Neapol
Neapol, stolica prowincji w Kampanii w południowych Włoszech, dawniej stolica Królestwa Dwojga Sycylii, jest najbardziej zaludnionym miastem Włoch, położonym po północnej stronie zatoki Neapolitańskiej. Miasto, często niszczone przez erupcje Wezuwiusza, jest ważnym ośrodkiem przemysłowym, handlowym i kulturalnym, a jego katedra, poświęcona św. Januaremu, stanowi centrum religijne regionu.
Życiorys
Neapol został założony w starożytności, a jego rozwój jako stolicy Królestwa Dwojga Sycylii uczynił go jednym z najważniejszych miast Italii. Miasto było wielokrotnie niszczone przez erupcje Wezuwiusza, począwszy od pamiętnej erupcji w 72 roku ery chrześcijańskiej, pierwszej po kilku stuleciach bezczynności wulkanu. Kolejne erupcje miały miejsce w latach 205, 407, 512, 982 i 1139, a po okresie spokoju do 1631 roku, wulkan ponownie dał o sobie znać w latach 1680, 1694, 1707, 1723, 1794, 1804, 1805, 1822, 1828, 1839, 1850 i 1872. Erupcja w 1904 roku była jedną z najbardziej gwałtownych, powodując ruinę Ottaiano i San Giuseppe.
Katedra, czyli kościół św. Januarego, została rozpoczęta na polecenie Karola Andegaweńskiego w 1272 roku na miejscu starożytnej katedry Stefanii z VIII wieku, a ukończona w 1341 roku. Jest dziełem Nicolò Pisano, Maglione i Masuccio, w stylu gotyckim z trzema nawami. Fasada, zmodyfikowana w 1788 roku, została później przywrócona do pierwotnego stylu. Główne drzwi to dzieło Babuccio Piferno z 1407 roku, a kaplica św. Restytuty pochodzi z czasów Konstantyna. W krypcie, zbudowanej przez Malvito z rozkazu arcybiskupa Carafy, czci się ciało św. Januarego, przeniesione tam z Montevergine w 1479 roku. W bocznej kaplicy Skarbu przechowywana jest głowa św. Januarego i ampulla z jego krwią.
„W krypcie, która została zbudowana przez Malvito z rozkazu arcybiskupa Carafa, czci się ciało św. Januariusza, zabrane tam z Montevergine w 1479 roku.”
W katedrze znajdują się również groby Innocentego IV i kardynała Minutoli, a także freski z XIII wieku oraz obrazy takich artystów jak Jan z Noli, Franco, Perugino i Domenichino.
Kult i dziedzictwo
Kult św. Januarego, męczennika i patrona Neapolu, jest ściśle związany z katedrą, gdzie przechowywane są jego relikwie. Ampulla z krwią świętego jest przedmiotem szczególnego nabożeństwa, a jej coroczne upłynnienie przyciąga wiernych. Neapol, jako miasto o bogatej tradycji religijnej, posiada liczne kościoły, w tym:
- Kościół św. Augustyna Mennicy z amboną z XV wieku i obrazem Diany.
- Kościół Świętych Apostołów, odrestaurowany w 1608 roku, z dziełami Giordano, Marco da Sieny, Borrominiego i Dolciego.
- Kościół S. Domenico Maggiore z 1255 roku, bogaty w obrazy, mozaiki i groby, z celą św. Tomasza z Akwinu.
- Kościół Donna Regina, zbudowany przez Marię Węgierską w 1300 roku, z grobem założycielki.
- Kościół św. Filipa Neri w stylu barokowym, autorstwa Dionisio di Bartolomeo (1592).
Ikonografia
W ikonografii Neapolu dominują przedstawienia św. Januarego, często ukazywanego z ampullą krwi lub w scenie męczeństwa. W katedrze znajdują się popiersia słynnych arcybiskupów na czternastu pilastrach, a także freski i obrazy takich mistrzów jak Luca Giordano, Vincenzo Forti i Santafede.
Źródła
Tekst opracowano na podstawie hasła „Neapol” z Encyklopedii katolickiej (New Advent).