Kościół Chrystusa Króla

Historia parafii Kościół Chrystusa Króla w Gdańsk udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Chrystusa Króla. Diecezja: gdańska. --- ### Publikacje naukowe **Chronik der Marienkirche in Danzig. Das „Historische Kirchen Register” von Eberhard Bötticher (1616). Transkription und Auswertung. Kronika kościoła Mariackiego w Gdańsku. Das „Historische Kirchen Register” von Eberhard Bötticher (1616). Transkrypcja i analiza, bearb. v. Christofer Herrmann, Edmund ** Autorzy: Piotr Oliński Rok: 2015 DOI: 10.15762/zh.2015.10 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2015.10 > W ostatnim okresie ożywiły się prace nad edycjami źródeł średniowiecznych i nowożytnych Gdańska.Świadczy o tym również wydanie Historisches Kirchen Register Eberharda Böttichera, źródła określanego jako kronika kościoła Mariackiego z 1616 r.Eberhard Bötticher sprawował urząd witryka kościoła Mariackiego w Gdańsku w początkach XVII w.W Historisches Kirchen Register oprócz własnych obserwacji i doświadczeń wykorzystał wiele materiałów dotyczących tej świątyni, a także Gdańska, sięgając również okr **Resarch into Christ the King Church's archives in Gliwice view of the future development of this church** Autorzy: Beata Komar Rok: 2009 > Ab s t r a c t The paper is focused on the results of archival research into the history and architecture of Christ the King Church in Gliwice from 1935, derived from the Rectory’s annals and other resources, including photographs of construction works, drawings, designs and the data recorded in the Church’s Chronicle. The Church was designed by an Austrian architect Karl Mayr, whose other works are also mentioned for the sake of comparison. The study also presents earlier concepts of the Church **Kapłańska królewskość Jezusa Chrystusa. Podstawy biblijne i zasadnicze przesłanie eklezjalne** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2017.11.1.02 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7542/6787 > Jubileuszowy „Akt przyjęcia Jezusa Chrystusa za Króla i Pana” z 19–20 listopada 2016 roku stawia przed teologami zadanie pogłębienia jego natury i jego treści. W proponowanym wykładzie zajmujemy się przede wszystkim jego podstawową treścią, którą jest królewskość Jezusa Chrystusa. Ponad wszelką wątpliwość wynika z Nowego Testamentu, że Jezus Chrystus jest królem, chociaż w całkowicie szczególnym i najbardziej wzniosłym znaczeniu. Jego królewskość ma przede wszystkim głęboki rys kapłański oraz es **Początki parafii Chrystusa Króla i św. Józefa w Dąbrowie Górniczej na tle dziejów miasta do 1918 roku** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2003 DOI: 10.52204/np.2003.99.319-354 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6767/8200 > -- **Od tez Marcina Lutra do kazań Jacoba Heggego. Kościół w Gdańsku w przededniu pierwszych wystąpień reformacyjnych** Autorzy: Sławomir Kościelak Rok: 2019 DOI: 10.12775/oirwp.2019.02 URL: https://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/OR/article/download/OiRwP.2019.02/24208 > The subject of analysis is situation of the Church in Gdansk in 1517–1522, on the eve of first manifestations of Reformation in this town, urban centre important for Royal Prussia and Poland. Basing on the literature on the subject, but mostly with the use of original self-existent documents preserved until our times: writings, letters and records on activities of the Bishop of Wloclawek, the local ordinary, the author reconstructs in the article the course of events preceding actions of the fir **Chrystus jako fundament Kościoła** Autorzy: Jan B. Szlaga Rok: 1972 DOI: 10.21906/RBL.3511 > — **Kościół Chrystusa Króla w Gorzowie Wielkopolskim – jedyne dzieło Curta Steinberga w województwie lubuskim** Autorzy: B. Michalak Rok: 2021 DOI: 10.5604/01.3001.0015.2278 > Architektura sakralna okresu modernizmu nie ma szerokiej reprezentacji na terenie województwa lubuskiego. Jednym z najbardziej okazałych obiektów tego typu jest zlokalizowany na terenie Gorzowa Wielkopolskiego kościół Chrystusa Króla, którego architekt Curt Steinberg zasłynął z projektowania i budowy obiektów sakralnych. Wzniesiony w latach 1928–1930 budynek jest imponującym przykładem nowoczesnej techniki budowlanej i odważnych rozwiązań konstrukcyjnych dostępnych w okresie dwudziestolecia mi **Biblijny obraz Chrystusa Króla (ze szczególnym uwzględnieniem Apokalipsy)** Autorzy: Józef Paściak Rok: 1972 DOI: 10.21906/RBL.3493 > — **About the unsuccessful synthesis of the medieval history of the territory of the present Gdansk archdiocese and the unreliable research of its author** Autorzy: Radosław Krajniak Rok: 2016 DOI: 10.15762/zh.2016.06 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2016.06 > l jednak przede wszystkim szereg błędów warsztatowych oraz praktyk nie najlepiej świadczących o rzetelności badawczej autora recenzowanej książki.W rozdziale I, zatytułowanym Początki chrześcijaństwa, została podjęta próba przedstawienia Gdańska w okresie chrystianizacji państwa polskiego, scharakteryzowania misji św.Wojciecha, a także nakreślenia stosunku władców Pomorza Gdańskiego do Kościoła.W rozdziale II pt.Struktury kościelne ks.Jażdżewski przyjrzał się przede wszystkim, organizacji metrop **„Detronizacja” Jezusa Chrystusa Króla w odnowionej liturgii Kościoła?** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2023 DOI: 10.25167/ls.5000 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/5000/4550 > Od pewnego czasu pojawiają się, zwłaszcza w kręgach tak zwanych tradycjonalistów, zarzuty, jakoby efektem II Soboru Watykańskiego oraz przeprowadzonej w jego duchu odnowy liturgicznej dokonano „detronizacji” Jezusa Chrystusa. Dowodzić tego miałyby modyfikacje wprowadzone do formularza święta Jezusa Chrystusa Króla. W artykule poddajemy więc analizie teologicznej zagadnienia dotyczące nowej nazwy święta: „Jezusa Chrystusa, Króla Wszechświata”, i jego usytuowania w nowym kalendarzu kościelnym jako **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Obraz Chrystus Król pędzla Antoniego Michalaka z lat 1943–1946** Autorzy: R. Rupiewicz Rok: 2025 DOI: 10.21697/an.16224 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/an/article/download/16224/14241 > W artykule przeprowadzono weryfikację datowania oraz programu ikonograficznego obrazu Chrystusa Króla Antoniego Michalaka z kościoła pw. Świętego Ducha i św. Anny w Kazimierzu Dolnym. Na podstawie materiałów archiwalnych i fotografii ustalono, że sygnatura z datą 1943 odnosi się do rozpoczęcia prac, a ukończenie płótna nastąpiło przed połową 1946 r. Jednocześnie wykazano, że fundatorem zamówienia był ks. Józef Małysiak SDS, rektor świątyni i prepozyt Fundacji dla Starców i Kalek św. Anny, a nie **Królewskość Jezusa Chrystusa w opisie męki w Ewangelii św. Jana** Autorzy: J. Królikowski Rok: 2021 DOI: 10.4467/25443283sym.21.022.14702 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/20235/ > The kingship of Jesus Christ as presented in the description of Passion in the Gospel of John The question of the kingship of Jesus Christ currently constitutes one of the most exceptional theological issues in terms of meaning, since it not only defines a living element of Christian piety, but also, in the recent years, it has aroused considerable controversies in the context of the so called intronization and evoked numerous questions. To answer these questions and to formulate appropriate sp **Współczesny pomnik religijny: Kolumna Chrystusa Króla Wszechświata na Ostrowie Tumskim** Autorzy: Joanna Lubos-Kozieł Rok: 2009 DOI: 10.19195/quart.2009.4.64621 URL: https://czasopisma.uwr.edu.pl/quart/article/download/17325/15592 > Wspczesny pomnik religijny: Kolumna Chrystusa Krla **Jezus Chrystus – Królestwo Boże (gr. basileia) – Kościół** Autorzy: A. Nowicki Rok: 2012 DOI: 10.52097/wpt.2988 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2988/3520 > Secondo la relazione degli autori biblici, soprattutto secondo dei vangeli sinottici, nel programma d’insegnamento di Gesù la predicazione del Regno di Dio occupava un ampio spazio. Questa idea contiene il nocciolo del messaggio di Gesù, presentato nel suo insegnamento e nella sua attività pubblica, che si svolgeva davanti agli occhi dei testimoni sempre più numerosi. La missione di Gesù, preparata dettagliatamente dal Padre, aveva lo scopo molto preciso, cioè la nascita della Chiesa. Le domande **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Kult autentyczności i powrót do słowiańskich korzeni. Projekt rzeźbiarskiej dekoracji katedry Chrystusa Króla w Katowicach a mit cyrylo-metodiański** Autorzy: Jerzy Gorzelnik Rok: 2017 DOI: 10.52204/np.2017.128.203-217 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4057/4717 > W roku 1927 w Katowicach, stolicy ustanowionej dwa lata wcześniej diecezji, rozpoczęto budowę katedry Chrystusa Króla, zaprojektowanej przez Zygmunta Gawlika. W tym samym czasie Xawery Dunikowski we współpracy z architektem przystąpił do prac nad koncepcją rzeźbiarskiej dekoracji fasady. Ich efekty w postaci gipsowego modelu zaprezentowano w roku 1931. Centralną część głównej elewacji świątyni zajmować miały figury świętych Cyryla i Metodego, flankowane przez grupy ludu i rycerstwa śląskiego. W **Origines et Mutationes VI pt.: Ołtarz i tron – religia a władza od wczesnego średniowiecza po wiek XIX, Pruszcz Gdański, 13–14.06.2019 r.** Autorzy: Aleksandra Girsztowt Rok: 2020 DOI: 10.4467/23916001HG.20.020.13626 > Studia Historica Gedanensia » 2020 » Tom 11 (2020) » KRONIKA NAUKOWA A A A **Geschichte Danzigs von der ältesten bis zur neuesten Zeit. T. 2** Autorzy: Matthias Gotthilf Löschin > Historia miasta Gdanska, ze szczegolnym uwzglednieniem kultury, obyczajow, nauki, sztuki, rzemiosla i handlu. Wydanie drugie. Cześc druga obejmuje czasy od konca wojny polnocnej do powrotu Gdanska pod panowania pruskie po okresie wojen napoleonskich. **Ikonografia witraży Wiktora Ostrzołka w gdańskim kościele Mariackim (1977–1980)** Autorzy: Jacek Friedrich Rok: 2021 DOI: 10.26881/porta.2021.20.09 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/6409/5827 > In 1966, a commemorative decoration appeared inside St Mary’s Church in Gdansk: its main component was the painting showing Poland’s Baptism placed in the chancel. Meanwhile, a pillar by the Priests’ Chapel was decorated with a standard bearing striped concentration camp uniform cloth with numbers of priests -prisoners in Nazi camps. This referred directly to the décor of the Priests’ Chapel created not long before, and in which Polish priests murdered during WW II had been commemorated in 1965. **Kościół katolicki wobec poewangelickich świątyń w Gdańsku** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.84.257-301 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7351/7926 > -- **Niezrealizowane projekty odbudowy kościoła w Oruni autorstwa gdańskiego architekta miejskiego Carla Samuela Helda** Autorzy: Magdalena Staręga Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.13 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5182/4657 > This article discusses widely unknown designs of the Evangelical church in the village of Orunia near Gdańsk from 1816–1819. The concepts preserved in the State Archive in Gdańsk contain as many as eight variants of the reconstruction of the meeting house destroyed during a siege in 1813. The author of these concepts was the contemporary city architect Carl Samuel Held. As a student of Carl Gotthard Langhans (1732–1808), one of the greatest Prussian architects of that time, Held consistently use **Organizacja parafialna Kościoła katolickiego w Gdańsku od średniowiecza do utworzenia administracji apostolskiej w Wolnym Mieście Gdańsku** Autorzy: Agnieszka Kobus Rok: 2015 DOI: 10.52204/np.2015.123.71-92 URL: https://doi.org/10.52204/np.2015.123.71-92 > Artykuł poświęcony został procesowi rozwoju sieci parafialnej w Gdańsku na przestrzeni dziejów. Rozwój terytorialny gdańskich parafii zaczął się bardzo wcześnie. Już około XII wieku z istniejącej pierwotnie parafii grodowej, która obejmowała całą okolicę wyłoniła się między innymi parafia w Oliwie i Świętym Wojciechu. W dziejach gdańskiego Kościoła mamy do czynienia z trzykrotną generalną reorganizacją sieci parafialnej przypadającą na rok 1456, 1718 i 1840/42. Ukształtowany w średniowieczu ukła **Gdańsk w okresie nowożytnym (Kultura, religia, polityka, społeczeństwo i stosunki międzynarodowe) / Danzig in der frühen Neuzeit (Kultur, Religion, Politik, Gesellschaft und internationale Beziehungen), Gdańsk, 30.05–01.06.2019 r.** Autorzy: Radosław Kubus Rok: 2020 DOI: 10.4467/23916001HG.20.018.13624 > Studia Historica Gedanensia » 2020 » Tom 11 (2020) » KRONIKA NAUKOWA A A A **Chroniści z XII i XIII wieku i ich wyobrażenia o władztwie. Nowe metody analizy** Autorzy: Michał Tomaszek Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.012 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35286/29727 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Nauczanie historii Kościoła w katechetyce polskiej lat 1919-1957** Autorzy: Jerzy Bagrowicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.7125 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/7125/6675 > - **Kościół luterański Gdańska w obliczu „kryzysu pobożności” pod koniec XVII wieku** Autorzy: L. Lewandowska Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.004 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35274/29716 > W artykule przedstawiono doświadczenia gdańskiego Kościoła luterańskiego oraz wypracowany przez pietystów paradygmat jego upadku oraz naprawy życia chrześcijańskiego na przykładzie pism polemicznych Constantina Schütza (1646–1712) i Samuela Schelwiga (1643–1715). Pod koniec XVII wieku Kościół luterański musiał zmierzyć się z wysuwanymi przez pietystów propozycjami reform oraz opanować kryzys pobożności. Zarówno ortodoksyjni luteranie, jak i pietyści uznawali, że poprawa życia chrześcijańskiego j **Nowa publikacja o historii pośmiennictwa w średniowiecznych i nowożytnych Prusach** Autorzy: Marcin Grulkowski Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.011 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35285/29726 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **A Historical and Theological Analysis of the Pentecostal Church of Poland** Autorzy: W. Gajewski, Krzysztof Wawrzeniuk Rok: 2000 DOI: 10.1179/jep.2000.20.1.004 > The year 2000 is the 90th anniversary of Pentecostalism in Poland. It history and theology corresponds with The European and International Pentecostal movement. Present research, for obvious reasons, aims to present only a glimpse of the phenomenon of Pentecostalism in Poland. For this reason the writers decided to concentrate on one Church out of the whole Polish Pentecostal/Charismatic movement which in their opinion is the most representative and classical, namely, KoiciOl Zie1onoiwi;ltkowy w **Jezuicki kościół Serca Jezusa w Krakowie** Autorzy: Lech Kontkowski Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.113-165 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6811/7684 > -- **Działalność architekta Friedricha Fischera (1879–1944) w Gdańsku i Sopocie** Autorzy: Ewa Barylewska -Szymańska Rok: 2021 DOI: 10.26881/porta.2021.20.05 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/6405/5832 > The person of the architect Friedrich Fischer has been somewhat forgotten, even though he played a meaningful role in the beginnings of the existence of the Free City of Gdańsk as its first conservator and the first head of the Ground Construction Office. Before and during WW I Fischer worked privately as an architect, mostly in the Gdańsk and Sopot area, and among chosen projects one located in Wrzeszcz, in Uphagena Street, as well as the architect’s own house at 30 Stefana Żeromskiego Street **Zapomniana i wyparta historia (historie)? Przykład lokalnej inicjatywy w Niemczech w badaniach nad okresem nazizmu** Autorzy: Renata Skowrońska Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.017 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35291/29733 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Istota Kościoła według Josepha Ratzingera** Autorzy: K. Góźdź Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2017.11.1.01 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7535/6786 > Kościół jest ludem Bożym, który żyje Ciałem Chrystusa i w celebrowaniu Eucharystii sam staje się Ciałem Chrystusa. **Nowe polskie kościoły, kreacja czy tradycja?** Autorzy: T. P. Szafer Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.70.237-252 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6971/7762 > -- **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **O polskie duchowieństwo w Gdańsku. Uwagi na marginesie petycji z 3 czerwca 1945 r. w sprawie przywrócenia parafii pw. św. Stanisława BM we Wrzeszczu i ustanowienia polskiego przedstawiciela w kurii biskupiej** Autorzy: Daniel Gucewicz Rok: 2025 DOI: 10.12775/gnh.2024.06 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/57605/41051 > Po zdobyciu Gdańska przez Armię Czerwoną w marcu 1945 r. rozpoczął się napływ polskich osadników, należących w swej masie do Kościoła rzymskokatolickiego i w nowym miejscu poszukujących kościołów, w których mogliby realizować swoje potrzeby duchowe. W wielu parafiach spotykali jednak lokalnych księży diecezji gdańskiej, pochodzenia niemieckiego bądź pomorskiego, którzy choć w większości znali język polski, to przybyszom częściej kojarzyli się ze znienawidzonymi okupantami. Z kolei napływający do **Bibliografia historii Kościoła w Polsce za lata 1944-1984 oraz rys historyczno-metodyczny od XVII wieku** Autorzy: Alicja Matczuk Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13028 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13028/13179 > Bibliografia historii Kościoła w Polsce w swych początkach (wiek XVI-XVIII) formowała się w ramach zestawień ogólnych, historycznych i teologicznych. W pierwszej połowie XIX wieku, kiedy pojawiały się już obszerniejsze wykazy piśmiennictwa dotyczącego dziejów Kościoła polskiego, stanowiły one część bibliografii historycznoliterackich. W drugiej połowie XIX wieku bibliografia historii Kościoła w Polsce występowała w obrębie bibliografii historycznej. Usamodzielnienie się bibliografii historii Koś **Architektura sakralna Adama Ballenstedta (1923-1931)** Autorzy: Z. Sroka Rok: 1985 DOI: 10.52204/np.1985.64.201-267 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6813/7687 > -- **Dzieje sporu o kościół i parafię św. Brygidy w Gdańsku (1957-1970)** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1996 DOI: 10.52204/np.1996.85.319-350 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7386/7946 > -- **Muzealna funkcja wnętrza kościelnego na przykładzie kościoła Najświętszej Maryi Panny w Gdańsku** Autorzy: Bożena Noworyta-Kuklińska Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.8561 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/8561/7324 > - **Święty Chrystian - cysters - misyjny biskup Prus (próba nowego spojrzenia)** Autorzy: Krystyna Zielińska-Melkowska Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.35-61 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7317/7891 > -- **Organizacja parafialna Kościoła katolickiego w Gdańsku w latach 1922-2015** Autorzy: Agnieszka Kobus Rok: 2015 DOI: 10.52204/np.2015.124.211-243 URL: https://doi.org/10.52204/np.2015.124.211-243 > Rozwój administracyjny Kościoła katolickiego w Gdańsku zaczął się wraz z pojawieniem się chrześcijaństwa na ziemiach polskich. Z pierwszej parafii obejmującej gród nadmotławski oraz całą okolicę z biegiem czasu wyrosły kolejne ośrodki duszpasterskie. Obecnie w Gdańsku znajduje się 59 placówek parafialnych Kościoła katolickiego. Największy ich rozwój nastąpił w ubiegłym wieku, a wpływ na to miała przede wszystkim stopniowo powiększająca się liczba ludności wyznania katolickiego, która po 1945 r. **Ślady chrystologii politycznej w kazaniach św. Leona Wielkiego** Autorzy: Bogusław Kochaniewicz Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2011.5.1.03 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/8395/7172 > Analiza Mów papieża Leona Wielkiego pozwoliła zauważyć obecność określeń odnoszących się do Chrystusa, które są śladami chrystologii politycznej, dominującej w teologicznej refleksji IV stulecia. Pojęcia, które odwoływały się do królowania i panowania Chrystusa, miały na celu podkreślenie Jego współistotności z Ojcem, co było reakcją na błędy arianizmu. Z drugiej zaś, zestawiając królewską godność Chrystusa z osobą cesarza, ukazywały wzór dla chrześcijańskiego monarchy, akcentując, iż winien on **Dzieje kościoła w Bukowie Morskim. Refleksje z więżby dachowej** Autorzy: A. Jankowski, M. Gogolin Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.387-422 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7927/8129 > -- **Pierwsze wyniki badań archeologicznych przy ulicy Sukienniczej 18 w Gdańsku** Autorzy: Monika Kasprzak, Igor Urban, Piotr Samól Rok: 2026 DOI: 10.12775/gnh.2025.01 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/69133/45603 > Prowadzone od 2023 r. badania archeologiczne przy ul. Sukienniczej 18 w Gdańsku przyniosły bardzo interesujące wyniki, które pozwalają na wstępną rekonstrukcję wyglądu południowo-zachodniej części grodu. W trakcie prac odkryto relikty drewnianego kościoła z XII w. oraz pozostałości zabudowy mieszkalnej i gospodarczej ustawionej wzdłuż dróg na osi wschód-zachód i północ-południe. W XIII w. w miejscu pierwszego kościoła powstał cmentarz, przy którym stanął zapewne nowy kościół, znany ze źródeł pis **To jest ten dom, w którym Chrystus chce się zatrzymać.Absalona ze Sprinckirsbach kazanie XXXIX na poświęcenie kościoła – przekład i komentarz** Autorzy: P. Wilk Rok: 2024 DOI: 10.52097/lst.2023.4.254-260 URL: https://ojs.academicon.pl/lst/article/download/8193/8434 > The article contains the first translation into Polish of Absalon’s of Sprinckirsbach Sermon XXXIX. The theme of the sermon is the dedication of the church. The translation is preceded by a short introduction about the author and his work. There is also a summary of the sermon in the introduction. The translation is accompanied by explanatory comments and localizations of biblical passages. **Gdańsk: A Baltic Borderland Perspective** Autorzy: A. Drost Rok: 2022 DOI: 10.4467/23916001hg.22.002.17422 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23089/ > Studia Historica Gedanensia » Tom 13 (2022) » Gdańsk: A Baltic Borderland Perspective A A A **O historii gospodarczej i społecznej w Frankonii od XVI do XVIII wieku w perspektywie migracji i powiązań** Autorzy: H. Baum Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.014 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35288/29730 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Zarys systematyki architektury neoromańskiej w budownictwie kościelnym Królestwa Polskiego** Autorzy: A. Majdowski Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.117-137 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7071/7797 > -- **Na śladach wczesnośredniowiecznej kolegiaty i kapituły zamkowej św. Michała w Gdańsku** Autorzy: Stanisław Librowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6533 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6533/6064 > - **Chrześcijańska ideologia władzy w Polsce w XIV-XVw.** Autorzy: G. Ryś Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.76.45-81 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7079/7805 > -- **Kilka uwag na temat obrazu Chrystus na krzyżu w kościele pw. św. Mateusza w Mielcu** Autorzy: Kinga Zięba Rok: 2024 DOI: 10.4467/25453882mod.23.001.19826 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/0192f726-afea-734c-8eb7-bcb6821266c3/pobierz > Obraz Chrystus na krzyżu w ołtarzu głównym kościoła pw. św. Mateusza w Mielcu nie był do tej pory przedmiotem szerszej refleksji historyczno-artystycznej. Kilkukrotnie pojawiały się o nim pojedyncze wzmianki dotyczące atrybucji i datacji. Autorstwo dzieła przypisywano Tomaszowi Dolabelli lub któremuś z jego uczniów, co było równoznaczne z datowaniem go na pierwszą połowę XVII wieku. Zidentyfikowanie osoby fundatora, którym okazał się Konstanty Przedbor z Koniecpola, ustalenie chronologii otrzyma **„Król się ślini na myśl o Gdańsku…” – cztery odsłony walki o symbole między miastem a władzą zwierzchnią z zamkiem krzyżackim w tle** Autorzy: Tomasz Torbus Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.12 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5180/4656 > I draw the historical background with the question of how the city has for centuries been communicating with visual signs with its so different external sovereigns. After general remarks, I focus on the ruler’s relationship with the city during the Teutonic Knights’ era, as the example serving the Teutonic castle in Gdansk, from the beginning of its construction to the story of its demolition. The Teutonic castle was built, according to the message of Wigand of Marburg, during the time of Grand **Odznaka Krajoznawcza Polski stopień złoty (2): Gdańsk [Dokument elektroniczny]** Autorzy: Krzysztof Tęcza Rok: 2010 > W maju 2010 roku pojechałem do Gdańska, gdzie mieliśmy zebranie KK ZG PTTK. Zorganizowano tam także szkolenie dla przedstawicieli Regionalnych Pracowni Krajoznawczych. Postanowiłem zatem wykorzystać tych kilka dni by zaliczyć wszystkie obiekty jakie zostały umieszczone w Kanonie. Przyjechałem nieco wcześniej i zanim zaczęli zbierać się następni uczestnicy szkolenia wyruszyłem w miasto. Ponieważ przygotowałem się w domu miałem już ustaloną kolejność zwiedzania. Aby nie tracić czasu na zbędne szuk **Szlakami przeszłości i czasów współczesnych, red. K. Puchowski i J. Zerko, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1996, ss. 387** Autorzy: K. Jakubiak Rok: 2019 DOI: 10.14746/bhw.1997.5.6.11 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/bhw/article/download/16799/16638 > . **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Dzieje Kościoła katolickiego na Pomorzu Zachodnim i północnym do 1945 roku. Zarys problemu** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2016 DOI: 10.18276/CTO.2016.2-13 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/6409.pdf > Dzieje Kościola katolickiego na Pomorzu Zachodnim i polnocnym przechodzily zmienne koleje losu. Biskupstwo poznanskie, a potem metropolia gnieźnienska zapewnialy przestrzen do coraz prezniejszego rozwoju Kościola katolickiego. W te przestrzen nalezy wpisac takze biskupstwa pruskie oraz diecezje chelminską z metropolii ryskiej. Niestety, protestantyzm, ktory w XVI wieku zaistnial w Niemczech, dosiegnąl wiele krajow europejskich, w tym rowniez Ksiestwo Pomorskie, a z nim pomorski Kościol oraz Prus **W POSZUKIWANIU DOSKONAŁEJ HARMONII ks. Janusz Królikowski, Kościół w Jezusie Chrystusie. Chrystologiczno- -pneumatologiczna geneza Kościoła, Kraków 2015, ss. 415** Autorzy: Krzysztof Biliński Rok: 2019 DOI: 10.15633/TST.3267 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/tarnowskiestudiateologiczne/article/download/3267/3146 > W ostatnim czasie zyskuj na znaczeniu badania eklezjologiczne dostrzegajce fundamentalny charakterystyczny zwizek pomidzy **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Rzeźba Chrystusa w typie ikonograficznym Chrystus Umęczony z kaplicy Kopernika w kościele pw. św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu** Autorzy: M. Kurkowski Rok: 2020 DOI: 10.12775/rt.2020.009 URL: https://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/RTOR/article/download/RT.2020.009/27826 > Im Artikel wird die Skulptur Christi in der Pfarrkirche der Altstadt von Thorn in der sog. Kopernikus-Kapelle präsentiert. Im Jahr 2018 wurde sie Konservierungsarbeiten unterzogen, die eine Verifizierung der bisherigen Forschungserkenntnisse ermöglichten. Dank ihnen wurde festgestellt, dass die Skulptur um die Wende des 15. Jh. unter dem Einfluss süddeutscher Werkstätten entstand, und auch, dass sie den Typ der Andachtsdarstellungen des Märtyrer Christi darstellt, die an Wänden oder in Altarschr **Recenzja książki Daniela Gucewicza Diecezja gdańska w okresie komunizmu (1945–1989). Rys historyczny w stulecie biskupstwa gdańskiego** Autorzy: J. Hlebowicz Rok: 2026 DOI: 10.12775/gnh.2025.11 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/69150/45613 > Recenzja **Spotkanie Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, 12 IV-14 IV 2023 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.139.371-380 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5450/5940 > Jest to sprawozdanie ze spotkania Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, które miało miejsce w dniach od 12 do 14 kwietnia 2023 r. **Organy z kościoła Świętej Trójcy w Gdańsku. Powstanie instrumentu oraz dekoracja empor i szaf organowych w kontekście sytuacji wyznaniowej w mieście na początku XVII wieku** Autorzy: Tomasz Jank OFMConv. Rok: 2023 DOI: 10.24425/libriged.2021.139666 URL: http://journals.pan.pl/Content/122251/PDF/06%20Organy%20z%20koscio%C5%82a%20%C5%9BW.%20Tr%C3%B3jcy,%20s.%20111-142.pdf > W latach 2008–2018 w kościele św. Trójcy w Gdańsku odbudowano i odrestaurowano zdemontowane w czasie drugiej wojny światowej manierystyczno-barokowe organy. Ten niezwykły, ogromny, rozbudowany obiekt urasta do rangi jednego z największych i najciekawszych zabytków sztuki muzycznej w Polsce, zasługując na szczególną uwagę nie tylko ze względu na swoje brzmienie, ale też doskonałą dekorację i wpisany w nią polemiczny, konfesyjny program ideowy. Powstanie instrumentu zawdzięczamy najprawdopodobniej **Kościół katolicki w Kartuskiem (1939-1945)** Autorzy: J. Walkusz Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.70.149-224 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6969/7760 > -- **Mieszczańska "katedra ". Patronat nad kościołem Mariackim w średniowieczu** Autorzy: Elżbieta Piwowarczyk Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.97.25-64 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6868/8140 > -- **Propozycja utworzenia nowej placówki muzealnej w Gdańsku pod nazwą Skarbiec Mariacki** Autorzy: Jacek Friedrich Rok: 2025 DOI: 10.69500/m.86 URL: https://rocznikmuzealnictwo.nim.gov.pl/index.php/m/article/download/86/82 > Kościół Mariacki w Gdańsku w późnym średniowieczu i epoce nowożytnej należał do największych i najważniejszych kościołów regionu bałtyckiego, a nawet całej północnej Europy. Przez wiele stuleci wypełniał się licznymi dziełami sztuki, a jego wyposażenie odzwierciedlało zmiany społeczne i konfesyjne zachodzące w Gdańsku od XIV do XXI w. Do najcenniejszych elementów wyposażenia należał zespół kilkudziesięciu retabulów ołtarzowych oraz liczący kilkaset sztuk zespół średniowiecznych paramentów liturg **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie jako świątynia Rzeczypospolitej Obojga Narodów** Autorzy: Maria Nitka Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2396 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2396/2268 > W artykule omówiono pierwotną ikonografię wystroju kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie przy via San Sebastianello 11, zrekonstruowaną dzięki materiałom archiwalnym. Wnętrze kościoła Zmartwychwstańców w Rzymie zostało konsekrowane w 5 listopada 1889 roku w czasie zaborów i braku reprezentacji świątyni nacji polskiej w Wiecznym Mieście. Świątynia przed remontem w 1979 roku miała jednorodny wystrój w nurcie historyzującym, który spajała polichromia w typie „polichromii dywanowych” (Tap **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Gerard Labuda jako badacz kościoła polskiego w średniowieczu** Autorzy: M. Kosman Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.123-143 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4198/4904 > W bogatym i wielowątkowym dorobku wybitnego polskiego historyka Gerarda Labudy (1919-2010), przede wszystkim badacza średniowiecza, którego bibliografia zawiera 2 tys. publikacji, na jednym z czołowych miejsc leży historia Kościoła. Zauważmy, że dochodzenia te dotyczą spraw polityczno-organizacyjnych i początków ustroju państwowego. Jako student pisał rozprawy dotyczące misji polskiej i krzyżackiej w Prusach oraz prób podporządkowania Gniezna przez niemiecki Magdeburg, wydane przed 1939 r. Opubl **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Chrystologia w świetle historii zbawienia** Autorzy: Edward Kopeć Rok: 1953 DOI: 10.21906/RBL.2512 > — **Romańska i wczesnogotycka architektura kościoła pocysterskiego w Oliwie (XII-XIIIw.)** Autorzy: Leszek Wetesko Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.429-454 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7337/7912 > -- **Kościół - początek eschatonu** Autorzy: Z. Kijas Rok: 2004 DOI: 10.15290/elpis.2004.06.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17553/1/Elpis_6_2004_Z_J_Kijas_Kosciol_poczatek_eschatonu.pdf **Uwagi na temat pracy Tadusza Zakrzewskiego o polskich instytucjach i organizacjach w Toruniu pod zaborem pruskim (1815–1894)** Autorzy: A. Tarnowska Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.016 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35290/29732 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Uszkodzenia pożarowe dachu budynku kościoła pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła** Autorzy: T. Majewski, M. Niedostatkiewicz Rok: 2021 DOI: 10.1010/BUIL1010 > W artykule przedstawionopsi dzialn podjetych po pozarze dachu zabytkowego Kciola pw. Świetych Apostolow Piotra i Pawla w Gdansku **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **Ogólnopolska Konferencja Naukowa „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość” Poznań, 3-5 września 2017 roku** Autorzy: A. Rybaczek Rok: 2017 DOI: 10.18290/KIP.2017.6.2-20 > W dniach 3-5 września 2017 r. odbyła się Ogólnopolska Konferencja Naukowa pt. „Kościół – Naród – Państwo w perspektywie 1050-letniej rocznicy Chrztu Polski. Historia i teraźniejszość”, zorganizowana pod patronatem Jego Ekscelencji Arcybiskupa Stanisława Gądeckiego, Metropolity Poznańskiego, Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski. **„Jezus Chrystus wczoraj, dziś i na wieki" (Hbr 13,8) - Rok Jubileuszowy - problemy i nadzieje (historyczność Jezusa Chrystusa)** Autorzy: Doroteusz Sawicki Rok: 2000 DOI: 10.15290/elpis.2000.02.03 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17512/1/Elpis_2_2000_D_Sawicki_Jezus_Chrystus_wczoraj_dzis_i_na_wieki.pdf **Tercjarze św. Franciszka z Asyżu w diecezji chełmińskiej i gdańskiej od połowy XIX wieku do 1992 roku** Autorzy: M. Kuczkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13492 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13492/12447 > W opracowaniu podjęto próbę ukazania ruchu tercjarskiego w dwóch ówczesnych diecezjach – chełmińskiej i gdańskiej. Zakres chronologiczny rozważania obejmuje okres od połowy XIX wieku do 1992 roku, kiedy dokonano reorganizacji administracyjnej Kościoła w Polsce. Trzeci Zakon św. Franciszka z Asyżu, zwany Franciszkańskim Zakonem Świeckich, istnieje od prawie ośmiu wieków, jego fundamentem były ruchy pokutne. Pod wpływem działania Franciszka z Asyżu i jego współbraci grupy pokutne nabierały nowego **Młode Miasto Gdańsk (1380-1455) i jego patrymonium** Autorzy: Piotr Samól Rok: 2018 > W monografii ustalono m.in.: 1) polozenie strefy osadniczej Mlodego Miasta i zasieg jego patrymonium, 2) liczbe i (w miare mozliwości) lokalizacje obiektow sakralnych w tym ośrodku, 3) zmiany w statusie parafialnym kościola św Bartlomieja, 4) przemiany demograficzne ośrodka mlodomiejskiego, 5) związki elity politycznej Mlodego Miasta z Glownym Miastem oraz ich kontakty z Zakonem, 6) role portu Mlodego Miasta jako ośrodka pomocniczego wobec portu na Motlawie, 7) fakt przynajmniej cześciowego **Kościół jako społeczność teokratyczna** Autorzy: Tomasz Orzeł Rok: 2021 DOI: 10.25167/sth.3645 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/3645/3972 > W niezwykle szerokim spektrum naukowych zainteresowań bł. Antonia Rosminiego – włoskiego kapłana, filozofa, teologa, polityka i intelektualisty – poczesne miejsce zajmuje jego refleksja eklezjologiczna. Pomimo krytyki, niezrozumienia i wręcz prześladowania ze strony niektórych ludzi Kościoła, pozostał wiernym jego synem, co potwierdził swoim heroicznym posłuszeństwem wobec papieża i jego decyzji. Nad OblubienicąChrystusa podejmował zarówno refleksję socjologiczną, wypracowując pojęcie „wspólnoty **Gdański przekaz wielogłosowej pieśni "Ihesus Christus nostra salus" z XV wieku i jego środkowoeuropejskie koneksje** Autorzy: Paweł Gancarczyk, Kamil Watkowski Rok: 2020 DOI: 10.36744/m.438 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/m/article/download/438/272 > Znane są cztery źródła muzyki polifonicznej, które można wiązać z państwem zakonu krzyżackiego sprzed pokoju toruńskiego (1466). Jedno z nich, zawierające dwugłosowe opracowanie cantio Ihesus Christus nostra salus, dotychczas nie doczekało się szerszego komentarza. Niedbale zapisany utwór z rękopisu 2013 z Biblioteki Gdańskiej (PL-GD 2013) utrzymany jest w prostym kontrapunkcie, a cechy pisma muzycznego pozwalają datować kompozycję na drugą ćwierć XV wieku. Bazuje on na melodii i tekście pieśni **Church of the 21st-century** Autorzy: Katarzyna Szczerbowska Rok: 2012 > To the University of Beira Interior in Covilha & Silesian University of Technology in Gliwice, for the sympathy, assistance and the support shown. **Epitafium Heilsbergów z katedry w Królewcu** Autorzy: Aleksandra Jaśniewicz-Downes Rok: 2025 DOI: 10.26881/porta.2025.24.02 URL: https://doi.org/10.26881/porta.2025.24.02 > Do czasu II wojny światowej na północnej ścianie korpusu nawowego katedry w Królewcu znajdowało się epitafium Christopha Heilsberga (1552–1600) i jego małżonki, Cathariny, z domu Montfort (zm. 1638). Powstały w latach 1599 – ok. 1603 monument stanowi ważny przykład związków artystycznych pomiędzy Gdańskiem a miastem nad Pergołą na przełomie XVI i XVII w. Jego snycerska rama była dziełem warsztatu, z którego wyszło obramienie epitafium Jacoba Schmidta w staromiejskim kościele św. Katarzyny w Gdań **Wiara w Kościół Trójjedynego Boga** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2023 DOI: 10.5604/01.3001.0016.3128 URL: https://doi.org/10.5604/01.3001.0016.3128 > Pogłębienie rozumienia tajemnicy Kościoła domaga się podkreślenia kilku istotnychaspektów, jakie wprawdzie funkcjonują w eklezjologii, ale poprzez niewłaściwą interpretację nauczania Soboru Watykańskiego II bądź poszły w zapomnienie, bądź doznały wypaczenia. Stąd niniejszy artykuł przedkłada rozumienie Kościoła jako tajemnicyTrójjedynego Boga i tajemnicy człowieka w miejsce określenia „Kościół Chrystusa”.Nie oznacza to bynajmniej, że to określenie jest błędne, ale jest ono niepełne, gdyż pomija **Władze państwowe wobec Kościoła rzymskokatolickiego w powiecie opatowskim w latach 1933-1939** Autorzy: Bogdan Stanaszek ks. Rok: 2024 DOI: 10.31743/abmk.13738 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.13738 > W artykule przedstawiono jak w świetle sprawozdań starosty prezentował się Kościół rzymskokatolicki na terenie powiatu opatowskiego w latach 1933-1939. Niektóre informacje uzupełniono dokumentami z archiwów kościelnych. Problematykę zgrupowano wokół dwóch kwestii: problemów wewnętrznych Kościoła oraz styku spraw publicznych i wyznaniowych. W tej pierwszej grupie mieściły się uroczystości kościelne, inwestycje budowlane, ale też konflikty w parafiach, problemy dotyczące bezpieczeństwa oraz zmiany **O pruskiej polityce zdrowotnej w dawnej prowincji Poznań w latach 1899–1919** Autorzy: Dirk Rosenstock Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.015 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35289/29731 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Polityka na ambonie. Środowisko księży „patriotów” w województwie gdańskim w latach 1950–1956** Autorzy: Leszek Molendowski Rok: 2026 DOI: 10.4467/25434942ws.25.014.23634 URL: https://ejournals.eu/pliki_artykulu_czasopisma/pelny_tekst/019e2bc3-35a2-7296-80e3-5dc2b0b4498c/pobierz > Jednym z najbardziej pewnych pl badawczych w najnowszej **Chrystologiczna interpretacja psalmów w księdze brackiej Tron królewski Jakuba Pawła Radlińskiego: wymiar teologiczny, historyczny i duchowy na tle epoki** Autorzy: Piotr Kot, Andrzej Kwaśniewski, J. Popławski Rok: 2025 DOI: 10.31743/vv.19135 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/19135/16716 > Autorzy artykułu podejmują problem oryginalności i znaczenia chrystologicznej inter­pretacji pięciu psalmów (Ps 2; 20[19]; 45[44]; 99[98]; 110[109]) włączonych przez ks. Jakuba Pawła Radlińskiego do dzieła Tron królewski, które zostało wydane w 1735 roku na potrzeby Bractwa Kapłań­skiego w Sanoku. Księga została przygotowana jako podręcznik formacyjny. Z tego powodu podczas jej lektury rodzą się pytania o kryteria doboru tekstów, cel chrystologicznej interpretacji psalmów, ory­ginalność edycji w **Brutalism in the Architecture of Polish Churches** Autorzy: Wojciech Niebrzydowski Rok: 2021 DOI: 10.1088/1757-899X/960/2/022056 URL: https://doi.org/10.1088/1757-899x/960/2/022056 > The main research problem presented in the article is the impact of brutalism on sacral architecture in Poland. The author analyses six churches built in the second half of the 20th century. In addition, he compares their features with the global brutalist trend of this period. The following churches were examined in the article: Church of St. Michael in Sopot, Church of Our Lady the Queen of Poland in Kraków – Nowa Huta, Church of St. Jan Kanty in Poznań, Church of Our Lady of Sorrows in Łódź, **Działalność Zgromadzenia Sióstr Misjonarek Chrystusa Króla dla Polonii Zagranicznej w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie** Autorzy: J. Lewandowska Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.06 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12158/10522 > Autorka artykułu omówiła przedstawiony zakres i efekty działalności sióstr misjonarzy imienia misjonarzy w USA i Kanadzie. Bardzo pomocne dla autora było źródło, które znajdowało się w archiwum w Morasku. O nim Ponadto w latach 1998-2000 autorka przeprowadziła ankietę we wszystkich placówkach zagranicznych, w których wspomniany zakon miał swoją siedzibę. W ten sposób udało jej się zebrać informacje potrzebne  do opisania tego młodego zboru. Informacje te były bardzo pomocne dla autorów w ich pra **Próby uobecniania tradycji w gdańskiej architekturze lat dziewięćdziesiątych XX wieku** Autorzy: Dominika Piluk Rok: 2018 DOI: 10.26881/porta.2018.17.10 URL: https://doi.org/10.26881/porta.2018.17.10 > Gdansk architecture of last decade of 20th century by all means tried to reconnect to the Gdansk architectural tradition, especially the glorified 19th-century German/ Gdańsk Renaissance. The essay aims to present a preliminary analysis of the phenomenon strongly present in the Gdańsk architectural discussion in the nineties: the phenomenon of reconstruction. The city’s architectural achievements of the 19th-century were reinterpreted. Moreover, not only did architects in democratic Poland have **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Spiritual History of Poland: A Review** Autorzy: Christopher Garbowski Rok: 2025 DOI: 10.55221/2693-2229.2671 URL: https://digitalcommons.georgefox.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2671&context=ree > A review of Grzegorz Górny, Duchowa historia Polski: Millenium dwu koronacji, 1025-2025 (Warsaw: Rosikon Press, 2016) ISBN: 978-83-62981-46-5 **Reaktionen der Kirchen auf Populismus. Ein Blick aus der Perspektive der Kirche in Polen** Autorzy: Jerzy Gocko Rok: 2017 DOI: 10.18290/RT.2017.64.3-5 URL: http://czasopisma.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/7707/7817 > Reakcja Kościola na populizm. Spojrzenie z perspektywy Kościola w Polsce Przedmiotem artykulu jest odpowiedź Kościola w Polsce na zjawisko populizmu, a w szczegolności na populistyczny styl w polityce. Za jego punkty charakterystyczne przyjeto traktowanie oponentow politycznych w kategoriach wrogow oraz niechec do obcych (migrantow i uciekinierow). W realizacji celow badawczych poddano analizie list biskupow polskich o patriotyzmie Chrześcijanski ksztalt patriotyzmu oraz reakcje Kościola w Polsc **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > --

[object Object]