Kościół Bożego Ciała

Historia parafii Kościół Bożego Ciała w Bytom udokumentowana w publikacjach naukowych. Patron: Bożego Ciała. Diecezja: gliwicka. --- ### Publikacje naukowe **Resarch into Christ the King Church's archives in Gliwice view of the future development of this church** Autorzy: Beata Komar Rok: 2009 > Ab s t r a c t The paper is focused on the results of archival research into the history and architecture of Christ the King Church in Gliwice from 1935, derived from the Rectory’s annals and other resources, including photographs of construction works, drawings, designs and the data recorded in the Church’s Chronicle. The Church was designed by an Austrian architect Karl Mayr, whose other works are also mentioned for the sake of comparison. The study also presents earlier concepts of the Church **Kościół Bożego Ciała w Poznaniu. Późnośredniowieczne sanktuarium, jagiellońska fundacja. Historia i architektura** Autorzy: Andrzej Kusztelski Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.177-220 URL: http://dx.doi.org/10.52204/np.2000.94.177-220 > -- **Początki Bractwa Najświętszego Sakramentu przy kościele Bożego Ciała w Krakowie** Autorzy: Z. Jakubowski Rok: 1971 DOI: 10.52204/np.1971.36.163-170 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7902/7151 > Dzieje kościoła Bożego Ciała czekają na gruntowne historyczne opracowanie. Świątynia ta przez wieki istnienia miasta Kazimierza odegrała wielką rolę religijną, społeczną i kulturalną. Nierozerwalnie pozostaje z nią związane Bractwo Najświętszego Sakramentu, powstałe równocześnie z kościołem parafialnym. Artykuł niniejszy jest pierwszą próbą rekonstrukcji przyczyn i okoliczności powstania Bractwa oraz pierwszych dziesiątków lat jego istnienia i działalności. **Church of the 21st-century** Autorzy: Katarzyna Szczerbowska Rok: 2012 > To the University of Beira Interior in Covilha & Silesian University of Technology in Gliwice, for the sympathy, assistance and the support shown. **Kościół jest ciałem. Wybrane aspekty współczesnej eklezjologii w perspektywie chrystologiczno sakramentalnej** Autorzy: Ks. Robert J. Woźniak Rok: 2024 DOI: 10.24425/snt.2024.150507 URL: http://journals.pan.pl/Content/133515/PDF-MASTER/2024-SNT-04.pdf > Artykuł podejmuje problem ujęcia eklezjologii w kluczu cielesności. Odkrycie wagi Ciała dla eklezjologii powiązane jest we współczesności z renesansem tej Pawłowej kategorii myślenia o Kościele. Jego kulminacją były: encyklika Piusa XII Mystici cor-poris opublikowana w 1943 roku oraz oryginalne i przełomowe studium historyczno-‑teologiczne Henryego de Lubaca Corpus mysticum z 1944. Owoce badań historycznych de Lubaca utorowały drogę do wielkich syntez dogmatyczno‑magisterialnych, które można odn **Muzyka liturgiczna w krakowskim kościele Bożego Ciała w II połowie XVII wieku w świetle księgi wydatków zakrystii (1616-1668)** Autorzy: Czesław Grajewski Rok: 2020 DOI: 10.18290/rh.2019.67.12-5 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rh/article/download/9667/9271 > W Archiwum kościoła pw. Bożego Ciała w Krakowie znajduje się księga rachunkowa (Expensa pecuniae) prowadzona przez zakrystianów w latach 1616-1668. Autor artykułu przeanalizował te zapisy, które dotyczą wydatków na muzykę kościelną. Zakonnicy płacili śpiewakom, instrumentalistom za uświetnienie muzykom liturgii. Artykuł dotyczy zapisów w drugiej połowie wieku XVII, szczególnie okresu po najeździe szwedzkim do roku 1668. Dokument jest dowodem wysokiej kultury muzycznej kultywowanej w klasztorze k **"Archiv für schlesische Kirchengeschichte". Im Auftrag des Instituts für ostdeutsche Kirchen- und Kulturgeschichte herausgegeben von Joachim Köhler , Jan Thorbecke Verlag Sigmaringen 1988 ss. 205** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 1991 DOI: 10.52204/np.1991.75.353-356 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7077/7803 > Założony w **Istota Kościoła według Josepha Ratzingera** Autorzy: K. Góźdź Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2017.11.1.01 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7535/6786 > Kościół jest ludem Bożym, który żyje Ciałem Chrystusa i w celebrowaniu Eucharystii sam staje się Ciałem Chrystusa. **Piotr Stefaniak, Opowieść o „Domu Bożym”. Z dziejów zespołu klasztornego i kościoła pw. Bożego Ciała i św. Norberta w Czarnowąsach (1206/1228–2016), Opole-Czarnowąsy 2017, ss. 228** Autorzy: P. Sadowski Rok: 2020 DOI: 10.25167/osap.1880 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/osap/article/download/1880/1566 > Recenzja **Inwentarz kaplicy parafii Bożego Ciała w Kroszynie z 3 lutego 1925 roku** Autorzy: Ks. Waldemar Żurek Rok: 2024 DOI: 10.52097/rs.2024.609-621 URL: https://ojs.academicon.pl/rs/article/download/10181/10354 > Początki polskiej parafii katolickiej w Kroszynie nad Szczarą sięgają połowy XV wieku, gdy Juszko Gojcewicz ufundował drewnianą świątynię pw. Bożego Ciała i świętych Grzegorza i Mikołaja. Ta parafia posiadała patronat szlachecki i należała do diecezji wileńskiej. Świątynia dwukrotnie spłonęła: w 1791 roku i w 1916 roku, w wyniku działań pierwszej wojny światowej. Najtrudniejszy dla tamtejszych mieszkańców i wiernych okres to lata niewoli narodowej pod rządami carów rosyjskich. Po odzyskaniu prze **Witraże w kościele Bożego Ciała na Kazimierzu – fundacja jagiellońska?** Autorzy: Dobrosława Horzela Rok: 2019 DOI: 10.36744/bhs.109 URL: https://czasopisma.ispan.pl/index.php/bhs/article/download/109/73 > Witraże znajdujące się obecnie w oknie sIV chóru kościoła Bożego Ciała na krakowskim Kazimierzu to niewielka pozostałość po przeszkleniach dziewięciu trójdzielnych i pierwotnie 23-szeregowych okien prezbiterium, a także okien korpusu i kaplic kościoła, który został ufundowany zapewne przez Kazimierza Wielkiego jako fara, lokowanego w 1335 r., miasta Kazimierz. Zespół ten nie jest jednorodny pod względem stylu i czasu powstania; dzieli się na sześć grup świadczących o trwającym około 100 lat (ok. **Kościoły bożogrobców w Małopolsce. Z badań nad patrociniami i relikwiami (XII–XVI w.)** Autorzy: J. Rajman Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1730 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1730/1636 > The author presents the findings of his own studies on the presence of relics and dedications in the churches of Canons Regular of the Holy Sepulchre in medieval Polonia Minor (covering the former Krakow and Sandomierz voivideships). The article reveals important accounts in Samuel Nakielski’s chronicle. The first account relates bringing the soil from Jerusalem by Jaksa and is known in literature. The second account concerns the possession of the relics of the Holy Cross by the monastery of Can **700-lecie święta Bożego Ciała** Autorzy: Tadeusz Szwagrzyk Rok: 1964 DOI: 10.21906/RBL.2992 URL: https://rbl.ptt.net.pl/index.php/RBL/article/download/2992/3079 > — **Nieznana gotycka preteksta z Ukrzyżowaniem i symbolami czterech ewangelistów w kościele Bożego Ciała w Krakowie** Autorzy: K. Moskal Rok: 2022 DOI: 10.31261/spip.2022.18.10 URL: https://doi.org/10.31261/spip.2022.18.10 > W kościele Bożego Ciała w Krakowie przechowywane są fragmenty niebieskiej jedwabnej tkaniny dekorowanej haftem, oprawione w ramkę i opisane jako welum z wieku XVIII. Fragmenty haftu kładzioną nicią metalową, uzupełnianego nićmi jedwabnymi, przedstawiają zachowany w dwóch częściach medalion z uskrzydlonym orłem trzymającym w szponach banderolę z napisem: „Joh[a]nns”, i znajdujący się poniżej titulus krzyża z napisem: INRI, dwa kolejne fragmenty medalionów z uskrzydlonym wołu oraz z postacią z ban **Franciszkańska kuracja Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945** Autorzy: P. Górecki Rok: 2019 DOI: 10.25167/STH.827 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/827/620 > Artykuł jest kontynuacją międzywojennej historii gliwickich franciszkanów i genezy powstania samodzielnej jednostki kościelnej w tzw. dzielnicy hutniczej, zamieszczonym w tomie 35 „Studiów Teologiczno-Historycznych Śląska Opolskiego”z 2015 r. Autor tym razem przybliża historię kuracji Serca Pana Jezusa w Gliwicach w latach 1925–1945. Od czasu jej ustanowienia gliwiccy franciszkanie prowadzili w tamtejszej dzielnicy hutniczej ożywioną pracę duszpasterską. Jej główne działania ukierunkowane były n **Księga przychodów zakrystii kościoła Bożego Ciała w Krakowie (1711-1787). Wstępne rozpoznanie i aspekty muzyczne** Autorzy: Czesław Grajewski Rok: 2024 DOI: 10.25167/ls.4964 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/4964/4849 > Niniejsze opracowanie ma na celu wyizolowanie z księgi przychodów zakrystii kościoła Bożego Ciała w Krakowie informacji na temat muzyki. Księga nie była dotąd przedmiotem analiz naukowych. Jest ona jednak cennym źródłem do poznania m. in. kultury muzycznej kanoników regularnych laterańskich w Krakowie w okresie blisko jednego stulecia (1711-1787). Zawarte w niej informacje muzyczne dotyczą trzech zagadnień: 1) użycia dzwonów kościelnych oraz kwot, jakie płacono dzwonnikom; 2) wysokości ofiar s **Z dziejów klasztoru franciszkanów w Górze na Śląsku** Autorzy: Dariusz Karczewski Rok: 2020 DOI: 10.25167/STH.2083 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/2083/1951 > W 1457 r. papież Kalikst III wydał na prośbę księcia cieszyńsko-głogowskiego Władysława zgodę na ufundowanie poza murami miasta Góra klasztoru i kościoła pw. Bożego Ciała. W bulli zapisano, że fundacja miała być przeznaczona dla franciszkanów-obserwantów (bernardynów). Ostatecznie jednak nowy konwent zasiedlili franciszkanie-minoryci. Była to ostatnia na średniowiecznych ziemiach polskich fundacja klasztorufranciszkańskiego. Klasztor w Górze należał pod względem organizacji zakonnej do kustodii **Procesje parafialne i klasztorne w oktawie Bożego ciała w dziewiętnastowiecznym Krakowie (1795-1918)** Autorzy: Szymon Fedorowicz Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.219-243 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4202/4908 > Najstarsze procesje organizowane z okazji tego święta sięgające XIV wieku opuściły katedrę, ale te procesje pomijam w tej rozprawie. Jednak procesje z poszczególnych kościołów (według najstarszych źródeł z XVI w.) były połączone z procesją katedralną, natomiast w oktawie Bożego Ciała szły oddzielnie do kościoła kazimierskiego pod wezwaniem Bożego Ciała. Tradycja ta była niepraktyczna i dokuczliwa, więc starano się wprowadzić nowe praktyki, ale nie zostały one zaakceptowane. W tej poważnej sytuac **Księgozbiór kanonickiej Biblioteki Bożego Ciała w XV i XVI w.** Autorzy: Iwona Pietrzkiewicz Rok: 2020 DOI: 10.33077/UW.25448730.ZBKH.2003.464 URL: https://doi.org/10.33077/uw.25448730.zbkh.2003.464 > Klasztor kanoników regularnych na Kazimierzu pod Krakowem powstał w 1405 r. przy kościele Bożego Ciała. Zaczątek jego biblioteki stanowiły księgi liturgiczne przechowywane w zakrystii kościoła, wymienione w spisie z 1399 r. W 1407 r. biskup Piotr Wysz przekazał zgromadzeniu swój dom, z m.in. z przeznaczeniem na bibliotekę. Liczebność Biblioteki Bożego Ciała w XV-XVI w. (1200 woluminów) Autorka ustaliła na podstawie analizy źródeł – zachowanych ksiąg i dwóch katalogów bibliotecznych (z 1741, 1811 **Jan Kopiec, Diecezja Gliwicka - dzieje i współczesność, Gliwice 1999** Autorzy: Sebastian Niewarowski Rok: 2002 DOI: 10.15633/FHC.1359 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1359/1257 > Recenzja: Jan Kopiec, Diecezja Gliwicka - dzieje i współczesność, Gliwice 1999 **Teologiczne znaczenie wotywnej procesji Bożego Ciała na podstawie Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii** Autorzy: D. Kwiatkowski Rok: 2020 DOI: 10.25167/LS.1898 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ls/article/download/1898/1630 > Artykuł przedstawia teologiczne znaczenie procesji Bożego Ciała. „Dyrektorium o pobożności ludowej i liturgii” zalicza ją do tzw. „procesji wotywnych”. Organizując tę procesję należy kierować się kryteriami teologicznymi, które dotyczą wszystkich form pobożności ludowej, czyli powinna ona mieć charakter chrystologiczny, pneumatologiczny i eklezjalny. Procesja Bożego Ciała w sposób szczególny ukazuje obecność Chrystusa i Kościoła. Trzeba podkreślić, że pobożność ludowa bardzo ułatwiła proces pows **Początki tworzenia kompozycji z kwiatów na trasie procesji Bożego Ciała w Spycimierzu** Autorzy: P. Szkutnik Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.111.16 URL: https://doi.org/10.31743/abmk.2019.111.16 > Uroczystości Bożego Ciała zapoczątkowane w Kościele katolickim w XIII wieku stały się okazją do oddania czci Najświętszemu Sakramentowi. Święto z czasem zostało wzbogacone o zewnętrzną formę kultu. W leżącej nad rzeką Wartą wsi Spycimierz formy adoracji hostii rozwinięto w postaci rozbudowanej oprawy wizualnej. Trasa procesji Bożego Ciała poza typowym wystrojem ołtarzy została w całości przyozdobiona kompozycjami z kwiatów, którymi wyłożono środkowy pas drogi we wsi. Tradycja tworzenia kwietnych **The Church and Cistercians in Medieval Poland** Autorzy: Józef Dobosz Rok: 2023 DOI: 10.1484/m.ece-eb.5.127204 > In this volume, the research of Józef Dobosz, one of Poland’s leading historians of the Middle Ages, is made accessible in English for the first time. It brings together nineteen studies focused on the role of the Church, the Cistercian Order, and other religious institutions in the history of the Piast realm from which Poland emerged. The introduction offers a broad outline of the first two centuries of the rule of the Piast dynasty after the Baptism of Poland in 966 until the fragmentation of **W poszukiwaniu śladów materialnych dawnego szpitala bożogrobców w Bytomiu. Obiecujące wyniki badań archeologicznych z 1998 r. i ich konfrontacja z najnowszymi odkryciami** Autorzy: Teresa Adamczyk-Bomersbach Rok: 2022 DOI: 10.5604/01.3001.0015.8551 > Artykuł jest próbą zebrania i zestawienia ze sobą danych historycznych oraz wyników prac archeologicznych przeprowadzonych w miejscu dawnego szpitala bożogrobców w Bytomiu. Historia powstania i działalności tegoż szpitala sięga końca XIII w., została udokumentowana przez źródła archiwalne oraz literaturę przedmiotu, natomiast do lat 90. XX w. nie potwierdzały jej żadne ślady materialne z wyjątkiem istniejącej, lecz wzniesionej dopiero w 1721 r. kaplicy św. Ducha. Przy okazji przeprowadzania ni **Wybrane zagadnienia z dziejów tradycji zdobienia trasy Bożego Ciała w parafii Spycimierz** Autorzy: T. Wójcik Rok: 2023 DOI: 10.18778/2299-8403.12.07 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/20790/20343 > Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie trzech zagadnień związanych z dziejami tradycji ubierania (zdobienia) trasy procesji Bożego Ciała w parafii Spycimierz. Tekst otwiera zarys dziejów parafii oraz miejscowości współcześnie ją tworzących. Autor analizuje kwestię genezy i okresu narodzin zwyczaju oraz rekonstruuje sześć tras, po których wędrowała procesja Bożego Ciała w parafii Spycimierz podczas ostatniego półwiecza. Wskazuje także reguły, którymi miejscowa społeczność kierowała się, u **Diecezja gliwicka w 31. roku swojego istnienia** Autorzy: P. Górecki Rok: 2023 DOI: 10.25167/sth.5101 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/5101/4476 > Rok 2022 upłynął pod znakiem przeżywanych na Śląsku jubileuszy. Powstała w 1992 r. diecezja gliwicka świętowała jubileusz 30-lecia swojego istnienia. Autor, od lat zajmujący się dziejami Kościoła na Dolnym i Górnym Śląsku, kreśli obraz jednej z najmniejszych diecezji w Polsce. Podaje także informacje dotyczące biskupów gliwickich, istniejących w diecezji instytucji administracji kościelnej, sanktuariów, domów formacyjnych itp. Ostatnia część poświęcona została ważniejszym wydarzeniom w dziejach **Prace z historii Kościoła** Autorzy: J. Flaga Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.9193 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/9193/7687 > - **Procesja Bożego Ciała z tradycją kwietnych dywanów w Spycimierzu jako krajowe dziedzictwo niematerialne** Autorzy: W. Kaźmierczak Rok: 2018 DOI: 10.18778/2299-8403.07.05 URL: https://czasopisma.uni.lodz.pl/biuletynuniejowski/article/download/3840/3366 > Bardzo ważnym elementem święta Bożego Ciała jest barwna procesja, która wychodzi poza mury kościoła. Do tradycji tego święta należą cztery ozdobione gałęziami z brzozy i kwiatami ołtarze oraz sypanie kwiatów pod stopy kapłana niosącego Hostię. W Spycimierzu rozwinął się wyjątkowo piękny zwyczaj układania dywanu z kwiatów o długości około 2 km na drodze przejścia procesji. Dekorowanie trasy stało się tutaj swoistym dziełem artystycznym, w którym bierze udział cała społeczność parafii. W artykule **Źródła do badań nad dziejami klasztoru kanoników regularnych Bożego Ciała w Krakowie w zbiorach archiwum OO. Cystersów w Szczyrzycu** Autorzy: J. Marszalska Rok: 2007 DOI: 10.52204/np.2007.108.371-383 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4254/5062 > W Archiwum klasztornym OO. Cystersów w Szczyrzycu znajduje się niewielki zespól akt odnoszący się do Zakonu Kanoników Regularnych Laterańskich Bożego Ciała w Krakowie. Wspomniane archiwalia z uwagi na zawartą w nich treść można podzielić na dokumenty sensu stricto poświadczające relacje między obu zakonami. W szczególności dotyczą one osoby Marcina Kłoczyńskiego, prepozyta generalnego kongregacji krakowskiej Kanoników Regularnych Laterańskich Bożego Ciała, mecenasa, sędziego sądu duchownego krak **Z dziejów szarytek w Bytomiu i ich duszpasterstwa** Autorzy: W. Urban Rok: 1960 DOI: 10.52204/np.1960.12.25-46 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7722/7067 > -- **Prepozytura tarnowska : opracowanie materiałów źródłowych do atlasu historycznego Kościoła w Polsce** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6477 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6477/6032 > - **Cysterska architektura na Śląsku w latach 1200-1330** Autorzy: M. Kutzner Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.315-339 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7332/7907 > -- **Dzieje budowy, architektura i symbolika kościołów św. Aleksandra i Matki Boskiej Anielskiej w Dąbrowie Górniczej** Autorzy: B. Krasnowolski Rok: 2002 DOI: 10.52204/np.2002.98.415-464 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6853/8180 > -- **Spotkanie Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, 12 IV-14 IV 2023 r.** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2023 DOI: 10.52204/np.2023.139.371-380 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/5450/5940 > Jest to sprawozdanie ze spotkania Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła Frombork, które miało miejsce w dniach od 12 do 14 kwietnia 2023 r. **Ecclesia, monasteria, privilegia. Studia z dziejow Kosciola w sredniowiecznej Polsce [Book Review]** Autorzy: Darius von Guttner Sporzynski Rok: 2019 DOI: 10.35253/jaema.2019.1.9 > Review(s) of: Ecclesia, monasteria, privilegia. Studia z dziejow Kosciola w sredniowiecznej Polsce, by Dobosz, Jozef, [edited by Marzena Matla, Marcin Danielewski, Magdalena Binias-Szkopek, and Robert Tomczak] (Poznan: Instutut Historii UAM, 2019) hardcover, 401 pages, RRP AUD 50; ISBN: 9788365663887. **Józef Mandziuk, Historia Kościoła katolickiego na Śląsku, t. 1, Średniowiecze, cz. 1, Do 1302 r., Wydawnictwo UKSW, Warszawa 2003** Autorzy: Henryk Kołodziejczyk Rok: 2005 DOI: 10.21852/sem.2005.21.43 URL: https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/s/article/download/12246/10579 > Książka jest zbiorem referatów wygłoszonych **Kościół polski obrońcą ducha narodowego na Śląsku w wiekach średnich** Autorzy: Franciszek Lenczowski Rok: 1966 DOI: 10.52204/np.1966.25.69-81 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6583/8216 > - **Polityka historyczna Kościoła katolickiego** Autorzy: Michał Wenklar Rok: 2024 DOI: 10.35765/slowniki.383 URL: https://doi.org/10.35765/slowniki.383 > DEFINICJA POJĘCIA: Kościół katolicki prowadzi własną politykę historyczną. Można rozważać zarówno działania instytucjonalne Kościoła, jak i aktywność bliskich Kościołowi historyków i publicystów. Można też podzielić tę politykę na działania podejmowane wobec własnej historii (o defensywnym charakterze) oraz na oceny innych wydarzeń dziejowych z punktu widzenia Kościoła. ANALIZA HISTORYCZNA POJĘCIA: Formą obrony chrześcijańskiej wizji historii była pierwotnie bezkrytyczna apologetyka. W połowie **Historia Kościoła jako dzieje stosunku osobistego i społecznego do Boga w badaniach K. Górskiego** Autorzy: Wojciech Piasek Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.110.239-259 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4293/5160 > Artykuł stanowi analizę badań Karola Górskiego nad dziejami Kościoła. Od początku zainteresowań tą problematyką najważniejszą kwestią dla toruńskiego historyka była odnowa dotychczasowego sposobu jej podejmowania. Krytykując powojenną historiografię Kościoła w Polsce, zaznacza przede wszystkim jej pozytywistyczne podstawy ukierunkowujące badania na pewien typ zagadnień. Krytycznie odnosi się jednocześnie do badań wychodzących z socjologicznych założeń. Zdaniem toruńskiego historyka skoro Kościół **Archidiakonat sądecki: opracowanie materiałów źródłowych do Atlasu historycznego Kościoła w Polsce: (ciąg dalszy)** Autorzy: Bolesław Kumor Rok: 2020 DOI: 10.31743/abmk.6451 URL: https://czasopisma.kul.pl/abmk/article/download/6451/6007 > - **Zmagania o katolicyzm i polskość ziemi bytowskiej i lęborskiej** Autorzy: Stanisław Librowski Rok: 1958 DOI: 10.52204/np.1958.8.181-201 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7618/7019 > -- **Ecclesia, monasteria, privilegia. Studia z dziejow Kosciola w sredniowiecznej Polsce [Book Review]** Autorzy: Guttner Sporzynski, Darius von Rok: 2019 DOI: 10.35253/jaema.2019.1.9 > Review(s) of: Ecclesia, monasteria, privilegia. Studia z dziejow Kosciola w sredniowiecznej Polsce, by Dobosz, Jozef, [edited by Marzena Matla, Marcin Danielewski, Magdalena Binias-Szkopek, and Robert Tomczak] (Poznan: Instutut Historii UAM, 2019) hardcover, 401 pages, RRP AUD 50; ISBN: 9788365663887. **Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie** Autorzy: J. Zawadzki Rok: 1998 DOI: 10.52204/np.1998.89.151-200 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7535/7366 > Kościół Wszystkich Świętych w Warszawie należy do największych kościołów w Polsce. Został zaprojektowany przez Henryka Marconiego. Do jego ukończenia w latach 1861-1893 przyczynili się praktycznie wszyscy znani wówczas polscy artyści. Jego neorenesansowy styl nawiązuje do kościoła św. Guistyny w Padwie. Pierwotnie Kościół Wszystkich Świętych składał się z kościoła głównego, który mógł pomieścić ok. 5000 wiernych i mniejszy kościół na dole, który pomieścił ok. 3000 osób. Obecnie ten ostatni jest **Spotkanie księży profesorów i wykładowców historii Kościoła, Gniezno 31 III-1 IV 2016** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2016 DOI: 10.52204/np.2016.125.327-334 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4634/4786 > SPOTKANIE KSIĘŻY PROFESORÓW I WYKŁADOWCÓW HISTORII **Kościół katedralny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i Polonia w Charkowie: krótki szkic historyczny (XIX wiek)** Autorzy: Lubow Żwanko Rok: 2021 DOI: 10.15633/OCHC.3902 URL: http://czasopisma.upjp2.edu.pl/orientalia/article/download/3902/3760 > Cathedral church of Assumptoin of the Blessed Virgin Marry a short historical draft (19 th century). The author of the article presents a short outline of the cathedral church of Assumption of the Blessed Virgin Marry in Kharkiv since the moment it was built to its ceremonial cosercation in June 26, 1892 by the bishop of Molyhowska Diocese Albin Simon. Building of the church has been shown on the background of functioning of Polish community in Kharkiv in the 19 th century which from a small gro **Wydział do Spraw Wyznań Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu wobec procesji Bożego Ciała w latach 1950-1965** Autorzy: Tomasz Resler Rok: 2021 DOI: 10.31743/spw.12632 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/spw/article/download/12632/12065 > Publiczne sprawowanie kultu w latach 1950–1989 w Polsce było uznawane za wrogie wobec idei państwa świeckiego. Władze państwowe uznawały Kościół Katolicki za wroga ideologicznego i dążyły do ograniczenia wolności sumienia i wyznania obywateli, spychając religię do sfery prywatnej. Podobną taktykę stosowano wobec jednego z najważniejszych dla katolików świąt – Bożego Ciała. Administracja wyznaniowa we Wrocławiu starała się ograniczać w tym dniu ekspresję religijną w przestrzeni publicznej. Wykorz **Ślaskie Studia Historyczno-Teologiczne [Schlesische geschichtlich-theologische Studien] IV. (Redaktionskomitee: R. Sobänski, St. Bista, A. Skowronek.) Hrsg. vom Verlag der Bischöfl. Kurie in Kattowitz 1971. 368 S.** Autorzy: J. Piegsa Rok: 1973 DOI: 10.30965/2589045x-14201044 > "Ślaskie Studia Historyczno-Teologiczne [Schlesische geschichtlich-theologische Studien] IV. (Redaktionskomitee: R. Sobänski, St. Bista, A. Skowronek.) Hrsg. vom Verlag der Bischöfl. Kurie in Kattowitz 1971. 368 S." published on 24 Nov 1973 by Brill | Schöningh. **Średniowieczna architektura kościoła św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu** Autorzy: Wojciech Sowała Rok: 2021 DOI: 10.36744/BHS.694 URL: http://ruj.uj.edu.pl/bitstreams/ec37767f-c404-4c42-b270-e8f235de6558/download > Kolegiata św. Jana Chrzciciela w Skalbmierzu była jedną z najstarszych i najważniejszych kapituł w diecezji krakowskiej. W artykule przeanalizowano relikty XII-wiecznego kościoła i postawiono tezę o innym, niż dotychczas przyjmowane, kształcie wschodniej partii świątyni. Następnie, w oparciu o badania architektury i przekazów źródłowych postawiono tezę o wykonaniu przebudowy pomiędzy 1443 a 1460 r. Wskazano, że proporcje budowli i detal architektoniczny wykazują pokrewieństwo z analogicznymi ele **Architektura i wyposażenie kościoła i klasztoru Karmelitów bosych w Wiśniczu** Autorzy: Benignus Józef Wanat Rok: 2013 DOI: 10.15633/FHC.234 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.234 > Founded in Wisnicz by Stanislaw Lubomirski (1582–1649), Christ the Saviour church and monastery of the Discalced Carmelites was a votive offering of thanks for the victory at Chocim and a happy ending of the Polish-Turkish war in 1621. The monastery was built near the Lubomirskis’ ancestral castle in Wiśnicz according to the design by Maciej Tripoli between 1622 and 1635. Consecrated on 1 July 1635, both the abbey church, dedicated to Christ the Saviour, as well as the monastery were very richly **Pogranicze kościelne diecezji krakowskiej i wrocławskiej na Śląsku na przełomie XVIII i XIX wieku** Autorzy: Piotr Natanek Rok: 2004 DOI: 10.15633/FHC.1250 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/foliahistoricacracoviensia/article/download/1250/1155 > The issue includes the territory of the decanates of Bytorn and Pszczyna in Upper Silesia and the decanates of Siewierz and Lelow in the region of Czestochowa and New Silesia. All these decanates used to belong to the Cracow diocese although most of them were beyond the borders of Poland. Until 1741 all Silesia was under the Austrian rule. It was only after the Silesian war between Prussia and Austria in 1741 that Silesia was subjected to the Prussian rule. Soon after the first partition, on Jan **Dzieje instytucji diecezjalnych w Częstochowie (c.d.)** Autorzy: J. Związek Rok: 1999 DOI: 10.15633/FHC.1403 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1403 > The article presents the history of the parish of the Assumption of the Most Holy Virgin Mary and St Sigismund's parish in Czestochowa as well as the early years in the history of Czestochowa itself. **Kopiec Wyzwolenia. Geneza, historia, symbol tożsamości** Autorzy: Janusz Wycisło Rok: 2002 DOI: 10.15633/FHC.1331 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1331 > The article recounts the origin of the Mound of Liberation in Piekary near Bytom, built on the 200th anniversary of the Battle of Vienna at the initiative of Wawrzyniec Hajda. **Spotkanie historyków Kościoła w Legnicy (27-28 III 2008 r.)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2008 DOI: 10.52204/np.2008.109.335-338 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4267/5048 > W 2008 roku miejscem obrad historyków Kościoła był gmach Wyższego Seminarium Duchownego Diecezji Legnickiej. Na program spotkania złożyły się referaty podejmujące refleksję nad charyzmatem świętości w dziejach Śląska. **Pierwszy kościół p. w. Królowej Polski** Autorzy: Czesław Skowron Rok: 1959 DOI: 10.52204/np.1959.9.391-394 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7647/7044 > - **Medieval architecture of the Church of St. Hedwig of Silesia in Zielona Góra and transformations to the church between the 14th and 20th centuries** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2019 DOI: 10.37190/arc190401 > WprowadzenieKościół konkatedralny pw.św.Jadwigi Śląskiej wraz z ratuszem to dwie najstarsze budowle monumentalne na obszarze miasta lokacyjnego w Zielonej Górze.Świątynia, położona pośrodku placu **Jubileuszowe spotkanie sekcji historyków Kościoła w Polsce** Autorzy: M. Nabożny Rok: 2014 DOI: 10.52204/np.2014.121.275-277 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4697/4840 > Mino ju 50 lat, od kiedy regularnie odbywaj si spotkania historykw Kocioa w **Świątynia znakiem obecności Bożej** Autorzy: S. Grzybek Rok: 1982 DOI: 10.21906/RBL.1882 > - **Procesje katedralne na ulicach dziewiętnastowiecznego Krakowa (1795-1918)** Autorzy: Szymon Fedorowicz Rok: 2010 DOI: 10.52204/np.2010.113.67-106 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4739/4991 > U progu XIX wieku przez kilkaset lat przed rozbiorami Polski w Krakowie istniał bardzo bogaty program procesji katedralnych. W dni pokutne odbywały się procesje do trzech kościołów - dominikanów, franciszkanów i kościoła Najświętszej Marii Panny. Procesje ku czci św. Stanisława odbywały się do kościoła na Skałce. Podobnie było w oktawie jego święta i w następną niedzielę, a także podczas procesji Bożego Ciała. We wspomnianym okresie źródła mówią o procesjach z katedry wawelskiej do kościoła św. **The Church in Poland in Jerzy Giedroyc's Kultura** Autorzy: Iwona Hofman Rok: 2016 DOI: 10.5406/POLISHREVIEW.61.4.0075 > Research Article| December 01 2016 The Church in Poland in Jerzy Giedroyc’s Kultura Kościół na łamach paryskiej Kultury w latach 1946–2000 [The Church on the pages of the Parisian Kultura in the years 1946–2000], (Kraków and Paris: Instytut Książki and Instytut Literacki Kultura, 2015), selection, compilation and afterword by Tomasz Dostatni, 428 pp. ISBN 9788361005346. Iwona Hofman Iwona Hofman Maria Curie-Skłodowska University, Lublin Iwona Hofman is a professor at the Uniwersytet Marii Curie- **Jarosław-Kazimierz, pierwsza nieudana fundacja cysterska na Górnym Śląsku** Autorzy: A. Barciak Rok: 1995 DOI: 10.52204/np.1995.83.189-201 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7326/7900 > -- **Nowo powstałe kościoły i kaplice w Republice Czeskiej w latach 1948–1989** Autorzy: Šárka Belšíková Rok: 2024 DOI: 10.15584/setde.2024.17.2 URL: https://doi.org/10.15584/setde.2024.17.2 > Podczas reżimu komunistycznego, który był u władzy w byłej Czechosłowacji w latach 1948–1989, życie religijne było ograniczone. Funkcjonowanie kościołów było ściśle kontrolowane przez władze państwowe, a kościoły były generalnie tłumione i prześladowane. Wiązało się to z nacjonalizacją, zniszczeniem lub dewastacją budynków kościelnych. W tym wrogim kościołom środowisku społeczno-politycznym budowa nowych obiektów sakralnych stała się niemal niemożliwa. Jednak pomimo upływu czasu, kilka z nich zo **Bożogrobcy w Miechowie (w 800-lecie sprowadzenia zakonu do Polski)** Autorzy: Mieczysław Tobiasz Rok: 1963 DOI: 10.52204/np.1963.17.5-60 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7550/6986 > Przedmiotem niniejszego tekstu są dzieje bożogrobców w Miechowie. W artykule opisano między innymi okoliczności sprowadzania bożogrobców do Miechowa, historię budowy kaplicy grobu Chrystusowego, uposażenie kościoła i klasztoru miechowskiego. Przestawiono  kwestię egzempcji miechowitów i książęcy immunitet sądowy w dobrach bożogrobców. Scharakteryzowano także działalność duszpasterską i samarytańską zakonu. **Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913** Autorzy: J. Wąsowicz Rok: 2018 DOI: 10.4467/27204006pmo.18.017.16045 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/21676/ > Polonia Maior Orientalis » 2018 » V » Sławomir Kęszka, Michał Kieling, Diecezja Kaliska parafie – kościoły – kaplice. Przeszłość i teraźniejszość. Opracowanie historyczno – źródłowe, Kalisz 2016, ss. 913 A A A **Rec.: Aleksander Rogalski, Kościół katolicki na Śląsku. Studia nad dziejami diecezji wrocławskiej, Warszawa 1955** Autorzy: W. Urban Rok: 1957 DOI: 10.52204/np.1957.5.301-305 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7224/8309 > Studia T eologiczn e" w ydaw **Średniowieczna architektura kościoła parafialnego w Głubczycach od II połowy XIII do początków XVI wieku** Autorzy: A. Legendziewicz Rok: 2021 DOI: 10.21697/SC.2020.27.2.4 URL: https://doi.org/10.21697/sc.2020.27.2.4 > The medieval architecture of the parish church in Głubczyce from the second half of the 13th century to the beginning of the 16th century Abstract The article presents the results of research on the parish church of Nativity of the Blessed Virgin Mary in Głubczyce. In the introduction presents a analysis of written and iconographic sources and discusses the current literature on the subject. Based on architectural research and comparative analysis, it was considered that the first church was pro **Kościół jako społeczność teokratyczna** Autorzy: Tomasz Orzeł Rok: 2021 DOI: 10.25167/sth.3645 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/sth/article/download/3645/3972 > W niezwykle szerokim spektrum naukowych zainteresowań bł. Antonia Rosminiego – włoskiego kapłana, filozofa, teologa, polityka i intelektualisty – poczesne miejsce zajmuje jego refleksja eklezjologiczna. Pomimo krytyki, niezrozumienia i wręcz prześladowania ze strony niektórych ludzi Kościoła, pozostał wiernym jego synem, co potwierdził swoim heroicznym posłuszeństwem wobec papieża i jego decyzji. Nad OblubienicąChrystusa podejmował zarówno refleksję socjologiczną, wypracowując pojęcie „wspólnoty **Z dziejów diecezji gliwickiej** Autorzy: J. Walkusz Rok: 2019 DOI: 10.18290/rt.2019.66.4-13 URL: https://ojs.tnkul.pl/index.php/rt/article/download/5312/4501 > To właśnie pod kierunkiem tego pierwszego, znanego powszechnie i cenionego badacza przeszłości, przygotował w 2001 r. pracę magisterską o sytuacji archiprezbiteratu gliwickiego w drugiej połowie XVII w. w świetle wizytacji kanonicznych.Rodzące się wówczas zainteresowania przeszłością **Znaki prawdziwości Kościoła** Autorzy: Józef Morawa Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374388368.05 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5126/J.%20Morawa%20Znaki.rep.pdf > Prezentowana powyej historyczno -teologiczna analiza ustanowienia przez Jezusa Chrystusa swojego Kocioa kieruje si w stron podania kryteriw roz- **Architectural history of the church in Kowalow from its foundation to the end of World War II** Autorzy: Wojciech Zachariasz Rok: 2025 DOI: 10.18276/sp.2025.35-11 URL: https://wnus.usz.edu.pl/sp/file/article/view/21514.pdf > Kościół w Kowalowie jest jednym z najstarszych i najcenniejszych zabytków sakralnych na Ziemi Lubuskiej, którego początki sięgają XIII wieku. Jego budowa rozpoczęła się od wzniesienia prezbiterium, stanowiącego najstarszą część świątyni. W XIV wieku dokonano rozbudowy, obejmującej dodanie nawy oraz części zachodniej, co nadało budowli bardziej okazały charakter. Początkowo kościół służył wiernym wyznania katolickiego, jednak wraz z nadejściem reformacji w XVI wieku został przekształcony w zbór p **Powstawanie Kościoła: od eklezjogenezy chrystocentrycznej do eklezjogenezy trynitarnej** Autorzy: A. Napiórkowski Rok: 2022 DOI: 10.31743/vv.13726 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/vv/article/download/13726/12987 > W okresie posoborowym w nauce o Kościele nastąpił znaczący rozwój, w którym należy odróżniać to, co trwale aktualne, od spraw zmiennych i historycznych. Oznacza to, że źródła Objawienia się nie zmieniają, ale rozwija się nasze ich rozumienie. Zagłębiając się w tajemnicę Kościoła, musimy dostrzec zarówno jego ciągłą zmianę, jak i zmieniające się jego rozumienie. Wielkie osiągnięcia biblistyki, patrystyki i innych nauk w XIX i XX wieku zmuszają zatem do zrewidowania dotychczasowego obrazu Kościoła **Recenzja: Jerzy Myszor, Historia diecezji katowickiej, Katowice 1999** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2000 DOI: 10.52204/np.2000.94.521-527 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7822/8095 > Kościół katowicki, świętujący w 2000 r. jubileusz 75-lecia swego powstania, doczekał się obszernej monografii historycznej pióra wy trawnego historyka czasów najnowszych, kapłana tegoż Kościoła die **Parafia Pilica w latach niewoli narodowej** Autorzy: Henryk Błażkiewicz Rok: 1983 DOI: 10.52204/np.1983.59.255-271 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/6705/7507 > -- **Mała prehistoria zakopiańskiej parafii** Autorzy: Jan Kracik Rok: 1993 DOI: 10.52204/np.1993.79.279-294 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7213/7874 > -- **Duchowni wśród absolwentów Gimnazjum Królewskiego w Bytomiu (1867–1914)** Autorzy: D. Bednarski Rok: 2025 DOI: 10.52097/wpt.9474 URL: https://ojs.academicon.pl/wpt/article/download/9474/10003 > W prezentowanym artykule Śląsk, Prusy oraz gimnazjum klasyczne w Bytomiu na przełomie XIX i XX w. stanowią tło dla przedstawienia typowej drogi formacji intelektualnej młodzieży męskiej tego regionu, dla której matura stanowiła przepustkę do studiów na Uniwersytecie Wrocławskim. Dla wybierających teologię katolicką pobyt we Wrocławiu wiązał się z formacją seminaryjną, którą wieńczyły święcenia kapłańskie. W pierwszej części tekstu autor przedstawił system oświaty w XIX-wiecznych Prusach. Następn **Gerard Labuda jako badacz kościoła polskiego w średniowieczu** Autorzy: M. Kosman Rok: 2011 DOI: 10.52204/np.2011.115.123-143 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4198/4904 > W bogatym i wielowątkowym dorobku wybitnego polskiego historyka Gerarda Labudy (1919-2010), przede wszystkim badacza średniowiecza, którego bibliografia zawiera 2 tys. publikacji, na jednym z czołowych miejsc leży historia Kościoła. Zauważmy, że dochodzenia te dotyczą spraw polityczno-organizacyjnych i początków ustroju państwowego. Jako student pisał rozprawy dotyczące misji polskiej i krzyżackiej w Prusach oraz prób podporządkowania Gniezna przez niemiecki Magdeburg, wydane przed 1939 r. Opubl **Zainteresowanie prof. Wojciecha Marii Bartla historią Kościoła** Autorzy: Jan Kopiec Rok: 2019 DOI: 10.15633/9788374387422.04 URL: http://bc.upjp2.edu.pl/Content/5165/J.%20Kopiec%20Zainteresowanie%20prof.%20Wojciecha%20rep.pdf > wychowania i wyksztacenia, majcy take szczcie realizowania swego yciowego programu w swoim rodzinnym, krlewskim miecie, owianym wspania przeszoci i bogactwem kultury, budowa bardzo konsekwentnie sw tosamo i poczucie wartoci. Wyrasta w klimacie "sielsko-anielskim", bowiem - **Drewniany, parafialny kościół cystersów w Tarnowie Pałuckim w świetle najnowszych badań** Autorzy: A. Wyrwa Rok: 2001 DOI: 10.52204/np.2001.96.567-599 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7933/8135 > -- **Dzieje sporu o kościół i parafię św. Brygidy w Gdańsku (1957-1970)** Autorzy: Piotr Szczudłowski Rok: 1996 DOI: 10.52204/np.1996.85.319-350 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/7386/7946 > -- **Krakowskie kościoły karmelitańskie zbudowane na początku XX wieku** Autorzy: J. Wroński Rok: 2016 DOI: 10.15633/FHC.1265 URL: https://doi.org/10.15633/fhc.1265 > 1. Die Klosterkirche der unbeschuhten Karmelitinnen Zum Heiligen Josef. Ein glucklicher Auftakt und somit die charakteristische Einfuhrung in das 20. Jh. fur den Kirchenbau von Krakau war die Errichtung der Karmeliterinnen St. Josephs-Kirche an der Lobzowska-Strase 40, in der die Architekten (Tadeusz Stryjenski (1849-1943) - Projektant der Kirche und Franciszek Mączynski (1874-1947) - Ausfuhrer des Bauprojektes mit eigenen Verbesserungen) die historisch- eklektizistischen Formen d.h. die mittela **Dzieje domu zakonnego Zgromadzenia Siostr Karmelitanek Dzieciątka Jezus w Sosnowcu (1925–1989) – wybrane zagadnienia (cz. 1)** Autorzy: Urszula Sadownicza Rok: 2018 DOI: 10.19265/TES.2017.019133 > The Congregation of Sisters Carmelites of Baby Jesus was founded on 31 December, 1921 in Cracow by Father Anselm from St. Andrew Corsini OCD (Maciej Józef Gądek 1884–1969) with Janina Kierocinska’s participation (later: Mother Theresa from St. Józef). On the same day when the new community came to Sosnowiec, it started its activity in Christian Charity Organization, at the church Of Sacred Heart of Lord Jesus. The stabilization of the congregation was followed by its settlement in a house at Wie **[Recenzja]: Jerzy Bielawski, Siedemdziesiąt lat Parafii Miłosierdzia Bożego w Kaliszu 1952-2022, Kalisz: Parafia Rzymskokatolicka p.w. Miłosierdzia Bożego w Kaliszu 2022, ss. 208, il.** Autorzy: M. Mikołajczyk Rok: 2025 DOI: 10.31743/abmk.17762 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/17762/16917 > Recenzja książki Jerzego Bielawskiego pt. "Siedemdziesiąt lat Parafii Miłosierdzia Bożego w Kaliszu 1952-2022" sporządzona przez Marcina Mikołajczyka. **Igołomia i Wawrzeńczyce – dwa kościoły przy Wielkiej Drodze / Igołomia and Wawrzeńczyce – two churches by the Great Road** Autorzy: M. Kamińska Rok: 2020 DOI: 10.33547/igolomia2020.10 > The parish churches in Igołomia and Wawrzeńczyce were founded in the Middle Ages. Their current appearance is the result of centuries of change. Wawrzeńczyce was an ecclesial property – first of Wrocław Premonstratens, and then, until the end of the 18th century, of Kraków bishops. The Church of St. Mary Magdalene was funded by the Bishop Iwo Odrowąż. In 1393 it was visited by the royal couple Jadwiga of Poland and Władysław Jagiełło. In the 17th century the temple suffered from the Swedish Inva **Ogólnopolska konferencja naukowa Ojciec Henryk Damian Wojtyska 1933-2009. Historyk Kościoła i dydaktyk w dziesiątą rocznicę śmierci. Lublin 9 XII 2019 roku** Autorzy: A. Hamryszczak Rok: 2019 DOI: 10.31743/abmk.2019.112.32 URL: http://www.abmk.kul.pl/files/166/hamryszczak_wojtyska.pdf > - **[Recenzja]: Kościół pobrygidkowski w Lublinie. Dawniej i dziś. Historia wciąż żywa. Lublin 2021, Kościół Rektoralny pw. Wniebowzięcia NMP Zwycięskiej w Lublinie, Powizytkowski Ośrodek Kultury w Lublinie, ss. 196, ISBN 978-83- 922664-3-3** Autorzy: J. Flaga Rok: 2022 DOI: 10.31743/abmk.13675 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/abmk/article/download/13675/12460 > Recenzja **Wspólnota Kościołem jutra. Eklezjalne "communio" w Chrystusie w ujęciu Franciszka Blachnickiego** Autorzy: Arkadiusz Korwin-Gronkowski Rok: 2020 DOI: 10.31743/twp.2016.10.1.14 URL: https://czasopisma.kul.pl/index.php/twp/article/download/7792/6917 > Boskie pochodzenie Kościoła i implikacja dzieła Trzech Osób Boskich wyraża lud zjednoczony w jedności Ojca i Syna i Ducha Świętego. W nim człowiek zanurzony doświadcza pośrednictwa zbawczego w komunikacji z Chrystusem Zmartwychwstałym. Zbawcza komunikacja to dar i uczestnictwo w Boskim życiu, przez i w pośrednictwie Kościoła. Swoje głębokie zakorzenienie w eklezjologii communio doskonale widział Sługa Boży ks. Franciszek Blachnicki. Oryginalność jego spojrzenia polega na tym, iż doskonale odczyt **Ciało – między antropologią, teologią a kulturą popularną** Autorzy: Dominika Żukowska-Gardzińska Rok: 2021 DOI: 10.21697/stv.8963 URL: https://doi.org/10.21697/stv.8963 > Teologia ciała jest ściśle związana z definicją człowieka Jana Pawła II. Jej sednem jest afirmacja męskości i kobiecości, która wyraża się poprzez ciało. W sferze tej znajduje się nie tylko biologiczna struktura płciowa, ale cała sfera zachowań wynikających z płci. Sytuacją, która pozostaje w kontrze do nauczania Karola Wojtyły, jest proponowane (inicjowane konsumpcjonizmem) podejście do ciała jak do przedmiotu, maszyny, od której wymaga się najwyższej sprawności i parametryzacji wszystkiego, ma **Z dziejów parafii rzymskokatolickiej i średniowiecznego kościoła w Stawiszynie w latach 1880-1940. Przyczynek do badań** Autorzy: Marta Gołembiewska Rok: 2021 DOI: 10.4467/26578646zknt.21.011.17595 URL: https://www.ejournals.eu/pliki/art/23260/ > From the History of the Roman-Catholic Parish and Its Medieval Church in Stawiszyn from 1880 to 1940. An Introduction to Research The Roman Catholic parish in Stawiszyn was probably founded in the 13th century and due to the fact that these goods were royal property, its founder was the monarch at the time. Two centuries later, it was one of the most prosperous benefices in the Kalisz Archdeaconry. In 1360, at the initiative of King Casimir the Great, a brick church was built in place of the wo **Kościoły i klasztory rzymskokatolickie dawnego województwa ruskiego** Autorzy: K. Kuczman, A. Betlej, Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie Rok: 1993 > Oznaczenia i skroty -- Mapa administracyjna Rzeczypospolitej z r. 1772 -- Fragment planu Grodna z r. 1923 -- Maria Kalamajska-Saeed, Kościol p.w. Matki Boskiej Anielskiej i klasztor Franciszkanow: Aneks I: Akt fundacji klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1635; Aneks II: Nadanie gruntu na przedmieściu Zaniemenskim, 1643; Aneks III: Inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1675-1679; Aneks IV: Opis i inwentarz kościola i klasztoru Franciszkanow w Grodnie, 1745 -- Maria Kalamajska-Sae **Architektoniczna dominanta sakralna kościoła Matki Bożej Częstochowskiej w Knurowie** Autorzy: M. Bogdan Rok: 2022 DOI: 10.5604/01.3001.0016.0561 > Artykuł przedstawia obraz posoborowej architektury sakralnej kościoła Matki Bożej Częstochowskiej wzniesionego jednocześnie z kompleksem sakralnym w Knurowie w latach 1980–1986 według projektu prof. arch. Adama Lisika. Metodyka badawcza prezentowana w artykule oprócz ustawodawstwa kościelnego głównie uwzględnia publikacje autora koncepcji knurowskiego kościoła. Nawiązując do aspektu historycznego i definiując Knurów jako nowe miejsce dla parafii oraz jej kościoła, prezentuje się uwarunkowania st **Kościół Prawosławny w dziejach Rzeczypospolitej** Autorzy: A. Mironowicz Rok: 1999 DOI: 10.15290/elpis.1999.01.06 URL: https://repozytorium.uwb.edu.pl/jspui/bitstream/11320/17490/1/Elpis_1_1999_A_Mironowicz_Kosciol_Prawoslawny.pdf **Potencjał dziedzictwa jezuickiego dla turystyki postindustrialnej na Górnym Śląsku** Autorzy: Izabela Kaczmarzyk Rok: 2025 DOI: 10.62875/tk.v3i136.1560 URL: http://turystykakulturowa.org/ojs/index.php/tk/article/download/1560/pdf_2 > Głównym celem artykułu jest analiza potencjalnego znaczenia dziedzictwa jezuickiego w kontekście turystycznego zainteresowania postindustrialnym krajobrazem kulturowym Górnego Śląska. Dziedzictwo to jest świadectwem nie tylko dziewiętnastowiecznej kultury religijnej, ale również zależności pomiędzy rozwojem przemysłu a kształtowaniem się specyfiki górnośląskiej pobożności, zwłaszcza w kontekście osłabiania tendencji desakralizacyjnych. Od II połowy XIX wieku w wielu górnośląskich miejscowościach **Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła. Wyższe Seminarium Duchowne w Tarnowie, 20–22 kwietnia 2022 roku** Autorzy: Krzysztof Kamieński Rok: 2022 DOI: 10.15633/tst.41108 URL: https://czasopisma.upjp2.edu.pl/tarnowskiestudiateologiczne/article/download/4720/4501 > Pierwotnie Ogólnopolski Zjazd Księży Profesorów i Wykładowców Historii Kościoła miał odbyć się w Tarnowie w roku 2020 i stanowić swoiste preludium do obchodów jubileuszowych 200-lecia istnienia Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie. Przeszkodziła temu pandemia Covid-19. Nie odbył się również zjazd w Poznaniu zaplanowany na 2021 rok. Po dwóch latach przerwy spotkanie historyków Kościoła doszło do skutku i dobyło się w dniach 20-22 kwietnia 2022 roku. **Spiritual History of Poland: A Review** Autorzy: Christopher Garbowski Rok: 2025 DOI: 10.55221/2693-2229.2671 URL: https://digitalcommons.georgefox.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2671&context=ree > A review of Grzegorz Górny, Duchowa historia Polski: Millenium dwu koronacji, 1025-2025 (Warsaw: Rosikon Press, 2016) ISBN: 978-83-62981-46-5 **Spotkanie Historyków Kościoła w 800. rocznicę powstania Zakonu Franciszkańskiego (15-17 IV 2009)** Autorzy: Stanisław Cieślak Rok: 2009 DOI: 10.52204/np.2009.111.327-331 URL: https://ojs.academicon.pl/np/article/download/4312/5031 > W 2009 roku spotkanie profesorów i wykładowców historii Kościoła odbyło się w murach Wyższego Seminarium Duchownego Prowincji Matki Bożej Anielskiej pw. św. Bonawentury w Krakowie-Bronowicach Wielkich. W programie spotkania znalazły się referaty poświęcone różnym aspektom dziejów i charyzmatu zakonu franciszkańskiego. **Krajobraz kulturowy a zmieniające się narracje tożsamości miasta – przypadek Gliwic** Autorzy: B. Domański, Monika Murzyn-Kupisz Rok: 2021 DOI: 10.14746/RRPR.2021.54.06 URL: https://doi.org/10.14746/rrpr.2021.54.06 > Celem artykułu jest pokazanie, jak zmieniła się od połowy XVIII w. w krajobrazie kulturowym miasta Gliwic rola odgrywana przez różne narracje tożsamości o zasięgu lokalnym, regionalnym (górnośląskiej i kresowiackiej), narodowym (głównie polskiej i niemieckiej) i ponadnarodowym (religijnej i socjalistycznej). Autorzy dokonują analizy, w jakim stopniu poszczególne rodzaje tożsamości znajdowały wyraz w nazwach ulic, symbolicznych obiektach oraz funkcjach i znaczeniu nadawanym budynkom. Pokazują, ja **W służbie chrześcijańskim rodzinom. Kręgi Domowego Kościoła na terenie diecezji gliwickiej (1982-2023)** Autorzy: P. Górecki Rok: 2025 DOI: 10.25167/ff/5339 URL: https://czasopisma.uni.opole.pl/index.php/ff/article/download/5339/4956 > W 2022 r. małżeństwa, należące do kręgów Domowego Kościoła Ruchu Światło-Życie na terenie diecezji gliwickiej, przeżywały 40. rocznicę swojej działalności. W czasie okolicznościowych obchodów, jakie z powodu pandemii zorganizowano dopiero jesienią 2023 r. w pięciu okręgach na terenie diecezji, członkowie ruchu dzielili się doświadczeniami wieloletniej działalności ewangelizacyjnej, jaką z sukcesami i niepowodzeniami prowadzili w niełatwym okresie zrywu solidarnościowego i odzyskania wolności, po **Udział Kościoła w odbudowie niepodległej Polski** Autorzy: J. Dębiński Rok: 2022 DOI: 10.56583/frp.1804 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/frp/article/download/1804/1833 > ) as well as in Upper Silesia and Cieszyn Silesia. The entire nation was involved in regaining independence, but the Catholic Church was a part that played a special role in that process. **Znaki i symbole zakodowane w „Walencinku” wyrazem wyjątkowości i fenomenalnego piękna sanktuarium św. Walentego w Bieruniu** Autorzy: G. Lasek Rok: 2023 DOI: 10.35765/rfi.2023.2903.4 URL: https://czasopisma.ignatianum.edu.pl/rfi/article/download/2975/2420 > Celem pracy będzie zbadanie historii kościoła św. Walentego w Bieruniu na Górnym Śląsku oraz określenie warstw znaczeniowych i symbolicznych, które w istotny sposób współdecydują o wyjątkowości oraz pięknie sanktuarium. Omawiany drewniany kościół należy do parafii św. Bartłomieja Apostoła, a pierwsza historyczna wzmianka o jego istnieniu pochodzi z 1628 r. Świątynia, w której znajdują się relikwie św. Walentego, przyciąga każdego roku rzesze pielgrzymów. W pracy przyjęto metodę badawczą polegają **Jubileuszowa synteza. Recenzja książki Jerzego Myszora Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025** Autorzy: Andrzej Grajewski Rok: 2025 DOI: 10.63903/zaranieslaskie.11.9 URL: https://zaranieslaskie.bs.katowice.pl/article/download/488/430 > Review article concerning the book: Myszor J. (2025). Kościół na Górnym Śląsku. 100-lecie diecezji katowickiej 1925-2025. Księgarnia św. Jacka (ss. 144) **Kościół pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie jako świątynia Rzeczypospolitej Obojga Narodów** Autorzy: Maria Nitka Rok: 2023 DOI: 10.56583/fs.2396 URL: https://czaz.akademiazamojska.edu.pl/index.php/fs/article/download/2396/2268 > W artykule omówiono pierwotną ikonografię wystroju kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Rzymie przy via San Sebastianello 11, zrekonstruowaną dzięki materiałom archiwalnym. Wnętrze kościoła Zmartwychwstańców w Rzymie zostało konsekrowane w 5 listopada 1889 roku w czasie zaborów i braku reprezentacji świątyni nacji polskiej w Wiecznym Mieście. Świątynia przed remontem w 1979 roku miała jednorodny wystrój w nurcie historyzującym, który spajała polichromia w typie „polichromii dywanowych” (Tap

[object Object]