← Wszystkie parafie

Hel · pomorskie

Kościół Bożego Ciała

Diecezja: gdańska

ADRES

ul. Wiejska 46, 84-150 Hel
Hel

KONTAKT

+48 58 675 08 13

helbern@wp.pl

STRONA INTERNETOWA

Odwiedź stronę parafii →

O parafii

Historia parafii Kościół Bożego Ciała w Hel udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Bożego Ciała. Diecezja: gdańska. --- ### Publikacje naukowe **Chronik der Marienkirche in Danzig. Das „Historische Kirchen Register” von Eberhard Bötticher (1616). Transkription und Auswertung. Kronika kościoła Mariackiego w Gdańsku. Das „Historische Kirchen Register” von Eberhard Bötticher (1616). Transkrypcja i analiza, bearb. v. Christofer Herrmann, Edmund ** Autorzy: Piotr Oliński Rok: 2015 DOI: 10.15762/zh.2015.10 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2015.10 > W ostatnim okresie ożywiły się prace nad edycjami źródeł średniowiecznych i nowożytnych Gdańska.Świadczy o tym również wydanie Historisches Kirchen Register Eberharda Böttichera, źródła określanego jako kronika kościoła Mariackiego z 1616 r.Eberhard Bötticher sprawował urząd witryka kościoła Mariackiego w Gdańsku w początkach XVII w.W Historisches Kirchen Register oprócz własnych obserwacji i doświadczeń wykorzystał wiele materiałów dotyczących tej świątyni, a także Gdańska, sięgając również okr **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Początki Bractwa Najświętszego Sakramentu przy kościele Bożego Ciała w Krakowie** Autorzy: Z. Jakubowski Rok: 1971 DOI: 10.52204/np.1971.36.163-170 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7902/7151 > Dzieje kościoła Bożego Ciała czekają na gruntowne historyczne opracowanie. Świątynia ta przez wieki istnienia miasta Kazimierza odegrała wielką rolę religijną, społeczną i kulturalną. Nierozerwalnie pozostaje z nią związane Bractwo Najświętszego Sakramentu, powstałe równocześnie z kościołem parafialnym. Artykuł niniejszy jest pierwszą próbą rekonstrukcji przyczyn i okoliczności powstania Bractwa oraz pierwszych dziesiątków lat jego istnienia i działalności. **Kaplice czy kaplica? O zawiłych dziejach kaplic(y) św. Bartłomieja i św. Jadwigi w gdańskim kościele Najświętszej Maryi Panny i o ich znaczeniu dla badań nad średniowiecznymi elementami wystroju** Autorzy: Alicja Grabowska-Lysenko Rok: 2022 DOI: 10.15762/zh.2022.02 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2022.02 > Chapels or A Chapel? On the Complex History of the Chapel(s) of St. Bartholomew and St. Hedwig in St. Mary's Church in Gdańsk and their Significance for Research on Medieval Decorative ElementsAccording to the findings of the research into the history of St. Mary's Church in Gdańsk, in its eastern part, behind the main altar, three liturgical centres operated in the Middle Ages: the Chapels of the Holy Sepulchre and of St. Bartholomew, which divided the wide architectural space on the axis of th **Muzyka liturgiczna w krakowskim kościele Bożego Ciała w II połowie XVII wieku w świetle księgi wydatków zakrystii (1616-1668)** Autorzy: Czesław Grajewski Rok: 2020 DOI: 10.18290/rh.2019.67.12-5 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/9667/9271 > W Archiwum kościoła pw. Bożego Ciała w Krakowie znajduje się księga rachunkowa (Expensa pecuniae) prowadzona przez zakrystianów w latach 1616-1668. Autor artykułu przeanalizował te zapisy, które dotyczą wydatków na muzykę kościelną. Zakonnicy płacili śpiewakom, instrumentalistom za uświetnienie muzykom liturgii. Artykuł dotyczy zapisów w drugiej połowie wieku XVII, szczególnie okresu po najeździe szwedzkim do roku 1668. Dokument jest dowodem wysokiej kultury muzycznej kultywowanej w klasztorze k **Kościół jest ciałem. Wybrane aspekty współczesnej eklezjologii w perspektywie chrystologiczno sakramentalnej** Autorzy: Ks. Robert J. Woźniak Rok: 2024 DOI: 10.24425/snt.2024.150507 URL: http://journals.pan.pl/Content/133515/PDF-MASTER/2024-SNT-04.pdf > Artykuł podejmuje problem ujęcia eklezjologii w kluczu cielesności. Odkrycie wagi Ciała dla eklezjologii powiązane jest we współczesności z renesansem tej Pawłowej kategorii myślenia o Kościele. Jego kulminacją były: encyklika Piusa XII Mystici cor-poris opublikowana w 1943 roku oraz oryginalne i przełomowe studium historyczno-‑teologiczne Henryego de Lubaca Corpus mysticum z 1944. Owoce badań historycznych de Lubaca utorowały drogę do wielkich syntez dogmatyczno‑magisterialnych, które można odn **Niezrealizowane projekty odbudowy kościoła w Oruni autorstwa gdańskiego architekta miejskiego Carla Samuela Helda** Autorzy: Magdalena Staręga Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.13 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5182/4657 > This article discusses widely unknown designs of the Evangelical church in the village of Orunia near Gdańsk from 1816–1819. The concepts preserved in the State Archive in Gdańsk contain as many as eight variants of the reconstruction of the meeting house destroyed during a siege in 1813. The author of these concepts was the contemporary city architect Carl Samuel Held. As a student of Carl Gotthard Langhans (1732–1808), one of the greatest Prussian architects of that time, Held consistently use **Piotr Stefaniak, Opowieść o „Domu Bożym”. Z dziejów zespołu klasztornego i kościoła pw. Bożego Ciała i św. Norberta w Czarnowąsach (1206/1228–2016), Opole-Czarnowąsy 2017, ss. 228** Autorzy: P. Sadowski Rok: 2020 DOI: 10.25167/osap.1880 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/osap/article/download/1880/1566 > Recenzja **Istota Kościoła według Josepha Ratzingera** Autorzy: K. Góźdź Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2017.11.1.01 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7535/6786 > Kościół jest ludem Bożym, który żyje Ciałem Chrystusa i w celebrowaniu Eucharystii sam staje się Ciałem Chrystusa. **Witraże w kościele Bożego Ciała na Kazimierzu – fundacja jagiellońska?** Autorzy: Dobrosława Horzela Rok: 2019 DOI: 10.36744/bhs.109 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/109/73 > Witraże znajdujące się obecnie w oknie sIV chóru kościoła Bożego Ciała na krakowskim Kazimierzu to niewielka pozostałość po przeszkleniach dziewięciu trójdzielnych i pierwotnie 23-szeregowych okien prezbiterium, a także okien korpusu i kaplic kościoła, który został ufundowany zapewne przez Kazimierza Wielkiego jako fara, lokowanego w 1335 r., miasta Kazimierz. Zespół ten nie jest jednorodny pod względem stylu i czasu powstania; dzieli się na sześć grup świadczących o trwającym około 100 lat (ok. **Szkoła parafialna Bożego Ciała na Kazimierzu w Krakowie w pierwszej połowie XVI w. w świetle krakowskiego archiwum archidiecezjalnego** Autorzy: W. Urban Rok: 1992 DOI: 10.52204/np.1992.78.385-389 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7133/7849 > -- **Kościoły bożogrobców w Małopolsce. Z badań nad patrociniami i relikwiami (XII–XVI w.)** Autorzy: J. Rajman Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1730 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1730/1636 > The author presents the findings of his own studies on the presence of relics and dedications in the churches of Canons Regular of the Holy Sepulchre in medieval Polonia Minor (covering the former Krakow and Sandomierz voivideships). The article reveals important accounts in Samuel Nakielski’s chronicle. The first account relates bringing the soil from Jerusalem by Jaksa and is known in literature. The second account concerns the possession of the relics of the Holy Cross by the monastery of Can **Inwentarz kaplicy parafii Bożego Ciała w Kroszynie z 3 lutego 1925 roku** Autorzy: Ks. Waldemar Żurek Rok: 2024 DOI: 10.52097/rs.2024.609-621 URL: https://ojs.academicon.pl/rs/article/download/10181/10354 > Początki polskiej parafii katolickiej w Kroszynie nad Szczarą sięgają połowy XV wieku, gdy Juszko Gojcewicz ufundował drewnianą świątynię pw. Bożego Ciała i świętych Grzegorza i Mikołaja. Ta parafia posiadała patronat szlachecki i należała do diecezji wileńskiej. Świątynia dwukrotnie spłonęła: w 1791 roku i w 1916 roku, w wyniku działań pierwszej wojny światowej. Najtrudniejszy dla tamtejszych mieszkańców i wiernych okres to lata niewoli narodowej pod rządami carów rosyjskich. Po odzyskaniu prze **Nieznana gotycka preteksta z Ukrzyżowaniem i symbolami czterech ewangelistów w kościele Bożego Ciała w Krakowie** Autorzy: K. Moskal Rok: 2022 DOI: 10.31261/spip.2022.18.10 URL: https://doi.org/10.31261/spip.2022.18.10 > W kościele Bożego Ciała w Krakowie przechowywane są fragmenty niebieskiej jedwabnej tkaniny dekorowanej haftem, oprawione w ramkę i opisane jako welum z wieku XVIII. Fragmenty haftu kładzioną nicią metalową, uzupełnianego nićmi jedwabnymi, przedstawiają zachowany w dwóch częściach medalion z uskrzydlonym orłem trzymającym w szponach banderolę z napisem: „Joh[a]nns”, i znajdujący się poniżej titulus krzyża z napisem: INRI, dwa kolejne fragmenty medalionów z uskrzydlonym wołu oraz z postacią z ban **Próba identyfikacji zasad średniowiecznej metodologii archiwalnej kościelnej w świetle analizy szczegółowej konstrukcji piętnastowiecznego kopiarza klasztoru Bożego Ciała w Krakowie** Autorzy: Małgorzata Pęgier Rok: 2024 DOI: 10.21697/sc.2023.30.2.6 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/sc/article/download/13494/11889 > Najstarszy kopiarz klasztoru kanoników regularnych laterańskich w Krakowie został założony w 1432 roku i był prowadzony do połowy XVII wieku. Dokładna analiza tego dokumentu pozwala na sformułowanie konkretnych spostrzeżeń odnośnie do porządku kopiowanych dokumentów, a mianowicie układ ten zdaje się być rzeczowy, czy też może tematyczny. Kopiarz założono bez wątpienia w 1432 roku. Przyjmuje się, że kopistą był sekretarz kapituły konwentualnej. Rękopis kopiarza otwiera spis treści, a następnie ko **Księga przychodów zakrystii kościoła Bożego Ciała w Krakowie (1711-1787). Wstępne rozpoznanie i aspekty muzyczne** Autorzy: Czesław Grajewski Rok: 2024 DOI: 10.25167/ls.4964 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/4964/4849 > Niniejsze opracowanie ma na celu wyizolowanie z księgi przychodów zakrystii kościoła Bożego Ciała w Krakowie informacji na temat muzyki. Księga nie była dotąd przedmiotem analiz naukowych. Jest ona jednak cennym źródłem do poznania m. in. kultury muzycznej kanoników regularnych laterańskich w Krakowie w okresie blisko jednego stulecia (1711-1787). Zawarte w niej informacje muzyczne dotyczą trzech zagadnień: 1) użycia dzwonów kościelnych oraz kwot, jakie płacono dzwonnikom; 2) wysokości ofiar s **Z dziejów klasztoru franciszkanów w Górze na Śląsku** Autorzy: Dariusz Karczewski Rok: 2020 DOI: 10.25167/STH.2083 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/2083/1951 > W 1457 r. papież Kalikst III wydał na prośbę księcia cieszyńsko-głogowskiego Władysława zgodę na ufundowanie poza murami miasta Góra klasztoru i kościoła pw. Bożego Ciała. W bulli zapisano, że fundacja miała być przeznaczona dla franciszkanów-obserwantów (bernardynów). Ostatecznie jednak nowy konwent zasiedlili franciszkanie-minoryci. Była to ostatnia na średniowiecznych ziemiach polskich fundacja klasztorufranciszkańskiego. Klasztor w Górze należał pod względem organizacji zakonnej do kustodii **Księgozbiór kanonickiej Biblioteki Bożego Ciała w XV i XVI w.** Autorzy: Iwona Pietrzkiewicz Rok: 2020 DOI: 10.33077/UW.25448730.ZBKH.2003.464 URL: https://doi.org/10.33077/uw.25448730.zbkh.2003.464 > Klasztor kanoników regularnych na Kazimierzu pod Krakowem powstał w 1405 r. przy kościele Bożego Ciała. Zaczątek jego biblioteki stanowiły księgi liturgiczne przechowywane w zakrystii kościoła, wymienione w spisie z 1399 r. W 1407 r. biskup Piotr Wysz przekazał zgromadzeniu swój dom, z m.in. z przeznaczeniem na bibliotekę. Liczebność Biblioteki Bożego Ciała w XV-XVI w. (1200 woluminów) Autorka ustaliła na podstawie analizy źródeł – zachowanych ksiąg i dwóch katalogów bibliotecznych (z 1741, 1811 **Przyczynki do dziejów szpitali gdańskich w średniowieczu** Autorzy: Wiesław Długokęcki Rok: 2020 DOI: 10.4467/23916001HG.20.006.13612 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/19059/ > Inputs to the history of hospitals in medieval Gdańsk The network of hospital in the three‑strand urban settlement unit of Gdańsk (Main Town, Old Town and Young Town) was shaped in the 14th and the start of the 15th century in accordance with a certain rule known also in other towns of the Teutonic Prussia, namely of establishing care homes intended for specific social groups. On the other hand, hospitality in Gdańsk also shows certain specificity resulting from the position of Gdańsk as the mo **Procesje parafialne i klasztorne w oktawie Bożego ciała w dziewiętnastowiecznym Krakowie (1795-1918)** Autorzy: Szymon Fedorowicz Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.219-243 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4202/4908 > Najstarsze procesje organizowane z okazji tego święta sięgające XIV wieku opuściły katedrę, ale te procesje pomijam w tej rozprawie. Jednak procesje z poszczególnych kościołów (według najstarszych źródeł z XVI w.) były połączone z procesją katedralną, natomiast w oktawie Bożego Ciała szły oddzielnie do kościoła kazimierskiego pod wezwaniem Bożego Ciała. Tradycja ta była niepraktyczna i dokuczliwa, więc starano się wprowadzić nowe praktyki, ale nie zostały one zaakceptowane. W tej poważnej sytuac **Początki tworzenia kompozycji z kwiatów na trasie procesji Bożego Ciała w Spycimierzu** Autorzy: P. Szkutnik Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.111.16 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.2019.111.16 > Uroczystości Bożego Ciała zapoczątkowane w Kościele katolickim w XIII wieku stały się okazją do oddania czci Najświętszemu Sakramentowi. Święto z czasem zostało wzbogacone o zewnętrzną formę kultu. W leżącej nad rzeką Wartą wsi Spycimierz formy adoracji hostii rozwinięto w postaci rozbudowanej oprawy wizualnej. Trasa procesji Bożego Ciała poza typowym wystrojem ołtarzy została w całości przyozdobiona kompozycjami z kwiatów, którymi wyłożono środkowy pas drogi we wsi. Tradycja tworzenia kwietnych **700-lecie święta Bożego Ciała** Autorzy: Tadeusz Szwagrzyk Rok: 1964 DOI: 10.21906/RBL.2992 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/2992/3079 > — **Procesja Bożego Ciała z tradycją kwietnych dywanów w Spycimierzu jako krajowe dziedzictwo niematerialne** Autorzy: W. Kaźmierczak Rok: 2018 DOI: 10.18778/2299-8403.07.05 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/3840/3366 > Bardzo ważnym elementem święta Bożego Ciała jest barwna procesja, która wychodzi poza mury kościoła. Do tradycji tego święta należą cztery ozdobione gałęziami z brzozy i kwiatami ołtarze oraz sypanie kwiatów pod stopy kapłana niosącego Hostię. W Spycimierzu rozwinął się wyjątkowo piękny zwyczaj układania dywanu z kwiatów o długości około 2 km na drodze przejścia procesji. Dekorowanie trasy stało się tutaj swoistym dziełem artystycznym, w którym bierze udział cała społeczność parafii. W artykule **About the unsuccessful synthesis of the medieval history of the territory of the present Gdansk archdiocese and the unreliable research of its author** Autorzy: Radosław Krajniak Rok: 2016 DOI: 10.15762/zh.2016.06 URL: https://doi.org/10.15762/zh.2016.06 > l jednak przede wszystkim szereg błędów warsztatowych oraz praktyk nie najlepiej świadczących o rzetelności badawczej autora recenzowanej książki.W rozdziale I, zatytułowanym Początki chrześcijaństwa, została podjęta próba przedstawienia Gdańska w okresie chrystianizacji państwa polskiego, scharakteryzowania misji św.Wojciecha, a także nakreślenia stosunku władców Pomorza Gdańskiego do Kościoła.W rozdziale II pt.Struktury kościelne ks.Jażdżewski przyjrzał się przede wszystkim, organizacji metrop **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Geschichte Danzigs von der ältesten bis zur neuesten Zeit. T. 2** Autorzy: Matthias Gotthilf Löschin > Historia miasta Gdanska, ze szczegolnym uwzglednieniem kultury, obyczajow, nauki, sztuki, rzemiosla i handlu. Wydanie drugie. Cześc druga obejmuje czasy od konca wojny polnocnej do powrotu Gdanska pod panowania pruskie po okresie wojen napoleonskich. **Dzieje sporu o kościół i parafię św. Brygidy w Gdańsku (1957-1970)** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1996 DOI: 10.52204/np.1996.85.319-350 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7386/7946 > -- **Teologiczne znaczenie wotywnej procesji Bożego Ciała na podstawie Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii** Autorzy: D. Kwiatkowski Rok: 2020 DOI: 10.25167/LS.1898 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/1898/1630 > Artykuł przedstawia teologiczne znaczenie procesji Bożego Ciała. „Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii” zalicza ją do tzw. „procesji wotywnych”. Organizując tę procesję należy kierować się kryteriami teologicznymi, które dotyczą wszystkich form pobożności ludowej, czyli powinna ona mieć charakter chrystologiczny, pneumatologiczny i eklezjalny. Procesja Bożego Ciała w sposób szczególny ukazuje obecność Chrystusa i Kościoła. Trzeba podkreślić, że pobożność ludowa bardzo ułatwiła proces pows **Muzealna funkcja wnętrza kościelnego na przykładzie kościoła Najświętszej Maryi Panny w Gdańsku** Autorzy: Bożena Noworyta-Kuklińska Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.8561 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/8561/7324 > - **Źródła do badań nad dziejami klasztoru kanoników regularnych Bożego Ciała w Krakowie w zbiorach archiwum OO. Cystersów w Szczyrzycu** Autorzy: J. Marszalska Rok: 2007 DOI: 10.52204/np.2007.108.371-383 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4254/5062 > W Archiwum klasztornym OO. Cystersów w Szczyrzycu znajduje się niewielki zespól akt odnoszący się do Zakonu Kanoników Regularnych Laterańskich Bożego Ciała w Krakowie. Wspomniane archiwalia z uwagi na zawartą w nich treść można podzielić na dokumenty sensu stricto poświadczające relacje między obu zakonami. W szczególności dotyczą one osoby Marcina Kłoczyńskiego, prepozyta generalnego kongregacji krakowskiej Kanoników Regularnych Laterańskich Bożego Ciała, mecenasa, sędziego sądu duchownego krak **Zapomniana i wyparta historia (historie)? Przykład lokalnej inicjatywy w Niemczech w badaniach nad okresem nazizmu** Autorzy: Renata Skowrońska Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.017 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35291/29733 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Nowa publikacja o historii pośmiennictwa w średniowiecznych i nowożytnych Prusach** Autorzy: Marcin Grulkowski Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.011 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35285/29726 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **O polskie duchowieństwo w Gdańsku. Uwagi na marginesie petycji z 3 czerwca 1945 r. w sprawie przywrócenia parafii pw. św. Stanisława BM we Wrzeszczu i ustanowienia polskiego przedstawiciela w kurii biskupiej** Autorzy: Daniel Gucewicz Rok: 2025 DOI: 10.12775/gnh.2024.06 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/57605/41051 > Po zdobyciu Gdańska przez Armię Czerwoną w marcu 1945 r. rozpoczął się napływ polskich osadników, należących w swej masie do Kościoła rzymskokatolickiego i w nowym miejscu poszukujących kościołów, w których mogliby realizować swoje potrzeby duchowe. W wielu parafiach spotykali jednak lokalnych księży diecezji gdańskiej, pochodzenia niemieckiego bądź pomorskiego, którzy choć w większości znali język polski, to przybyszom częściej kojarzyli się ze znienawidzonymi okupantami. Z kolei napływający do **Bibliografia historii Kościoła w Polsce za lata 1944-1984 oraz rys historyczno-metodyczny od XVII wieku** Autorzy: Alicja Matczuk Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13028 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13028/13179 > Bibliografia historii Kościoła w Polsce w swych początkach (wiek XVI-XVIII) formowała się w ramach zestawień ogólnych, historycznych i teologicznych. W pierwszej połowie XIX wieku, kiedy pojawiały się już obszerniejsze wykazy piśmiennictwa dotyczącego dziejów Kościoła polskiego, stanowiły one część bibliografii historycznoliterackich. W drugiej połowie XIX wieku bibliografia historii Kościoła w Polsce występowała w obrębie bibliografii historycznej. Usamodzielnienie się bibliografii historii Koś **Gdańsk w okresie nowożytnym (Kultura, religia, polityka, społeczeństwo i stosunki międzynarodowe) / Danzig in der frühen Neuzeit (Kultur, Religion, Politik, Gesellschaft und internationale Beziehungen), Gdańsk, 30.05–01.06.2019 r.** Autorzy: Radosław Kubus Rok: 2020 DOI: 10.4467/23916001HG.20.018.13624 > Studia Historica Gedanensia » 2020 » Tom 11 (2020) » KRONIKA NAUKOWA A A A **O historii gospodarczej i społecznej w Frankonii od XVI do XVIII wieku w perspektywie migracji i powiązań** Autorzy: H. Baum Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.014 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35288/29730 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **O franciszkańskiej historii koszalińskich kościołów w latach 1945–1974** Autorzy: Krystyna Bastowska Rok: 2024 DOI: 10.69553/rs.2024.12-07 URL: http://www.rocznikskrzatuski.pl/archiwum_pliki/rs2024/07_krystyna_bastowska.pdf > At the beginning of 1945, there were 10 temples belonging to various denominations in Koszalin, including one Catholic church. Saint Joseph. All temples survived the war conflagration. The first Franciscan, Father Nikodem Szałankiewicz, arrived in ruined Koszalin on May 26, 1945, together with a group of 450 settlers from Gniezno, occupying the church dedicated to the Saint Joseph without any obstacles, and from June 17, 1945 also the parish church. Parish of St. Joseph initially included over 2 **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Kościół katolicki wobec poewangelickich świątyń w Gdańsku** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.84.257-301 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7351/7926 > -- **Kościół jako realitas complexa w świetle tajemnicy obcowania świętych** Autorzy: K. Szwarc Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2011.5.1.06 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/8398/7175 > Tajemnica świętych obcowania, wprowadza nas w złożoną rzeczywistość wspólnoty Kościoła (realitas complexa) w niebie i na ziemi. Swoje źródło ma ona w miłości Trójjedynego Boga, który poprzez udzielenie się człowiekowi zaprosiłgo do wspólnoty miłości ze sobą. Nie samego, ale razem z całą wspólnotą ludzką. Bóg udzielił nam siebie w swoim Synu, w którym jest pełnia Bóstwa i który rozwija ją w swoim Mistycznym Ciele, gdzie każdy ma swoje miejsce. Tu też jest źródło naszego życia, wszelkiego dobra, k **Średniowieczna architektura kościoła św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu** Autorzy: Wojciech Sowała Rok: 2021 DOI: 10.36744/BHS.694 URL: http://ruj.uj.edu.pl/bitstreams/ec37767f-c404-4c42-b270-e8f235de6558/download > Kolegiata św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu była jedną z najstarszych i najważniejszych kapituł w diecezji krakowskiej. W artykule przeanalizowano relikty XII-wiecznego kościoła i postawiono tezę o innym, niż dotychczas przyjmowane, kształcie wschodniej partii świątyni. Następnie, w oparciu o badania architektury i przekazów źródłowych postawiono tezę o wykonaniu przebudowy pomiędzy 1443 a 1460 r. Wskazano, że proporcje budowli i detal architektoniczny wykazują pokrewieństwo z analogicznymi ele **Dzieje kościoła w Bukowie Morskim. Refleksje z więżby dachowej** Autorzy: A. Jankowski, M. Gogolin Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.387-422 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7927/8129 > -- **Klejnot miasta zaginiony. Zarys dziejów krakowskiego kościoła Wszystkich Świętych do końca XVI wieku** Autorzy: K. Walczak Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.235 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.235 > One of the oldest churches in Krakow, dedicated to All Saints, was situated between Grodzka and Franciszkanska Street. It was build in the XIII century, could had been replacement church for first Cracow’s parish, which was transferred from Saint Trinity church. The name of All Saints church was mentioned for the first time in Vita S. Stanislai. The second time in 1278 his rector Arnold was noted. Most interesting fact is that in the Tables of Pence from 1325–1327 you can find two rectors, who h **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Chroniści z XII i XIII wieku i ich wyobrażenia o władztwie. Nowe metody analizy** Autorzy: Michał Tomaszek Rok: 2021 DOI: 10.12775/bpmh.2021.012 URL: https://apcz.umk.pl/BPMH/article/download/35286/29727 > Kościół luterański Gdańska w obliczu "kryzysu **Zmieniać rzeczy w znaki. Kod przedmiotowy w tradycji Bożego Ciała z kwietnymi dywanami w spycimierzu** Autorzy: K. Smyk Rok: 2020 DOI: 10.18778/2299-8403.09.01 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/8525/8394 > Artykuł stanowi semiotyczną analizę przedmiotów (materiałów, narzędzi, przedmiotów kultu) wykorzystanych w Spycimierzu (województwo łódzkie, powiat Poddębice, gmina Uniejów) podczas święta Bożego Ciała. Wieś ta wyróżnia się nadzwyczaj bogatym wystrojem, a szczególnie kwietnymi dywanami 2-kilometrowej długości układanymi na całej trasie procesji eucharystycznej. Autorka do analizy obrzędowego kodu przedmiotowego zastosowała teorię semioforów Krzysztofa Pomiana. Semioforami według niej są dywany k **Szlakami przeszłości i czasów współczesnych, red. K. Puchowski i J. Zerko, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1996, ss. 387** Autorzy: K. Jakubiak Rok: 2019 DOI: 10.14746/bhw.1997.5.6.11 URL: https://pressto.amu.edu.pl/index.php/bhw/article/download/16799/16638 > . **Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie** Autorzy: J. Zawadzki Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.151-200 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7535/7366 > Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie należy do największych kościołów w Polsce. Został zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Do jego ukończenia w latach 1861-1893 przyczynili się praktycznie wszyscy znani wówczas polscy artyści. Jego neorenesansowy styl nawiązuje do kościoła św. Guistyny w Padwie. Pierwotnie Kościół Wszystkich Świętych składał się z kościoła głównego, który mógł pomieścić ok. 5000 wiernych i mniejszy kościół na dole, który pomieścił ok. 3000 osób. Obecnie ten ostatni jest **Wydział do Spraw Wyznań Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu wobec procesji Bożego Ciała w latach 1950-1965** Autorzy: Tomasz Resler Rok: 2021 DOI: 10.31743/spw.12632 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/spw/article/download/12632/12065 > Publiczne sprawowanie kultu w latach 1950–1989 w Polsce było uznawane za wrogie wobec idei państwa świeckiego. Władze państwowe uznawały Kościół Katolicki za wroga ideologicznego i dążyły do ograniczenia wolności sumienia i wyznania obywateli, spychając religię do sfery prywatnej. Podobną taktykę stosowano wobec jednego z najważniejszych dla katolików świąt – Bożego Ciała. Administracja wyznaniowa we Wrocławiu starała się ograniczać w tym dniu ekspresję religijną w przestrzeni publicznej. Wykorz **Pierwsze wyniki badań archeologicznych przy ulicy Sukienniczej 18 w Gdańsku** Autorzy: Monika Kasprzak, Igor Urban, Piotr Samól Rok: 2026 DOI: 10.12775/gnh.2025.01 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/69133/45603 > Prowadzone od 2023 r. badania archeologiczne przy ul. Sukienniczej 18 w Gdańsku przyniosły bardzo interesujące wyniki, które pozwalają na wstępną rekonstrukcję wyglądu południowo-zachodniej części grodu. W trakcie prac odkryto relikty drewnianego kościoła z XII w. oraz pozostałości zabudowy mieszkalnej i gospodarczej ustawionej wzdłuż dróg na osi wschód-zachód i północ-południe. W XIII w. w miejscu pierwszego kościoła powstał cmentarz, przy którym stanął zapewne nowy kościół, znany ze źródeł pis **Organizacja parafialna Kościoła katolickiego w Gdańsku od średniowiecza do utworzenia administracji apostolskiej w Wolnym Mieście Gdańsku** Autorzy: Agnieszka Kobus Rok: 2015 DOI: 10.52204/np.2015.123.71-92 URL: https://doi.org/10.52204/np.2015.123.71-92 > Artykuł poświęcony został procesowi rozwoju sieci parafialnej w Gdańsku na przestrzeni dziejów. Rozwój terytorialny gdańskich parafii zaczął się bardzo wcześnie. Już około XII wieku z istniejącej pierwotnie parafii grodowej, która obejmowała całą okolicę wyłoniła się między innymi parafia w Oliwie i Świętym Wojciechu. W dziejach gdańskiego Kościoła mamy do czynienia z trzykrotną generalną reorganizacją sieci parafialnej przypadającą na rok 1456, 1718 i 1840/42. Ukształtowany w średniowieczu ukła **Toruń i Gdańsk - ośrodki badań nad cystersami Pomorza Gdańskiego i Kujaw okresu średniowiecza** Autorzy: Dariusz Aleksander Dekański Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.217-261 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7032/8123 > -- **The Teutonic Order and monasteries in Gdańsk Pomerania in the first half of the 14th century** Autorzy: R. Kubicki Rok: 2023 DOI: 10.26881/sds.2023.26.04 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/stzdsr/article/download/10097/9168 > Przedmiotem opracowania jest próba charakterystyki polityki prowadzonej przez zakon krzyżacki (niemiecki) wobec klasztorów na Pomorzu Gdańskim w pierwszej połowie XIV w. W dotychczasowych ocenach tradycyjnie wskazywano na konsekwentnie stosowane ograniczenia odnośnie do fundacji klasztorów mniszych w Prusach i dążenie zakonu niemieckiego do poddania ścisłej kontroli wszystkich zgromadzeń posiadających swoje siedziby na Pomorzu Gdańskim. W artykule wskazano przede wszystkim na dwa czynniki mające **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Architektura i wyposażenie kościoła i klasztoru Karmelitów bosych w Wiśniczu** Autorzy: Benignus Józef Wanat Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.234 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.234 > Founded in Wisnicz by Stanislaw Lubomirski (1582–1649), Christ the Saviour church and monastery of the Discalced Carmelites was a votive offering of thanks for the victory at Chocim and a happy ending of the Polish-Turkish war in 1621. The monastery was built near the Lubomirskis’ ancestral castle in Wiśnicz according to the design by Maciej Tripoli between 1622 and 1635. Consecrated on 1 July 1635, both the abbey church, dedicated to Christ the Saviour, as well as the monastery were very richly **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Recenzja książki Grzegorza Kotłowskiego i Elżbiety Starek, Łacińskie inskrypcje w kościołach Gdańska. Bazylika Mariacka, Pelplin 2013, Wydawnictwo „Bernardinumn”, ss. 105** Autorzy: Barbara Hartleb-Kropidło Rok: 2014 DOI: 10.18778/1733-0319.17.16 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/collectanea/article/download/16189/15833 > Auctores eius libri, Grzegorz Kotłowski et Elżbieta Starek, omnes inscriptiones (numero 31) imprimis XVII saeculo p. Chr. n. confectas, quae in Basilica Minore Gedani inveniuntur (etiam in adiunctis photographiis) demonstrant. Maxima eorum pars ad vitam et activitatem nobilissimorum civium urbis Gedani pertinet, qui saepe magistratus publicos ac alia munera, e.g. magistrorum vel sacerdotum gerebant, et in gravibus politicis atque religiosis eventibus versati sunt. Magna cum diligentia ac artis e **Romańska i wczesnogotycka architektura kościoła pocysterskiego w Oliwie (XII-XIIIw.)** Autorzy: Leszek Wetesko Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.429-454 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7337/7912 > -- **Recenzja książki Daniela Gucewicza Diecezja gdańska w okresie komunizmu (1945–1989). Rys historyczny w stulecie biskupstwa gdańskiego** Autorzy: J. Hlebowicz Rok: 2026 DOI: 10.12775/gnh.2025.11 URL: https://apcz.umk.pl/GNH/article/download/69150/45613 > Recenzja **Na śladach wczesnośredniowiecznej kolegiaty i kapituły zamkowej św. Michała w Gdańsku** Autorzy: Stanisław Librowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6533 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6533/6064 > - **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Hospital Church of the Holy Spirit in Krupka** Autorzy: T. Simkova, Kamil Podroužek Rok: 2018 DOI: 10.56112/pp.2018.2.09 URL: http://pruzkumypamatek.cz/doi/10.56112/pp.2018.2.09.pdf > Ĺ pitĂĄlnĂ­ kostel sv. Ducha představuje v rĂĄmci organizmu historickĂŠ zĂĄstavby hornĂ­ho města Krupky jednu z nejstarĹĄĂ­ch dochovanĂ˝ch staveb. ZaloĹženĂ­ stavby lze spojit s rokem 1444, kdy je v krupce doloĹžena doloĹžena existence nadace pro chudĂŠ při mĂ­stnĂ­m ĹĄpitĂĄle, čemuĹž odpovĂ­dĂĄ i celkovĂ˝ vzhled a detaily stavby, jako jsou kruĹžbovĂĄ polychromovanĂĄ okna, podoba jednoduchĂŠho portĂĄlu a polychromovanĂĄ klĂ­novĂĄ Ĺžebra lomenĂŠ klenby kostela.V pramenech uvĂĄděnĂĄ oprava ko **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Świątynia znakiem obecności Bożej** Autorzy: S. Grzybek Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1882 > - **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Recenzja: Bożogrobcy w Polsce. Praca zbiorowa, Miechów-Warszawa 1999** Autorzy: R. Gałczyński Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2002.97.403-410 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7917/8154 > Książka wydana została z okazji jubileuszu 900-lecia powstania Zakonu Bożego Grobu Jerozolimskiego, znanego również pod nazwą Bożogrobców.Zebrano w niej materiały z sesji historycznej pt.Bożo grobcy miechowscy **Plakietka św. Brygidy z Gdańska i inne archeologiczne świadectwa kultu świętej Brygidy w znaleziskach europejskich** Autorzy: Henryk Paner Rok: 2018 DOI: 10.12775/AHP.2017.012 URL: https://apcz.umk.pl/czasopisma/index.php/AHP/article/download/AHP.2017.012/15571 > Zarys treści . Pośrod ponad 1200 średniowiecznych pamiątek pielgrzymich odnalezionych w podczas badan wykopaliskowych w Gdansku, pochodzących z ponad 40 europejskich sanktuariow, znaleziono rowniez plakietke z przedstawieniem świetej Brygidy. Kult tej świetej byl powszechny na Pomorzu juz w czasach jej wspolczesnych. Przyczynilo sie do tego eksponowanie ciala św. Brygidy w kościele Mariackim oraz w kaplicy pokutnic w Gdansku. Mialo to miejsce w roku 1374, w trakcie transportowania jej zwlok z Rz **Gerard Labuda jako badacz kościoła polskiego w średniowieczu** Autorzy: M. Kosman Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.123-143 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4198/4904 > W bogatym i wielowątkowym dorobku wybitnego polskiego historyka Gerarda Labudy (1919-2010), przede wszystkim badacza średniowiecza, którego bibliografia zawiera 2 tys. publikacji, na jednym z czołowych miejsc leży historia Kościoła. Zauważmy, że dochodzenia te dotyczą spraw polityczno-organizacyjnych i początków ustroju państwowego. Jako student pisał rozprawy dotyczące misji polskiej i krzyżackiej w Prusach oraz prób podporządkowania Gniezna przez niemiecki Magdeburg, wydane przed 1939 r. Opubl **Spotkanie Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, 12 IV-14 IV 2023 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.139.371-380 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5450/5940 > Jest to sprawozdanie ze spotkania Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, które miało miejsce w dniach od 12 do 14 kwietnia 2023 r. **Organizacja parafialna Kościoła katolickiego w Gdańsku w latach 1922-2015** Autorzy: Agnieszka Kobus Rok: 2015 DOI: 10.52204/np.2015.124.211-243 URL: https://doi.org/10.52204/np.2015.124.211-243 > Rozwój administracyjny Kościoła katolickiego w Gdańsku zaczął się wraz z pojawieniem się chrześcijaństwa na ziemiach polskich. Z pierwszej parafii obejmującej gród nadmotławski oraz całą okolicę z biegiem czasu wyrosły kolejne ośrodki duszpasterskie. Obecnie w Gdańsku znajduje się 59 placówek parafialnych Kościoła katolickiego. Największy ich rozwój nastąpił w ubiegłym wieku, a wpływ na to miała przede wszystkim stopniowo powiększająca się liczba ludności wyznania katolickiego, która po 1945 r. **Kościół katolicki w Kartuskiem (1939-1945)** Autorzy: J. Walkusz Rok: 1988 DOI: 10.52204/np.1988.70.149-224 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6969/7760 > -- **Dzieje Kościoła katolickiego na Pomorzu Zachodnim i północnym do 1945 roku. Zarys problemu** Autorzy: Grzegorz Wejman Rok: 2016 DOI: 10.18276/CTO.2016.2-13 URL: https://wnus.edu.pl/cto/file/article/view/6409.pdf > Dzieje Kościola katolickiego na Pomorzu Zachodnim i polnocnym przechodzily zmienne koleje losu. Biskupstwo poznanskie, a potem metropolia gnieźnienska zapewnialy przestrzen do coraz prezniejszego rozwoju Kościola katolickiego. W te przestrzen nalezy wpisac takze biskupstwa pruskie oraz diecezje chelminską z metropolii ryskiej. Niestety, protestantyzm, ktory w XVI wieku zaistnial w Niemczech, dosiegnąl wiele krajow europejskich, w tym rowniez Ksiestwo Pomorskie, a z nim pomorski Kościol oraz Prus **Organy z kościoła Świętej Trójcy w Gdańsku. Powstanie instrumentu oraz dekoracja empor i szaf organowych w kontekście sytuacji wyznaniowej w mieście na początku XVII wieku** Autorzy: Tomasz Jank OFMConv. Rok: 2023 DOI: 10.24425/libriged.2021.139666 URL: http://journals.pan.pl/Content/122251/PDF/06%20Organy%20z%20koscio%C5%82a%20%C5%9BW.%20Tr%C3%B3jcy,%20s.%20111-142.pdf > W latach 2008–2018 w kościele św. Trójcy w Gdańsku odbudowano i odrestaurowano zdemontowane w czasie drugiej wojny światowej manierystyczno-barokowe organy. Ten niezwykły, ogromny, rozbudowany obiekt urasta do rangi jednego z największych i najciekawszych zabytków sztuki muzycznej w Polsce, zasługując na szczególną uwagę nie tylko ze względu na swoje brzmienie, ale też doskonałą dekorację i wpisany w nią polemiczny, konfesyjny program ideowy. Powstanie instrumentu zawdzięczamy najprawdopodobniej **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Wspólnota Kościołem jutra. Eklezjalne "communio" w Chrystusie w ujęciu Franciszka Blachnickiego** Autorzy: Arkadiusz Korwin-Gronkowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2016.10.1.14 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7792/6917 > Boskie pochodzenie Kościoła i implikacja dzieła Trzech Osób Boskich wyraża lud zjednoczony w jedności Ojca i Syna i Ducha Świętego. W nim człowiek zanurzony doświadcza pośrednictwa zbawczego w komunikacji z Chrystusem Zmartwychwstałym. Zbawcza komunikacja to dar i uczestnictwo w Boskim życiu, przez i w pośrednictwie Kościoła. Swoje głębokie zakorzenienie w eklezjologii communio doskonale widział Sługa Boży ks. Franciszek Blachnicki. Oryginalność jego spojrzenia polega na tym, iż doskonale odczyt **Bożogrobcy w Miechowie (w 800-lecie sprowadzenia zakonu do Polski)** Autorzy: Mieczysław Tobiasz Rok: 1963 DOI: 10.52204/np.1963.17.5-60 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7550/6986 > Przedmiotem niniejszego tekstu są dzieje bożogrobców w Miechowie. W artykule opisano między innymi okoliczności sprowadzania bożogrobców do Miechowa, historię budowy kaplicy grobu Chrystusowego, uposażenie kościoła i klasztoru miechowskiego. Przestawiono  kwestię egzempcji miechowitów i książęcy immunitet sądowy w dobrach bożogrobców. Scharakteryzowano także działalność duszpasterską i samarytańską zakonu. **Janowy Kościół a teologia czwartej Ewangelii** Autorzy: F. Gryglewicz Rok: 1979 DOI: 10.21906/RBL.1152 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/1152/1244 > — **The Catholic Church in the tape library of the Polish Radio Koszalin from 1962–1993. A review of the contents of the magnetic tapes** Autorzy: Kacper Pencarski Rok: 2025 DOI: 10.18276/skk.2025.32-13 URL: https://wnus.usz.edu.pl/skk/file/article/view/21410.pdf > Artykuł poświęcony został zawartości merytorycznej części taśmoteki Polskiego Radia w Koszalinie, jaki został przygotowany w latach 1962–1993, to jest w czasie funkcjonowania Komitetu ds. Radia i Telewizji (1951–1993), a jaki dotyczy Kościoła katolickiego we wschodniej części Pomorza Zachodniego. Dokumentacja audiowizualna stanowi szczególne źródło archiwalne i historyczne, wykorzystywane coraz częściej. Przyczyną tego stanu rzeczy są przede wszystkim trudności o charakterze technicznym, w dużo **Średniowieczna architektura kościoła parafialnego w Głubczycach od II połowy XIII do początków XVI wieku** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2021 DOI: 10.21697/SC.2020.27.2.4 URL: https://doi.org/10.21697/sc.2020.27.2.4 > The medieval architecture of the parish church in Głubczyce from the second half of the 13th century to the beginning of the 16th century Abstract The article presents the results of research on the parish church of Nativity of the Blessed Virgin Mary in Głubczyce. In the introduction presents a analysis of written and iconographic sources and discusses the current literature on the subject. Based on architectural research and comparative analysis, it was considered that the first church was pro **„Król się ślini na myśl o Gdańsku…” – cztery odsłony walki o symbole między miastem a władzą zwierzchnią z zamkiem krzyżackim w tle** Autorzy: Tomasz Torbus Rok: 2020 DOI: 10.26881/PORTA.2020.19.12 URL: https://czasopisma.bg.ug.edu.pl/index.php/portaaurea/article/download/5180/4656 > I draw the historical background with the question of how the city has for centuries been communicating with visual signs with its so different external sovereigns. After general remarks, I focus on the ruler’s relationship with the city during the Teutonic Knights’ era, as the example serving the Teutonic castle in Gdansk, from the beginning of its construction to the story of its demolition. The Teutonic castle was built, according to the message of Wigand of Marburg, during the time of Grand **Medieval architecture of the Church of St. Hedwig of Silesia in Zielona Góra and transformations to the church between the 14th and 20th centuries** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2019 DOI: 10.37190/arc190401 > WprowadzenieKościół konkatedralny pw.św.Jadwigi Śląskiej wraz z ratuszem to dwie najstarsze budowle monumentalne na obszarze miasta lokacyjnego w Zielonej Górze.Świątynia, położona pośrodku placu **Propozycja utworzenia nowej placówki muzealnej w Gdańsku pod nazwą Skarbiec Mariacki** Autorzy: Jacek Friedrich Rok: 2025 DOI: 10.69500/m.86 URL: https://rocznikmuzealnictwo.nim.gov.pl/index.php/m/article/download/86/82 > Kościół Mariacki w Gdańsku w późnym średniowieczu i epoce nowożytnej należał do największych i najważniejszych kościołów regionu bałtyckiego, a nawet całej północnej Europy. Przez wiele stuleci wypełniał się licznymi dziełami sztuki, a jego wyposażenie odzwierciedlało zmiany społeczne i konfesyjne zachodzące w Gdańsku od XIV do XXI w. Do najcenniejszych elementów wyposażenia należał zespół kilkudziesięciu retabulów ołtarzowych oraz liczący kilkaset sztuk zespół średniowiecznych paramentów liturg **Pielgrzym i fundator. Fundacje kościelne i pochodzenie księcia Jaksy** Autorzy: J. Rajman Rok: 1994 DOI: 10.52204/np.1994.82.5-34 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7282/7410 > -- **Z dziejów kultu obrazu Matki Boskiej Chełmskiej** Autorzy: J. Stefański Rok: 1986 DOI: 10.52204/np.1986.66.159-190 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6831/7693 > -- **Młode Miasto Gdańsk (1380-1455) i jego patrymonium** Autorzy: Piotr Samól Rok: 2018 > W monografii ustalono m.in.: 1) polozenie strefy osadniczej Mlodego Miasta i zasieg jego patrymonium, 2) liczbe i (w miare mozliwości) lokalizacje obiektow sakralnych w tym ośrodku, 3) zmiany w statusie parafialnym kościola św Bartlomieja, 4) przemiany demograficzne ośrodka mlodomiejskiego, 5) związki elity politycznej Mlodego Miasta z Glownym Miastem oraz ich kontakty z Zakonem, 6) role portu Mlodego Miasta jako ośrodka pomocniczego wobec portu na Motlawie, 7) fakt przynajmniej cześciowego **Uszkodzenia pożarowe dachu budynku kościoła pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła** Autorzy: T. Majewski, M. Niedostatkiewicz Rok: 2021 DOI: 10.1010/BUIL1010 > W artykule przedstawionopsi dzialn podjetych po pozarze dachu zabytkowego Kciola pw. Świetych Apostolow Piotra i Pawla w Gdansku **Kościół Prawosławny w dziejach Rzeczypospolitej** Autorzy: A. Mironowicz Rok: 1999 DOI: 10.15290/elpis.1999.01.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17490/1/Elpis_1_1999_A_Mironowicz_Kosciol_Prawoslawny.pdf **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Działalność religijna i dobroczynna przeworskiego ośrodka Kanoników Regularnych Stróżów Najświętszego Grobu Bożego w Jerozolimie** Autorzy: Zbigniew Rolski, I. Thomas Rok: 2020 DOI: 10.18290/rkult20112-5 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rkult/article/download/14472/14119 > Tradycja dobroczynności zakonu bożogrobców w Polsce jest jednym z ciekawszych wątków tego opracowania. Zakon ten po raz pierwszy w tej części Europy wprowadził profesjonalny system leczenia szpitalnego dla ubogich. Rodzina magnacka Tarnowskich, kierując się polityką dworu królewskiego Jagiellonów, umacniała chrystianizację ziem Rusi Czerwonej od 1394 (1396) i otrzymała zgodę na sprowadzenie Kanoników Regularnych Stróżów Najświętszego Grobu w Jerozolimie do ośrodka duszpasterskiego w Przeworsku. **Architektoniczna dominanta sakralna kościoła Matki Bożej Częstochowskiej w Knurowie** Autorzy: M. Bogdan Rok: 2022 DOI: 10.5604/01.3001.0016.0561 > Artykuł przedstawia obraz posoborowej architektury sakralnej kościoła Matki Bożej Częstochowskiej wzniesionego jednocześnie z kompleksem sakralnym w Knurowie w latach 1980–1986 według projektu prof. arch. Adama Lisika. Metodyka badawcza prezentowana w artykule oprócz ustawodawstwa kościelnego głównie uwzględnia publikacje autora koncepcji knurowskiego kościoła. Nawiązując do aspektu historycznego i definiując Knurów jako nowe miejsce dla parafii oraz jej kościoła, prezentuje się uwarunkowania st **Ciało – między antropologią, teologią a kulturą popularną** Autorzy: Dominika Żukowska-Gardzińska Rok: 2021 DOI: 10.21697/stv.8963 URL: https://doi.org/10.21697/stv.8963 > Teologia ciała jest ściśle związana z definicją człowieka Jana Pawła II. Jej sednem jest afirmacja męskości i kobiecości, która wyraża się poprzez ciało. W sferze tej znajduje się nie tylko biologiczna struktura płciowa, ale cała sfera zachowań wynikających z płci. Sytuacją, która pozostaje w kontrze do nauczania Karola Wojtyły, jest proponowane (inicjowane konsumpcjonizmem) podejście do ciała jak do przedmiotu, maszyny, od której wymaga się najwyższej sprawności i parametryzacji wszystkiego, ma **Kościół jako społeczność teokratyczna** Autorzy: Tomasz Orzeł Rok: 2021 DOI: 10.25167/sth.3645 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/3645/3972 > W niezwykle szerokim spektrum naukowych zainteresowań bł. Antonia Rosminiego – włoskiego kapłana, filozofa, teologa, polityka i intelektualisty – poczesne miejsce zajmuje jego refleksja eklezjologiczna. Pomimo krytyki, niezrozumienia i wręcz prześladowania ze strony niektórych ludzi Kościoła, pozostał wiernym jego synem, co potwierdził swoim heroicznym posłuszeństwem wobec papieża i jego decyzji. Nad OblubienicąChrystusa podejmował zarówno refleksję socjologiczną, wypracowując pojęcie „wspólnoty **Zarys dziejów diecezji chełmińskiej** Autorzy: Antoni Liedtke Rok: 1971 DOI: 10.52204/np.1971.34.59-116 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6692/7770 > -- **W sprawie badań ośrodków toruńskiego i gdańskiego nad problematyką cystersów na Pomorzu Gdańskim i na Kujawach w średniowieczu** Autorzy: B. Śliwiński Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.597-615 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6859/8185 > znalazł się również artykuł Dariusza Dekańskiego: **Roman Bartnicki, Dzieje głoszenia słowa Bożego. Jezus i najstarszy Kościół** Autorzy: Sławomir Stasiak Rok: 2019 DOI: 10.52097/wpt.2328 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/2328/2110 > Praca ks.prof.Romana Bartnickiego skada si z trzech czci powiconych odpowiednio oglnemu obrazowi staroytnego wiata (cz pierwsza), Jezusowi jako gosicielowi Ewangelii (cz druga), ewangelizacji pierwotnego Kocioa (cz trzecia).Wszystko zostao poprzedzone wprowadzeniem, w ktrym Autor zaprezentowa zagadnienia, jakie podejmie w gwnej czci swojego dziea.Cao rozprawy zamyka zakoczenie, jednak Autor doda jeszcze interesujce aneksy (s **Z dziejów parafii rzymskokatolickiej i średniowiecznego kościoła w Stawiszynie w latach 1880-1940. Przyczynek do badań** Autorzy: Marta Gołembiewska Rok: 2021 DOI: 10.4467/26578646zknt.21.011.17595 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23260/ > From the History of the Roman-Catholic Parish and Its Medieval Church in Stawiszyn from 1880 to 1940. An Introduction to Research The Roman Catholic parish in Stawiszyn was probably founded in the 13th century and due to the fact that these goods were royal property, its founder was the monarch at the time. Two centuries later, it was one of the most prosperous benefices in the Kalisz Archdeaconry. In 1360, at the initiative of King Casimir the Great, a brick church was built in place of the wo **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie jako świątynia Rzeczypospolitej Obojga Narodów** Autorzy: Maria Nitka Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2396 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2396/2268 > W artykule omówiono pierwotną ikonografię wystroju kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie przy via San Sebastianello 11, zrekonstruowaną dzięki materiałom archiwalnym. Wnętrze kościoła Zmartwychwstańców w Rzymie zostało konsekrowane w 5 listopada 1889 roku w czasie zaborów i braku reprezentacji świątyni nacji polskiej w Wiecznym Mieście. Świątynia przed remontem w 1979 roku miała jednorodny wystrój w nurcie historyzującym, który spajała polichromia w typie „polichromii dywanowych” (Tap **Drewniany, parafialny kościół cystersów w Tarnowie Pałuckim w świetle najnowszych badań** Autorzy: A. Wyrwa Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.567-599 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7933/8135 > -- **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem -