajczy (64 x 45,8 cm), malowany jest w technice olejnej na ręcznie kutej blasze miedzianej. Niezachowaną, pierwotnie hebanową ramę z podpórką, pozwalającą umieszczać dzieło na domowym ołtarzyku, zastąpiła nowa, profilowana i złocona rama. Obraz znajduje się w głównym ołtarzu kościoła parafialnego pw. Św. Wawrzyńca, diakona i męczennika i św. Kazimierza, królewicza w Rajczy. 1 VII 2017 wizerunek został ukoronowany koron **Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość” Poznań, 3-5 września 2017 roku** Autorzy: A. Rybaczek Rok: 2017 DOI: 10.18290/KIP.2017.6.2-20 > W dniach 3-5 września 2017 r. odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowa pt. „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość”, zorganizowana pod patronatem Jego Ekscelencji Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropolity Poznańskiego, Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski. **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Chrystologiczna interpretacja psalmów w księdze brackiej Tron królewski Jakuba Pawła Radlińskiego: wymiar teologiczny, historyczny i duchowy na tle epoki** Autorzy: Piotr Kot, Andrzej Kwaśniewski, J. Popławski Rok: 2025 DOI: 10.31743/vv.19135 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/19135/16716 > Autorzy artykułu podejmują problem oryginalności i znaczenia chrystologicznej inter­pretacji pięciu psalmów (Ps 2; 20[19]; 45[44]; 99[98]; 110[109]) włączonych przez ks. Jakuba Pawła Radlińskiego do dzieła Tron królewski, które zostało wydane w 1735 roku na potrzeby Bractwa Kapłań­skiego w Sanoku. Księga została przygotowana jako podręcznik formacyjny. Z tego powodu podczas jej lektury rodzą się pytania o kryteria doboru tekstów, cel chrystologicznej interpretacji psalmów, ory­ginalność edycji w **Architektura i wyposażenie kościoła i klasztoru Karmelitów bosych w Wiśniczu** Autorzy: Benignus Józef Wanat Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.234 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.234 > Founded in Wisnicz by Stanislaw Lubomirski (1582–1649), Christ the Saviour church and monastery of the Discalced Carmelites was a votive offering of thanks for the victory at Chocim and a happy ending of the Polish-Turkish war in 1621. The monastery was built near the Lubomirskis’ ancestral castle in Wiśnicz according to the design by Maciej Tripoli between 1622 and 1635. Consecrated on 1 July 1635, both the abbey church, dedicated to Christ the Saviour, as well as the monastery were very richly **Władze państwowe wobec Kościoła rzymskokatolickiego w powiecie opatowskim w latach 1933-1939** Autorzy: Bogdan Stanaszek ks. Rok: 2024 DOI: 10.31743/abmk.13738 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.13738 > W artykule przedstawiono jak w świetle sprawozdań starosty prezentował się Kościół rzymskokatolicki na terenie powiatu opatowskiego w latach 1933-1939. Niektóre informacje uzupełniono dokumentami z archiwów kościelnych. Problematykę zgrupowano wokół dwóch kwestii: problemów wewnętrznych Kościoła oraz styku spraw publicznych i wyznaniowych. W tej pierwszej grupie mieściły się uroczystości kościelne, inwestycje budowlane, ale też konflikty w parafiach, problemy dotyczące bezpieczeństwa oraz zmiany **Ważniejsze polonika kościelne w Archiwach Państwowych w Wiedniu** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7121 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7121/6671 > - **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Chrystologia w świetle historii zbawienia** Autorzy: Edward Kopeć Rok: 1953 DOI: 10.21906/RBL.2512 > — **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Potencjał dziedzictwa jezuickiego dla turystyki postindustrialnej na Górnym Śląsku** Autorzy: Izabela Kaczmarzyk Rok: 2025 DOI: 10.62875/tk.v3i136.1560 URL: http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/download/1560/pdf_2 > Głównym celem artykułu jest analiza potencjalnego znaczenia dziedzictwa jezuickiego w kontekście turystycznego zainteresowania postindustrialnym krajobrazem kulturowym Górnego Śląska. Dziedzictwo to jest świadectwem nie tylko dziewiętnastowiecznej kultury religijnej, ale również zależności pomiędzy rozwojem przemysłu a kształtowaniem się specyfiki górnośląskiej pobożności, zwłaszcza w kontekście osłabiania tendencji desakralizacyjnych. Od II połowy XIX wieku w wielu górnośląskich miejscowościach **History of Church Design in Olszyna Lubanska** Autorzy: Aleksandra, Repelewicz, Zbigniew, Madurowicz Rok: 2016 DOI: 10.17265/1934-7359/2016.08.004 URL: http://www.davidpublisher.com/Public/uploads/Contribute/57bfa9fdc2e39.pdf > The history of the design of St. Joseph the Betrothed church in Olszyna Lubańska is presented in the paper. The first design of the church was drawn up by a local master builder in 1889 but was given such a poor evaluation by a firm of architects in Berlin that a new project had to be commissioned. The technical opinion on the design is analysed in the paper: both projects are discussed and some of the drawings from the projects are presented. The text of the expert evaluation and the draft of t **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **Mała prehistoria zakopiańskiej parafii** Autorzy: Jan Kracik Rok: 1993 DOI: 10.52204/np.1993.79.279-294 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7213/7874 > -- **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Geneza i budowa katedry lubelskiej (kościoła pojezuickiego) 1580-1625** Autorzy: Bronisław Natoński Rok: 1967 DOI: 10.52204/np.1967.27.63-133 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6639/6949 > Przedmiotem tekstu jest historia kościoła św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Lublinie, który pierwotnie był kościołem jezuickim do roku 1773, a później został katedrą diecezji lubelskiej od roku 1832.Autor wykazał, że w dotychczasowych badaniach nad historią wspomnianego kościoła pominięto ważne źródła archiwalne. Głównym celem dysertacji jest wyjaśnienie niejasności związanych z historią tego kościoła, zwłaszcza w kontekście jego budowy i początków. Zakres artykułu obejmuje okres  od **Jan Kopiec, Diecezja Gliwicka - dzieje i współczesność, Gliwice 1999** Autorzy: Sebastian Niewarowski Rok: 2002 DOI: 10.15633/FHC.1359 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1359/1257 > Recenzja: Jan Kopiec, Diecezja Gliwicka - dzieje i współczesność, Gliwice 1999 **Franciszkańska kuracja Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945** Autorzy: P. Górecki Rok: 2019 DOI: 10.25167/STH.827 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/827/620 > Artykuł jest kontynuacją międzywojennej historii gliwickich franciszkanów i genezy powstania samodzielnej jednostki kościelnej w tzw. dzielnicy hutniczej, zamieszczonym w tomie 35 „Studiów Teologiczno-Historycznych Śląska Opolskiego”z 2015 r. Autor tym razem przybliża historię kuracji Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945. Od czasu jej ustanowienia gliwiccy franciszkanie prowadzili w tamtejszej dzielnicy hutniczej ożywioną pracę duszpasterską. Jej główne działania ukierunkowane były n **Reaktionen der Kirchen auf Populismus. Ein Blick aus der Perspektive der Kirche in Polen** Autorzy: Jerzy Gocko Rok: 2017 DOI: 10.18290/RT.2017.64.3-5 URL: http://czasopisma.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/7707/7817 > Reakcja Kościola na populizm. Spojrzenie z perspektywy Kościola w Polsce Przedmiotem artykulu jest odpowiedź Kościola w Polsce na zjawisko populizmu, a w szczegolności na populistyczny styl w polityce. Za jego punkty charakterystyczne przyjeto traktowanie oponentow politycznych w kategoriach wrogow oraz niechec do obcych (migrantow i uciekinierow). W realizacji celow badawczych poddano analizie list biskupow polskich o patriotyzmie Chrześcijanski ksztalt patriotyzmu oraz reakcje Kościola w Polsc **Kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie jako świątynia Rzeczypospolitej Obojga Narodów** Autorzy: Maria Nitka Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2396 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2396/2268 > W artykule omówiono pierwotną ikonografię wystroju kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie przy via San Sebastianello 11, zrekonstruowaną dzięki materiałom archiwalnym. Wnętrze kościoła Zmartwychwstańców w Rzymie zostało konsekrowane w 5 listopada 1889 roku w czasie zaborów i braku reprezentacji świątyni nacji polskiej w Wiecznym Mieście. Świątynia przed remontem w 1979 roku miała jednorodny wystrój w nurcie historyzującym, który spajała polichromia w typie „polichromii dywanowych” (Tap **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Kwerenda historyczna do kościoła parafialnego pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba apostoła w Szadku** Autorzy: J. Szymczak Rok: 2015 DOI: 10.18778/1643-0700.15.01 URL: http://hdl.handle.net/11089/13463 > Zniszczony przez Krzyżaków w 1331 r. kościół parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny i św. Jakuba Apostoła został szybko odbudowany, zapewne w wersji drewnianej. Konsekrowano go już po 4 latach w 1335 r. W nadanej mu wówczas postaci przetrwał nieco ponad 100 lat, gdyż w latach 1438–1448 nastąpiła budowa kościoła murowanego. W 1451 r. został ozdobiony malowidłami Jana z Wrocławia. W latach 1481–1487 trwały prace wokół bryły kościoła. W 1551 r. proboszcz ks. Rafał Wargawski pokrył da **Jubileuszowa synteza. Recenzja książki Jerzego Myszora Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025** Autorzy: Andrzej Grajewski Rok: 2025 DOI: 10.63903/zaranieslaskie.11.9 URL: https://zaranieslaskie.bs.katowice.pl/article/download/488/430 > Review article concerning the book: Myszor J. (2025). Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025. Księgarnia św. Jacka (ss. 144) **Wspólnota Kościołem jutra. Eklezjalne "communio" w Chrystusie w ujęciu Franciszka Blachnickiego** Autorzy: Arkadiusz Korwin-Gronkowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2016.10.1.14 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7792/6917 > Boskie pochodzenie Kościoła i implikacja dzieła Trzech Osób Boskich wyraża lud zjednoczony w jedności Ojca i Syna i Ducha Świętego. W nim człowiek zanurzony doświadcza pośrednictwa zbawczego w komunikacji z Chrystusem Zmartwychwstałym. Zbawcza komunikacja to dar i uczestnictwo w Boskim życiu, przez i w pośrednictwie Kościoła. Swoje głębokie zakorzenienie w eklezjologii communio doskonale widział Sługa Boży ks. Franciszek Blachnicki. Oryginalność jego spojrzenia polega na tym, iż doskonale odczyt **Metamorfozy koloru i stałość inspiracji. Uwagi o wystroju i wyposażeniu sanktuarium Chrystusa Ukrzyżowanego w Kobylance** Autorzy: A. Stankiewicz Rok: 1970 DOI: 10.21697/sc.2021.28.spec.4 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/sc/article/download/9389/8314 > Kościół parafialny w Kobylance, pełniący funkcję sanktuarium Chrystusa Ukrzyżowanego, nie budził jak dotąd większego zainteresowania historyków i historyków sztuki. Fundacji niewielkiej świątyni murowanej podjął się wojewoda sandomierski, Jan Wielopolski (zm. 1774), a budowę, zapewne według projektów Francesco Placidiego, przeprowadzono w latach ok. 1743-1750. Architekt był odpowiedzialny także za projekty przykościelnej dzwonnicy oraz pięciu ołtarzy. Główna nastawa mieszcząca obraz Ukrzyżowaneg **Wiara w Kościół Trójjedynego Boga** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2023 DOI: 10.5604/01.3001.0016.3128 URL: https://doi.org/10.5604/01.3001.0016.3128 > Pogłębienie rozumienia tajemnicy Kościoła domaga się podkreślenia kilku istotnychaspektów, jakie wprawdzie funkcjonują w eklezjologii, ale poprzez niewłaściwą interpretację nauczania Soboru Watykańskiego II bądź poszły w zapomnienie, bądź doznały wypaczenia. Stąd niniejszy artykuł przedkłada rozumienie Kościoła jako tajemnicyTrójjedynego Boga i tajemnicy człowieka w miejsce określenia „Kościół Chrystusa”.Nie oznacza to bynajmniej, że to określenie jest błędne, ale jest ono niepełne, gdyż pomija **Dzieje sporu o kościół i parafię św. Brygidy w Gdańsku (1957-1970)** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1996 DOI: 10.52204/np.1996.85.319-350 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7386/7946 > -- **Świątynia znakiem obecności Bożej** Autorzy: S. Grzybek Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1882 > - **Wierzę w Kościół communio – wyzwaniem dla homilijnego przepowiadania** Autorzy: Ks. Wojciech Turowski Rok: 2022 DOI: 10.56898/st.10639 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/10639/9323 > Najbliższy rok w duszpasterstwie upłynie pod hasłem: „Wierzę w Kościół Chrystusowy”. Treść zaproponowanego przez Episkopat Polski hasła odsyła do Kościoła i zapytania się czym on jest oraz znalezienia odpowiedzi co znaczy wierzyć w Kościół Chrystusowy. W obecnych czasach Kościół jest notorycznie krytykowany. Częste ataki są nieuzasadnione i wynikają z nieznajomości czym jest tak naprawdę Kościół, który jest Bosko – ludzki. Nie wystarczy widzieć w nim tylko to co zewnętrzne, ludzkie; należy dostr **Pastorał Tysiąclecia Chrztu Polski w Muzeum Archidiecezji Gnieźnieńskiej** Autorzy: Katarzyna Bogacka Rok: 2026 DOI: 10.31743/abmk.18269 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/18269/17511 > Uroczyste obchody Tysiąclecia Chrztu Polski w 1966 roku i poprzedzające ją dziewięć lat duchowych przygotowań narodu, zwanych Wielką Nowenną, są dziełem duszpasterskim prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego. Spektakularne znaczenie tych wydarzeń dla XX-wiecznej historii Polski znalazło także wyraz w warstwie wizualnej. Jej częśćią jest wykonany w tym okresie tzw. pastorał Tysiąclecia Chrztu Polski, ofiarowany przez prymasa archikatedrze gnieźnieńskiej. Kwerendy w Muzeum Archidiecezji Gnieźnie **DOJRZEWANIE WIARY. ZARYS ROZWOJU ŚWIADOMOŚCI KOŚCIOŁA W ZAKRESIE PRAWD WIARY, W ŚWIETLE PROROCTWA EWANGELII** Autorzy: K. Polak Rok: 2023 DOI: 10.56898/st.13204 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/st/article/download/13204/11662 > Wprawdzie Jezus Chrystus przekazał swoim Apostołom pełnię prawdy objawionej, ale jednocześnie zapowiedział, że w przyszłości będzie ona – z pomocą Ducha Prawdy – dalej odkrywana i pogłębiana, aż do pełni. Powstaje więc pytanie: na ile historia Kościoła jest procesem pogłębiania rozumienia wiary apostolskiej? Świadkami pełni nowotestamentalnego Objawienia byli prości ludzie – rybacy, rolnicy, rzemieślnicy, urzędnicy – pochodzący ze środowiska judaizmu palestyńskiego. Daną im wiarę chrześcijańską **Wątki cysterskie w ikonografii ołtarzy w kaplicach bocznych kościoła w Byszewie** Autorzy: Bogna Derkowska-Kostkowska Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.365-385 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7926/8128 > Wnętrze kościoła parafialnego Świętej Trójcy w Byszewie, a zwłaszcza ołtarze z kaplic (jeden po północnej stronie został poświęcony w 1762 roku, drugi po południowej stronie w 1776 roku) ze swoją ikonografią i nawiązaniami do zakonu cysterskiego, zainspirowały napisanie tego artykułu. Opierając się na analizie różnych motywów reprezentacyjnych i dekoracyjnych, artykuł łączy fakty historyczne z komentarzem interpretacyjnym. Chociaż oba ołtarze, będące częścią pierwotnego projektu, są współczesne **Between Mentorella and Paris. Father Leon Zbyszewski‘s (1832-1907) Artistic Vision of the Cracow Resurrectionist Church** Autorzy: Dagny Nestorow, Rafał Nestorow Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2376.2267 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2376/2267/4894 > The paper is a study of the architecture and equipment of the Resurrectionist Church in Cracow, which was built between 1886 and 1887 by the Cracow house of the congregation, founded in 1885. It was the second Resurrectionist temple on Polish territory, after the Lviv church. The artistic vision of Father Leon Zbyszewski (1832-1907) CR had a fundamental impact on the temple. With the help of Father W. Orpiszewski, Zbyszewski developed an artistic vision for the church, where he referred to ancie **Koronacja obrazu Matki Boskiej Pocieszenia w kościele Jezuitów we Lwowie w 1905 roku** Autorzy: A. Betlej Rok: 2023 DOI: 10.24425/rhs.2020.136899 URL: http://journals.pan.pl/Content/119641/2020-01-RHS-11-Betlej.pdf > the remaining altars in the church. The coronation ceremony and the restoration of the chapel gathered together the most important artists of the early 19th century working for the Church patronage in the capital of Galicia. The chapel designed by Teodor Talowski successfully combines an 18 th -century retabulum with paintings by Tadeusz Popiel, being probably the last example of a true Baroque bel composto . **Jedenaście wieków chrześcijaństwa w Polsce : wymiar polityczny i historyczny** Autorzy: Anita Młynarczyk-Tomczyk, Rafał Dudała Rok: 2021 DOI: 10.15633/9788374388214 > Przed ponad tysiącem lat Polska, łącząc się z papieskim i łacińskim Rzymem, weszła do kręgu kultury zachodnioeuropejskiej, czerpiąc z jego skarbca cywilizacyjnego, politycznego, społecznego i gospodarczego, ale też dodając do niego wiele nowego i autorskiego. Wkład Polski do cywilizacji chrześcijańskiej i do historii Kościoła jest niezaprzeczalny. Przyjęcie chrztu przez Polskę odegrało ogromną rolę w ukształtowaniu jej moralnego, kulturalnego i cywilizacyjnego oblicza w całym tysiącleciu. Od teg **Historia organów w kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie-Piaskach Wielkich** Autorzy: P. Matoga Rok: 2015 DOI: 10.52204/np.2015.123.225-236 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4659/4804 > Archiwum parafialne w Krakowie-Piaskach Wielkich obfituje w dokumenty związane z historią miejscowych organów. Kościół parafialny został wybudowany w latach 20. XX w. W 1944 r. zamontowano w nim niewielkie, tymczasowe organy, wypożyczone z parafii w Prokocimiu. Instrument ten, zbudowany w 1924 r. przez Stanisława Żebrowskiego z Krakowa, oddano do Prokocimia w 1945 r. Jeszcze w 1944 r. ówczesny proboszcz, ks. Franciszek Dźwigoński, zamówił nowe, 15-głosowe, pneumatyczne organy w firmie Gebrüder R **Przemiany stylowe kościoła parafialnego w Krośnie od XIV do XX wieku** Autorzy: J. Ross Rok: 1976 DOI: 10.52204/np.1976.46.141-152 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6495/7230 > Architektura kościoła farnego w Krośnie przedstawia dużą wartość historyczną i artystyczną. Wraz ze swym wyposażeniem stanowiła od wieków jeden z najcenniejszych obiektów sakralnych diecezji. Przedmiotem niniejszego artykułu jest ukazanie przemian stylowych kościoła parafialnego w Krośnie w okresie od XIV do XX wieku. **Drewniany kościół św. Doroty w Grochowach. Przyczynek do dziejów nieistniejącej świątyni** Autorzy: Łukasz Trocha Rok: 2021 DOI: 10.4467/27204006pmo.21.014.15465 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21169/ > W XIV w. Grochowy (wieś w pow. konińskim, gm. Rychwał) były własnością biskupów lubuskich. Prawdopodobnie za ich sprawą utworzono tam parafię oraz wybudowano pierwszy kościół. W końcu XV w. wieś trafiła w ręce lokalnej szlachty. Stary obiekt był zrujnowany, dlatego za sprawą dziedziczki Żychlińskiej na początku XVI w. wybudowano drugą drewnianą świątynię. Jej główna bryła (konstrukcja zrębowa) mogła przetrwać do początku XX w. Ze źródeł wynika, że kościół składał się z nawy, prezbiterium, zakrys **Zespół kościelno-klasztorny trynitarzy w Beresteczku: historia, pierwotny kształt, stan zachowania** Autorzy: Mirosława Sobczyńska-Szczepańska Rok: 2020 DOI: 10.48234/WK61BERESTECHKO > Berestecka placówka braci bosych Zakonu Przenajświętszej Trójcy od Wykupu Niewolników, piąta w Rzeczypospolitej, pierwsza na Wołyniu, została założona w roku 1691 z inicjatywy właściciela miasteczka, kasztelana halickiego Tomasza Karczewskiego, który przekazał trynitarzom drewniany kościół pw. św. Andrzeja i pieczę nad parafią2. W latach 1692–1696 wybudowano nową drewnianą świątynię i klasztor. W roku 1700 została sprowadzona kopia cudami słynącej statuy Jezusa Nazareńskiego Wykupionego, przecho **Opłakana Koronacja Marii Włodzimierza Tetmajera w kościele katedralnym w Sosnowcu** Autorzy: Paweł Pencakowski Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.24.007.20664 URL: https://doi.org/10.4467/25453882mod.24.007.20664 > Tekst prezentuje istotne i jak dotąd niedostrzeżone treści programu ikonograficznego młodopolskiej dekoracji malarskiej, autorstwa krakowskich malarzy Włodzimierza Tetmajera i Henryka Uziembły w kościele Wniebowzięcia Najświętszej Panny Marii w Sosnowcu. Malowidła powstały w głównym mieście Zagłębia Śląsko-Dąbrowskiego, w burzliwych latach 1904‒1906. Interpretacja elementów składowych programu wskazuje, że przedstawiona w centrum kościoła koronacja Marii odbiega od odwiecznych i jednoznacznych u **Wawelski czarny krucyfiks. Krzyż królowej Jadwigi, Leona Wyczółkowskiego i św. Jana Pawła II** Autorzy: Marta Dutczak Rok: 2020 DOI: 10.18290/rh20684-6s URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/14503/14147 > A unique Gothic crucifix has been worshiped in the Wawel Royal Cathedral throughout centuries. The sculpture created in Bohemia or Hungary around 1380 was brought by Jadwiga of Poland (13741399) from Hungary to Poland, most likely in 1384. At the feet of Christ Crucified the monarch prayed for the gift of wisdom to rule the kingdom. The crucifix was placed in an altar in the Wawel Royal Cathedral and it has inspired a great devotion to the Crucified. After premature death of Jadwiga in 1399 the **Kościół ewangelicki w Kole. Dzieje budynku w XIX i XX wieku** Autorzy: Andrzej Mendrok Rok: 2016 DOI: 10.4467/27204006pmo.16.004.16475 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/22085/ > Pobyt ewangelików w Kole odnotowano już w XVI wieku, jednakże dopiero od końca XVIII wieku zaczyna się właściwy proces osiedlania ich w Kole i okolicach. Od początku XIX wieku rozpoczynają się starania o wybudowanie świątyni. Niniejszy artykuł traktuje o losach świątyni ewangelickiej od momentu jej wybudowania, niemalże po współczesność. Burzliwe dzieje Polski odcisnęły również swoje piętno i na ewangelikach kolskich, i na ich świątyni. Evangelical church in Kolo. History of the building in the **Kościół parafialny pw. św. Michała Archanioła i Nawiedzenia NMP w Wieluniu (do końca XVIII w.)** Autorzy: Sławomir Zabraniak Rok: 2006 DOI: 10.52204/np.2006.106.217-235 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4798/5086 > Wieluń jest jednym z wielu polskich miast, których bogata historia pozostaje przesłonięta przez zapomnienie i niewiedzę. W przedrozbiorowej Polsce był miastem królewskim i stolicą ziemi wieluńskiej. Znajdowały się tu siedziby administracji państwowej i kościelnej. Jedną z chlub miasta był kościół farny.Pierwszy kościół w Wieluniu, pod wezwaniem św. Michała Archanioła, prawdopodobnie drewniany, został zbudowany podczas lokacji miasta w drugiej połowie XIII wieku. Z pewnością spłonął w 1335 r. pod **Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego w Grodnie. Bryła architektoniczna i wystrój wnętrza** Autorzy: Witalij Bohatyrewicz Rok: 2021 DOI: 10.31743/abmk.11952 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/11952/10422 > Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego, stanowi główny akcent architektoniczny miasta Grodna. Historia tego zabytku architektury liczy ponad trzysta lat. 15 grudnia 1990 roku papież Jan Paweł II nadał tej świątyni tytuł bazyliki mniejszej. Od 1991 roku kościół pojezuicki pełni funkcje katedry diecezji grodzieńskiej. Kamień węgielny kościoła jezuitów został poświęcony przez biskupa Mikołaja Słupskiego 21 czerwca roku 1678. Konsekracja odbyła się 6 grudnia 1705 roku. Dokonał jej biskup chełmiński Te **Wróciła sława twoja, Vratislavia, Wrocławiu! Więzi kardynała Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, z Dolnym Śląskiem, red. G. Sokołowski, S. Wróblewski, Wydawnictwo Episteme, Wrocław – Lublin 2023, ss. 815** Autorzy: A. Dziuba Rok: 2024 DOI: 10.21697/stpr.15301 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/stpr/article/download/15301/13493 > Kościół katolicki jest najstarszą i najdłużej działającą instytucją na ziemiach polskich. Jego początki łączą się z powstawaniem i tworzeniem państwa polskiego. Pozostaje też strukturą trwałą, zachowującą swoją historyczną ciągłość, czego z uwagi na okres zaborów nie można powiedzieć o dziejach państwa. Zmieniające się na przestrzeni wieków ustroje społeczno-polityczne wpływały także na kształt relacji władza państwowa – Kościół, jednak zawsze stanowiła ona ważny czynnik budowania ładu społeczne **Polska przedmurzem chrześcijaństwa** Autorzy: Natalia Kulka Rok: 2021 DOI: 10.11649/slh.2727 URL: https://ispan.waw.pl/journals/index.php/slh/article/download/slh.2727/7381 > The Bulwark of Christendom The work of an artist Natalia Kulka. Polska przedmurzem chrześcijaństwaPraca artystki Natalii Kulki. **Alegorie Polski w gmachach publicznych i kościołach województwa śląskiego na wybranych przykładach (1922-1939)** Autorzy: J. Gorzelik Rok: 2020 DOI: 10.21697/AN.7828 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/7828/7045 > Utworzenie autonomicznego województwa śląskiego w ramach polskiego państwa narodowego oraz diecezji katowickiej wiązało się z reorganizacją systemu władzy, w którym poczesne miejsce zajęły grupy polsko-śląskich duchownych oraz urzędników i świeckiej inteligencji. Ich wzajemna rywalizacja oraz wspólne dążenie do nacjonalizacji Górnoślązaków w duchu polskim inspirowały dwa odmienne, choć spokrewnione dyskursy, w których wykorzystywano środki obrazowe. Wśród nich znaczącą rolę odgrywały alegoryczne **Kościół białostocki wobec działań administracji i aparatu bezpieczeństwa w latach 1955-1968** Autorzy: Krzysztof Sychowicz Rok: 2020 DOI: 10.15290/pnib.2020.02 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/11556/1/K_Sychowicz_Kosciol_bialostocki.pdf **Wincenty Zakrzewski o roli Kościoła w dziejach Polski** Autorzy: Joanna Pisulińska Rok: 2022 DOI: 10.12775/kliopl.2021.05 URL: https://apcz.umk.pl/KLIOPL/article/download/37131/31623 > Przedmiotem analizy jest obraz dziejów Kościoła w pracach historycznych Wincentego Zakrzewskiego (1844–1918). Ten wnikliwy badacz dziejów XVI stulecia wiele miejsca w swych rozważaniach poświęcał roli polskiego duchowieństwa w dziejach Polski. W polu jego zainteresowań naukowych znajdowały się również stosunki państwa polskiego ze Stolicą Apostolską. Zapatrywania historyka krakowskiego zostały ukazane na tle ówczesnej myśli historycznej. **Z „małej ojczyzny” do grodu Kraka** Autorzy: S. Gawlik Rok: 2019 DOI: 10.14746/bhw.2005.2006.21.22.12 URL: https://doi.org/10.14746/bhw.2005.2006.21.22.12 > . **Kościół katolicki w Polsce pod rządami komunistów** Autorzy: Bożena Bankowicz Rok: 2021 DOI: 10.12797/politeja.13.2016.45.14 URL: https://journals.akademicka.pl/politeja/article/download/2104/2187 > Catholic Church in Poland under the rule of communists After the Second World War in Poland was established communist regime. Polish Catholic Church has found in a difficult situation, because official ideology of state became atheistic Marxism‑Leninism. Formal principles of separation between state and Church, freedom of conscience and religion became a facade hiding the atheistic program of regime and its will of rooting out of religion and Church from society. It was already in September 194 **O narodzinach Odnowy Charyzmatycznej w polskim Kościele** Autorzy: Dariusz Jeziorny Rok: 2018 DOI: 10.14746/PST.2017.31.13 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/pst/article/download/14436/14117 > O narodzinach Odnowy Charyzmatycznej w polskim Kościele **The early history of the Roman Catholic parish in Bibrka** Autorzy: R. Ivashko Rok: 2020 DOI: 10.17951/bc.2020.5.123-131 URL: https://journals.umcs.pl/bc/article/download/11552/pdf > Głównym celem artykułu jest analiza pierwszych zapisów dotyczących historii rzymskokatolickiej parafii w Bóbrce. Aby to osiągnąć, autor zapoznał się z tablicą pamiątkową, treścią niedawno znalezionego dokumentu dotyczącego historii parafii oraz odpowiednimi zapisami Metryki Koronnej. Wyjawiono, że najwcześniejsze znane udokumentowane dowody darowizn na rzecz miejscowej parafii Najświętszej Maryi Panny pochodzą z czasu panowania króla Kazimierza IV Jagiellończyka. **Zarys dziejów Kościoła katolickiego na ziemi głubczyckiej od średniowiecza do 1945 roku** Autorzy: Katarzyna Maler Rok: 2015 DOI: 10.52097/wpt.2599 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2599/2519 > Głubczyce area covers southern part of Opole Voivodship. It is bordered with the Czech Republic in the south and west. From 1038 or 1039 this territory was taken away from Poland and since then it belonged to the Czech Republic. From 1526 it was under Habsburg Monarchy. In 1742 it went under control of Prussia and was not returned to Poland until 1945. In the Church terms, the territory belonged to the Czech diocese and from 1777 it belonged to Olomouc archdiocese. In 1751 Frederic II, the king **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Opactwo Benedyktynów w Tyńcu, 23-25 IV 2019 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak SJ Rok: 2019 DOI: 10.52204/np.2019.131.283-294 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/3889/4339 > Gospodarzem zjazdu historyków Kościoła w 2019 było malow-niczo położone nad Wisłą benedyktyńskie opactwo w Tyńcu. Wybór miejsca spotkania był dobrze przemyślany. W 2019 roku benedyktyni obchodzą 975-lecie fundacji opactwa w Tyńcu oraz 80. rocznicę odnowy benedyktynów polskich. **Kościół z Zakrzowa – translokowany na Harendę przykład sakralnej drewnianej architektury dawnego dekanatu zatorskiego** Autorzy: M. Płonka Rok: 2024 DOI: 10.24917/24504475.18.4 URL: https://resgestae.uken.krakow.pl/article/download/10442/10085/39633 > Kościół św. Anny został wzniesiony między 1708 a 1719 rokiem jako jednonawowy, z węższym i niższym prezbiterium, które zamknięto trójbocznie. Stanowi po chwilę obecną świadectwo beskidzkiej drewnianej architektury sakralnej, mimo jego obecnej lokalizacji na Podhalu. Świątynię postawiono przy użyciu wszechobecnego w lasach Zakrzowa i Stryszowa drzewa modrzewiowego, w konstrukcji zrębowej, osadzając całą budowlę na kamiennej podmurówce. Biorąc pod uwagę zarówno rosnące zainteresowanie beskidzkim b **Nowa Huta – miasto bez Boga? Walki o krzyż 1960** Autorzy: P. Kapusta Rok: 2020 DOI: 10.15503/ONIS2011.276.283 URL: https://doi.org/10.15503/onis2011.276.283 > brak **KS. KRZYSZTOF BIELAWNY, DZIEJE PARAFII W RUTCE-TARTAK, ELBLĄG 2024, SS. 217** Autorzy: Wojciech Guzewicz Rok: 2025 DOI: 10.31648/cetl.11324 URL: https://czasopisma.uwm.edu.pl/index.php/cel/article/download/11324/8187 > brak **Badania architektoniczno-historyczne kościoła w Pawłowie Kościelnym** Autorzy: Ryszard Małowiecki Rok: 2026 DOI: 10.54539/sm.117 URL: https://www.studiamazowieckie.puzim.edu.pl/index.php/sm/article/download/117/95 > Niniejsze opracowanie zawiera opis przebiegu oraz efektów badań stanu kościoła parafialnego w Pawłowie Kościelnym (gmina Czernice Borowe, powiat przasnyski), podjętych przed jego generalnym remontem pod koniec lat 80. XX w. Punktem wyjścia dla autora była jego praca dyplomowa pod tytułem Pawłowo. Kościół parafialny, gm. Czernice Borowe, woj. ciechanowskie. Badania architektoniczno-historyczne 1987–1988 napisana w Podyplomowym Studium Badań Zabytków Architektury Wydziału Architektury Politechniki **Sztuka potrydencka na Śląsku na przykładzie kościoła św. św. Stanisława i Wacława w Świdnicy. Założenia teoretyczne i praktyka artystyczna** Autorzy: M. Głowacki Rok: 2008 DOI: 10.18778/0208-6050.83.02 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/historica/article/download/19799/19287 > „After Trident Council art” term refers to the sacral artistic realizations which originated after the Trident Council (1545-1563). Generally, the foundations of this art were formulated during the last (XXVth) session of the Council (3-4 December 1563) in the decree entitled De invocatione, veneratione el reliqvis sanctorum, et sacris imaginibus. Because the decree did not give answer to many very important questions for artists, which were born during the artistic practice, detailed solutions

[object Object]