15 sierpnia — uroczystość maryjna roku
Piętnasty sierpnia jest najważniejszym świętem maryjnym w całym roku liturgicznym. Uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, obchodzona od VIII wieku na Wschodzie i od IX wieku na Zachodzie, jest wyrazem wiary Kościoła w szczególną chwałę, jaką Bóg obdarzył Matkę swojego Syna.
Dogmat o Wniebowzięciu ogłosił papież Pius XII konstytucją apostolską Munificentissimus Deus z 1 listopada 1950 roku: Niepokalana Bogarodzica, zawsze Dziewica Maryja, po zakończeniu ziemskiego życia, została wzięta z duszą i ciałem do chwały nieba. Jest to jeden z dwóch dogmatów maryjnych ogłoszonych przez papieży w sposób uroczysty (drugi to Niepokalane Poczęcie, 1854).
Teologia Wniebowzięcia
Wniebowzięcie Maryi jest ściśle powiązane z jej wyjątkową rolą w historii zbawienia i z dogmatem Niepokalanego Poczęcia. Skoro Maryja była wolna od grzechu pierworodnego, nie dotknęło jej też przekleństwo cielesnej śmierci i rozkładu — lub jeśli nawet umarła (Kościół nie definiuje dogmatycznie, czy Maryja rzeczywiście zasnęła przed Wniebowzięciem), to jej ciało nie zaznało skażenia.
Wniebowzięcie jest też zapowiedzią i pierwszym spełnieniem eschatologicznych nadziei Kościoła. To, co czeka wszystkich wiernych na końcu czasów (zmartwychwstanie ciał), dokonało się już w Maryi. Jest ona eschatologiczną ikoną Kościoła — tym, czym Kościół ma się stać.
Konstytucja Lumen gentium Soboru Watykańskiego II (rozdział VIII) naucza, że Maryja jest obrazem i początkiem Kościoła, który ma być doprowadzony do pełni w przyszłym wieku.
Matka Boża Zielna — polska tradycja
W Polsce 15 sierpnia jest nierozerwalnie związany z piękną tradycją Matki Boskiej Zielnej. W tym dniu wierni przynoszą do kościołów bukiety ziół, kwiatów i kłosów zboża do poświęcenia. Tradycja ta sięga czasów średniowiecza i łączy wiarę z poszanowaniem darów ziemi:
- Zioła i kwiaty — symbolizują piękno stworzenia i wdzięczność za zbiory. Tradycyjnie w bukietach znalazły się: mięta, rumianek, dziurawiec, majeranek, lipa, mak, słonecznik, różne zboża
- Kłosy zboża — nawiązują do rolniczego charakteru uroczystości, składanej w środku lata w podzięce za plony
- Poświęcone zioła — zachowywane były przez cały rok jako ochrona domów i bydła, używane w czasie chorób lub umieszczane za obrazem
Tradycja ta pięknie ilustruje, jak wiara katolicka przenika całe życie — włącznie z troską o ziemię i jej owoce.
Święto narodowe Polski
W Polsce 15 sierpnia ma szczególny wymiar — jest dniem Święta Wojska Polskiego, upamiętniającego Cud nad Wisłą z 1920 roku. W tym dniu wojska polskie pod wodzą marszałka Józefa Piłsudskiego rozgromiły armię bolszewicką, ratując niepodległość Polski i powstrzymując komunizm przed napłynięciem do Europy Zachodniej. Zwycięstwo to przypisywano wstawiennictwu Matki Bożej, stąd ta symboliczna zbieżność z uroczystością Wniebowzięcia.
Liturgia 15 sierpnia
Msza Święta uroczystości Wniebowzięcia NMP wyróżnia się szczególną radością i chwałą. Czytania mszalne obejmują Apokalipsę Jana (wizja Niewiasty obleczonej w słońce), psalm 45 (pieśń o królewskiej Oblubienicy), List do Koryntian o kolejności zmartwychwstania i Ewangelię Łukasza ze sceną nawiedzenia Elżbiety i śpiewem Magnificat.
Magnificat — hymn Maryi — jest modlitwą odmawianą codziennie w Liturgii Godzin podczas Nieszporów. Maryja chwali Boga za Jego wielkie czyny i proklamuje przewrót wartości Bożego Królestwa: Strąca władców z tronu, a wywyższa pokornych (Łk 1,52). Wniebowzięta Maryja jest żyjącym świadectwem tej prawdy.