Św. Franciszek Ksawery

Św. Franciszek Ksawery

Św. Franciszek Ksawery (1506–1552) był hiszpańskim jezuitą, misjonarzem i jednym z największych ewangelizatorów w dziejach Kościoła katolickiego, nazywanym „Apostołem Indii”. Zmarł 2 grudnia 1552 roku na wyspie Sancian u wybrzeży Chin, a kanonizowany został w 1622 roku.

Życiorys

Franciszek Ksawery urodził się 7 kwietnia 1506 roku w zamku Xavier niedaleko Sanguesy w Nawarrze. W 1525 roku, po ukończeniu wstępnych studiów w kraju, udał się do Paryża, gdzie wstąpił do Collège de Sainte-Barbe. Tam poznał Pierre’a Favre’a, z którym nawiązał serdeczną przyjaźń. W tym samym kolegium w 1529 roku przebywał jako gość św. Ignacy Loyola, który planował założenie Towarzystwa Jezusowego. Najpierw Favre, a później Ksawery zaoferowali się współpracować z Ignacym. Dołączyli do nich Lainez, Salmerón, Rodríguez i Bobadilla, a 15 sierpnia 1534 roku siedmiu złożyło słynny ślub na Montmartre.

Po ukończeniu studiów w Paryżu i krótkim okresie nauczania, Ksawery opuścił miasto 15 listopada 1536 roku wraz z towarzyszami i udał się do Wenecji, gdzie z gorliwością i miłością opiekował się chorymi w szpitalach. 24 czerwca 1537 roku przyjął święcenia kapłańskie z rąk św. Ignacego. W następnym roku udał się do Rzymu, a wiosną 1539 roku uczestniczył w konferencjach przygotowujących ostateczne założenie Towarzystwa Jezusowego. Zakon został zatwierdzony ustnie 3 września, a zanim uzyskano pisemną aprobatę, Ksawery został powołany na prośbę króla Portugalii Jana III do ewangelizacji Indii Wschodnich.

Opuścił Rzym 16 marca 1540 roku i około czerwca dotarł do Lizbony, gdzie spędził dziewięć miesięcy, dając liczne przykłady gorliwości apostolskiej. 7 kwietnia 1541 roku wsiadł na statek do Indii, a po żmudnej podróży wylądował w Goa 6 maja 1542 roku. Pierwsze pięć miesięcy poświęcił na głoszenie kazań i służbę chorym w szpitalach. Chodził ulicami, dzwoniąc małym dzwonkiem i zapraszając dzieci do słuchania Słowa Bożego, a następnie uczył je katechizmu w kościele.

Około października 1542 roku rozpoczął pracę na południowym wybrzeżu półwyspu, pragnąc przywrócić chrześcijaństwo, które zanikło z powodu braku kapłanów. Przez prawie trzy lata głosił Ewangelię w zachodnich Indiach, docierając aż na Cejlon, i nawrócił wielu. Napotykał liczne trudności, zarówno z powodu prześladowań ze strony drobnych królów, jak i złego przykładu portugalskich żołnierzy. Wiosną 1545 roku udał się do Malakki, gdzie pracował do końca roku, zbierając obfite żniwo duchowe, choć nie zdołał wykorzenić niektórych nadużyć. Około stycznia 1546 roku opuścił Malakkę i udał się na Wyspy Moluckie.

Kult i dziedzictwo

Św. Franciszek Ksawery jest czczony jako jeden z największych misjonarzy w historii Kościoła. Został kanonizowany w 1622 roku przez papieża Grzegorza XV. Jest patronem misji katolickich, a także Indii, Chin, Japonii i Nawarry. Jego gorliwość apostolska i niezłomna wiara inspirują kolejne pokolenia misjonarzy.

„Chodził ulicami, dzwoniąc małym dzwonkiem i zapraszając dzieci, aby usłyszały Słowo Boże. Kiedy zebrał liczbę, zabrał ich do pewnego kościoła i tam wyjaśniał im katechizm.”

Ikonografia

W ikonografii św. Franciszek Ksawery przedstawiany jest najczęściej w habicie jezuickim, z krucyfiksem w dłoni, często w towarzystwie lilii lub płonącego serca. Bywa ukazywany podczas chrztu pogan lub w scenach misyjnych, z chińskim lub indyjskim neofitą u stóp.

Źródła

• Encyklopedia katolicka – hasło: Św. Franciszek Ksawery
• Nowy Adwent – Encyklopedia Katolicka