Habakuk (Habacuc)

Habakuk (Habacuc)

Habakuk, ósmy z proroków mniejszych Starego Testamentu, żył i prorokował prawdopodobnie pod koniec VII wieku p.n.e. Jego imię, wywodzące się z hebrajskiego rdzenia oznaczającego „uścisk”, jest przedmiotem licznych legend, a jego kult w Kościołach greckim i łacińskim obchodzony jest 15 stycznia.

Życiorys

Nie posiadamy wiarygodnych informacji na temat miejsca urodzenia, pochodzenia ani życia proroka Habakuka. W swojej księdze dwukrotnie nazywany jest „prorokiem”, co sugeruje, że zajmował uznaną pozycję, jednak nie daje to wyraźnej wiedzy o jego osobie. Niektóre szczegóły muzyczne związane z hebrajskim tekstem jego Modlitwy mogą sugerować, że był członkiem chóru świątynnego, a w konsekwencji lewitą, jednak większość uczonych uważa ten wniosek za wątpliwy.

Wobec braku autentycznej tradycji, liczne legendy, zarówno żydowskie, jak i chrześcijańskie, starały się wypełnić luki w biografii proroka. Przedstawiano go jako należącego do plemienia Lewiego i jako syna pewnego Jezusa; jako dziecko sunamitki, którą Elizeusz ożywił; jako strażnika ustanowionego przez Izajasza, aby czuwał nad upadkiem Babilonu. Według „Życia” proroków, przypisywanego św. Epifaniuszowi i Doroteuszowi, Habakuk należał do plemienia Symeona i pochodził z Betsochera. Mówi się, że podczas oblężenia Jerozolimy przez Nabuchodonozora prorok uciekł do Ostrakiny, a po wycofaniu się Chaldejczyków wrócił, by żyć jako hodowca w swoim rodzinnym miejscu, gdzie zmarł dwa lata przed edyktem odnowy Cyrusa.

Kult i dziedzictwo

Kult proroka Habakuka jest obecny zarówno w Kościele greckim, jak i łacińskim, które obchodzą jego święto 15 stycznia. Jego dziedzictwo opiera się przede wszystkim na treści jego proroctwa, które stanowi dramatyczny dialog między Bogiem a prorokiem oraz liryczną odę. Proroctwo to, rozpoczynające się lamentem nad nieprawością ziemi, zawiera zapowiedź sprawiedliwości Bożej, która ma się objawić poprzez działanie Chaldejczyków.

„Jak długo, Panie, będę wołał, a Ty nie wysłuchasz? Będę krzyczał do Ciebie: »Gwałt!«, a Ty nie wybawisz?” (Ha 1, 2)

Ikonografia

W ikonografii chrześcijańskiej Habakuk bywa przedstawiany jako starzec z proroczą księgą. Często ukazywany jest w scenie cudownego przeniesienia go przez anioła, aby zaniósł posiłek Danielowi w lwiej jamie, co nawiązuje do deuterokanonicznego fragmentu Księgi Daniela.

Źródła

• Encyklopedia katolicka, hasło: Habacuc (Habakuk).
• Pismo Święte Starego Testamentu, Księga Habakuka.
• „Życie” proroków przypisywane św. Epifaniuszowi i Doroteuszowi.