Czym jest Lectio Divina?
Lectio Divina - po łacinie Boze czytanie - to starozytna praktyka chrzescijanska modlitewnego czytania i rozwazania Pisma Swietego. Nie jest to studiowanie akademickie ani intelektualna analiza tekstu - jest to spotkanie z zywym Bogiem w Jego Słowie. Papez Benedykt XVI powiedzial, ze Lectio Divina otwiera Biblie jako skarbiec.
Tradycja siega pierwszych wiekow chrzescijanstwa, ale swoja klasyczna forme zawdzieczaa mnichom benedyktynskim - szczegolnie Guigo II Kartuzjanin (XII w.) opisal jej cztery etapy w traktacie Scala Claustralium (Drabina mnichow). Ta metoda byla przez wieki glownym sposobem obcowania z Biblia w klasztorach Zachodu.
Sobor Watykanski II w Konstytucji Dei Verbum (1965) wezwal wszystkich wiernych do regularnego czytania Pisma Swietego. Synod Biskupow o Słowie Bozym (2008) i adhortacja Benedykta XVI Verbum Domini (2010) szczegolnie podkreslily znaczenie Lectio Divina jako metody dostepnej i pozytecznej dla wszystkich - nie tylko mnichow.
Cztery etapy Lectio Divina
Klasyczna struktura Lectio Divina obejmuje cztery etapy, ktore tworza organiczna calosc:
- Lectio (czytanie) - powolne, uwazne czytanie wybranego fragmentu Pisma Swietego. Nie calosci rozdzialu, lecz kilku wersetow. Pytanie: Co mowi tekst? Co Bog mowi do nas przez te słowa? Mozna czytac na głos, by Słowo dosłownie weszło do serca przez uszy.
- Meditatio (rozwazanie) - powracanie do tekstu, zatrzymywanie sie na słowie lub frazie, ktora zatrzymala nasza uwage. Pytanie: Co mowi ten tekst do mnie osobiscie? Co oznacza w kontekscie mojego zycia, wyzwan, relacji? To nie jest analiza intelektualna, lecz wewnetrzna praca serca nad Słowem.
- Oratio (modlitwa) - spontaniczna odpowiedz na Słowo: dziekczynienie, prosba, wyznanie grzechow, uwielbienie. Pytanie: Co chce powiedziec Bogu w odpowiedzi na to, co usłyszalem? Modlitwa rodzi sie ze Słowa i do Boga wraca.
- Contemplatio (kontemplacja) - cicha obecnosc przed Bogiem, bez słow, bez mysli, bez robienia. To spoczynek w Bogu, przyjecie Jego obecnosci. Pytanie: Moge po prostu byc z Bogiem? To najglebszy owoc Lectio - dar kontemplacji, ktory Bog daje, gdy czlowiek milczy.
Jak praktycznie przeprowadzic Lectio Divina?
Praktyczne wskazowki dla rozpoczynajacych:
- Wybierz tekst - najlepiej czytania liturgiczne dnia, Ewangelie niedzielna lub fragment, ktory Cie przyciaga. Mozna tez czytac całe ksiegi biblijne po kolei.
- Zadbaj o cisze - znajdz spokojne miejsce, odsuń telefon, zapal swiece. Zewnetrzna cisza sprzyja wewnetrznej.
- Zacznij od modlitwy - poproś Ducha Swietego o oswiecenie. Bez Ducha Pismo pozostaje litera (2 Kor 3,6).
- Czytaj powoli - nie spiesz sie. Kilka wersetow wystarczy na cala sesje.
- Zatrzymaj sie na słowie - gdy cos cie uderzy lub zatrzyma, zostaw przy tym słowie. To moze byc dotknięcie Ducha.
- Nie boj sie ciszy - po Lectio i Meditatio zostaw czas na cisze. Bog mowi w ciszy serca.
- Czas - minimum 20-30 minut, choc nawet 15 minut regularnie jest lepsze niz godzina raz na tydzien.
Lectio Divina w grupach i wspolnotach
Lectio Divina mozna praktykowac nie tylko indywidualnie, ale i we wspolnocie. Grupowe Lectio obejmuje zwykle: wspolne czytanie tekstu na głos (kilka razy, roznymi osobami), chwile ciszy, dzielenie sie tym, co kazdego uderzylo (bez komentowania ani dyskutowania - tylko dzielenie sie swoim doswiadczeniem), nastepnie modlitwe spontaniczna i kontemplacyjne milczenie.
Wielu ruchow i wspolnot katolickich - Neokatechumenat, Wspolnota Sant'Egidio, grupy biblijne - regularnie praktykuje wspolnotowa Lectio Divina jako fundament zycia wiary. Papez Franciszek zacheca do tej praktyki w adhortacji Evangelii Gaudium (EG 152-153): Czytanie Pisma Swietego musi byc połaczone z modlitwa, aby stalo sie rozmowa miedzy Bogiem a czlowiekiem.
Pismo Swiete jako zywe Słowo Boga
Lectio Divina opiera sie na przekonaniu, ze Pismo Swiete nie jest tylko historyczna ksiega - jest zywym Słowem Boga, ktore mowi do kazdego czlowieka, w kazdej epoce i w kazdej sytuacji. List do Hebrajczykow stwierdza: Zywe jest słowo Boze i skuteczne, ostrzejsze niz wszelki miecz obosieczny, przenikajace az do rozdzielenia duszy i ducha (Hbr 4,12).
Regularna praktyka Lectio Divina przemienia czlowieka: ksztaltuje jego wrazliwosc na głos Boga w codziennosci, pogłebia modlitwe, daje klucze do rozumienia własnego zycia w swietle Ewangelii. Nie jest to metoda dla zaawansowanych - jest to zaproszenie skierowane do kazdego, kto pragnie nie tylko wiedziec o Bogu, lecz znac Boga osobiscie.