Henri de Saint-Ignace — biografia, kult i znaczenie

**Katolicka Encyklopedia (1913)/Henri de Saint-Ignace** Teolog karmelitański, ur. w 1630 r. w Ath w Hainaut w Belgii; zm. w 1719 lub 1720 r. w okolicach Liège. Jako profesor teologii moralnej wyróżniał się uczonością, ale jeszcze bardziej swymi skłonnościami jansenistycznymi. Brał udział we wszystkich sporach swoich czasów dotyczących łaski i wolnej woli, a deklarując się jako naśladowca św. Augustyna i św. Tomasza z Akwinu, sprzyjał błędom Bajusa i Janseniusza. Jego długi pobyt w Rzymie za pontyfikatu Klemensa XI pomógł zachować ortodoksję, ale nie zmniejszył jego antypatii do jezuitów, którym energicznie się sprzeciwiał przez całe życie. Opublikował "Theologia vetus fundamentalis" według myśli "niezłomnego doktora" J. Bacona (Liège, 1677); "Theologia sanctorum veterum et novissimorum", obronę moralności przed atakami nowożytnych kazuistów (Louvain, 1700). Jego główne dzieło nosi tytuł "Ethica amoris, czyli teologia świętych (zwłaszcza św. Augustyna i św. Tomasza) o doktrynie miłości i moralności, stanowczo broniona przed nowymi opiniami i gruntownie omówiona w związku z głównymi kontrowersjami naszych czasów" (3 tomy, Liège, 1709). Pierwszy tom traktuje o aktach ludzkich; drugi o prawach, cnotach i Dekalogu; trzeci o sakramentach. W ostatnim tomie autor często korzysta z "Tempestas novaturiensis" napisanego przez jego współbrata zakonnego, Alexandre'a de Sainte-Therese (1686), i przyjmuje wszystkie nowatorskie opinie będące wówczas w modzie dotyczące udzielania Najświętszego Sakramentu. Teolodzy wskazali na błędy tego dzieła i zostało ono zakazane w Rzymie dekretami z 12 września 1714 r. i 29 lipca 1722 r. Parlament Paryski również je potępił. Styl jest tak jadowity, że dzieło to trafniej można by nazwać "Ethica odii" (etyka nienawiści). Zamiast wyjaśniać nauczanie Kościoła, autor wypełnia swoją książkę wszystkimi sporami o rozluźnienie moralności publicznej, które wówczas niepokoiły umysły. Nie aprobując wprost błędów jansenizmu, sprzyja im. Chwali nawet "Reflexions morales" Quesnela, które, co prawda, nie zostały jeszcze potępione. Spotkała go nagana ze strony teologów własnego zakonu (Memoires de Trevoux, 1715, a. 100). W 1713 r., przed ukazaniem się bulli "Unigenitus", opublikował "Gratiae per se efficacis seu augustiniano-thomisticae defensio", co jest obroną jansenizmu. Wywołało to energiczną odpowiedź P. Meyera, S.J. (Bruksela, 1715). Wreszcie możemy wspomnieć jego "Molinismus profligatus" (Kolonia, 1717), w którym broni się przed ojcami tego samego Towarzystwa, a zwłaszcza "Artes jesuiticae in sustinendis pertinaciter novitatibus laxitatibusque sociorum" (4. wyd., Strasburg, 1717), gdzie kontrowersja doktrynalna zostaje wyraźnie zastąpiona jadowitymi wywodami przeciwko jego przeciwnikom i ich zakonowi. Memoires de Trevoux, 1713 i 1715; FELLER, Biographie Universelle; HURTER, Nomenclator. A. FOURNET

Źródła

• Wikipedia — Henri de Saint-Ignace